İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/700 K.2023/27

T.C. İstanbul Anadolu 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2022/700 Esas

KARAR NO : 2023/27

DAVA

Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 27/09/2022

KARAR TARİHİ : 13/01/2023

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının müvekkil şirket aleyhine----- esas sayılı dosyası ile takip başlattığını,müvekkilin böyle bir borcu bulunmadığını, müvekkil şirket davacı tarafın vereceği hizmet karşılığı olarak söz konusu çeki boş bir şekilde teminat olarak davacıya verdiğini, müvekkil şirketin, karşılığını alamadığı bir hizmet olmamasına rağmen gerçekte olmayan bir borcu yerine getirmek durumunda kalacak ve bu durumda karşı taraf sebepsiz zenginleşmiş olacağını,

tüm bu nedenlerle açılan davanın kabulü ile------ esas sayılı dosyası dayanağı senedin teminat senedi olması sebebiyle davacı müvekkilin davalıya borcu olmadığının tespit edilmesine, takibin tedbiren durdurulmasına, davalı taraf, senedin teminat senedi olduğunu bilerek ve isteyerek müvekkile zarar vermek kastıyla kambiyo senetlerine özgü icra takibi açmasından dolayı karşı tarafın % 20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama iderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Davacının arabuluculuğa başvurmadığını,------ ("Müvekkil") ile davacı--------veya "Davacı") arasında teminat senedi temin edildiği iddia edilse de; işbu iddialar tümüyle dayanaktan yoksun olduğunu, Vergi numarası "-------." olan -----şirket yetkilisi olarak imzaladığı,

----- kodlu-----Şubesine ait olan ------ seri numaralı ve 07.07.2022 keşide tarihli, 70.000,00-TL (yetmişbin Türk Lirası) bedelli çekin keşide ederek müvekkile verildiğini, çekin bankaya ibraz edildğini ve karşılığı bulunmadığını, davacı yan hakkında karşılıksız çek bulundurmaktan yana suç duyurusunda bulunduklarını, davacı yanın işbu senedin teminat senedi olduğuna dair iddaları ise asılsız ve dayanaktan yoksun olduğunu, tüm bu nedenlerle açılan davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini beyan etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibariyle, borçlu olunmadığının tespitine yönelik olarak açılan menfi tespit davasına ilişkindir.Uyuşmazlığın-------Esas sayılı dosyasına konu edilen 07.07.2022 keşide tarihli çek nedeniyle davacının borçlu olup olmadığı ve söz konusu senedin teminat senedi niteliğinde haiz olup olmadığı hususlarında toplandığı anlaşılmıştır.İspat yüküne ilişkin genel kural, menfi tespit davaları için de geçerlidir.

Yani, menfi tespit davalarında da tarafların sıfatları değişik olmakla beraber, ispat yükü bakımından bir değişiklik olmayıp, bu genel kural uygulanır. Bu davalarda da bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran (iddia eden) taraf o vakıayı ispat etmelidir. Diğer bir değişle, alacaklı olduğunu iddia eden kişi borcunun dayandığı hukuki sebebi ve onun geçerli olduğunu ispat etmek zorundadır.

Ancak alacaklı bonoya dayalı alacağını talep ettiğinde ispat soyutluğu karinesi nedeniyle sebep göstermek zorunda değildir. Alacağını kambiyo senedini sunarak iddiasını ispatlamış kabul edilmektedir. Artık borcunun olmadığını ispatlamak zorunda olan borçludur. İspat yükü borçluya geçmiştir.Karine olarak bir kambiyo senedinin mevcut bir borcun ifası veya itfası amacıyla verildiği kabul edilir.Kambiyo senetleri birer ödeme aracıdır.

Borçlu, bononun teminat bonosu olduğu yönündeki iddiasını yazılı delil ile ispatlamalıdır.Bu konuda tanık dinletilmesi de mümkün değildir.--------

Davaya konu edilen çekin teminat senedi olduğuna dair herhangi bir belirlemenin olmadığı ------14/03/2001 tarih ------ sayılı kararlarında da belirtildiği üzere dayanak kambiyo senedinin hangi ilişkinin teminatı olduğunun yazılı belge ile kanıtlanması gerektiği kanıtlanacak yazılı belgede takip dayanağı senede açıkça atıf yapılması zorunlu olup açıkça atıf yapıldığının kabulü için senedin vade ve tanzim tarihleri ile miktarlarının belirtilmesi gerektiği somut olayda söz konusu senedin teminat senedi olduğunu kanıtlar senedin vade ve tanzim tarihleriyle miktarını açıkça atıf yapan yazılı bir bilgi ve belgenin dosyaya sunulmadığı,

verilen çek bedelleri ile dava konusu bononun bedellerinin de uyuşmadığı anlaşılmaktadır. Davacı taraf, dava konusu senedin teminat senedi olduğu ve senet nedeniyle borçlu olmadığı yönündeki iddiasını yazılı ve kesin delil ile ispatlayamamıştır. Tüm dosya kapsamındaki deliller uyarınca subut bulmayan davanın reddine karar verilmesi gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.