İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/78 K.2020/814

T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2017/78 Esas

KARAR NO : 2020/814

DAVA

Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 19/01/2017

KARAR TARİHİ : 08/12/2020

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ile müvekkili arasında muhtelif tarihlerde ------------ imzalandığını, sözleşmeler gereğince davalı tarafça bir takım kalıp tasarım ve imalat işlerinin yapılmasının kararlaştırıldığını, müvekkilince de ----- kalan kısmı teslim ve üretime geçilmesi ile ödenecek şekilde bedel ödenmesinin üstlenildiğini, sözleşmeler gereğince müvekkilince keşide edilen ----- bedelli ve müvekkiline ----- keşide edilen --------------- bedelli çeklerin davalı yana teslim edildiğini, ancak ürünlerin davalı tarafından ya hiç üretilmediğini ya da üretime elverişli bir şekilde imal edilip müvekkiline teslim edilmediğini,

davalıya sözleşme ve düzenlenen faturalara istinaden henüz vadesi gelmemiş çeklerin verildiğini, davalı yana yapılan sözlü uyarıların sonuçsuz kaldığını, ---- yevmiye numaralı ve ---------- tarihli ihtarname ile davalı yana sözleşme gereği edimlerini yerine getirmesinin ihtar edildiğini, bu taleplerinin de sonuçsuz kalması üzerine sözleşmeler feshedilerek teslim edilen çeklerin iadesinin talep edildiğini, ancak çeklerin iade edilmediğini belirterek; davalıya borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ile davacı arasında -------- yılından itibaren bir kısım sözleşmeler imzalandığını, müvekkilinin sözleşmelere istinaden bir kısım tasarım ve imalat yaptığını, ayrıca sözleşme dışı bir takım işlerin de davacının talebine istinaden yapıldığını, sözleşmeleri toplam bedelinin ------olduğunu, ayrıca sözleşme dışı olarak duvar koruma sistemleri için ----- kalıbı imalatı yapıldığını, buna ilişkin olarak davacıya ---- tutarlı fatura kesildiğini, müvekkili ile davacı arasındaki ticari ilişkinin toplam sayısal boyutunun--------tekabül ettiğini,

müvekkilinin davacının bölgesel teşvik kapsamında imalatları yaptırması nedeniyle sözleşme dışı işe ilişkin fatura ile sözleşme konusu olanlardan------- fatura harici olan faturaların ---- olarak düzenlendiğini, davacının dava tarihi itibari ile müvekkiline ödediği bedelin -------- olduğunu, davacının halen müvekkiline borçlu olduğunu, taraflar arasında uyuşmazlık çıkmasından önce davacının müvekkilinden aldığı ürünlerin ve faturalarının ----- formları ile teyit edildiğini, davacının sözleşmeler ile kararlaştırılan ödemeleri gereği gibi yerine getirmediğini, davacı tarafından sözleşmelerin haksız olarak feshedildiğini,

müvekkilince edimlerinin gereği gibi yerine getirildiğini, davacının sadece söz konusu çeklerin ödenmesini geciktirmek adına iş bu davayı açtığını, kötü niyetli olduğunu belirterek; davanın reddine ve %20 oranından az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Dava, İİK'nun 72. Ve devamı maddelerinde düzenlenen menfi tespit davasıdır.

Mahkememizce; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları resen belirlenerek; taraf vekillerinin vermiş olduğu dilekçeler, tarafların ibraz ettiği tüm deliller, sözleşmeler, banka kayıtları, çek suretleri, mahkememizce ve talimat yolu ile alınan bilirkişi raporları ve dosya arasındaki tüm kayıt ve belgeler tek tek incelenmiştir.

Mahkememizce davacı yana ait ticari defter kayıtların incelenmesi için ---------------- talimat yazılmasına karar verilmiş, talimat mahkemesince aldırılan -------tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacının ticari defter ve kayıtlarının usulüne uygun olarak tutulduğu, ticari kayıtlarına göre davacının davalıdan ----alacağının bulunduğu, -------------- numaralı sevk irsaliyelerinde belirtilen mal ve hizmetin teslim alınmadığı kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Mahkememizce davalı yana ait ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapılmasına karar verilmiş, bilirkişi tarafından düzenlenen----- tarihli raporda özetle; davalı yanın ticari defter ve kayıtlarının usulüne uygun olarak tutulduğu, davalının ticari defterlerinde toplamda ------ bedelli faturaların kayıtlı olduğu, davalının cari hesabına göre davacından---- alacaklı olduğu, davacının ticari defter ve kayıtlarında toplamda ----faturaların kayıtlı olduğu, toplam ------- faturanın kayıtlı olmadığı, söz konusu faturaların yasal süresi içerisinde davalıya iade edildiği, davacı yanın davalıdan ----------- alacaklı olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Mahkememizce davalı yanın itirazları doğrultusunda önceki bilirkişi ile yeni belirlenen makine mühendisi bilirkişiden rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişi kurulu tarafından düzenlenen ----- tarihli raporda özetle; davalının her kalıptan deneme üretimi yapıldığı iddiasını ispatlayan her kalıptan kaçar üretim yapıldığını gösterir detay faturaların dosyada bulunmadığı, kalıpların üretime uygun olduğuna dair herhangi bir belgenin bulunmadığı, kalıpların teslim edildiğini ispata yarayan herhangi bir belgenin dosyada bulunmadığı, davacının davalıdan -------alacaklı olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Mahkememizce davalı tarafından üretilip davacıya teslim edildiği bildirilen kalıpların davacı kullanımında olup olmadığına ilişkin olarak yerinde inceleme yapılarak -------talimat yazılmasına karar verilmiş, talimat mahkemesince alınan ---- tarihli raporda özetle;

---- tarihli ---- bulunan ve ----numaralı faturanın -----sırasında bulunan ---- adet kalıp imalatının davalı tarafından yapıldığını, ----- numaralı faturanın ---- numaralı faturanın-----tarihli ---- numaralı faturanın ---- numaralı faturanın --- Sırasında bulunan ---- adet kalıp imalatının dava dışı ---tarafından yapıldığı,---------- tarihinde davalı tarafından davacıya teslim edildiği belirtilen kalıplardan olmadığı, bu kalıpların daha önceki bir tarihte satın alındığı, taraflar arasında imzalanan -- adet sözleşme bedelinin-----------olduğu, davacının usulüne uygun tutulmuş kayıtlarına göre davalıdan -------- alacaklı olduğu,

dava konusu edilen --------adet çekin vadesinde ödenmiş olduğu kanaatine varıldığı bildirilmiştir.

Davalı tarafça yemin deliline dayanıldığının bildirilmesi üzerine; davacı şirket yetkilisine usulüne uygun olarak davetiye çıkarılmış, ---- tarihli celsede şirket yetkilisi --------------Sözleşmeler kapsamında malların bir kısmı bize teslim edildi, bir kısmı ise teslim edilmedi, teslim edilen mallar hatalı olduğundan iade edildi, daha sonra geri gelmedi, biz her hangi bir üretim yapamadık, sözleşme konusu mallar bizde değildir" beyanında bulunarak yemini eda etmiştir.

Tüm dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesi neticesinde; davacı tarafça, davalı ile yapılan sözleşmeler gereği davalının edimlerini yerine getirmediğinden bahisle davalıya verilen çekler nedeniyle borçlu olunmadığının tespitinin talep edildiği; davalı tarafça, davanın reddinin savunulduğu anlaşılmıştır.

Taraflar arasında ---- adet kalıp imalat sözleşmesi imzalandığı ve karşılığında davacı tarafça ------- adet çekin davalı yana verildiği hususlarında uyuşmazlık bulunmayıp; uyuşmazlığın, davalı tarafından sözleşme gereği edimlerini yerine getirip getirmediği, davacının davalı yana borçlu olup olmadığı noktalarında toplandığı anlaşılmıştır. Bu durumda davalı tarafça, imzalanan sözleşmeler gereğince edimlerin yerine getirildiğinin ispat edilmesi gerekmektedir.

Dosya kapsamında alınan bilirkişi raporlarının denetime elverişli ve birbirleri ile uyumlu olduğu, anılan raporlar ile davacı elinde bulunan kalıpların davalı tarafından teslim edildiği iddia olunan tarihten önce alınmış olduğu, yapılan üretimlerin davalı tarafça yapılan kalıplar ile yapılmadığı, davalı tarafından düzenlenen faturaların yasal süresi içerisinde davacı tarafça iade edildiği, teslime ilişkin yazılı bir belgenin bulunmadığı, davalı tarafından teklif edilen yeminin davacı şirket yetkilisi tarafından eda edildiği, bu hali ile davalı tarafça imzalanan sözleşmeler gereği edimlerin yerine getirilmediği,

davacının dava konusu çekler nedeniyle davalı yana borçlu olmadığı kanaatine varılmıştır.

Dava konusu çeklerden ----- seri numaralı --- tarihli ---- bedelli çekin -------- seri numaralı ----- bedelli çekin --- tarihinde,------------ tarihli ----- tarihinde, ---- seri numaralı ---- bedelli çekin---- tarihinde, ---- seri numaralı ---- bedelli çekin ---- seri numaralı------ bedelli çekin ---------- seri numaralı ---- bedelli çekin ----- seri numaralı ----tarihli ---- bedelli çekin ---- seri numaralı-------- bedelli çekin ---- tarihinde ve --------- seri numaralı ---- bedelli çekin --------- tarihinde yargılama sırasında tahsil edildiği anlaşıldığından, işbu ödemelerin ödeme tarihlerinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesi gerekmiştir.

Dosya kapsamından tarafların iddia ve savunmaları doğrultusunda açıklandığı üzere -------- gereğince ayrıntılı, detaylı inceleme yapılmış olup, yukarıda gerekçesi de yazılı olduğu üzere aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.