İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2017/657 K.2021/654

T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2017/657 Esas

KARAR NO : 2021/654

DAVA

Kooperatif Üyeliğinin Tesbiti

DAVA TARİHİ : 13/06/2017

KARAR TARİHİ : 20/05/2021

Mahkememizde görülmekte olan Kooperatif Üyeliğinin Tesbiti davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin -------hissesini ve tüm üyelik haklarını kooperatif hisse devri ile devraldığını, yine aynı tarihte bu devre ilişkin belgelerini mail ve dilekçe ile davalı kooperatife bildirdiğini, daha sonra ------ ihtarnamesi ile 3 gün içinde üyelik kaydının yapılması ve bilgilendirilmesi konusunun ihtar edildiğini, davalı----yevmiye numaralı ihtarnamesi ile cevap verdiğini, bu cevapta özetle '' Kooperatifin ana sözleşmesinin 17.Md. " Ortaklık yazılı yönetim kuruluna bildirilmek sureti ile 10.maddedeki ortaklık şartlarını taşıyan kişilere devredilebileceği söylenmiş,

Kooperatif 10.maddesinde ortak kabulü için gerekli şartlar sayılmış ve ortaklık şartları için aranan nitelikli belgeler ile 15 gün içerisinde kooperatif merkezine geldiğiniz takdirde üyelik işlemleriniz yapılacak ve kaydınız yapılacaktır. '' şeklinde cevap verildiğini, müvekkilinin ihtarnameyi tebliğ aldıktan sonra ----- tarihinde ------ bizzat giderek belgeleri teslim ettiğini, aradan geçen zaman içinde üyelik işleminin halen gerçekleştirilmediğini, müvekkilinin bu hususu iki ayrı ihtarname ile davalıya ihtar ettiğini, ancak davalı taraftan bir geri bildirim alamadığını,

müvekkilin üyelik şartlarını taşımasına rağmen kasıtlı olarak üyelik kaydının yapılmadığını, bu durumun özel sebebinin, kardeşi kooperatifte üye olan ve eski başkan ---- ters düşmesi , ona destek veren müvekkilinin üyeliğinin önüne geçmek olduğunu, yasal oy hakkının bu şekilde elinden alındığını, davalı kooperatif yöneticileri hakkında suç duyurusunda bulunma ve zamanında yapılmayan üyelik kaydından dolayı maddi manevi tazminat hakkı saklı kalmak kaydı ile iş bu davanın açılma zorunluluğunun doğduğu hususlarından bahisle, davanın kabulü ile müvekkilin kooperatif üyeliğinin tespitine,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının davasının hukuki dayanağının olmadığını, usule yönelik eksiklikler olduğunu, esas yönünden de haksız olduğunu, davacının müvekkili ---- olmadığını, müvekkili kooperatifin --- üyesi olan taşımacılık ve gemi servisi işi yapan yaklaşık --- yargıya taşınmış /taşınmamış ihtilafı bulunmayan iyi niyetli iş yapan bir işçi kooperatifi olduğunu, ortaklarının tamamının kooperatif ana sözleşmesindeki ortaklık şartlarını taşıdığını, Ortaklık Şartları başlık 10.maddede tamamlayıcı şartlar yanı sıra --- ---- etmek, --- ---- komisyonculuğu yapmamak,

kooperatifin amacına uygun ------- aracı bulunmak şartlarını amir olarak düzenlediğinin görüldüğünü, davacı-------- iş bu şartları taşımadığını, müvekkilin kooperatif üyesi olamadığını, davacı ile müvekkili arasında devam eden yazışmalarda ilgili eksikliklerin giderilmesinin talep edildiğini, ancak davanın açıldığı tarihte ana sözleşme 10.maddesinde aranan şartlardan olan ----- iştigal ettiğini, mesleki kuruluşlar ve vergi daireleri ile -----alınacak belgeler ile kanıtlayamadığını, kooperatif yönetim kurulunun Kooperatifler Kanunu ve Kooperatif ana sözleşmesine göre,

ortakların ve ortak olmak için başvuranların 10.maddede gösterilen ortaklık şartlarını taşıyıp taşımadığını araştırmak zorunda olduğunu, davacının ----- işleri ile iştigal ettiğini, kooperatifin iştigal alanı olan --- --- alanında davacı şahsın ortak olduğu sermaye şirketlerinin kooperatif ana sözleşmesinde yasak olarak sayılan acente iş ve işlemleri yaptığını, ticaret sicil kayıtlarında da bu yönde meşgalelerde bulunduğunu,------- suretleri ile sabit olduğunu, müvekkili kooperatifin kendi adına iş yapan, tamamı kendi adına -------elverişli küçük çapta tekne sahibi kaptanlardan oluştuğunu,

aralarında dayanışma olan bir işçi kooperatifi olduğunu, bu oluşuma komisyon işleri yapan, acente olan 3.kişilerin girmesinin ve yapmasının düşünülemez olduğunu, ancak ne yazık ki davacı ortak olduğu şirketlerde hali hazırda komisyonculuk/acentelik faaliyetlerini sürdürdüğü hususlarından bahisle, arz ve izah edilen sebepler ve resen nazara alınacak sebepler ile fazlaya dair dava ve talep hakları saklı kalmak kaydı ile davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesi talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; davacının ---- tarihinde davalı kooperatif üyesi olduğunu iddia ettiği ----- hissesini devraldığı iddiası ile davalı kooperatife üye olduğunun tespitine ilişkin tespit davasıdır.

Taraflarca bildirilen deliller toplanmış, dosya bilirkişiye tevdi edilerek--- tarihli mali müşavir bilirkişi------ait bilirkişi raporu dosya içerisine alınmıştır. Raporda özetle; davacının kooperatif üyelik şartlarını taşıdığını, süresi içerisinde eksik belgelerin tamamlanarak davalı kooperatife müracaat ettiği, davacının kooperatif üyeliğine kabul edilmesi gerektiği şeklinde rapor sunulmuştur.

Mahkemece 5. celsede dosyanın denizcilik ve --- taşıma kooperatifi alanında uzman bilirkişiye tevdi edilerek yeniden bilirkişi raporu aldırılması için ara kara kurulduğu, bu ara karar uyarınca gemi başmühendisi bilirkişi --- tarihli bilirkişi raporu alınmıştır. Raporda özetle; davacının ---- taşımacılığı yaptığı, kooperatif üyeliği koşulunda ----olanların üye olamayacağına dair madde olmadığı, belirtilen gemilerin teknik özellikleri ve davacıya ait şirketin belge ve bilgilerinin birlikte değerlendirilmesinde; kooperatif ana sözleşmesinin 10. ve 17. maddeleri gereğince davacının kooperatif üyeliğine kabul edilmesi gerektiği rapor edilmiştir.

Davalı tarafın itirazlarının değerlendirilmesi için yeniden farklı bilirkişiden rapor alınması için ara kara oluşturulduğu, ara karar uyarınca bilirkişi ----- tarihli 3. rapor dosyaya sunulmuştur. Raporda özetle; davacının dava dışı ----- üyelik hissesini devraldığı, davacı tarafından sunulan belgelerin kendi adına değil de, ortağı olduğu firmalar adına olması sebebi ile kooperatif üyeliğinin yapılamayacağı, kendisinden yazılı olarak talep edilen kendi adına düzenlenmiş belgelerin ------- ettiğine dair bir belgenin de bulunmadığı rapor edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde; dava, davacının dava dışı kooperatif üyesi----- hissesini devralması nedeniyle davalı kooperatif üyesi olduğunun tespiti istemine ilişkindir. Kooperatif sözleşmesinin 10. maddesinde kooperatif üyelik şartlarının belirlendiği, bu şartlardan bir tanesinin ---- taşımacılığı ile iştigal etmek, bir diğer şartın ise kooperatifin amacına uygun ---- motorlu aracı bulunmak olduğu belirlenmiştir.

Davalı tarafından her ne kadar kooperatife bu şartları sağladığına ilişkin belgeler sunulmuş ise de; yapılan incelemede sunulan belgelerin davacının kendi şahsına ait olmadığı, ortağı olduğu şirketlere ait olduğu, zira --- isimli geminin davacı adına değil, davacınında şirket ortağı olduğu ------- olduğu anlaşılmıştır.

Her ne kadar davacı bu şirket ortağı ise de; şirket ile ortağı olduğu gerçek kişiler birbirlerinden bağımsız, her biri ayrı ayrı hak ehliyetine sahip olan iki farklı kişilik oluştururlar. Bu nedenle davacının ortağı olduğu şirkete ait olan gemiye ilişkin belgelerin sunulması ile kooperatif ana sözleşmesi 10. maddesinde belirlenen kooperatifin amacına uygun ------ motorlu aracı bulunmak şartı davacı tarafından yerine getirilmiş sayılamaz.

Davacının kooperatif üyelik şartlarını taşımadığı anlaşıldığından davanın reddine karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.