İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/861 K.2023/347

T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2018/861 Esas

KARAR NO:2023/347

DAVA

Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ:18/07/2018

KARAR TARİHİ:09/05/2023

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Taraflar arasında 26/11/2016 tarihinde--------- adresinde bulunan------ daireden oluşan inşaatın tüm mermer, basamak döşeme, kaplama ve süpürgelik işlerinin yüklenici tarafından yapılarak davalı işverene teslim edilmesi hususunda eser sözleşmesi akdedildiği, davacının sözleşme uyarınca tüm edimlerini eksiksiz bir biçimde yerine getirerek teslim ettiğini, davalının ise ödeme yükümlülüğünü yerine getirmediği, sözleşmede işlerin mahiyeti ve bedelleri kararlaştırıldıktan sonra iş bu Sözleşme uyarınca yapılacak ödemeler.

“Mermer şantiyeye geldiği zaman malzeme bedeli 10 eşit taksitli sıralı çek ile mermerlerin ödemesi yapılacak.

İmalat esasında ise iki haftada bir yapılan işçiliğin hakkedişi çıkarılıp yüzde yetmiş beşi ödenip iş tesliminde ise ölçümler yapılıp kesin hesap çıkarıp verilen ödemeler düşülerek geri kalan bedel ödenecektir.” biçiminde düzenlenerek imza altına alınmış olup ödemelerin hakediş usulüyle yapılacağı hususunda tarafların mutabık kaldığını, işin yapıldığı sürede davalı tarafından hakediş bedellerinin eksik ödendiğini, bu hususun tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılacak inceleme ile fatura muhteviyatları, birim fiyat ve ödeme tabloları ve teklif formları ile sabit hale geleceğini,

bakiye borcun ödenmemesi üzerine faturaların davalı tarafa tebliğ edildiği, davalının ------- nolu ihtarname ile “yapılan mermer imalatlarında eksik ve kusur bulunduğu, imalatların ölçümleri yapılıp yapılan iş konusunda mutabakat sağlanmadığı ve işin süresinde teslim edilmediği" gerekçeleriyle faturaları iade ettiğini, halbuki yapılan işlerin ölçüm ve cinslerinin sözleşmede ve teklif formlarında taraflarca mutabık kalınarak açıkça belirtildiğini, davacı tarafından buna uygun olarak imalat ve inşaat işlerinin yapıldığını, yapılan işlerin süresinde telim edildiğini,

aksi iddia edilse dahi bunun tamamıyla davalının sözleşme uyarınca kendi edimlerini yerine getirmemesinden, yapılacak işler için ve işleri karşılar biçimde davacıya ödeme yapmamasından ve işlerin geciktirilmesinden kaynaklandığını ileri sürerek tüm talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla 26/11/2016 tarihli eser sözleşmesi ve diğer sözleşme dışı yapılan işler için eksik ödenen 50.000,00 TL'nin avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline ve yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davacı vekili 24/02/2022 tarihli ıslah dilekçesinde özetle,

50.000,00 TL olan dava değerini 120.441,35 TL arttırmak suretiyle 170.441,35 TL olarak ıslah ettiklerini beyan etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacının davasının hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, taraflar arasındaki ilişkiyi olduğundan farklı göstererek mahkemeyi aldatmaya yönelik kötü niyetli açıldığını, taraflar arasında 26/11/2016 tarihli sözleşmenin bulunduğunu, davacının sözleşmedeki edimlerini yerine getirmemesi nedeniyle muaccel bir alacağının bulunmadığını, davacı tarafın yaptığı imalatların eksik ve kusurlu yapıldığını, hatta eksik işlerin bir kısmının davalı tarafından malzeme alınarak davacının ustalarına yaptırıldığını, bu hususun davacı tarafından da bilindiğini, bu işler için davalının fazladan 20.000,00 TL ödeme yapmak zorunda kaldığını,

davalının tüm ısrarlarına rağmen davacının eksik işlerini tamamlamadığı gibi yaptığı imalatların miktarlarının hesaplanıp kesin hesap yapmaya da gelmediğini, davacının halen yüklendiği işi tamamlayıp davalıya teslim etmediğini, davacı tarafından yapılan imalatların ölçümleri yapılmadığından kesin hesabın da yapılmadığını, davacının hangi ölçüm ve hesaba göre alacak olduğu ve alacak miktarının hesaplandığının anlaşılamadığını, davacının davalıya gönderdiği fatura ile davalıdan 173.226,15 TL talep ettiğini, bu tarihten sonra ve bu faturaya istinaden hiçbir ödeme yapılmadığı halde davacının 50.000,00 TL üzerinden dava açtığını,

söz konusu faturaya süresinde itiraz edilmesi üzerine davacının bu davayı bu sefer 50.000-TL üzerinden açtığını, davacının kesin bir hesabı ve ölçümü olsa idi alacak iddiasının net olacağını, basiretli bir tacirin yaptığı işi ve haliyle alacağını net olarak bileceğini, davalının tüm ısrarlarına rağmen davacının eksiklerini tamamlamadığını ve ölçümlerini ve kesin hesabı yapmadığını, taraflar arasındaki sözleşmede tarafların hak ve sorumluluklarının açıkça düzenlendiğini, sözleşmede işin teslimi ve ödemelerin açıkça belirtildiğini,

davacının bu hususları tamamlamadan açmış olduğu davanın hiçbir hukuki dayanağının bulunmadığını öne sürürerek davanın reddine ve yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; hukuki niteliği itibariyle taraflar arasındaki 26/11/2016 tarihli sözleşme kapsamında davacı tarafından-----------adresinde bulunan blokların bir takım işlerinin yapılması ve sonucunda davalı tarafça davacının hakedişlerinin eksik ödendiği iddiasıyla açılan alacağın tahsili isteminden ibarettir.

Davacı vekili; taraflar arasında düzenlenen 26/11/2016 tarihli sözleşme örneğini, fatura muhteviyatlarını, cari hesap ekstrelerini, teklif formlarını, birim fiyat ve ödeme tablolarını gösteren kayıtları ile ihtarname örneklerini sunmuştur. Davacının, davalıya hitaben---------genel toplamlı ve yeni bakiye borcun 173.226,15-TL olduğunu yazan fatura ve ------ nolu sevk irsaliyesi düzenleyip gönderdiği ve davalının ----------nolu ihatrnamesi ile söz konusu faturayı iade ettiği anlaşılmıştır. Davalının davacıya hitaben süresinde tamamlanmamış işler ile ilgili keşide ettiği ------- nolu ihtarname örneği ve davacının davalıya kesşide ettiği ----------- nolu ihtarname örneği dosysya celbedilmiştir.

Mahkememizce; tarafların ticari defterlerinin de incelenmesi suretiyle dosyanın Mali Müşavir, İnşaat Mühendisi ve nitelikli hesap uzmanından oluşan bilirkişi heyetine tevdi edilerek rapor alınmasına karar verilmiştir.

Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 14/10/2019 tarihli raporda özetle; tarafların usul ve yasaya uygun olarak tutulmuş ticari defterlerinin sahipleri lehine delil kudretine haiz olduğu, dava konusu alacağın ------- yıllarındaki faturalar ve ödemelerden oluştuğu, toplam 432.226,15 TL tutarındaki 12 adet faturanın davacı şirket tarafından düzenlendiği ve ticari defterlerine kaydedildiği.

30/11/2017 ve 31/05/2018 tarihli faturalar dışındaki tüm faturaların davalı şirket ticari defterlerinde de kayıtlı olduğu, davacı şirket ticari defterlerinde kayıtlı davalı ödemeleri toplamının 259.000,00 TL olduğu, 27/10/2017 ve 31/12/2017 tarihli ödemeler dışındaki tüm ödemelerin davalı şirket ticari defterlerinde de kayıtlı olduğu, davacı şirket ticari defterlerindeki kayıtlara göre 18/07/2018 dava tarihi itibarıyla davacının davalıdan 173.226,15 TL alacaklı göründüğü; ancak davalı şirket ticari defterlerindeki kayıtlara göre davacının davalıdan 72.126,25 TL göründüğü,

davaya konu edilen yapıların mimari projeleri ozalite basılı bir şekilde dosyaya ibraz edilmesi, taraflar nezaretinde, yapılan ve eksik yapıldığı iddia edilen mermer işlerinin mahallinde tespiti ile teknik bilirkişi tarafından kesin hesabının çıkartılması sonrası, tarafların iddia ve savunmalarını karşılar şekilde ve denetime elverişli rapor sunulabileceği belirtilmiştir. Bilirkişi raporu, taraflara tebliğ edilmiştir. Taraf vekilleri, rapora karşı beyan dilekçeleri sunmuştur.

Mahkememizce,------ müzekkereye yazılarak -----------mimar projeleri celbedilmiş ve bilirkişi heyetinden ek rapor alınmasına karar verilmiştir. Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 07/12/2020 tarihli 1. ek raporda özetle;

"Mahallinde yapılan incelemede davacı tarafından iş sözleşmesine göre yapılan mermer işleri fen ve sanat kaidelerine göre eksiksiz ve ayıpsız vaziyette tamamlanarak, davalıca kullanılmakta olduğuna

Yapılan işler bedelinin taraflar arasındaki sözleşmede yer alan birim fiyatlara göre KDV dahil 290.167,00 TL olarak hesaplandığına,

Davacı defterlerinde yer alan ödeme tutarı 259.000 TL nın düşülmesinden sonra davacının yaptığı işten kalan alacağının 31.167.00 TL olarak hesaplandığına, davacının bu tutarı avans faizi ile birlikte davalıdan talep edebileceğine" yönünde görüş bildirilmiştir.

Bilirkişi 1. ek raporu, taraflara tebliğ edilmiştir. Taraf vekilleri, rapora karşı itiraz dilekçeleri sunmuştur. Davalı vekiline, başkasına yaptırdığı işlerle ilgili beyanda bulunması için süre verilmiş ve davalı vekili bbeyanda bulunmuştur. Davacı ve davalının itirazları dikkate alınarak bilirkişi heyetinden (Nitelikli hesap uzmanı vefat ettiğinden mali müşavir ve inşaat mühendisi bilirkişilerden rapor alınmasına karar verilmiştir.) ek rapor alınmasına karar verilmiştir. Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 18/02/2022 tarihli 2. ek raporda özetle;

"Her iki tarafın ticari defterlerinde kayıtlı 10 adet fatura toplamının 322.126,25 TL olduğu; bu faturalarla sınırlı olmak üzere yapılan malzeme ve işçilik hakediş bedelinin 394.752,95 TL hesaplandığı;

Davacı defterlerinde yer alan ödeme tutarı 259.000,00 TL'nin düşülmesinden sonra davacının yaptığı işten kalan alacağının 135.752,95 TL olarak hesaplandığı;

Davacı tarafından, davalı yapılarında yapılan mermer işleri mahallinde belirlenerek yukarıda alacak hesaplaması yapılmış olup davalının eksik yapıldığını ve tarafınca tamamlatıldığını öne sürmüş olduğu mermer işleri, davacı alacağına dahil edilmemiş olduğu; davacının yapmış olduğu işlere ilişkin dosyada mevcut bir belge ve bilgi bulunmadığından maliyet hesabı da yapılamadığı sonuç ve kanaatine varıldığını" yönünde görüş bildirmişlerdir.

Bilirkişi 2. ek raporu, taraflara tebliğ edilmiştir. Davacı vekili rapora karşı beyan dilekçesi ve 24/02/2022 tarihli ıslah dilekçesi sunmuş ve dava değerini sonuç olarak 170.441,35-TL olarak ıslah ettiklerini beyan etmiştir. Islah dilekçesi, davalı vekiline tebliğ edilmiştir.

Davalı vekili rapora karşı itiraz dilekçesi sunmuştur.Tüm dosya kapsamı, toplanan bilgi ve belgeler, taraf beyanları ve bilirkişi raporları birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasındaki 26/11/2016 tarihli sözleşme uyarınca her iki tarafın da ticari defterlerinde 10 tane faturanın kayıtlı olduğu, davacının defterlerinde kayıtlı olan---------- nolu ve 108.506,00-TL tutarlı 2 faturanın davalının defterlerinde kayıtlı olmadığı, her iki tarafın defterlerinde kayıtlı faturalar toplamının 322.126,25 TL olduğu,

sözleşme kapsamında olmayan banyo armatür malzemeleri ile ilgili 2 adet fatura tutarı indirildiğinde toplam tutarın 319.341,45-TL olduğu, yine davacının defter kayıtlarına göre davalıdan toplam 259.000,00-TL ödeme aldığı anlaşılmıştır.

Bilirkişiler tarafından yerinde yapılan inceleme sonucu 07/12/2020 tarihli 1. Ek raporda yapılan işlerin işçilik bedeli KDV dahil toplam 290.167,00-TL olarak hesaplanmış, davacı vekilinin malzeme fiyatları dahil edilmediği için eksik hesaplama yapıldığı itirazı ve davalı vekilinin itirazı üzerine alınan 18/02/2022 tarihli 2. Ek raporda malzeme ve işçilik fiyatları dahil olmak üzere yapılan işlerin bedeli KDV dahil 394.752,95-TL olarak hesaplanmıştır.

İşbu tutardan her iki tarafın kabulünde olan davalının yaptığı 259.000,00-TL ödeme indirildiğinde davacının alacağı 135.752,95-TL olarak hesaplanmıştır.

Her ne kadar davacı vekili, davalı defterlerinde kayıtlı olmayan 2 adet fatura dahil olmak üzere kendi defterlerinde kayıtlı faturalardan davalının yaptığı ödemenin indirilmesi sonucu 170.441,35-TL talep etmiş ise de, ------- nolu ve 108.560-TL tutarlı fatura incelendiğinde içeriğindeki mal ve hizmetlerin tek tek fiyatlandırılmadan sadece genel toplamın belirtildiği görülmüştür. --------- nolu ve 1.539,90-TL tutarlı faturaya ilişkin ise herhangi bir sevk irsaliyesi sunulmamıştır.

Davacı vekili söz konusu 2 faturanın davalıya teslim ve ifa edildiğini ispatlayamamıştır. Bu nedenle; bilirkişiler tarafından 18/02/2022 tarihli 2. Ek raporda yapılan hesaplamaya itibar edilmiştir.

Davalı vekili, eksik kalan bazı işlerin bedeli kendisi tarafından karşılanarak davacının malzeme aldığı yerlerden malzeme alınarak davacının ustalarına yaptırıldığını iddia etmiş ise de; kendisine verilen süreye rağmen davalı vekili söz konusu iddiasını ispatlar şekilde hiçbir fatura, iş teslim belgesi, vb. Bilgi ve belgeyi dosyaya sunmamıştır. Bu nedenle, davalı vekili söz konusu iddiasını ispatlayamamıştır.

Sonuç olarak bilirkişiler tarafından yapılan hesaplama usul ve yasaya uygun ve denetime elverişli bulunarak hükme esas alınmış ve davalının davacıya yaptığı ödemelerin indirilmesi sonucu davacının alacağının 135.752,95-TL olduğuna karar verilmiştir. Tarafların tacir ve işin ticari iş olması ancak davacının davalıyı davadan önce temerrüde düşürdüğüne ilişkin bir belge olmaması nedeniyle dava tarihinden itibaren avans faizine hükmedilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.