İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/346 K.2025/843

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2025/346 Esas

KARAR NO : 2025/843

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ : 08/08/2023

KARAR TARİHİ : 21/10/2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: 27/03/2020 tarihinde müvekkillerinin desteği olan ---------- sevk ve idaresindeki davalı şirkete sigortalı bulunan -------- plaka nolu aracın kaza yaptığını ve kaza sonucunda müvekkillerinin desteğinin vefat ettiğini, 15/08/2022 tarihinde ---------- destekten yoksun kalma tazminatı talebiyle kısmi alacak şeklinde başvuruda bulunulduğunu, talebin reddedildiğini, kararın hukuka ve vicdana aykırı olduğunu, bunun üzerine ret edilen 8.000,00 TL kısmı alacak haricinde kalan belirsiz alacakları için dava açtıklarını, arabuluculuk yoluna gidildiğini ancak anlaşmanın sağlanamadığını,

müteveffanın babasının erken ölümüyle annesi ve ergen olmayan kardeşlerinin geçimini üstlendiğini, kazanın meydana geldiği çekicide şoförlük yaptığını, müteveffanın ölümüyle destekten yoksun kalan müvekkillerinin sigorta sözleşmesi, kanun ve yargı içtihatlarınca 3. Kişi konumunda bulunduğunu, sigorta poliçesi ile teminat altına alınan ölüm nedeniyle gelirleri ortadan kalkan müvekkillerine, müteveffanın sigortalı şirkette şoför olarak çalışması dikkate alınarak,

müvekkillerinin her birisine teminat limitinin en üst haddinden yapılacak hesaplamayla destekten yoksun kalma tazminatı ödenmesini talep ettiklerini, 27/03/2020 kaza tarihi üzerinden 2 yıl geçmiş ise de ceza zaman aşımının uygulanması gerektiğini, Yargıtay'ın tek taraflı trafik kazalarında ölenin kazada tam kusurlu olması hâlinde dahi, yakınlarına destekten yoksun kalma tazminatı hükmolunabileceğine karar verdiğini iddia ederek;

adli yardım talebinin kabulünü, davanın kabulü ile fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL destekten yoksun kalma tazminatının kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Dava dilekçesi ve tensip zaptının davalı tarafa tebliğ olduğu, davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmadığı görüldü.

DELİLLER

Makine Mühendisi Bilirkişi --------- ve Sigorta Uzmanı Bilirkişi ---------- tarafından hazırlanan 07/09/2025 tarihli heyet raporunda aşağıdaki tespitlerin yapıldığı görülmüştür.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Mahkememizin 23/11/2023 tarihli------- Esas ve --------- Karar sayılı ilamı ile "davanın belirtildiği gibi davacıların desteği -------- sevk ve idaresindeki --------- plakalı aracın karıştığı 27/03/2020 tarihli trafik kazası nedeniyle -------- vefat etmesi sonucu aracın --------- numaralı ZMMS sigortacısı olan davalıya karşı açılan destekten yoksun kalmaya ilişkin tazminat davası olduğu,

eldeki dava ile tarafları, konusu ve sebebi tamamen aynı olan davanın yukarıda da ortaya konulduğu gibi -------- Başvuru tarih ve sayılı ve --------- Karar tarih ve sayılı dosyasında görüldüğü ve hükme bağlandığı ve --------- itiraz tarih ve sayılı-------- Karar tarih ve sayılı kararı ile itirazın esas yönünden reddine kesin olmak üzere karar verilmekle kesinleştiği, bu sebeple aynı davanın daha önceden kesin hükme bağlanmış olduğu, dava şartı eksiliği bulunduğu,

bunun davanın her aşamasında hakim tarafından resen de dikkate alınabileceği" gerekçeleriyle "6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 114/1-i ve 115/2 maddeleri uyarınca tüm davacıların davasının dava şartı yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE" hükmedilmiş, anılan hüküm--------- sayılı ilamı ile "Aynı maddi olaya ilişkin olarak daha öncesinde -------- nezdinde 8.000 TL destekten yoksun kalma tazminatı istemiyle kısmi dava açılmış olup -------- verilen karar davacı -------- yönünden itiraz üzerine,

diğer davacılar yönünden ise süresinde itiraz edilmeyerek kesinleşmiş ise de bu durum davacıların bakiye destek zararları için belirsiz alacak davası açmalarına engel değildir.

Davacılar tarafından -------- kısmi dava olarak talep edilen 8.000 TL destekten yoksun kalma tazminatı dışındaki destekten yoksun kalma tazminatı taleplerinin belirsiz alacak olarak talep edildiği somut davada kesin hükmün varlığından söz edilemeyeceğinden yargılamaya devam edilerek sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır." gerekçeleriyle kaldırmış, dava yukarıdaki esas numarasını almıştır.

Dava, davacıların desteği --------- sevk ve idaresindeki --------- plakalı aracın karıştığı 27/03/2020 tarihli trafik kazası nedeniyle --------- vefat etmesi sonucu aracın -------- numaralı ZMMS sigortacısı olan davalıya karşı açılan destekten yoksun kalmaya ilişkin tazminat davasıdır. kaza tarihi itibariyle yürürlükte bulunan Karayolları Trafik Kanunu'nun 90. Maddesi uyarınca "Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanunda ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir."Kaza tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları

'nın Teminat Dışında Kalan Haller başlıklı A.6-(d) maddesi uyarınca "Aşağıdaki haller sigorta teminatı dışındadır: (...) d) Destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan destek tazminatı talepleri ile destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı talepleri-------- sayılı kararı uyarınca "(...) Ayrıca Genel Şartlar A.6. (d) maddesinde destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmayan destek tazminatı talepleri ile destekten yoksun kalan hak sahibinin,

sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı talepleri teminat kapsamı dışında tutulmuş olması karşısında davacıların desteklerinin sorumluluk riski kapsamında olmayan desteğin tam kusuru ile kendi ölümüne neden olmadan kaynaklanan destekten yoksun kalma zararlarından sigortacıda sorumlu değildir.

O hâlde mahkemece; sorumluluk hukukunun genel ilkeleri, karayolları motorlu araçlar zorunlu malî sorumluluk sigortacısının Karayolları Trafik Kanunu’nda sınırları çizilen sorumluluk alanı ve 01.05.2015 tarihinde yürürlüğe giren Genel Şartların A.2. maddesinin (d) bendi, A.3. maddesi, A.5. maddesinin (ç) bendi ve A.6. maddesinin (d) bendi gereği davanın reddi gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırıdır. (...)"Yine -------, --------,

-------- sayılı (ve dairelerin yerleşik birçok içtihadında) ilamlarında da belirtildiği üzere tazminata konu desteğin ölümü ile sonuçlanan trafik kazasının sigortalı aracın sürücüsü olan desteğin tam kusuru ile gerçekleşmesi durumunda işletenin eylemlerinden sorumlu olduğu sürücü desteğin ve dolayısıyla davacıların üçüncü kişi olarak kabulünün mümkün olmaması,

kaza tarihinde yürürlükte olan Genel Şartların A.6. maddesi (d) bendine göre destekten yoksun kalan hak sahibinin, sigortalının sorumluluk riski kapsamında olmakla beraber, destek şahsının kusuruna denk gelen destek tazminatı talepleri teminat kapsamı dışında tutulmaması nedenleriyle davacılar destekten yoksun kalma tazminatı talep edemez.

Mahkememizce yapılan değerlendirmede, davanın 27/03/2020 tarihli trafik kazası nedeniyle müteveffanın desteğinden yoksun kaldığını iddia eden davacıların, müteveffanın ZMMS sigortacısına karşı ZMMS poliçesine dayalı açtığı destekten yoksun kalma tazminatının ödenmesine ilişkin eda davası olduğu, yukarıda atıf yapılan yasa ve genel şart hükümleri ve yargı içtihatları dikkate alındığında davacıların (bilirkişi raporu ile de tespit edildiği üzere) kazanın gerçekleşmesinde tam kusurlu olan destekleri müteveffanın ZMMS sigortacısından destekten yoksun kalma tazminatı talep edemeyecekleri, zira tazminatın anılan yasa ve genel şart hükümleri ve yargı içtihatları dikkate alındığında teminat dışında kaldığı kanaatine varılmış, davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm verilmiştir.