İstanbul Anadolu 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/757 K.2025/1088

T.C. İstanbul Anadolu 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/757

KARAR NO : 2025/1088

DAVA

Zayi Belgesi Verilmesi

DAVA TARİHİ : 29/08/2025

KARAR TARİHİ : 18/12/2025

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Müvekkiline ait, evrak ve ticari defterlerin muhasebe departman sorumlusu ----- muhasebe işlemlerini yürüttüğü ve iş yeri olarak da kullandığı ----- Şirketi fabrikasında 29.07.2025 tarihinde sebebi bilinmeyen bir nedenden yangın çıktığını, itfaiye ekiplerinin müdahalesi sonucu yangının söndürülebildiğini, dava konusu ticari defterler dâhil tüm fabrika yanmış ve müvekkilinin saklamakla yükümlü olduğu evrak ve ticari defterlerinde yok olmuş olduğunu, E-Defter Beratları:2022,2023,2024,2025 yılları, Yevmiye Defterleri:2021 yılı, Defter-i Kebir:2021 yılı, Envanter Defterleri:2021-2022-2023-2024-2025 yılları, Pay Defteri,

Yönetim Kurulu Karar Defteri, Genel Kurul Toplantı ve Müzakere Defteri, Damga Vergisi Defterinin çıkan yangında yok olduğunu, kullanılamaz hale gelen resmi evrak ve ticari defterlerinin tespiti için-----İtfaiye Daire Şube Müdürlüğü'nden alınan söndürme işleminin sonundaki hasar durumunu gösteren yangın raporu ------- yetkililerinden alındığını, Türk Ticaret Kanunu m.82/d-7 uyarınca mahkemeden ilgili belge ve defterlerin zayi olduğuna dair zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, hukuki niteliği itibariyle; TTK. 82/7. maddesi gereğince zayi belgesi verilmesine ilişkindir. TTK'nın 82/1. maddesi gereğince, "Tacir, ticari defterlerini, envanterleri, finansal tablo, bilanço ve faaliyet raporlarını, aldığı mektupları (bir ticari işe ait yazışmaları), gönderdiği mektup suretlerini, kayıtlara esas olan belgeleri, sınıflandırılmış şekilde saklamakla yükümlüdür."

Saklanması gereken defter ve belgeler, saklama süresi içinde, yangın, deprem, su baskını gibi bir afet veya hırsızlıktan dolayı zayi olursa, tacirin (ölmüşse mirasçılarının), durumu öğrendikten itibaren bir ay içerisinde işletmenin olduğu yerdeki mahkemeye başvurarak zayi belgesi alması gerekir. Kanun’da “isteyebilirler” denmiş ise de bu bir zorunluluk niteliğindedir.

Zayi belgesi için açılan dava, çekişmesiz yargı işidir (TTK m.82/7).Davacı tarafça 29/07/2025 tarihli yangında zayi olduğu beyan edilen ticari defterlerin noter tasdik bilgileri noter tasdiklerinin yapıldığı görülmüş,----- Vergi Dairesi'nden davacı defterlerinin denetim için istenip istenilmediği, istenilmiş ise ibrazdan kaçınılıp kaçınılmadığı, davacı şirketi ile ilgili soruşturma olup olmadığı,

vergi borcunun bulunup bulunmadığı araştırılmış, herhangi bir olumsuz durum yaşanmadığı bildirilmiştir.İlgilinin iddiası----- adresinde 29/07/2025 tarihinde meydana gelen 29/07/2025 tarihli yangın olayına ilişkin düzenlenen 05/08/2025 tarihli yangın raporu ile tüm beyan ve sunulu belgeler incelenmekle. 30 günlük hak düşürücü süresi içinde açılan davada, ilgili defterlerinin yanarak zayi olduğu kanaatine varılmakla aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.