İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2014/2381 K.2020/535

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2014/2381 Esas

KARAR NO : 2020/535

DAVA

Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 11/11/2014

KARAR TARİHİ: 29/09/2020

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekilinin mahkememize göndermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; davacı şirket ile davalı şirket arasında ------------ ---- tarihli ------- ile davalı firma sözleşme konusu ------ ile ilgili olarak yapı denetim hizmeti ve bunun yanında sözleşmenin 3. Maddesinde taahhüt ettiği hizmetleri yerine getirmeyi üstlendiği, davalı firma sözleşme ile taahhüt ettiği yukarıda sayılan işlemleri ,takip etmemiş, tamamlayamamış ve güncellenmediğnden işlemlerin takip edilmemesi nedeniyle projenin arşive gönderilmesine sebebiyet veriği, davalı firma bu sözleşme ile taahhüt ettiği edimleri hiç veya gereği gibi yerine getirmediği,

makul sürede sonuçlandırmadığı, görev ve sorumluluklarını ihlali nedeni ile işin uzamasına sebebiyet vermiş ve bu nedenle davacı ----- ve müspet zarara uğradığı, bu nedenle davalı firma ile yapılan sözleşme -------------- yevmiyeli ihtarnamesi ile fesh edildiği, davalı firmanın yukarıda taahhüt ettiği fakat tamamlamadığı eksik bıraktığı işler daha sonra anlaşılan -------müvekkil şirket personeli tarafından tamamlandığı, davalı firma ile anılan sözleşme uyarınca yukarıda yapı denetim yanında taahhüt ettiği hizmetlerin bedeli olarak----- olarak ayrıca yapı denetim bedeli olarak ------ olarak kararlaştırıldığı,

davalı firma sözleşmenin 3. Maddesinde taahhüt ettiği hizmetleri yerine getirmeyerek projenin arşive kaldırılmasına sebebiyet verdiğinden sözleşmesi feshedilmiş ve dolayısı ile yapı denetim hizmetine hiç başlamadığı, davalı firma sözleşme davacı tarafından fesh edilene kadar yukarıda taahhüt ettiği işleri yapmış ve tamamlamış gibi gösterip fatura ederek davacıdan para talep ettiği, davacı tarafından davalı firmaya; ---- tarihinde -----

---- tarihinde ---- tarihinde ---- tarihinde ----tarihinde --- tarihinde -- tarihinde ---tarihinde ---olmak üzere toplam ----ödeme yapıldığı, davalı firmaya ------- ödeme yapılmasına rağmen sözleşmenin davacı müvekkil tarafından haklı nedenle feshi ile bir hizmet karşılığı olmaksızın fazladan ödenen --- sebepsiz zenginleşme esasları çerçevesinde davacıya iadesine karar verilmesini,

davalı firmanın akde aykırılık ve eksik ifa oluşturan eylemleri nedeni ile sözleşme ile taahhüt edilen uzamasına sebebiyet vermesi nedeni ile davacı firmanın sözleşme konusu apartmanın sakinlerine aylık kişi başı ----------- kira bedeli ödemesine sebebiyet verdiği,

açıklanan nedenlerle şimdilik sözleşmenin feshi sebebi ile hizmet karşılığı olmaksızın fazladan ödenen-----davalı firmanın kusuru ve ihmali ile gecikmesine sebebiyet verdiği proje için müvekkil davacının kat maliklerine ödediği - aylık kira bedeline karşılık şimdilik ----davalı firmanın sözleşme konusu--------- apartmanının zemin etüdü işlemini yaptırdığı esnada, şirketiniz çalışanlarının hatası/kusuru ile ana dağıtım hattı elektrik kablolarının zarar görmesi nedeni ile oluşan ve davacıdan tahsil ettiği ---- olmak üzere şimdilik ----- davalı firmadan ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini,

yargılama masrafları ile lehimize ücreti vekalet alacağına ayrıca hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.

SAVUNMA

Davalı vekili tarafından mahkememize gönderilen cevap dilekçesinde özetle.

Taraflar arasında ----- tarihli ------------ imzalandığı, bu sözleşme gereğince ------------de kayıtlı taşınmazla ilgili olarak yapı denetim hizmetinin yanında, sözleşmenin 3.maddesinde belirtilen hizmetleri de üstlenildiği, belirtilen işler için ödenecek tutar -----olarak belirlenmiş olup, yapı denetim ücreti olarak da ayrıca ----olarak anlaşıldığı, sözleşmenin akdinden sonra davalı yüklenici firma, sırasıyla aşağıdaki iş ve işlemleri gerçekleştirdiği,-------- yazılan yazı ile elektrik kesildiği, ----- uygulama projelerinin ------- sayı ile su ve doğalgaz hizmetleri ilgili kurumlarca kesildiği, ----------- tesisi iptal edildiği,

---- yazısı ile tesisatın toplandığı bildirildiği, binanın doğalgaz ana bağlantısı iptal edilmiş olup ---- tarih itibari ile ---- bildirildiği,---- tarihi itibari ile ----bildirildiği, davacının davalı tarafından üstlenilen işlerin gereği gibi yapılmadığı ya da geciktirildiği yolundaki iddiası da gerçek dışı olduğu,---------- tarafından çizdirildiği,

öncelikle davacının, maliklerle imzaladığı kat karşılığı inşaat sözleşmesinde zemin kattaki daire yer almadığından anılarında sorun yaşanmış, daha sonra projeler deneme yanılma yöntemi ile birkaç kez hazırlanmış ve en son ------ sayı ile davalı tarafından da kaşelenmiş olarak mimarlar odasından onaylanmışsa da, arkasından yeni bir proje düzenlenerek belediyeye verilmiş olması nedeniyle gecikme olduğu, projelerin farklılıkları yanında çatı ile ilgili eskiz de belediyece uygun bulunmadığından ayrı bir gecikme söz konusu olduğu,

bunların yanında veraset işlemlerinin zamanında yapılmaması nedeniyle tapudaki işlemler gecikmiş, yıkım ruhsatı ile davacı tarafından izinsiz hafriyat yapılması nedeniyle ---- tarihli encümen karan ile davacıya ceza tahakkuk ettirildiği, doğal olarak bu süreç de ayrı bir gecikmeye neden olduğu, İnşaata izinsiz başlama nedeniyle de davacı elemanları enerji hattını patlatmış olup, ----elektriğinin kesilmesine neden olduğu, Keza davacının ------ tarihinde verdiği tadilat projesi, ana proje ile uyumlu olmadığından inşai faaliyetler tekrar durdurulduğu,

açıklanan nedenlerle davanın reddine, masraf ve vekalet ücretinin, davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, davacı şirket ile davalı şirket arasında imzalanan -----------gereğini davalının yerine getirmediği iddiası ile sözleşmeden doğan zararların ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davacıya ödenmesine ilişkin alacak davasıdır.

Davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan usul hükümleri doğrultusunda yazılı yargılama usulüne tabi olarak oluşturulan tensibe istinaden yargılamaya başlanmış yöntemine uygun ön inceleme duruşması açılarak öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, hukuki ihtilaf noktaları belirlenmek suretiyle tahkikat aşamasında deliller toplanmış, bilirkişi raporu alınmış, yargılama sırasında ----- tarihli duruşmada 7251 Sayılı Yasanın 58. maddesi ile TTK'nın 4/2 maddesinde yapılan değişiklik neticesinde yargılamaya basit yargılama usulüne geçilerek dava sonuçlandırılmıştır.

Taraf delilleri toplanmış, davanın niteliği gereği Yeminli Mali Müşavir, Mimar ve MÜHF Öğretim üyesi Bilirkişisi tarafından ------ tarihli rapor düzenlenmiştir.

Bilirkişi tarafından düzenlenen raporda özetle; davacı yanın fazla yaptığını iddia ettiği ödemelere ilişkin olarak iade talebinin değerlendirilebilmesi için davacı yanın yaptığı ödemenin ne kadarlık bir kısmının masraf, ne kadarlık kısmının ücret alacağına ilişkin olduğunu açıklaması,

belgelemesi ve teknik bilirkişisince davalı tarafından eksik bırakıldığı tespit edilen kalemler çerçevesinde talebini somutlaştırması gerektiği, her ne kadar davalı şirketin ruhsat alımında ---- aylık bir gecikmeye sebebiyet verdiği tespit edilmişse de davacının bu talebinin de değerlendirilmesinin apartman sakinleri ile yaptığı sözleşmelerin ibrazı ile mümkün olduğu, davacının davalı çalışanının eylemi nedeniyle elektrik kablolarının zarar gördüğüne ve ------ bir ödeme yapıldığına ilişkin iddiasını ispatlayamadığına ilişkin kanaatlerini bildirir rapor sunmuş oldukları görüldü.

Bilirkişi heyeti tarafından alınan ------ tarihli ek raporda özetle; davacı yan, davacının projenin en az beş ay gecikmesine sebebiyet verdiğini ve -- apartman sakinine kişi başı ---- den her ay için ----------- ödeme yapmak zorunda kaldığını iddia ettiği, bu iddiasına ilişkin olarak da banka dekontlarını delil olarak sunduğu, anılan banka dekontlarının incelenmesi neticesinde ödemlerin fesih tarihinden önce, tapu olarak tek seferde taşınma bedeli ile beraber yapıldığı anlaşıldığı,

her ne kadar heyetçe teknik bilirkişisince davalı şirketin ruhsat alımında ---- aylık bir gecikmeye sebebiyet verdiği tespit edilmişse de, davacının bu talebinin de değerlendirilmesi apartman sakinleri ile yaptığı sözleşmelerin ibrazı ile mümkün olduğu, dosyaya sunlan --------- yevmiye nolu gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi incelendiğinde sözleşmenin 9.maddesinde ödenecek olan maktu taşıma bedelleri ve kira bedelleri belirlendiği,

sözlemenin 10/c maddesinde sözleşmenin belirlenen sürede veya --- aylık uzatım süresinde tamamlanmamış olması durumunda belirlenmiş kira bedelleri dışında daire ve dükkan başına haftalık ----- ödeneceği düzenlendiği, teknik incelemede davalının --- aylık bir gecikmeye sebebiyet verdiği tespit edildiğinden ve de kök raporda belirtildiği üzere iddia konusu ödemelerin fesih tarihinden önce toplu olarak tek seferde taşınma bedeli ile beraber yapıldığı anlaşıldığından davacı yanın anılan talebin kabulüne şayan olmadığı sonucuna ilişkin kaanetlerini bildirir rapor ibraz etmiş oldukları görüldü.

Bilirkişi heyeti tarafından alınan ----- tarihli ikinci ek raporda özetle; kök rapor ve ek raporda dava konusu uyuşmazlığa ilişkin detaylı ve nitelikli açıklamalar yapıldığı, davacı yanın hangi gerekçelerle alacak talebinin kabule şayan olmadığı, sözleşmenin ilgili maddesine atıf yapılmak suretiyle ortaya konduğuna ilişkin kanaatlerini bildirir rapor sunulmuş olduğu görüldü.

Her iki taraf vekilininde rapora ve ek raporlara karşı itiraz dilekçeleri ile dosya yeni bir bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bir Mali Müşavir, bir Hukukcu bilirkişi ve bir İnşaat Mühendisi tarafından düzenlenen ----- tarihli raporda özetle; teknik inceleme neticesinde inşaattaki gecikmeden davalının sorumlu tutulmayacağı, davalının yapması gereken işlemleri yapmış olduğu, dolayısıyla davacının talepleri değerlendirildiğinde fazladan ödenen ---- iadesine yönelik talebin kısmen yerinde olmadığı,

davacı keşideci davalı muhataba ---------------- tarihli ihtarname ile sözleşmeyi feshettiğinden ve de bozucu yenilik doğruhan hak, davalı muhataba vardığı anda sonuç doğurarak sözleşme sonlandığından her ne kadar fesih demiş olsa da bu yöndeki irade beyanı TBK m19/1 hükmünce yorumlandığından '' sözleşmeden dönme'' dir, çünkü davacı verilenin iadesini istediği diğer fesih olsaydı verilenin iadesi değil, fesih anında ileriye etkili şekilde borcun sona ermesi mali bilirkişinin de belirttiği üzere davalıya ödenen ------ iadesine karar verilebileceği, davalıya ödenen -----iadesine karar verilebilceği,

çünkü her ne kadar teknik bilirkişi gecikmeden davalıyı sorumlu tutmamış ise de davacı, -------------sayılı sözleşmeyi sonlandırmaya yönelik irade beyanını ihtarname aracılığı ile davalıya ulaştırdığı anda sözleşme geçise etkili sona erdiğinden verilenleri iadesinni gerekeceği, dolayısıyla dava dilekçesinde talep edildiği üzere davalıdan ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline karar verilebileceği, ödeme tarihlerinin-------------- olduğu,

davalının kusuru ve ihmali ile gecikmesine sebebiyet verdiği proje için davacının dava dışı kat maliklerine ödediği -- aylık kira bedeline karşılık şimdilik ------ ödenmesine ilişkin talebin yerinde olmadığı, şöyle ki yapılan mali değerlendirme neticesinde davacı tarafından dosya kapsamına sunulan deliller arasında sözleşme hükümleri gereğince davacının dava dışı arsa maliklerine ceza koşulu ödediğini gösterir belgeye rastlanmadığı sonucuna varılmış olup, teknik bilirkişinin de belirttiği üzere gecikmeden davalının sorumlu tutulamayacağı,

davacı tarafından dava dışı arsa maliklerine bu ödeme yapılmış olsa bile bunun tahsilinin davalıdan talep edilemeyeceği, elektrik kablolarının zarar görmesi ile oluşan ve davacıdan tahsil ettiği ---- ödenmesine yönelik talebin yerinde olmadığı, davacının zararın oluştuğuna ve de ----- ödemenin yapıldığını ispatlar nitelikte bir delile rastlanılmadığına ilişkin kanaatini bildirir rapor ibraz etmiş oldukları görüldü.

Tüm dosya kapsamına göre, taraf iddia ve savunmaları ile alınan bilirkişi heyet raporları hep birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında --------imzalandığı, sözleşmenin adi yazılı olarak düzenlendiği, sözleşmenin konusunun --------- parsel üzerindeki binanın kentsel dönüşüm projesine yönelik yenilenmesi kapsamında binanın risk raporu, terk işlemlerinin yapılması, yeni tapuların çıkarılması, imar durumu, ------ alınması, hafriyat rölevesi alınması, avan proje takibi, ruhsat alması,

yıkım ruhsatı, temel üstü ve iskan, statik proje, mekanik proje, elektrik proje ve zemin etüd işleri için ödenecek toplam tutarın ----- ödeneceği, işin başlangıcında ---- avans ödeneceği ve yapı denetim ücreti olarak da ------ödemenin kararlaştırıldığı, davacının ''işveren'' davalının ise ''yapı denetim'' olarak anıldığı,

davacının sözleşmenin feshi nedeniyle hizmet karşılığı olmaksızın fazladan ödediği ----- davalının kusuru ve ihmali ile gecikmesine sebebiyet verdiği proje için davacının dava dışı kat maliklerine ödediği -- aylık kira bedeline karşılık şimdilik ---- ve davalı firmanın sözleşme konusu apartmanın zemin etüdü işlemini yaptırdığı esnada davalının çalışanları hatası ile ana dağıtım hattı elektrik kablolarının zarar görmesi nedeniyle oluşan ve davacıdan tahsil edilen ---- ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsilini talep ettiği,

teknik incelemede her ne kadar ---- tarihli bilirkişi raporunda davalının--- aylık bir gecikmeye sebebiyet verdiği belirtilmiş ise de --- tarihli bilirkişi raporunda --- tarihinde davacı ile ------- üzerindeki binanın kat malikleri arasında ----- yevmiye nolu kat karşılığı inşaat sözleşmesinin imzalanmış olduğu, sözleşmenin 7. Maddesinde inşaatın tamamlanma süresinin ruhsatın alınmasına müteakip --- ay olarak belirlendiği, bu durumda ruhsat alımı için yaklaşık --- aylık bir süre öngörüldüğü, yıkım ruhsatının ---- tarihinde ancak alınabildiği,

sözleşme kapsamında mimari projenin hazırlanması işi davacıya ait olup ruhsat alımından önce mimari projenin çizilip bitirilmesi gerektiği,----- tarihinde mimari projenin ancak onaylandığı, mimari projenin de birkaç kez hazırlandığının anlaşıldığı, bu anlamda teknik bilirkişinin de tespiti kapsamında gecikmeden davalının kusuru bulunmadığı, aldırılan bu ikinci rapordaki tespitlerin yerinde olduğu kanaatine varılarak hükme esas alındığı,

davacının sözleşmenin feshi nedeniyle hizmet karşılığı olmaksızın fazladan ödediği ----- tahsili talebi yönünden yapılan incelemede davacı davalıya ----Noterliğinden gönderdiği--------- tarihli ihtarname ile sözleşmeyi feshettiğini belirtmekle birlikte davacının sözleşmeyi sonlandırmaya yönelik irade beyanının davalıya ulaşması ile birlikte sözleşme geçmişe etkili olacak şekilde sona erdiğinden yerleşik içtihatlar gereğince fesih (ileriye etkili) değil, sözleşmeden dönme (geriye etkili) yönünde irade beyanı olduğu,

sözleşmeden dönme ile borç ilişkisinin geçmişe etkili biçimde sona ereceği ve tasfiye haline gireceği, bu halde tarafların birbirine karşı ifa ettikleri edimlerin (verilenler) T.B.K.m.77 ve devamında düzenlenen sebepsiz zenginleşme hükümlerince iadeye konu olabileceği anlaşılmakla davacının davalıya dava konusu ---- ile ilgili olarak yapmış olduğu ----------- ödeme talebi yönünden davanın kabulünün gerektiği,

ancak davacının davalının kusuru ve ihmali ile gecikmesine sebebiyet verdiği proje için dava dışı kat maliklerine ödediği - aylık kira bedeline karşılık şimdilik ----tahsili talep etmiş olup ------ tarihinde akdedilmiş ''Düzenleme şeklinde gayrimenkul hissesi karşılığında anahtar teslimi inşaat yapımı ve gayrimenkul satış vaadi sözleşmesi'nin 9. maddesinde kira ödemelerinin herhangi bir koşula bağlanmadığı kaldı ki teknik incelemede davalı tarafa yüklenecek bir kusurun da olmadığı anlaşılmakla davacının bu talebinin davalıdan talep edilemeyeceği,

yine davacının davalı firmanın sözleşme konusu apartmanın zemin etüdü işlemini yaptırdığı esnada davalının çalışanları hatası ile ana dağıtım hattı elektrik kablolarının zarar görmesi nedeniyle oluşan ve davacıdan tahsil edilen ----- tahsili talebinin ise davacının davalı çalışanlarının eylemleri nedeniyle bu zararın doğduğuna ve buna ilişkin sunduğu ---numaralı ---- tarihli faturanın açıklama kısmında ----- talebin açıklaması ve takiplerin yapılması'' şeklinde olduğu ve davacının ödeme yaptığına dair iddiasını ispatlar belge olarak değerlendirilemeyeceği anlaşılmakla bu talebin de reddi gerekmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.