İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2015/703 K.2022/1046

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2015/703 Esas

KARAR NO: 2022/1046

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ: 27/10/2015

KARAR TARİHİ: 13/12/2022

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

ASIL DAVADA

DAVA

Davacılar vekili tarafından mahkememize gönderilen dava dilekçesinde özetle; ----tarihinde ---- hattında yolcu taşımacılığı yapan davalı ---- sevk ve idaresindeki---- yolcu almak için kalkış yaptığı sırada yolun karşısına geçmeye çalışan yaşlı bayan ---- çarparak ölümüne sebep olduğunu, davalı ---- hakkında taksirle ölüme sebebiyet vermekten dolayı -----numarası ile dava açıldığını, olayın oluşumunda davalı ---- kusuru ile müvekkillerinin murisinin ölümüne sebebiyet verdiğini, aracın davalılardan ------ adına tescilli olup, davalı sigorta şirketi tarafından sigortalı olduğunu,

müvekkillerinin murisinin hafta sonları evlerine gitmek suretiyle ev işlerinde müvekkillerine yardımcı olduğunu, her türlü hastalık ve sair sıkıntılarında yardımlarına koştuğunu, murisin ölümünden sonra müvekkillerinin evlerinde haftalık---- karşılığında yardımcı çalıştırmaya başladıklarını, murisin ölümünden bu güne kadar -ay boyunca yardımcıya ----ücret ödediklerini, murisin,----çocuklarına bakım ve gözetim yaptığını, ölümü sonrasında --- murisin desteğinden yoksun kalarak çocuklarını aylık ----- karşılığında bakıcıya bırakmak zorunda kaldığını, murisin ölümünden bu güne kadar toplam ----- bakıcı ücreti ödediğini,

murisin ölümü nedeniyle müvekkilleri tarafından ------ cenaze nedeniyle harcama yapıldığını, müvekkillerinin murisinin ölümünün ailede derin bir acı ve eleme neden olduğunu, bu nedenlerle fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydı ile------ manevi tazminatın davalılar ---- olay tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle, ------ maddi tazminatın ve yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı sigorta şirketinin sorumlu olduğu limitle sınırlı kalması suretiyle davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı----- tarafından mahkememize gönderilen cevap dilekçesinde özetle; dava konusu kazaya karıştığı ifade edilen-----plakalı araç müvekkil şirket------- sigortalandığı, davacıların müteveffanın murisi olmaları destek tazminatı için yeterli olmadığı, yoksun kalma tazminatı, mirastan ayrı ve bağımsız bir hak olduğundan; destek iddialarının kanıtlanması gerektiği, ayrıca belirtmek gerekir ki davacıların doğum tarihleri dikkate alındığında, destekten yoksun kalma tazminatı talep etmeleri mümkün olmadığı,

Anne-babanın çocuklarına desteği 18 yaş itibariyle sona erer ve hatta anne-babanın ilerleyen yaşlarında çocukların ana babaya destek olduğu kabul edileceği, müteveffanın kaza tarihinde ileri yaşı dikkate alınarak, davacıların destekten yoksun kalma tazminatı taleplerinin reddi gerektiği, artık onlar annelerine bakmak ve destek olmak durumunda iken, müteveffanın ölümü nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı talep edilmesi usul ve yasaya aykırı olduğu, bu durum karşısında haksız ve mesnetsiz davanın reddini talep ettiği, davacı yanın, müteveffanın torunlarına baktığı gerekçesiyle de destek talep etme hakkı bulunmadığı,

---- kararlarına da konu olduğu üzere destek talep etme hakkını değerlendirirken öncelikle uygun illiyet bağı açısından; müteveffanın trafik kazasında ölmesi olayı ile zarar (annesi ölmeseydi torunlarına bakacağı gerekçesiyle uğranıldığı düşünülen zarar) arasında genel hayat tecrübelerine ve hayatın olağan akışına uygun illiyet bağının bulunmadığı açıktır dolayısıyla davalı müvekkil sigorta şirketinin bundan sorumlu tutulması mümkün olmadığı, destek kavramının hukuki niteliği itibariyle ise; ölümden önce süren yardımların ölüm gerçekleşmeseydi de süreceğinin tayini mümkün olduğu,

ölen annenin davacıların çocuğuna akdi ya da kanuni bir bakım yükümlülüğü bulunmamakla birlikte bunun gelecekte devamlılık arz edeceği şüpheli olduğu, kaldı ki yaşasaydı da müteveffa bu bakım hizmetinden dolayı çocuklarından bir hak talebinde bulunamayacağına göre bu durumun destek zararı kapsamına dahil edilmesi mümkün olmadığı,

davacıların yaşları dikkate alındığında ve kaza ile illiyeti bulunmayan - torun bakımı için talep edilen- destekten yoksun kalma tazminatı taleplerinin reddine, manevi tazminat talepleri------- teminatında olmadığından davacıların manevi tazminat taleplerinin reddine, davacıların belgelendirmeden soyut olarak talep ettikleri cenaze giderleri taleplerinin reddine, herhalde haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı yana yüklenmesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

BİRLEŞEN ------ DOSYADA

DAVA

Davacı vekili tarafından mahkememize gönderilen dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkilin desteği müteveffa ---- ölümüne sebep olan kazada davalı ---kusurlu olduğu sabittir.

Davalı ---- kullandığı aracın ruhsat sahibi bir diğer davalı---- olup, kazadan kaynaklı zararlardan araç sürücüsü ---- araç sahibi----- ve kazaya sebebiyet veren aracın sigorta şirketi bir diğer davalı ----müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, netice itibariyle, davacı müvekkil, davalılardan---- sevk ve idaresindeki, ruhsat sahibi --- olan, ---- nezdinde----------- aracın kusuru ile müteveffa annesinin ölümüne sebep olması sebebiyle müteveffa annesi ---- desteğinden yoksun kaldığı,

işbu destekten yoksun kalma talebimize ilişkin ---- dosyası kapsamında dava açılmış olup bu dava halen derdest ise de, bilirkişi raporu ile hesaplanan ve derdest davadaki taleplerimize eklenmesi mümkün olmayan -ıslah hakkımız daha önce kullanıldığından- ---- destekten yoksun kalma tazminatı için mahkemeniz huzurundaki davanın ---- sayılı dosyası ile birleştirilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, ---- tarihinde meydana gelen trafik kazasıda davacıların desteğinin vefat etmesi sonucu davacıların destekten yoksun kalma tazminatı ile manevi tazminat taleplerine ilişkin açılan maddi ve manevi tazminat davasıdır.

Davanın geçirmiş olduğu safahatlar incelendiğinde, davanın----- ile açıldığı, mahkemece ---- tarihinde mahkemenin dosyanın görevsizlik kararı ile dosyanın mahkememize gönderildiği------sayılı dava dosyasının mahkememiz dosyasıyla birleştirilmesine karar verilmiş olduğu görülmüştür.

Davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan usul hükümleri doğrultusunda yazılı yargılama usulüne tabi olarak oluşturulan tensibe istinaden yargılamaya başlanmış yöntemine uygun ön inceleme duruşması açılarak öncelikle dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, hukuki ihtilaf noktaları belirlenmek suretiyle tahkikat aşamasında deliller toplanmış, bilirkişi raporu alınmış, yargılama sırasında 7251 Sayılı Yasanın 58. maddesi ile TTK'nın 4/2. maddesinde yapılan değişiklik neticesinde yargılamaya basit yargılama usulüne geçilerek dava sonuçlandırılmıştır.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın taraflar arasında davalı---- sürücüsü diğer davalı ---- üzerine kayıtlı olan ve diğer davalı sigorta şirketine sigortalı -----plakalı yolcu ------- karşıya geçmekte olan davacıların murisi ve desteği ----- çarparak vefatına neden olduğu kazada kusur durumu, davacıların uğradığı zarar ve bu zarardan dolayı davalıların sorumlulukları hususlarında ihtilaf bulunduğu tespit edilmiştir.

Davalı ve davacı gerçek kişilere ait kolluk birimlerine müzekkere yazılarak ----- raporlarının alınmış olduğu görülmüştür.

Sanık-----hakkında dava konusu kaza sonrası açılan----- Esas sayılı dosyasında alınan---- tarihli kusura ilişkin----- Raporunda; sanık sürücü----- ve maktul yaya ---- eşit derecede kusurlu olduğu kanaatine ilişkin rapor tanzim edildiği, yapılan yargılama neticesinde -------tarihli kararı ile sanık hakkında verilen cezanın onanmasına karar verildiği görülmüştür.

Mahkememiz ara kararı doğrultusunda; dosyanın aktüer bilirkişi ve sigorta alanında uzman bilirkişiye heyetine tevdii edilerek davacıların davaya konu olay nedeniyle destekten yoksun kalma tazminatı talep edip edemeyecekleri, edebilecekler ise hangi miktarda talep edebilecekleri konusunda rapor tanzimi için dosyanın bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişi tarafından düzenlenen ---- tarihli raporda özetle; dosya içerisindeki tüm evrakların incelenmesi sonrası kazanın oluşumunda gerek sürücü gerekse yaya için Karayolları Trafik Kanununda belirtilen yukarıda yazılı maddelerin ihlal edildiği,

sürücü-------- kazada eşit derecede kusurlu olduğu kanaatine varıldığı, davacıların destekten yaksunluk zararı alabileceklerinin mahkemece kabul edilmesi halinde, Takdiri Yüce Mahkemeye ait olmak üzere, Kızı ----, oğlu ----olmak üzere toplam -----destekten yoksunluk tazminatının hesaplandığı, müteveffanın Kızı ----------bakıcıya ödediği belirtilen ---- davacıların ödedikleri belirtilen-----temizlik ücretinin (dosyada bu giderlerin ödendiğine dair mübrez fatura veya benzeri bir belge bulunmamakla birlikte) Sayın Mahkemenin takdirleri içerisinde kaldığı,

cenaze defin giderlerine ait dosyada mübrez fatura ve benzeri bir belge bulunmamakla birlikte ----alanım dışında olduğundan ödendiği betirtilen ----- cenaze masrafı giderinin ---- takdirlerinde olduğu, ----kaza tarihinde ----- tarihleri arasını kapsayan --- nolu ----- poliçesinin sakatlık ve ölüm teminatının limiti ----- olup, yukarıda hesaplanan tazminat tutarının davalı Sigorta Şirketinden sigorta limitiyle sınırlı olmak kaydıyla talep edilebileceği, davacıların manevi tazminat taleplerinin ---- takdirlerinde kaldığı,

sigorta şirketine hiçbir ihbarda bulunulmaksızın dava açılması halinde sigortacının davanın açıldığı tarih itibariyle temerrüde düşmüş sayılacağı, diğer davalılar yönünden ise olay tarihi itibarıyla temerrüde düşüp düşmedikleri konularında hukuki yorum gerektiğinden takdirin mahkemeye ait olduğu, tarafların masraf, vekâlet ücreti ve benzeri diğer taleplerinin mahkemenin takdirinde olduğuna yönelik rapor tanzim edilmiş olduğu görülmüştür.

Davacı vekili tarafından dava dilekçesinde tanık deliline dayandığı ve tanıkların dinlenilmesine yönelik talepte bulunduğu mahkememizce davacı tanıklarının----- tarihli duruşmada dinlenilmiş olduğu, davacı yanın talepleri ve dinlenilen tanık anlatımları kapsamında destek olgusunun ve bu husustaki maddi tazminat taleplerine ilişkin olarak dosyanın tazminat hesap uzmanı bilirkişiye tevdi edildiği, aktüer bilirkişi tarafından düzenlenen -----tarihli raporda özetle;

---- tarihindeki trafik kazası sonucu yaşamını yitiren-----, annesinden destek görme yaşının çok üzerinde olan (46) yaşındaki davacı oğlu ----için, (69) yaşındaki annesinin ölümden sonra, kendi oturduğu evin temizlik işleri için çalışana ücret ödemek zorunda kaldığından ve ödemeye devam edildiğinden bahisle zarar hesabı yapılması ve destekten yoksunluk tazminatı hesaplanmasının mümkün görülemediğine, annesinin kaza ve ölüm tarihinde (36) yaşında, evli ve -----stek görme yaşının çok üzerinde olan davacı ------- (69) yaşındaki annesinin ölümünden sonra, kendi oturduğu evin temizlik işleri için çalışana ücret ödemek zorunda kaldığı,

ayrıca çocuklarının bakımı için bakıcıya ücret ödemek zorunda kaldığından bahisle, çalışanlara ödenen ve ödenmeye devam edilen ücretler yönünden zarar hesabı yapılmasının mümkün görülemediğine, ancak, dosyada dinlenen tanık ifadelerinden ve dosyadaki belgelerden, annesinin kaza ve ölüm tarihinde çalıştığı ve küçük çocuklarına ölen annesi---aktığı anlaşılan davacı ----- için, nihai takdir ve değerlendirme Mahkemenin Sayın Hakimine ait olmak üzere, annesinin ölümüyle, eylemli ve sürekli hizmet ediminden yoksun kalması nedeniyle, hizmet edimi karşılığı olarak destekten yoksunluk tazminatının,

davalı tarafın %50 kusuru üzerinden------ hesaplandığına, kaza tarihi itibariyle kişi başına -------poliçe limitinin -----olduğuna, sigorta şirketi yönünden faiz başlangıç tarihinin, KTK.99/1 madde uyarınca, gerekli belgelerle sigorta şirketine başvuru tarihinden 8 iş günü sonrası olması gerektiği, dosyada sigorta şirketine davadan önce başvurulduğuna ilişkin belge bulunmadığı, buna göre, sigorta şirketi yönünden faiz başlangıç tarihi konusunda takdir ve değerlendirmenin mahkemeye ait olduğuna dair rapor tanzim edilmiş olduğu görülmüştür.

Mahkememizin ------duruşma ara kararı gereği hesap raporunun ----- alınarak düzenlendiği son tarihli ----- kararları gözönüne alındığında somut olaya uygulanması gereken----alınarak hesap raporu tanzim edilmesi gerektiği anlaşıldığından, dosyanın mevcut aktüerya bilirkişisine tevdi güncel veriler dikkate alınarak hesap yapılması yönünde dosyanın Aktüer bilirkişisine tevdi ile ek rapor alınmasına karar verildiği, bilirkişi tarafından düzenlenen ----ek raporda özetle;

---- tarihindeki trafik kazası sonucu yaşamını yitiren ----, annesinden destek görme yaşının çok üzerinde olan (46) yaşındaki davacı oğlu ------, (69) yaşındaki annesinin ölümden sonra, kendi oturduğu evin temizlik işleri için çalışana ücret ödemek zorunda kaldığından ve ödemeye devam edildiğinden bahisle zarar hesabı yapılması ve destekten yoksunluk tazminatı hesaplanmasının mümkün görülemediği, annesinin kaza ve ölüm tarihinde (36) yaşında, evli ve ----- kararlarına göre, destek görme yaşının çok üzerinde olan davacı ---- için, (69) yaşındaki annesinin ölümünden sonra,

kendi oturduğu evin temizlik- işleri için çalışana ücret ödemek zorunda kaldığı, ayrıca çocuklarının bakımı için bakıcıya ücret ödemek zorunda kaldığından bahisle, çalışanlara ödenen ve ödenmeye devam edilen ücretler yönünden zarar hesabı yapılmasının mümkün görülemediğine, ancak dosyada dinlenen tanık ifadelerinden ve dosyadaki belgelerden, annesinin kaza ve ölüm tarihinde çalıştığı ve küçük çocuklarına ölen annesi ----- baktığı anlaşılan davacı ------ için, nihai takdir ve değerlendirme Mahkemenin ------- annesinin ölümüyle, eylemli ve sürekli hizmet ediminden yoksun kalması nedeniyle,

hizmet edimi karşılığı olarak destekten yoksunluk tazminatının, davalı tarafın %50 kusuru üzerinden ---- olarak yeniden hesaplandığına, kaza tarihi itibariyle kişi başına ----- olduğuna, sigorta şirketi yönünden faiz başlangıç tarihinin, KTK.99/1 madde uyarınca, gerekli belgelerle sigorta şirketine başvuru tarihinden 8 iş günü sonrası olması gerektiği, dosyada sigorta şirketine davadan önce başvurulduğuna ilişkin belge bulunmadığı, buna göre, sigorta şirketi yönünden faiz başlangıç tarihi konusunda takdir ve değerlendirmenin mahkemeye ait olduğuna dair rapor tanzim edilmiş olduğu görülmüştür.

Davacılar vekili tarafından---- tarihli dilekçe ile davanın ıslah edildiğinin bildirildiği, ıslah dilekçesinin davalı taraflara tebliğ edildiği görülmüştür.

Tüm dosya kapsamı, taraf iddia, savunma, toplanan deliller ile alınan bilirkişi raporları hep birlikte değerlendirildiğinde; davacıların murisi ve annesi ------ tarihli trafik kazasında vefat ettiği, kazaya ilişkin yapılan ceza yargılamasında gerek kaza tespit tutanağına, gerek kovuşturma aşamasında yapılan keşifte hazır bulunup olay yerini inceleyen bilirkişi raporuna ve gerekse------ raporlarına göre sanığın olay anında seyir güvenliği için gereken dikkat ve özeni göstermeyerek taksirli davrandığı,

aynı şekilde ölenin de harekete geçen bir motorlu taşıtın önüne geçip durdurmaya çalışma şeklinde can güvenliğini tehlikeye atan ve sonuçta hayatını kaybetmesi ile sonuçlanan kazada dikkatsizce hareket ettiği ve maktulün de taksirli davrandığı, sanık sürücü ve ölen yayanın kazada eşit oranda taksirli davranışlarının bulunduğu kabul edilerek sanığın cezalandırılmasına karar verildiği ve cezanın temyizde onandığı, mahkememizce ceza yargılamasında alınan rapor ve temyiz incelemesinden de geçen hüküm gözönüne alınarak tarafların olayda eşit kusurlu olduğuna dair değerlendirme yapılmıştır.

Davacılardan ----- müteveffanın oğlu olduğu, kaza tarihinde 46 yaşında olduğu, fiziksel bir engeli bulunmadığı ve çalıştığına dair sosya ve ekonomik durum araştırmasının bulunduğu, müteveffanın davacı oğlunun olağan günlük işlerinde temizlik ve benzeri işlerini gördüğü iddiası delillendirilemediği gibi düzenli bir hizmet niteliğinde olmayan basit yardımların destekten yoksun kalma tazminatı kapsamında mahrum kalınan destek niteliğinde kabul edilemeyeceği de gözetilerek talebin reddine karar verilmiştir.

Müteveffanın kızı ------ ise destekten yoksun kalma tazminatının temelini annesinin çocuklarına bakarak destek olduğuna dayandırdığı, dinlenen tanık anlatımları ile de bu durumun doğrulandığı anlaşıldığından emsal içtihatlara uygun ve mahkememizce kabul edilen kusur oranı üzerinden yapılan aktüer hesabı gereğince ve taleple de bağlı kalınarak tazminat talebinin kabulüne karar verilmiştir.

Her ne kadar cenaze ve defin giderlerine ilişkin harcama kalemleri net olarak tespit edilememiş ise de aradan geçen zaman ---- ekonomik koşulları, davacıların ve müteveffanın sosyal ve ekonomik durumları ve giderlerin niteliği ve kapsamı dikkate alınarak taleple bağlı kalınarak------ tazminatın kadri maruf olduğu kanaatiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Manevi tazminat talepleri bakımından ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi, olay sebebiyle davacılarda oluşan elem ve acı dikkate alınarak, davacılar lehine hakkaniyete uygun bir miktar manevi tazminata hükmedilmesi gerektiğine kanaat getirilmiş, davacıların manevi tazminat talebinin kısmen kabulü ile; davacı ---------itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

.13/12/2022