İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/1238 K.2025/1047

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2018/1238

KARAR NO : 2025/1047

DAVA

Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ : 26.10.2018

KARAR TARİHİ : 09.12.2025

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin murisi maktül ----- Hastanesi inşaat sahasında, 21.06.2018 günü kasasına kepçe ile yükleme yapılmakta olan park halindeki davalı sigorta şirketi nezdinde sigortalı olan----- plakalı kamyonun kendiliğinden hareket etmeye başlamasıyla muris --- maliki olduğu ---- plakalı kamyonu ile arasına sıkışarak hayatını kaybettiğini, meydana gelen trafik kazasına karışan --- plakalı aracın davalı---- ZMMS güvencesi altında olduğunu, müvekkili ----- maktul ---- eşi olduğunu, bu evlilikten diğer müşterek çocuklar/diğer müvekkillerinin doğduğunu,

gerek müvekkili ----- ve gerekse de müşterek çocukların sigortalı aracın yaptığı kaza nedeniyle ölen maktulün desteği ile yaşamlarını sürdürmekte ve maktul, müşterek çocukların barınma ve yaşamsal her türlü ihtiyacını bizzat gidermekte olduğu gibi beraber yaşadığı ----- her türlü yaşamsal ve barınma ihtiyacını karşıladığını, müvekkili davacılar maktulün desteğinden yoksun kalmaları nedeniyle tazminata hak kazandığını, eşi olan maktulün ölmesi nedeniyle müvekkili ----- ve diğer müvekkillerinin tüm defin masraflarını da kendilerinin karşıladığını,

defin masrafları da sigorta kapsamına girdiğinden bu masrafların da davalı şirketten tahsiliısı gerektiğini, davalı sigorta şirketine 04.10.2018 tarihinde yapmış oldukları başvuruya yasal süresi içinde cevap verilmediğini ve tazminata ilişkin herhangi bir ödeme yapılmadığını, Yargıtay'ın Yerleşik İçtihatlarına göre hesaplama yapılarak destekten yoksun kalma tazminatının ve defin giderlerinin ödenmesini, kazaya sebebiyet veren sigortalı aracın asli ve tam kusurlu olduğunu, müteveffaya atfedilecek herhangi bir kusurun olmadığını,

müvekkilinin kendi aracının üzerine doğru gelmekte olan ------ plakalı araçtan aracını kaçırmaya çalışmak üzere iken mezkur olayın yaşandığını, Yerleşik Yargıtay İçtihatları gereği Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortaları ticari işlem niteliğinde olmaları ayrıca sigorta şirketlerinin ticari amaçlı olarak sigorta anlaşması yaptıklarından alacaklara uygulanacak faizin de ticari faiz olması gerektiğini, maktülün yaşı ve diğer unsurların etkisiyle bilirkişi tarafından hesaplanacak tazminat miktarı şuan için belirlenebilir olmadığından davalarını HMK.nun 107.

Maddesi uyarınca belirsiz alacak davası olarak açtıklarını, davalı sigorta şirketi destekten yoksun kalma tazminatı dışında cenaze giderlerinden de sorumlu olduğunu, Yargıtay'ın içtihatları defin masraflarının da TBK.nun 53. Maddesi gereğince sigorta şirketinin ödemekle yükümlü olduğu ölüme bağlı giderlerden olduğunu kabul ettiğini, defin masrafları da sigorta kapsamına girdiğinden bu masrafların da davalı sigorta şirketinden poliçe teminat kapsamıyla tazmin edilmesini, tüm bu nedenler ve Mahkemece re’sen nazara alınacak nedenlerle;

fazlaya ilişkin her türlü talep ve dava hakları saklı kalmak üzere şimdilik her müvekkili için ayrı ayrı 10,00-TL destekten yoksun kalma tazminatı ve 10,00-TL defin giderinin kaza tarihinden itibaren uygulanacak ticari faiziyle davalı sigorta şirketinden tahsilini, yargılama giderleri ve ücret-i vekaletin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Islah Dilekçesi: Davacılar vekili 11.11.2025 tarihli dilekçesi ile HMK M.107 uyarınca anılan bilirkişi raporu doğrultusunda, dava değerinin artırımı yoluna gidilerek dava dilekçesinde her müvekkili için ayrı ayrı 10,00-TL destekten yoksun kalma tazminatı ve 10,00-TL defin gideri talebini, ----- yönünden 360.000,00-TL,

---- yönünden 9.721,69-TL ve ---- yönünden 89.717,77-TL destekten yoksun tazminatının trafik iş kazasının gerçekleştiği tarih olan 21.06.2018 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte sigorta poliçesi limiti ile sınırlı olmak üzere davalı ---- Şirketi'nden tahsili ile taraflarına ödenmesini ayrıca her bir müvekkili yönünden defin masrafı tazminatı taleplerinden feragat ettiklerini, davacılardan ----- yönünden destekten yoksun kalma tazminatı talebinden feragat ettiklerini, talepleri doğrultusunda karar verilmesini talep etmiştir.

SAVUNMA

Dava dilekçesi ve tensip tutanağı davalı tarafa usulüne uygun tebliğ edilmiş olup, davalı taraf davaya cevap vermemiştir.

DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE

Dava; davalı tarafın ZMMS kapsamında sigortalısı olan dava dışı kişiye ait ----- plakalı aracın karıştığı trafik kazasında maddi tazminat istemine ilişkindir. Davacı tarafça destekten yoksun kalma tazminatı ve defin masrafı talebinde bulunulmuştur.2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. maddesi: "İşletenlerin, bu kanunun 85/1. maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur." şeklindedir.

Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A-I. maddesi: "Sigortacı bu poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu, zorunlu sigorta limitlerine kadar temin eder.” şeklinde ifade edilmiştir.

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 95. maddesinde, "Sigorta sözleşmesinden veya sigorta sözleşmesine ilişkin kanun hükümlerinden doğan ve tazminat yükümlülüğünün kaldırılması veya miktarının azaltılması sonucunu doğuran haller zarar görene karşı ileri sürülemez.

Ödemede bulunan sigortacı, sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene başvurabilir." düzenlemesi yer almaktadır.

Sigorta şirketi kaza tarihi itibariyle Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi tanzim eden şirket konumundadır. Sigorta şirketinin sigortalı aracın üçüncü kişilere vereceği zararlardan dolayı poliçe kapsamında ve limitiyle sorumlu olacaktır. Trafik Sigortası Genel Şartları A.3. maddesine göre sigortanın kapsamı belirlenmiş olup, buna göre sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'na göre işletene düşen hukuki sorumluluğu temin etmek zorundadır.

--- plakalı araç, 04.01.2018 tarihi ile 04.01.2019 tarihleri arasında davalı sigorta şirketi tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi kapsamında sigortalanmış olup kişi başına ölüm/sakatlık teminat bedeli ve sağlık giderleri teminat bedeli ayrı ayrı 360.000,00 TL'dir.

Dava konusu kaza, davacılardan ----- eşi diğer davacıların babası müteveffa ---- 21.06.2018 günü saat 12.30 sıralarında, ---- Hastanesi inşaat sahasında, kasasına kepçe ile yükleme yapılmakta olan park halindeki ----- plakalı kamyonun kendiliğinden hareket etmeye başlamasıyla o sırada yemekte olan ------ bunu fark ederek koşup araca binmeye çalışarak durmaya çalışması ve bu sırada diğer bir kamyonla durdurmaya çalıştığı kamyon arasında sıkışarak yere düşmesi ve ağır yaralanarak vefat etmesi şeklinde gerçekleşmiştir.

Dava konusu olayla ilgili ----- Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ------ Soruşturma numaralı dosyasında taksirle ölüme neden olma suçundan soruşturma yapıldığı, soruşturmada alınan bilirkişi raporunda müteveffa ------ asli kusurlu olduğunun rapor edildiği, olay yerinde yapılan inceleme sonucunda başka bir kişiye ait kusur, ihmal ya da kastının bulunduğuna dair bir bilgi ve bulguya rastlanmadığı, ölümün meydana gelmesi açısından mütevveffa dışında herhangi bir 3.kişiye kusur atfedilmediği gerekçesiyle kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar verildiği görülmüştür.

Dava konusu kazadaki kusur durumunun tespiti için dosya mahkememizce bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan ve UYAP'a 20.01.2021 tarihinde kaydedilen bilirkişi heyet raporunda dava konusu kazanın meydana gelmesinde;

Asıl İşveren -----%20 oranında ve alt İşveren-----yetkililerinin %30 oranında asli kusurlu, asıl işveren şantiye şefinin %10 oranında, asıl işveren iş güvenliği uzmanının %10 oranında, kontrolsüz hareket eden hafriyat kamyonu şoförü ---- %15 oranında, müteveffa ---- %15 oranında kusurlu olduğu tespit edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı toplanan deliller ve mahkememizce alınan bilirkişi raporu ile soruşturma dosyasında toplanan deliller ve tanık ifadeleri ile alınan bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde, olayın oluş şekli de göz önünde bulundurularak, her iki raporun birbiriyle çelişkili olduğu ve çelişki giderilmeden mevcut raporlar ile karar verilmesi mümkün bulunmadığı anlaşıldığından çelişkinin giderilmesi ve kusur durumunun netleştirilmesi için yeni bir rapor alınmasına karar verilmiştir.

Akademisyen bilirkişilerden alınan bilirkişi heyet raporunda dava konusu kazanın meydana gelmesinde; tedbirlerin yerindeliğini sağlayacak denetimi yapmayan asıl işveren ------% 20 kusurlu olduğu, müteveffanın işvereni -----%50 kusurlu olduğuna, ------ plakalı araç sürücüsü ----- %15 kusurlu olduğu, müteveffanın %15 oranında kusurlu olduğu belirtilmiştir.

Bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli olması sebebiyle rapora itibar edilmiş ve müteveffanın %15 oranında kusurlu olduğu sonucuna varılmıştır.Dosya aktüerya bilirkişiye tevdi edilmiş, hazırlanan raporda özetle; müteveffanın eşi ---- müteveffanın ölümünden doğan toplam maddi kazanç kaybının 1.947.483,29 TL olduğu, müteveffanın kızı --- müteveffanın ölümünden doğan karşılanmamış maddi kazanç kaybının 11.100,23 TL olduğu, müteveffanın oğlu ---- müteveffanın karşılanmamış maddi kazanç kaybının 128.238,00 TL olduğu,

müteveffanın kızı ------ kaza tarihinde 22 yaşını doldurmuş olması nedeniyle müteveffanın ölümünden doğan karşılanmamış maddi kazanç kaybının bulunmadığı, müteveffanın kızı ------ kaza tarihinde 22 yaşını doldurmuş olması nedeniyle müteveffanın ölümünden doğan karşılanmamış maddi kazanç kaybının bulunmadığı belirtilmiştir. Raporun dosya kapsamına uygun ve denetime elverişli olması sebebiyle rapora itibar edilmiştir.

Poliçe teminat miktarının 360.000,00 TL olması sebebiyle destekten yoksun kalma tazminatı davacılar arasında garamaten dağıtılmıştır. Buna göre davacı ----- için 282.082,86 TL, davacı ---- için 7.617,57 TL ve davacı ------- için 70.299,57 TL destekten yoksun kalma tazminatına karar verilmiştir.

Davacılar vekilinin bir kısım talepler ve bir kısım davacılar yönünden davadan feragat dilekçesi sunulmuş olup vekaletnamede davadan feragat yetkisi bulunmaktadır. Davacılar defin masrafı talebi yönünden feragat dilekçesi sunulduğundan bu talepler yönünden feragat nedeniyle red kararı verilmiştir. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 99. maddesinde; “...Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içerisinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar." düzenlemesi yer almaktadır.

Davalı sigorta şirketi bakımından temerrüt tarihi, davaya konu kazanın sigorta şirketine ihtar ya da ihbar edildiği tarihten itibaren sekiz iş günü sonrasıdır. Somut davada, dava dilekçesi ekinde sunulan belgeye göre davacıların davalı sigorta şirketine 04.10.2018 tarihinde başvuru yapıldığı, sekiz iş günü sonunda 17.10.2018 tarihinde temerrüt gerçekleşmiş olup 17.10.2018 tarihinden itibaren faiz uygulanmıştır. Açıklanan sebeplerle aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.