İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/694 K.2025/14

T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/694 Esas

KARAR NO:2025/14

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 02/10/2023

KARAR TARİHİ: 08/01/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davalı şirketin, davacı şirketten ---- adet ----7490 adet --- üzerinden giden kabloların bağlanması amacıyla kullanılan ek modül ile bu ürünlerin 5 yıllık bakım ve hizmeti siparişini verdiğini, iş bu ürünleri --- tarihinde borçlu şirkete teslim edildiğini, ---- tarihli faturalardan, bakiye --- tutarındaki bedelin davacı şirkete ödenmediğini, davacının davalıya ait teminat mektubunu 01/09/2023 tarihinde bozdurulduğunu ancak borç bedelini karşılayamadığını, bunun üzerine icra takibine başlandığını ancak davalının itirazı üzerine takibin durduğunu, arabuluculuğa başvurulduğunu ancak anlaşmanın sağlanamadığını,

davanın kabulü ile davalı borçlunun ----Esas sayılı dosyasına vaki itirazın iptali ile asıl alacağın takip tarihinden itibaren işleyecek reeskont avans faizi ile birlikte hükmen tahsili ve alacağın %20'sinden aşağı olmamak kaydıyla lehimize icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri

ve arabuluculuk ve dava vekalet ücretlerimizin borçlu şirkete tahmilini talep ettikleri anlaşılmıştır.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesine özetle.

Davalı şirketin davacı şirketten ---- Nolu faturalara konu mallara ilişkin siparişi onayladığını ve siparişi verdiğini, davacı tarafından düzenlenen faturaların kesildiği tarihteki merkez bankası kuru üzerinden kesmesi gerekirken o günkü serbest piyasa kuru üzerinden kesildiğini ve gönderildiğini, iş bu iki fatura toplamının---- olduğunu, iş bu faturalar için ------ çek ve yine aynı şubeye ait------ bedelli teminatmektubunu verildiğini ve herhangi bir borcun kalmadığını, davacı şirketin kur farkı faturası keserek talepte bulunması gerektiğini, davalı şirketin davacı şirkete herhangi bir borcunun kalmadığını,

çek ve teminat mektubu ile ödeme yapıldığında kur farkı istenemeyeceği yönünde yargıtayın kararları bulunduğunu, davacının kur farkı faturası kesmediğinden vergiden kaçtığını, davacının asıl amacının davalıdan kur farkı tahsil etmek istediğini ve sebepsiz zenginleşme olduğunu, uğrayacakları tüm zararlara ilişkin hukuki başvuru haklarını da saklı tutarak; davacı şirkete davaya konu edilen faturaya ilişkin böyle bir borçlarıbulunmadığından davanın reddine, davanın reddi neticesinde %20 sinden aşağı olmamak kaydıyla lehlerine icra inkar tazminatına hükmedilmesine,

yargılama giderleri ve arabuluculuk masraf ve ücretleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettikleri anlaşılmıştır.

DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;Dava. Ticari Satımdan Kaynaklanan İtirazın İptali davasıdır.Davacının satıcı sıfatı ile davalının alıcı sıfatı ile taraflar arasında ------ tarihli----- yıllık bakım ve hizmete ilişkin fatura verildiği ancak kur farkından kaynaklı eksik ödeme yapıldığı gerekçesi ile başlatılan takibe karşı itirazın iptali davasıdır.

Takibe konu edilen ------- sayılı takip dosyasının incelenmesi sonucu davacı tarafın alacaklı sıfatı ile, davalı tarafın borçlu sıfatı ile başlatılan 10.803,083,00-TL asıl alacak ile işlemiş faiz toplamı olarak 10.897,129,02-TL alacak için ilamsız takip talebinde bulunulmuştur. Uyuşmazlık.

Taraflar arasında akdedilen 13.05.2023 tarihli yönetilebilir ağ ayarlama cihazına ilişkin 5 yıllık bakım ve hizmet sözleşmesi uyarınca taraflar arasında kur farkından kaynaklı eksik ödeme olup olmadığı ve başlatılan takibin haklı olup olmadığı hususlarıdır.

Teknik bilirkişi heyeti tarafından davacı tarafın uyuşmazlık yılı olan 2023 yılına ilişkin ticari defter ve kayıtların incelenmesi sonucu TTK 64,66 ile VUK 220-226 ve 1sıra nolu Elektronik Defter Genel Tebliğine göre açılış ve kapanış tasdiklerinin usulüne uygun olduğu ve defter kayıtlarının birbirine teyit ettiği, kayıp nizamı bakımından VUK nin 215-219 hükümleri uyarınca Muhasebe Sisteme Uygulama Genel Tebliğine uygun olarak tanzim edildiği tespit edilmiştir.

Davacının ticari defterlerinde, davalı şirkete ilişkin kayıtların incelenmesi sonucu toplam 47.013,537,20-TL olmak üzere 2 adet fatura düzenlendiği, düzenlenen faturaların karşılığı olarak 37.013.537,00-TL bedelli 1 adet çek alındığı bunun yanında 10.000.000-TL tutarında teminat mektubunun bozdurulduğu ve davacının usulüne uygun olan ve birbirini teyit eden kendi lehine delil kabiliyeti bulunan ticari defter kayıtlarına göre takip tarihinde davalı şirketten kaydi olarak herhangi bir alacağının olmadığı tespit edilmiştir.

Ancak takip tarihinden sonraya ilişkin ise aralarında ticari ilişkinin devam etmesi nedeni ile 01.11.2023 tarihinden itibaren davacı firmanın davalı----- kaydi olarak 2.400.889,07-TL alacaklı olduğu ancak bu alacağın takip tarihinden sonra olması nedeni ile somut uyuşmazlık ile ilgili olmadığı tespit edilmiştir. Davalı ---- uyuşmazlık konusu olan 2023 yılına ilişkin ticari kayıt ve defterlerinin incelenmesi sonucu TTK 64,66 maddeleri ile VUK 220-226.

Maddeleri ve 1 sıra nolu Elektronik Defter Genel Tebliğine göre açılış ve kapanış tasdiklerinin usulüne uygun olarak yaptırıldığı ve defter kayıtlarının birbirini doğruladığı tespit edilmiştir. Kayıt nizamı bakımından VUK nin 215-219. Maddi hükümleri ile Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliğine uygun olmadığı, mesnetsiz kayıtların olduğu ve bu hali ile lehine delil kabiliyeti bulunmadığı tespit edilmiştir.

Takip tarihinde davalı ---- davacı --- kaydi olarak 5.680.545,67-TL alacaklı olduğu, takip tarihinden sonra 30.09.2023 tarihinden itibaren davacı --- davalı ---- kaydi olarak 3.174.211,00-TL alacaklı olduğu ancak davalı ---- ticari defter ve kayıtlarının ----- nedeni ile kayıtlarına itibar edilmemiştir. Yapılan Yargılama Sonucu.

Davacı alacaklı firma ---- tarafından, davalı borçlu firma --------hakkında taraflar arasındaki ak edilen sözleşmede ödemelerin USD olarak yapılacağı belirtilmesine rağmen TL cinsinden ödeme yapılması nedeni ile aradaki farktan kaynaklı kur farkındaki eksik ödeme yapıldığı gerekçesi ile ilamsız takip başlatılmıştır. Uyuşmazlığa ilişkin olarak her iki tarafından ticari defter kayıtları incelenmiştir.

Davacı -------- yılına ilişkin ticari defter ve kayıtların incelenmesi sonucunun açılış ve kapanış tasdiklerinin usulüne uygun olduğu, birbirini teyit ettiği kayıt nizamı bakımından yasaya uygun olduğu ve lehine delil kabiliyetine haiz olduğu tespit edilmiş olup ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi sonucu takip tarihi itibari ile davalı --- kaydi olarak herhangi bir borcunun olmadığı tespit edilmiştir.

Davalı ------ yılına ilişkin ticari defter ve kayıtlarının incelenmesi sonucu açılış ve kapanış tasdiklerinin usulüne uygun olduğu, defterlerin birbirini teyit ettiği ancak ticari defterlerde mesnetsiz kayıtların bulunması nedeni ile kendi lehine delil kabiliyetinin olmadığı tespit edilmiştir.

Uyuşmazlığın temelinde taraflar arasındaki sözleşme uyarınca USD cinsinden ödeme yapılacağının belirtilmesine rağmen TL cinsinden ödeme yapılmasından kaynaklı kur farkı nedeni ile başlatılan bir takip mevcuttur. Davacının kur farkı talep edebilmesi için faturanın öncelikle döviz cinsinden düzenlenmesi gerekir. VUK ' nin 2215. Maddesi uyarınca döviz cinsinden düzenlenen faturaların TL karşılığının faturada yer alması belirtmektedir.

"Kur farkı alacağının talep edilebilmesi için, taraflar arasındaki sözleşmede bir hüküm bulunması yada faturaya konu malların döviz karşılığı satımının yapılmış olması gerekir. Kur farkında vade fark istenmeli gibi teamülün olup olmadığı önemli değildir.----------Davacı tarafın kur farkından kaynaklı alacak talebinde bulunabilmesi için taraflar arasındaki alım satım ilişkisinin döviz cinsinden yapıldığını ispat etmesi gerekir.

Taraflar arasındaki faturanın incelenmesi sonucu toplam borç miktarının hem USD cinsinden hem de TL cinsinden ayrı ayrı belirtildiği tespit edilmiştir. Eğer fatura döviz cinsinden düzenlenmiş olsa bile, ödeme TL cinsinden kabul edilmiş ise kur farkı talep edilemez. Davaya konu edilen faturaya istinaden davalı borçlu firma tarafından ---------- tutarında teminat mektubu bozdurma sonucunda borcun ödendiği ve ödemelerin TL cinsinden kabul edildiği tespit edilmiştir.

Taraflar arasında uyuşmazlık kur farkından kaynaklanmaktadır. Davacı tarafından düzenlenen faturanın incelenmesi sonucu miktarın hem USD olarak hem de TL olarak ayrı ayrı belirtildiği tespit edilmiştir. Borcun ise TL cinsinden çek ve yine TL cinsinden teminat mektubunun bozdurulması sonucu ödendiği konusunda herhangi bir itilaf bulunmamaktadır.

Ödemeyi TL cinsinden kabul eden davacının daha sonra kur farkı nedeni ile talepte bulunamayacağı kabul edilmiştir. ---------Somut olayda, davaya konu faturanın hem USD hemde TL cinsinden ayrı ayrı borç miktarının belirlendiği, ödemelerin TL cinsinden olan çek ve yine TL cinsinden olan teminat mektubunun bozdurulmasına rücu yapıldığı, kur farkı alacağı talep edilebilmesi için akdedilen sözleşmede herhangi bir hüküm bulunmadığı, kur farkında vade farkı gibi teamülün olup olmadığının bir anlam ifade etmediği,

davacı tarafından TL olarak yapılan ödemelerin kabul edilmesi nedeni ile artık kur farkı nedeni ile alacak talebinde bulunamayacak olması nedeni ile açılan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm verilmiştir.