İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/469 K.2024/485

T.C. İstanbul Anadolu 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/469 Esas

KARAR NO: 2024/485

DAVA

Bankalarca Kullandırılan Ticari Kredilerden Ve Ticari Kredili Mevduatlardan Kaynaklanan Davalar (İstirdat)

DAVA TARİHİ : 03/07/2023

KARAR TARİHİ: 22/05/2024

Mahkememizde görülen Bankalarca Kullandırılan Ticari Kredilerden Ve Ticari Kredili Mevduatlardan Kaynaklanan Davalar (İstirdat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle.

Davalı tarafından, asıl borçlu -----üzerinden takibin başlatıldığını, bu takip kapsamında ----- Talimat dosyasında takip dışı 3. Kişi konumundaki müvekkili ----- tarihinde hacze gelinmiş ve müvekkiline ait malların haczedildiğini, müvekkili tarafından borçlu olmadığı halde haciz baskısı altında alacaklı vekili ----- hesabına 215.590,00-TL gönderildiğini, davalının aslen hakkı olmadığı bir alacağı, kötü niyetle ve müvekkilini zarara uğratmak maksadıyla tahsil ettirildiğini, davalının haksız biçimde tahsil etmeye çalıştığı davaya konu borcun muhatabı müvekkili -----Olmadığını, tahsil edilen miktarın istirdadı için işbu davayı açtıklarını,

dosya kapsamında 13/03/2023 tarihinde alacaklı vekili --------- tarafından dosyanın haricen tahsil nedeniyle kapatılmasını talep ettiğini, dosyanın işbu beyan ile kapatıldığını, bilindiği üzere istirdat davasının normal bir eda davası olduğunu, icra takibi sırasında sebepsiz olarak ödendiğini iddia edilen paranın geri verilmesinin istenebileceğini, istirdat davasının biri takip hukukuna, diğerinin maddi hukuka ilişkin olmak üzere iki şartı olduğunu, ilk şartın geri verilmesi istenen paranın icra takibi sırasında ödenmiş olduğunu, ikinci şart ise,

maddi hukuk bakımından aslında borçlu olmadığı bir parayı cebri icra tehditi altında ödemek zorunda kalmış olması olduğunu, somut olay bakımından her iki şartın da gerçekleştiğini, şöyle ki; haciz sırasında haciz mahalline gidildiğini, istihkak iddiasında bulunulduğunu, alacaklının itirazı üzerine dosya icra tetkik merciine gönderildiğini,----- Sayılı ilamı ile tarafımıza istihkak davası açmak için süre verildiğini, akabinde de taraflarına------ istihkak davası ikame edildiğini, müvekkilinin ise ----dosyası kapsamında haciz tehdidi altında ------ hesabına icra dosya numarasını da bildirerek ödediğini, davalının,

davacı müvekkilinden sözde alacağını bu yolla tahsil ettiğini, ------- haczedilen malların müvekkili şirkete ait olduğunun tespitine ve dosyadaki hacizlerin fekkine karar verildiğini, ----- verilen kararın akabinde taraflarına -------dosyasına, müvekkilinin söz konusu dosya ile ilgili herhangi bir borcunun olmadığının anlaşıldığını, alacaklı vekilinin hesabına icra dosyası numarası bildirilerek yapılan ödemenin iadesi için muhtıra yazılması için talep gönderildiğini, icra dairesince beyan dilekçesinin alacaklı vekiline bildirilmesine karar verildiğini,

görüldüğü üzere istirdat davası için öngörülen şartlar somut olay bakımından sağlanmış olduğunu, müvekkilinin bahsi geçen şekilde bir borcu bulunmadığı halde ödemiş olduğu miktar ile davalının haksız kazanç elde ettiğinin, bu durumun tespit edilerek müvekkilinin haksız yere uğradığı zararın giderilmesi için işbu istirdat davasının ikame ettiklerini, Müvekkili ------ borçlu olmadığı halde ödemek zorunda kaldığı 215.590,00-TL’nin tarafların tacir olması nedeni ile ödeme tarihi olan 30.05.2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkili ----- alacağına istinaden borçlu -----aleyhine------ sayılı dosyadan icra takibi başlatılmış olduğunu ve takibin kesinleştiğini, bunun üzerine borçlunun faaliyet gösterdiği adrese ------Talimat sayılı dosya üzerinden hacze gidildiğini ve borçlunun akrabası tarafından istihkak iddiasında bulunulduğunu, akabinde itirazlarının sunulması ile birlikte---- Müdürlüğünce dosya İİK madde 97 uyarınca İcra Hukuk Mahkemesine gönderildiğini, -----Karar sayılı ilamla takibin devamına karar verildiğini,

borçlu şirketle aynı isimde olan davacı üçüncü kişi ----------- ödeme yapılmış olup borçlunun müvekkili şirkete borçlu olduğu iki icra dosyasından hesaplanan tutarda yapıldığını, İşbu sebeplerle haksız ve mesnetsiz olarak ikame edilen davanın reddinin gerekeceğini, davacı şirketin konu icra dosyasının borçlusu olmadığını, bu nedenle istirdat davasını ikame etme hakkının olmadığını, davacının aktif dava ehliyetinin bulunmadığını, hukuka aykırılık söz konusu olduğunu, davanın sıfat yokluğundan reddine karar verilmesinin gerekmekte olduğunu,

taraf husumeti bulunmadığını tekrar etmekle birlikte istirdat davasının yasal süresi içinde ikame edilmediğini, istirdat davasının şartları sağlanmadığından davanın usulden reddinin gerekmekte olduğunu, davacının istirdat davası ikame etmeye taraf ehliyeti bulunmadığını, davanın hak düşürücü süre içinde açılmadığından davanın usulden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Dava dilekçesi, cevap dilekçesi, ----- sayılı dosyasının -----çıktıları,---- sayılı takip dosyalarının--- çıktıları, ----- dosyalarının Uyap çıktıları, ------ -çıktıları.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, davalının ---- sayılı dosyasına davacı tarafça icra tehditi altında ödenen bedelin istirdatına ilişkindir.Tarafların iddia ve savunmalarının değerlendirilmesi sonucunda. Uyuşmazlığın, davacının ---- dosyası için yaptığı ödemeyi davalıdan talep edip edemeyeceği noktasında toplanmaktadır.Öncelikle üzerinde durulması gereken husus davacının ödemesinin İİK 72/7.madde koşullarını taşıyıp taşımadığıdır.

Son ödeme tarihine göre 1 yıllık hakdüşürücü süre belirlendiğinden, eldeki dosyada hakdüşürücü sürenin dolmadığı anlaşılmakla birlikte, diğer koşulların da değerlendirilmesi gerekmektedir.

Bahse konu İİK’nın 72/7. madde hükmüne göre; "....Takibe itiraz etmemiş veya itirazının kaldırılmış olması yüzünden borçlu olmadığı bir parayı tamamen ödemek mecburiyetinde kalan şahıs, ödediği tarihten itibaren bir sene içinde, umumi hükümler dairesinde mahkemeye başvurarak paranın geriye alınmasını isteyebilir...." denilmiştir.Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde.

Davalı tarafından, asıl borçlu --------- Esas sayılı dosyası üzerinden takibin başlatıldığı, bu takip kapsamında ----- Talimat dosyasında takip dışı 3. kişi konumundaki davacı ------ adresine ----- tarihinde hacze gidildiği, davacının haciz baskısı altında alacaklı vekili ----------gönderdiği, davacının paranın davalıdan faizi ile tahsili için eldeki istirdat davasını açtığı görülmüştür.

İİK’nın 72/7. maddesinde "....Takibe itiraz etmemiş veya itirazının kaldırılmış olması yüzünden borçlu olmadığı bir parayı tamamen ödemek mecburiyetinde kalan şahıs, ödediği tarihten itibaren bir sene içinde, umumi hükümler dairesinde mahkemeye başvurarak paranın geriye alınmasını isteyebilir...." düzenlemesi yer almaktadır.

Somut olayda, davacının 30/05/2022 tarihinde ödeme yaptığı ancak eldeki davayı bir yıllık süre geçtikten sonra 03/07/2023 tarihinde açtığı anlaşıldığından davanın hak düşürücü süre nedeni ile reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.