İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/1261 K.2020/487

T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2018/1261 Esas

KARAR NO : 2020/487

DAVA

İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 25/10/2018

KARAR TARİHİ : 06/10/2020

Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; --- keşide tarihli,---- bedelli, keşidecisi ----- lehtarı ----olan, ---- Şubesi,--- çek seri nolu keşide yeri ---- olan çeke ilişkin olarak çek iptali davasının---------dosyasında görülmekte olduğunu, davalı şirket, çek iptali dosyasına müdahillik talebinde bulunduğunu ve çeki elinde bulundurduğunu beyan ettiğini, müvekkilinin yetkili hamil olduğu işbu çekin rızası hilafına elinden çıkmış olduğundan, çeki elinde bulunduran davalı şirketin iktisabında kötüniyetli ve ağır kusurlu olduğunu, davalı şirket haksız ve kötüniyetli hamil olduğunu,

çeki hangi sebeple elinde bulundurduğuna ilişkin hukuki dayanağının bulunmadığını beyan etmiş, çeki kötüniyetli ve ağır kusurlu şekilde iktisap eden ve elinde bulunduran davalı şirketçe çekin tarafına iadesine, yargılama giderleri, vekalet ücreti ve bilcümle masrafın karşı taraftan tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle.

Davacının davaya konu çekin kaybedildiği gerekçesi ile ------ davayı ikame ederek çekin iptalini talep ettiğini ancak kaybolduğu iddia edilerek iptal davasına konu ve şimdi de iş bu davada istirdadı talep edilen çekin müvekkili şirketin, davacı ile arasındaki ticari ilişki kapsamında bir örneği ekte yer alan --- tarihli, - sıra nolu ve --- bedelli faturadan doğan borcuna mahsuben müvekkili şirkete işbu dava ile kaybettiğini ve kötüniyetli olarak tarafında bulunduğunu iddia ettiği çeki ciro ederek verdiğini, söz konusu çek karşılığında müvekkili şirketin davacıdan çeki aldığını gösterir ---- nolu tahsilat makbuzu düzenlendiğini,

müvekkili şirketin de çeki, ticari münasebetler kapsamında dava dışı----- unvanlı üçüncü bir kişiye ciro ettiğini ve bu işlem karşılığında dava dışı ------- tahsilat makbuzu aldığını, daha sonra bahse konu çekin arkasında yer alan ciro silsilesinden de anlaşılacağı üzere başka birtakım üçüncü kişilere ciro edildiğini, davacının ve belki de çekin keşidecesinin birlikte hareket ederek çekin -------- tarihinde karşılıksız çek haline gelmesinin önüne geçmek yahut da çek bedelinin ödenmesini geciktirmek ya da tamamen ortadan kaldırmak saikiyle kötü niyetli olarak iş bu davaları açtığını beyan etmiş,

haksız ve mesnetsiz olarak tamamen kötüniyetle açılmış olan bu davanın reddine karar verilmesini, tüm yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE :

Dava, hukuki niteliği itibari ile; çek istirdatı talebine ilişkindir.

Dilekçeler aşaması tamamlanmakla mahkememizin ----- tarihli ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanını bulunmadığının tespiti ile uyuşmazlık noktaları belirlenip tahkikat aşamasına geçilerek taraf delilleri toplanmıştır.

Davacı tarafça------ esas sayılı dosyasında davaya konu çek nedeniyle açılan zayi nedeniyle iptal davasında çekin davalı tarafça ibrazı nedeniyle istirdat davası açmak üzere davacıya süre verildiği, davacının mahkememizdeki davayı açmış olduğu anlaşılmıştır.

Davacı vekili çekin müvekkilinin elinden rızası hilafına çıktığını iddia etmiş ise de davalı vekili dava konusu çekin davacının ticari ilişkiden kaynaklanan borcu nedeniyle davacı tarafından cirolanarak tahsilat makbuzu düzenlenmek suretiyle müvekkili şirkete verildiğini, müvekkilinin de çeki borcuna karşılık davalı dışı ------ verdiğini ancak çekin karşılıksız çıkması üzerine dava dışı şirketin çeki müvekkiline iade ettiğini ve çek bedelinin şirkete ödendiğini beyan ettiği, davacının çekin rızası dışında elinden çıktığı iddiasının doğru olmadığını bildirmiştir.

Davaya konu çekin incelenmesinden, keşidecisinin ----lehtar ve ilk cirantanın davacı----- olduğu, davacının da çeki davalıya ciro ettiği, davalıdan sonra da ciro silsilesinin devam ettiği, çekin davalı tarafça ------ tarihinde muhatap bankanın -----şubesine ibraz edildiği ve karşılıksız işlemi gördüğü belirlenmiştir.

Davalı vekilince ibraz edilen belgelerden dava konusu çekin davacının kaşe ve imzasını taşıyan tahsilat makbuzu ve fatura ile davalıya verildiği, davalınında aralarındaki ticari ilişki uyarınca çeki dava dışı şirkete ciro ile devrettiği, çekin bankaya ibrazında ödeme yasağı olması nedeniyle davalıya teslim edildiği, davalının çek zayi talebiyle açtığı davaya beyanda bulunması ve ödeme yasağının kaldırılması üzerine ------ tarihinde bankaya ibraz ederek karşılıksız işlemi yaptırdığı anlaşılmıştır.

Davacı şirket yetkilisinin dava konusu çekiz zıyaına ilişkin yürütülen soruşturma dosyasında verdiği ifadesinde çekin aralarındaki ticari ilişki kapsamında davalı şirkete verildiğini ikrar ettiği, yapılan soruşturma neticesinde kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiği anlaşılmıştır. Davalı vekili tarafından sunulan belgeler üzerinde mevcut davacı şirket kaşe ve imzalarına davacı vekilince herhangi bir itirazda bulunulmamıştır.

Taraflar tacir olup delil olarak ticari defterlere dayanılmış olması ve davacının davalı ile arasında ticari ilişki olmadığı yönündeki iddiaları üzerine tarafların ticari defterlerinin incelenmesine karar verilmiş ise de davacı tarafın delil avansını yatırmaması üzerine inceleme yapılamamıştır.

Sonuç olarak, davacının çekin rızası hilafına elinden çıktığını ve davalının yetkili hamil olmadığını ispatlayamadığı gibi soruşturma dosyasında davacı şirket yetkilisi çekin ticari ilişki kapsamında davalıya verildiğini ikrar ettiği, çalıntı iddialarının aynı zamanda suç oluşturması nedeniyle HMK.nun 226. maddesi hükmü gözetilerek davacılara yemin teklif hakkının hatırlatılmadığı, davalının kötü niyetini ispat edemeyen davacıların davasının reddine karar verilerek aşağıdaki hüküm tesis edilmiştir.------

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

Davanın REDDİNE,

1-Karar harcı 54,40 TL'nin davacı tarafça peşin olarak yatırılan 35,90 TL harçtan mahsubu ile bakiye 18,50 TL'nin davacı taraftan tahsili ile hazine adına irad kaydına,

2-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

3-Davalı tarafından yapılan yargılama gideri olmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,

4-Davalı taraf kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde geçerli A.A.Ü.T. deki esaslara göre belirlenen 3.400,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

5-Taraflarca dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kararın taraflara tebliğinden 2 haftalık süre içinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 06/10/2020