İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/358 K.2023/758

T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2019/358 Esas

KARAR NO:2023/758

DAVA

Zayi Belgesi Verilmesi

DAVA TARİHİ: 27/06/2019

KARAR TARİHİ: 19/10/2023

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı------ dava dilekçesinde özetle: Şirketin dava dışı-----------arşiv kayıtlarının saklanması hizmeti aldığını, 11.06.2019 tarihinde dava dışı şirkete ait tesiste çıkan yangın sonucunda müvekkili şirkete ait belgelerin zarar gördüğünü, müvekkili şirket yetkililerinin dava dışı şirket yetkililerince gönderilen e-posta ile yangmd'an haberdar olduğunu, 19.06.2019 tarihli itfaiye raporuna göre, tesis içerisinde bulunan tamamen yandığını, bu nedenle ticari belgeler hakkında zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE: Dava, Zayi Belgesi Verilmesi davasıdır.

Uyuşmazlık Davanın ---- tarihinde ----------------- ait ------ çıkan yangında davacı----- ait ticari belgelerin zarar gördüğü iddia edilerek ticari belgelerin zayi olduğuna dair karar verilmesi stemine ilişkindir.Dilekçeler aşaması tamamlanmakla, mahkememizin ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilip, deliller toplanmıştır.

Davacının zayi belgesi talep ettiği defterlerin ve faturaların ve belgelerin zayi olup olmadığının ve davacının saklamakla yükümlü olduğu defter ve belgelerin olup olmadığı tespiti için rapor alınmak üzere mali müşavir bilirkişisine dosyanın tevdine tevdi ile tüm dosya kapsamı incelenmek üzere rapor alınmıştır.Bilirkişinin 03/07/2023 havale tarihli raporunda: 19.06.2019 tarihli İtfaiye Yangın Raporunda;

dava dışı şirkete ait arşiv hizmetleri depolama tesisinde bulunan tüm malzemelerin yandığını, Dolayısı ile davacı...şirkete ait resmi evrakın da mezkur yangında zayi olduğunu, bu nedenle de davacı...zayi belgesi talebinin yerinde olduğunu belirtmiştir.TTK'nın 82/1. maddesi gereğince, "Tacir, ticari defterlerini, envanterleri, finansal tablo, bilanço ve faaliyet raporlarını, aldığı mektupları (bir ticari işe ait yazışmaları), gönderdiği mektup suretlerini, kayıtlara esas olan belgeleri, sınıflandırılmış şekilde saklamakla yükümlüdür."Saklama süresi on yıl olup sürenin başlangıcı da kanunda belirtilmiştir (TTK m.82/5-6).

Defter ve belgelerin saklanması yükümü, gerçek kişi tacirlerde ticaretin terk edilmesinden sonra sürdüğü gibi, tacirin ölümü halinde mirasçılar bakımından da devam eder. Mirasın resmi tasfiyesi veya tüzel kişiliğin sona ermesi durumlarında, defter ve belgeler Sulh Hukuk Mahkemesince saklanır (TTK m.82/8).

Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır.

Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir(TTK m.82/7).Somut olayda dava dışı şirkete ait arşiv hizmetleri depolama tesisinde yangın çıktığının ve tüm malzemelerin yandığının 19.06.2019 tarihli itfaiye raporuyla da sabit olduğu ve davacıya ait zayi belgesi talep edilen defter ve kayıtların da zayi olduğu ve TTK 82. Maddenin yasal şartları oluştuğu anlaşıldığından davanın kabulüne karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

Davanın KABULÜNE,

1-Davacı------- yıllarına ait yevmiye envanter ve kebir defterleri ve bu döneme ait tevsik edici belgelerin , 2007 kebir defteri ve bu döneme ait tevsik edici belgelerin, 2008 yılına ait yevmiye envanter ve kebir defterleri ile bu dönemi tevsik edici belgelerin, 2009 yılına ilişkin envanter ve kebir defterleri ile bu dönemi tevsik edici belgelerin, 2010 yılına ait yevmiye envanter ve kebir defterleri ile bu dönemi tevsik edici belgelerin, 2011 yılına ilişkin kebir defteri ile bu dönemi tevsik edici belgelerin, 2012 yılına ait envanter defteri ile bu dönemi tevsik edici belgelerin zayi olduğu anlaşıldığından işbu kayıt ve defterler yönünden davacıya ZAYİİ BELGESİ VERİLMESİNE,

2-Alınması gerekli 269,85 TL peşin harçtan başlangıçta alınan 44,40 TL peşin harcın mahsubu ile eksik alınan 225,45 TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,

3-Davacı...tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

4-Davacı...tarafından dosyaya yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde davacı...tarafa iadesine,

Dair, davacı...vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun 345. maddesi uyarınca 2 hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer eş değer Mahkemesine verilecek usulüne uygun istinaf dilekçesi ile ------- Adliye Mahkemesi İstinaf Yasa Yoluna başvurabileceği belirtilerek verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 19/10/2023