İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/256 K.2024/416

T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2021/256 Esas

KARAR NO:2024/416

DAVA

İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ: 20/04/2021

KARAR TARİHİ: 23/05/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket nezdinde ------- ve davalı tarafça güvenliği sağlanan işyerinde ---- tarihinde meydana gelen hırsızlık neticesinde zarar meydana geldiğini, yaptırılan hasar ekspertiz incelemesi sonucunda sigortalı işyerinde -------tarihinde sigortalıya ödendiğini, hasarın ödenmesi ile mukavele şartlarının ve TK.'nunun 1472 maddesi hükmüne göre şirket sigortalısı yerine kaim olduğu ve sigortalının zararına sebebiyet verenler aleyhine mevcut her türlü hakları şirkete intikal ettiğini,

ayrıca olay ve hasar sebebiyle 3.şahıslara karşı dava ve talep hakkı müvekkil şirkete temlik edilmiş olduğundan müvekkil şirketin temlik hükümlerine göre de zarara sebebiyet verenler aleyhine mevcut her türlü hakkın şirkete intikal ettiğini, davalı tarafın güvenliğini sağladığı alanda hırsızlık olayının gerçekleşmesi nedeniyle meydana gelen zarardan sorumlu olduğunu, davalının------ dosyasına yapmış olduğu itiraz sebebiyle takip durduğundan huzurda iş bu davanın açıldığını, davalının takibe, borca, faize ve ferilerine vaki itirazının iptaline, icranın devamı ile asıl alacağa %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar inatına hükmedilmesine,

yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıdan tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı yanca ------Sayılı dosyası ile müvekkil şirket aleyhine icra takibi başlatıldığını, kendilerince söz konusu icra takibine süresi içerisinde itiraz edildiğini, bu sebeple davacı tarafça itirazın iptali talebiyle mahkeme huzurundaki iş bu davanın açıldığını, ancak söz konusu davanın mesnetsiz, haksız ve kötü niyetli olduğunu, davacı taleplerinin reddi gerektiğini, şöyle ki;

davacı yanca müvekkil aleyhine açılan davada müvekkilin sorumlu tutulmasının mümkün olmadığını, müvekkil şirket ile davacı sigortalısı----- çerçevesinde öncelikle dava dışı----- satış mağazası, -------kapsayacak şekilde güvenlik hizmeti sözleşmesi tanzim edildiğini, dava dışı --------- yaşandığı iddia olunan hırsızlık olayının gerçekleştiği ------- ilgili firmanın daha sonradan taşınması üzerine, burada da müvekkilce hizmet verilmeye başlandığını, gelinen süreçte müvekkilce hırsızlık olayının yaşandığı tarih öncesi dönemde -------olarak gündüz vardiyasında (5) personel;

gece vardiyasında (2) personel olmak üzere toplam (9) personel ile gereği gibi hizmet ifa edildiğini, bu çalışma sisteminde istihdam edilen güvenlik personelinde, hafta içi ------ arasında depo bölgesinde (1) güvenlik görevlisi tarafından depo giriş/çıkış kayıtlarının tutulduğunu, ancak pandemi nedeniyle --------- almış olduğu ve müvekkil şirkete bildirmiş olduğu karar sonrasında 20 Mart 2020 tarihinden itibaren (9) olan güvenlik kadrosunun (5) kişiye düşürülerek gündüz vardiyasında (2);

gece vardiyasında (2) personel ile halihazırda hizmet verilmeye devam edildiğini, mahkemeye özellikle belirtmek istedikleri hususun depo bölgesinin (1) güvenlik personeli ile güvenliğinin sağlandığı uygulamaya dava dışı sigortalı ---- talebi üzerine yaşanan kadro azaltılması nedeniyle son verildiğini, personel azaltılması hususunda da müvekkilce ------- olası risklere karşı müvekkil yetkililerince defeatle uyarıldığını, müvekkilin uyarılarının dikkate alınmadığından,

24.09.2020 tarihinde bahsi geçen hırsızlık olayının yaşandığını, bu hususta bizzat uyarıları yapan ve olay sonrası da olay yerine intikal eden müvekkil şirket yetkililerini tanık olarak mahkemede dinleteceklerini, Bir diğer hususun ise olay tarihinde ve öncesinde hırsızlığın yaşandığı ------ tesisinde hiçbir kamera görüntü kayıt sistemi ile depoda alarm sisteminin bulunmadığını, ------- izninin verildiğini, hırsızlık olayının yaşandığı tarihte olması gereken güvenlik sayısının (16) kişi iken, dava dışı sigortalının buna yanaşmayarak davalının tüm uyarılarına rağmen personel azaltımına giderek olaya sebebiyet verdiğini,

dava dışı --------- projede görevli güvenlik görevlisi ve destek personeline iş tanımlarının dışında işler yaptırdığını, olayla ilgili o gün nöbette olan ve tutanak düzenleyen personellerin gazete alınması ve köpeklere mama verilmesi gibi işlerin de olduğunu, yaşanan olayda güvenlik personellerinden birinin gazete almaya, diğerinin köpeklere mama vermeye gittiği esnada hırsızlık olayının olduğunu, şirket denetim müdürü tarafından------- gönderilen mailde de açıkça güvenlik personelinin görev tanımı dışında çalıştırıldığının belirtildiği,

taraflar arasında imzalanan sözleşme md. 5.5.'de “müşteri işyeri güvenliği konusunda gerekli tedbirleri almakla kanunen sorumludur” ibaresinin bulunduğunu, olayın sorumlusunun müvekkil değil, tamamen dava dışı sigortalı----firması olduğunu, davanın müvekkile atfı kabil bir kusur bulunmaması nazara alınarak reddi gereği hasıl olduğunu, açıklanan sebeplerle davanın müvekkilin somut olayda bir kusurunun olmaması sebebiyle esastan reddini istemiştir.

Mahkememizce dinlenen davalı tanığı ----- ben------ denetim amiri olarak çalışıyorum, dava konusu hırsızlık 24/09/2020 günü saat 8:30 civarında oldu, ben olay yerinde değildim, şirket merkezindeydim, çalışanlar arayarak haber verdiler, durumun tespit için olay yerine gittim, çalışanlar olaya ilişkin tutanak tutmuşlardı, pandemiden önce dava konusu yerde 9 güvenlik görevlisi çalışmaktaydı ancak pandemiden sonra ----- içerisindeki mağazala-------------- güvenliklerden 4 tanesini işten çıkardı, güvenlik hizmeti 5 kişi ile devam etti, güvenlikler 1 kişi gündüz,

2 kişi gece olacak şekilde hafta içi ve hafta sonu aynı düzende vardiya sistemi ile çalışıyorlardı, hırsızlığın gerçekleştiği gün 2 güvenlik görevlisi görevdeydi ancak bunlardan bir tanesi iş yeri sahibinin köpeklere bakması için o an görevlendirildiğinden hırsızlık anında giriş kapısında değildi, diğer personel ise iş yeri sahibinin gazete almaya göndermiş olması nedeniyle o an görev yerinde yoktu, güvenliklerin durduğu noktadan deponun kapısı görünmemektedir, deponun kapısında bariyer yada kapı yoktur ancak depo kilit altında tutulmaktadır, hırsızlar bu kilidi kırmak suretiyle içeri girmişler,

güvenlikler gece vakti iş yerinin çevresinde gezinerek kontrol sağlarlar ancak gündüz gezmezler, hırsızlığın yaşandığı gün ve saatte gündüz vakti ve mesai saati olduğundan giriş kapısında omaları gerekiyordu, personellerin azaltılmasından önce hırsızlığın yaşandığı deponun gözetimi için 2 güvenlik görevlisi görevlendiriliyordu, ancak personel azaltılınca burada kimse kalmadı, hırsızlık olayında hırsızlar depo kapısından giriş yapmışlar, olayın gerçekleştiği iş yerinde güvenlik kamerası yoktu,

ilgili bölgeyi korumakta 5 kişi yetersiz olduğundan personelin azaltılması talebinin gelmesi üzerine ----- durumu mail ile bildirdik ancak bu şekilde devam etmek istediklerini bildirdiler, ben 2012 yılından beri davalı ----- çalışıyorum, dava konusu hırsızlık haricinde başka bir hırsızlık olayı yaşanmadı, hatırladığım kadarıyla ------ güvenlik görevlilerinin güvenlik dışındaki işlerde çalıştırılmasının güvenlik zafiyeti oluşturacağını, talep edilmesi halinde ilave personel ile bu işlerin gördürülebileceğini mail ile bildirdim ancak maile bir dönüş yapılmadı, tanıklık ücreti talebim vardır,

'' şeklinde beyanda bulunmuştur.Mahkememizce dinlenen davalı tanığı ----- ben hırsızlığın meydana geldiği------------ yılından beri çalışıyorum, pandemiden önce 9 kişi bulunduğumuz iş yerinde çalışıyorduk ancak pandemi sebebiyle 4 kişi işten çıkarıldı, 5 kişi olarak çalışmaya devam ettik ancak itirazlarımız üzerine 1 kişi daha alındı, şuan 6 kişi çalışmaya devam ediyoruz, pandemiden önce gündüz 5 kişi çalışıyorduk, bu 5 kişiden 2 si bayan ve erkek giyim depolarında belirlenen noktada duruyorlardı ancak pandemiden sonra güvenlik sayısı 2 ye düşürüldü, depoların orada güvenlik kalmadı, biz 2 kişi giriş kapısında duruyorduk,

depo girişlerinde ve diğer kapılarda güvenlik ve bariyer yoktu, bizim bulunduğumuz kapıdan diğer kapılar görünmemektedir, iş yerinde güvenlik kamerası yoktur, dolayısıyla kamera vasıtasıyla da bu kapılar kontrol edilememektedir, hırsızlığın gerçekleştiği anda ben gazete almaya gitmiştim, diğer güvenlik arkadaş ise köpeklere mama vermeye gitmişti, geldiğimde telefon ile bize depolara hırsız girdiği haberi verildi, bizi derhal oraya çağırdılar, biz gittiğimizde hırsızlar kaçmıştı, iş yerinde mesai 08:00'da başlar, depoda 20-25 kişi çalışır, hırsızlık erkek depoda gerçekleşti, o an depoda kimse yokmuş, kilide keserek girmişler,

personelin azaltılmasından sonra biz hem kendi güvenlik şirketimize hem de ------- personelin yetersiz olduğu ve güvenlik zafiyetinin olduğunu bildirdik ancak önlem alınmadı, şirket 10.000 m2 civarında bir büyüklüğe sahiptir, şirketin 3 giriş kapısı vardır, ana giriş kapısı ile diğer kapılar arasında en az 25 Metre mesafe vardır, giriş kapısından diğer kapılara bakıldığından bir tanesi bir miktar görünmekte ancak arka kapı hiçbir şekilde görünmemektedir, hırsızlık bu arka kapıdan girilerek gerçekleşmiştir, görev tanımımızda köpek bakmak,

gazete almak yada diğer kişisel işlere bakmak görevinin olup olmadığını bilmiyorum ancak uygulama bu şekilde gelişmişti, biz de verilen bu görevi yapmaya devam ettik, bu talimatları bize ------- veriyordu. '' şeklinde beyanda bulunmuştur.Mahkememizce dinlenen davalı tanığı------ ben hırsızlığın meydana geldiği ------------ güvenlik görevlisi olarak 2015 yılından beri çalışıyorum, pandemiden önce 9 kişi bulunduğumuz iş yerinde çalışıyorduk ancak pandemi sebebiyle 4 kişi işten çıkarıldı, 5 kişi olarak çalışmaya devam ettik ancak itirazlarımız üzerine 1 kişi daha alındı, şuan 6 kişi çalışmaya devam ediyoruz,

pandemiden önce gündüz 5 kişi çalışıyorduk, bu 5 kişiden 2 si bayan ve erkek giyim depolarında belirlenen noktada duruyorlardı ancak pandemiden sonra güvenlik sayısı 2 ye düşürüldü, depoların orada güvenlik kalmadı, biz 2 kişi giriş kapısında duruyorduk, depo girişlerinde ve diğer kapılarda güvenlik ve bariyer yoktu, bizim bulunduğumuz kapıdan diğer kapılar görünmemektedir, iş yerinde güvenlik kamerası yoktur, dolayısıyla kamera vasıtasıyla da bu kapılar kontrol edilememektedir, hırsızlığın gerçekleştiği anda arkadaşım ------------ almaya gidip yeni dönmüştü, onun dönmesi üzerine ben köpeklere bakmaya gittim,

köpeklere bakma görevi bana verilmişti, telefon ile bize depolara hırsız girdiği haberi verildi, bizi derhal oraya çağırdılar, biz gittiğimizde hırsızlar kaçmıştı, kapılar açık bir vaziyette yerde boş koliler vardı, iş yerinde mesai 08:00'da başlar, pandemiden önce bu depolarda çalışanlar olurdu ancak pandemi dolayısıyla erkek depoda sürekli çalışan birileri yoktur, sadece sabah 08-08:30 arası istenilen ürünler depondan alınır daha sonra bayan depoya geçilir, çalışanlar bütün gün bu depoda olur, depoda 20 kişi felan çalışırdı, hırsızlık erkek depoda gerçekleşti, o an depoda kimse yokmuş, kilide keserek girmişler,

personelin azaltılmasından sonra müdürlerimiz ---------personelin yetersiz olduğu ve güvenlik zafiyetinin olduğunu bildirdiler ancak önlem alınmadı, şirket 10.000 m2 civarında bir büyüklüğe sahiptir, şirketin 3 giriş kapısı vardır, ana giriş kapısında güvenlikler beklemektedir, diğer iki kapıya gece güvenlik için zincir çekilmektedir, kapılardan birine giriş yapılarak diğerine çıkış yapılır, gündüz bu zincirler çıkarılır, ana giriş ile diğer kapılar arasında en az 50 Metre mesafe vardır, giriş kapısından diğer kapılara bakıldığından giriş kapısı görünmekte ancak çıkış kapısı olan arka kapı hiçbir şekilde görünmemektedir,

hırsızlık bu arka kapıdan girilerek gerçekleşmiştir, hırsızlar aynı şeklide bu kapıdan çıkış yapmıştır, görev tanımımızda köpek bakmak, gazete almak yada diğer kişisel işlere bakmak görevimiz yoktur, ancak iş yeri bizden bunu talep ettiği için biz de yapıyorduk, aksi halde bizi işten çıkarırlardı, biz de verilen bu görevi yapmaya devam ettik, bu talimatları bize ----- veriyordu, benim çalıştığım dönemde bu olay dışında başka bir hırsızlık olayı olmadı.'' şeklinde beyanda bulunmuştur.Mahkememizce ------dosyasının incelenmesinde;

davacı tarafça davalı aleyhinde 118.809,72 TL toplam alacak bedelinin tahsili için ilamsız icra takibi başlatıldığı, başlatılan icra takibine davalı tarafça itiraz edildiği ve takibin durduğu anlaşılmıştır.

Mahkememizce hırsızlık olayının teminat kapsamında kalıp kalmadığının, davalının sorumlu olup olmadığının, oluşan hasar miktarı, tarafların varsa ortak kusurunun bulunup bulunmadığı hususlarının tespiti ile ----------- soruşturma sayılı dosyası fotoğraflar ve dosya kapsamı değerlendirilmek sureti ile bilirkişi heyetinden rapor aldırılmış olup, bilirkişiler raporunda özetle; tekstil mühendisliği yönünden yapılan değerlendirmeler sonucunda; hasar miktarı 116.241,81 TL; eksper raporunda belirtilen birim maliyetlere %40 ilave tutarın eklenmemesi gerektiği kanaati oluşması durumunda toplam hasar miktarının 83.030,96 TL olduğunu;

sigortacılık yönünden yapılan değerlendirmeler sonucunda; davacı sigorta şirketinin sigortalısına yaptığı ödeme neticesinde ve TTK kapsamında rücu hakkını elde ettiğini, diğer taraftan Sigortacının sigorta sözleşmesi özel şartına istinaden hasarı %40 yüklemeli olarak karşıladığının heyetimiz teknik bi tarafından tespit edildiğini, sigortacının poliçede yapmış olduğu yüklemeye bağlı olarak,

ödemiş olduğu hasar tutarına istinaden rücu başvurusunun hukuki münakaşası ve taktirinin mahkemede olduğunu, gerek teknik (sektör) bilirkişisinin yapmış olduğu açıklamalar gerek sigorta tekniği açısından rücuya konu olabilecek tutarın gerçek zarar olması hasarın meydana gelmesinde sorumluluğu olan şahıslara rücu açısından tutarın------ olabileceği yönünde rapor sundukları anlaşılmıştır.

Yine mahkememizce tarafların kusur durumu olayın tazminat kapsamında olup olmadığı, oluşan hasar miktarı, tüm dosya kapsamı ve dosya içerisindeki bilirkişi raporu da değerlendirilerek yeni bir bilirkişi raporu düzenlenmesi için dosyasının önceki bilirkişilerden farklı kişilerden oluşan heyetten rapor aldırılmış olup, bilirkişi heyeti raporunda özetle;

dava dışı sigortalı------- tarihinde dava konusu hırsızlık olayının meydana gelmesinde %50 oranında kusurlu olduğunu, davalı -------tarihinde dava konusu hırsızlık olayının meydana gelmesinde %50 oranında kusurlu olduğunu, davacı Sigorta şirketi olan -------- tarafından, düzenlemiş olduğu , sigortalısı ------ Başlangıç tarihi ------, Bitiş tarihi ------ ,Poliçe numarası ------ kapsamında davalı-------- Kusuru oranı kadar rücu etme hakkının olduğunu, eksper raporunda %40 ilave edilerek hesaplanan 116.699,54 TL hesaplamanın yerinde olduğu yönünde rapor hazırlanmış olduğu anlaşılmıştır.

İNCELEME ve GEREKÇE:Dava, hukuki niteliği itibari ile.

İİK.nun 67.maddesinde düzenlenen itirazın iptali davasıdır.Tüm dosya kapsamından; davanın, davacı sigorta şirketine sigortalı, dava dışı ------ güvenliğinin davalı şirket tarafından sağlandığı, dava dışı----------tarihinde hırsızlık meydana geldiği, iş yerinde maydana gelen zarar bedelinin davacı tarafça sigortalısına ödendiği, ödenen bedelin söz konusu iş yerinin güvenliğinden sorumlu davalı şirketten rucuen tahsilinin talep edildiği, mahkememizce alınan her iki bilirkişi raporun da aynı yönde olup;

dava konusu hırsızlık olay tarihinde davalı güvenlik şirketi tarafından dava dışı sigortalıya ait işyerinde (5) özel güvenlik personelinin çalıştırıldığı, bu personellerin şirket ana giriş çıkış kapısında görev yaptıkları, diğer kapılarda ve depolar bölgesinde herhangi bir güvenlik personelinin görevlendirilmediği, hırsızlık olayının meydana geldiği saat 08:15 sıralarında aynı zamanda depolarda çalışan şirket personelinin mesai saatleri olduğu,

ayrıca kapıda görevlendirilen özel güvenlik personellerinin koruma ve güvenlik hizmeti dışında başka işlerde çalıştırıldıkları, olayın meydana geldiği saatte de bir personelin gazete alması için, diğer personelin de köpeklere mama vermek üzere dava dışı sigortalı şirket yetkililerince görev verildiğinin dosya kapsamında beyanları bulunan tanık ifadelerinden anlaşıldığı,

ayrıca genel olarak özel güvenlik şirketlerinin personel sayısını işverenlerin (dava dışı sigortalı şirket yönetimi) talebi doğrultusunda ve sözleşmedeki hükümler çerçevesinde çalıştırdıkları, yani çalıştırılacak özel güvenlik personel sayısı konusu ile ilgili inisiyatifin tamamen dava dışı sigortalı şirket yönetiminde olduğu, dava dışı sigortalı------- yetkilileri tarafından güvenlik personellerinin görevlerinin dışında çalıştırılmasının -------- kanunda belirtilen koruma ve güvenlik hizmetleri dışında başka işte çalıştırılamaz” hükmüne aykırı olduğu,

yine -------kullanılacak (….) ve teçhizat ilgili kişi veya kuruluş tarafından temin edilir.” Hükmü gereği, dava dışı şirkete ait işyerinde diğer güvenlik sistemlerinin (kamera, bariyer, turnike vb.) kurulması ile ilgili sorumluluğun da dava dışı şirkete ait olduğu, davalı ------------çerçevesinde dava dışı sigortalı şirket ile imzaladığı sözleşme çerçevesinde dava dışı sigortalıya ait işyerinin koruma ve güvenlik hizmetini üstlendiği,

işveren tarafından personel hizmet vermiş olduğu dava dışı sigortalı şirkete ait depolarında bulunduğu yerde personel eksikliği ile diğer fiziki ve elektronik (kamera, bariyer, turnike vb) güvenlik eksikliklerinin bulunması ile birlikte davalı şirketin imzalamış olduğu sözleşme çerçevesinde koruma ve güvenlik hizmetine devam ettiği,

dava konusu hırsızlık olayının meydana geldiği tarihte dava dışı şirkete ait olan ve görev alanı içerisinde bulunan depoların güvenlik görevlilerinin tam olarak görüş alanında olmaması ile birlikte bahse konu deponun davalı personelinin görev alanı içerisinde olması ve depodan muhtelif giyim malzemelerinin çalınması sırasında görevli güvenlik personellerinin olayı fark edemediği hususları birlikte değerlendirildiğinde, 24.09.2020 tarihinde dava konusu hırsızlık olayının meydana gelmesinde; dava dışı sigortalı ----- davalı ------ müştereken ve mütesselsilen birlikte ------- eşit şekilde kusurlu oldukları değerlendirildiği,

alınan raporların gerekçeli ve denetlenebilir olması nedeniyle hükme esas alındığı, kusur oranlarının da mahkememizce uygun görüldüğü, böylece söz konusu hırsızlığın meydana gelmesinde davalı güvenlik şirketinin % 50 oranında kusurlu olduğu, dava dışı sigortalı------- % 50 oranında kusurlu olduğu, davalıların meydana gelen hasardan kusur oranları doğrultusunda sorumlu olmaları nedeniyle bilirkişi tarafından davalıların sorumluluk miktarlarının belirlendiği ve bu hesaplamanın da doğru olduğu, davacı sigorta şirketinin davalılara rücu hakkı olduğu,

sonuç itibariyle davalının---------- dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile takibin 58.349,77 TL asıl alacak, 1055,09 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam da 59.404,86 TL üzerinden devamına, 58.349,77 TL asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faizi işletilmesine,

bakiye talebin reddine karar vermek gerektiği, dava konusu alacak miktarında kusur oranlarının, zarar miktarının tespiti yargılama yapılmasıyla ortaya çıktığından dolayısıyla alacak miktarı likit olmadığından davacı tarafın inkar tazminat talebinin reddine, davacı taraf takip başlatmakta haksız olmadığından davalının kötü niyet tazminat talebi kabul edilmemiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

23/05/2024