İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/144 K.2020/232

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2018/144 Esas

KARAR NO: 2020/232

DAVA

İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 05/02/2018

KARAR TARİHİ: 16/06/2020

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında -------- bölgesi direkt satış noktası sözleşmesi akdedildiğini, bu sözleşmeden kaynaklı taraflar arasında ticari bir ilişki olduğunu, davalı yan tarafından davacı yandan satın alınan ürünler karşılığı davacı tarafından faturalar düzenlendiğini, davalının taraflar arası akdedilen toplam------------miktarında ürün satın alması ile sona erecekken davalının sözleşmeye aykırı davranışı nedeniyle sözleşmenin erken feshedilmesinin söz konusu olduğunu,

bu sebeple davacı yanın davlı ile aralarındaki sözleşmenin işletmeci bu sözleşme oluşmuşsa eklerinde yer alan yükümlülüklerden herhangi birine uymaması halinde şirketin veya bayinin önceden kendisine uyarıda bulunması, önel tanıması hüküm alması veya başkaca merasim uygulaması asla gecikmeksizin hem iş bu sözleşmeyi tek yanlı feshetmekte serbest veya yetkili olacağını---------- eder.

Şeklinde düzenlenen Genel Hükümler Başlıklı 10. Maddesinde istinaden davalı ile aralarında münakit sözleşmeyi feshettiğini ve bu hususu davalı yanın hem şirket adresine hem de mernis adresine gönderlen ihtarname ile ihbar ve ihtar ettiğini,

davalı yanın sözleşmeye aykırı davranarak sözleşmede taahhüt ettiği miktarda ürünü davacı yandan temin etmemesi ve bu sebeple davacı yan tarafından sözleşmenin feshine neden olması sebebiyle davacını yanın feshi ihtar sebebiyle yapmış olduğu masrafları ve davacı yanın davalıya sözleşme hükümlerine süresi boyunca uyacağı inancıyla % 100 iskontolu olarak vermiş olduğu ürün ve malzemelerin rayiç değerleri üzerinden --------- hesabı ile belirlenen -------- tutarındaki kısmının davacı yana iadesinin gerektiğini, ancak davalı borçlunun borcunu ödemediğini, davalının alacağın % 20 sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine,

yargılama giderleri ve ücreti vekaletin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini mahkememizden talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı cevap dilekçesinde özetle; davalı cevap dilekçesi sunmamıştır.

Uyuşmazlık Konusu: Taraflar arasındaki ihtilaf, bayilik bölgesi direk satış noktası sözleşmesi uyarınca davalının sözleşme hükümlerine uygun davranıp davranmadığı, davacının davalının sözleşmeye aykırı davrandığı iddiası ile sözleşmeyi tek taraflı fesh etmesinde haklı olup olmadığı ve sözleşme hükümleri uyarınca davacının davalıdan taahhüt ettiği miktarda ürün almaması sebebiyle sözleşmenin feshine neden olması sonucu davasının fesih nedeniyle yaptığı masrafları ------- vermiş olduğu ürünlerin raiç değeri üzerinden belirlediği ---------- dava konusu takip ile davalıdan isteyip isteyemeyeceği davalının bu bedelden sorumlu olup olmadığı, İİK 67 maddesi uyarınca itirazın iptali hüküm ve koşullarnın oluşu oluşmadığı hususlarında ihtilaf bulunduğu tespit edildi.

Davanın Hukuki Niteliği: Dava, icra takibine yapılan itirazın iptali davasıdır.

Davanın Hukuki Sebebi: İtirazın iptalini düzenleyen 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu(İİK)'nun 67/1. Maddesindeki "Takip talebine itiraz edilen alacaklı, itirazın tebliği tarihinden itibaren bir sene içinde mahkemeye başvurarak, genel hükümler dairesinde alacağının varlığını ispat suretiyle itirazın iptalini dava edebilir." şeklindeki düzenlemedir.

DELİLLER

Celp ve tetkik edilen ----- İcra Müdürlüğü'nün ------ sayılı dosyasında; davacı takip alacaklısı tarafından ----- tarihli takip talebi ile davalı takip borçlusu hakkında ilamsız takip başlatıldığı, ödeme emrinin davalı takip borçlusuna tebliğ üzerine davalı takip borçlusunun süresi içerisinde, yetkiye, borca ve ferilerine karşı itiraz ettiği ve bunun üzerine takibin durduğu, itiraz dilekçesinin ve/veya takibin durdurulmasına ilişkin kararın davacı takip alacaklısına tebliğ edilmediği, eldeki davanın -----yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Celp ve tetkik edilen ----------- incelenmesinde taraflarının davacı ve davalı şirket olduğu ve sözleşmenin genel hükümler kısmının 15. Maddesinde bu sözleşme ve ekleri sayılan belgelerden doğabilecek her türlü uyuşmazlığın hallinde -------Mahkemeleri ile ------ İcra İflas Müdürlüklerinin yetkili olacaklarını ve şirketin ticari defterlerinin ve kayıtlarının kesin delil teşkil edeceğini şimdiden kabul ederler hükmünü içerdiği görülmüştür.

Yine sözleşmede bayi ve işletmecinin sözleşmede belirtilen adresinin tebligat adresi olarak kabul edileceği kararlaştırılmıştır.

Taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 3. Maddesinde işletmeci, haksız nedenle şirkete iade etmemek koşuluyla toplam --------- miktarında ürünü müşterilerine satmayı planlamaktadır.

Sözleşme herhangi bir süre sınırlaması olmaksızın işbu satış miktarının tamamlanması ile birlikte kendiliğinden sona ereceğinin kararlaştırıldığı, aynı sözleşmenin eki özel hükümlerde ------ Ancak işletmeci sözleşmenin hangi neden ve suretle olursa olsun süresinden önce sona ermesi üzerine bu malzeme ve ürünlerin rayiç değerinin toplamının şirkete ---------- birlikte derhal ödeyeceğinin kararlaştırıldığı, aynı sözleşmede işletmeci bu sözleşme oluşmuşsa eklerinde yer alan yükümlülüklerinden herhangi birine uymaması halinde şirketin veya bayinin önceden kendisine uyarıda bulunması, önel tanıması,

hüküm alması veya başkaca merasim uygulaması asla gerekmeksizin hem bu iş sözleşmeyi tek yanlı fesih etmekte serbest ve yetkili olacağını kabul ve taahhüt eder şeklinde olduğu, yine sözleşmenin özel hükümler başlıklı metninde işletmeci sözleşmenin hangi neden ve suretle olursa olsun süresinden önce sona ermesi üzerine bu malzeme ve ürünler için geçmişte uygulanmış iskontolar toplamını şirkete ----- ödeyeceği kararlaştırılmıştır.

Yine aynı sözleşmede özel hükümlerinde promosyon olarak----- koli ve ilave olarak satın alınan her --------- bedelsiz ürün verileceğinin kararlaştırıldığı görülmüştür.

Mahkememizce tarafların delilleri toplanmış ve uyuşmazlık konusu hakkında tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde bilirkişi incelemesi yapılmasına karar verilmiş olup, bilirkişi dosyaya sunmuş olduğu raporunda özetle; davacı ticari defter ve kayıtlarının usulüne uygun olarak tutulduğunu, davalı tarafın ise ticari defter ve kayıtlarını incelemeye ibraz etmediği, davacı ticari defterlerinde yapılan incelemede davacı tarafından davalıya ---ürün satıldığı, taraflar arasında yapılan sözleşmede ----- ürün satışının hedeflendiği, gerçekleşen satış miktarının---- ----- olduğu, kalan miktarın ---- olduğu,

Sözleşme kapsamında davacının ----- bedelsiz koli içeceğe hak kazandığı, davacının fazla ürün nedeniyle toplamda sözleşme hükümlerine göre ---------- alacaklı olduğu yönünde rapor tanzim edilmiş ve rapor usulüne uygun olarak taraflara tebliğ edilmiştir.

Yargı yetkisini, Anayasanın 9. Maddesine göre, Türk Milleti adına kullanan Mahkememizce, uyuşmazlık konusu hakkında, yapılan açık duruşmalar ve yargılama sonunda(Ay. m.141); toplanan/sunulan deliller, icra dosyası, bilirkişi raporu, taraflar arasında imzalanan bayilik sözleşmesi, iddia ve savunmalar ile tüm dosya mündericatı incelenip hep birlikte değerlendirildiğinde; taraflar arasında yapılan sözleşme kapsamında davalının davacıdan yıllık ------------- ürün almayı taahhüt ettiği, alınan bilirkişi raporuna göre davacının sözleşme kapsamındaki edimlerinin % 51 oranında gerçekleştirdiği,

sözleşmenin genel hükümler kısmının 10. Maddesinde davalının sözleşmede yer alan yükümlülüklerinden herhangi birine uymaması halinde davacının kendisine uyarıda bulunması, önel tanıması, hüküm alması veya başkaca bir merasim uygulaması gerekmeksizin sözleşmeyi tek yanlı olarak feshedebileceğinin düzenlendiği, alınan bilirkişi raporuna göre davalının sözleşmedeki taahhütlerini yerine getirmediği, sözleşmenin 15. Maddesinde davacı şirketin işbu sözleşmeden doğacak uyuşmazlıklarda ticari defter ve kayıtlarının kesin delil teşkil edeceğinin kararlaştırıldığı,

davacı ticari defter ve kayıtları üzerinde yapılan inceleme sonucu davacının davalının sözleşmeye aykırı davranması nedeniyle davalıdan ------- alacaklı olduğu, davalının sözleşmeyi feshetmekte haklı olduğu, davalının sözleşmede belirtilen adresine davacının ihtarname gönderdiği, davalı her ne kadar icra takibine itirazında yetki itirazında bulunmuş ise de sözleşmenin 15. Maddesinde ------------Mahkemeleri'nin yetkili kılındığı, yetki sözleşmesinin geçerli olduğu, mahkememizin yetkili olduğu anlaşılmakla davalının yetki itirazının yerinde olmadığı, alacağın likit ve belirlenebilir olduğu,

icra inkar tazminatı hüküm ve koşullarının oluştuğu sonuç ve vicdani kanaatine varılarak davanın kabulüne karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.