İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/405 K.2024/338

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/405

KARAR NO : 2024/338

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 19/06/2021

KARAR TARİHİ : 28/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA

Davacı Vekili 19.06.2021 Tarihli Dava Dilekçesinde Özetle;

24/03/2021 günü 13:50 sıralarında ---- ili ---- ilçesinde meydana gelen kaza, davacı yan sevk ve idaresindeki ------ plaka nolu aracı ile seyir halinde iken U dönüşünün yasak olmasına rağmen dönüş yapmaya çalışan davalı ---- sevk ve idaresindeki -----plaka numaralı aracı ile davacı yanın aracına çarpması neticesinde gerçekleştiğini, Kaza sonucunda davacı yanın aracında maddi hasar meydana geldiğini, Karayolları Trafik Kanunu'nun 47nci maddesinin birinci fıkrasının c bendi uyarınca -karayollarından faydalananlar trafik işaret levhaları, cihazları ve yer işaretlemeleri ile belirtilen veya gösterilen hususlara uymak zorunda olunduğunu,

bahse konusu kazanın, anılan hüküm uyarınca kaza yerinde U dönüşü yasak olduğu trafik levhası ile de sabit olmasına rağmen davalı araç sürücüsü ------ kusurlu olarak kurallara riayet etmeden otomobilini sevk ve idare etmesinden kaynaklandığını, kaza akabinde Eksper tarafından Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'ne yapılan ----- no'lu ihbarın komisyon tarafından değerlendirilmesi sonucunda araç sürücüsü ------ 96100 kusurlu olduğunun tespit edildiğini, Davaya konu kaza neticesinde, davacı yanın aracının ağır bir şekilde hasar gördüğünü,

iş için kullanılan aracın tamir edildiğini ve davacı yan tarafından hasar nedeniyle 17.000 TL masraf yapıldığını, davacı yana ait aracın orijinal bir araç iken gerçekleşen kaza dolayısıyla bir kısım parçalarının yenileriyle değiştirildiğini, bir kısım parçalarının ise tamir görerek onarıldığını, bu kapsamlı tamir/onarım /boya/ parça değişimi ve tramer kayıtlarına işlenen hasar kaydı sebebiyle aracın ikinci el piyasa rayiç değerinde düştüğünü, meydana gelen kaza dolayısıyla araçta oluşan hasar ve değer kaybının yanı sıra davacı yanın, aracın hasarlı olması nedeni ile aracını kullanamadığını ve çalışamadığını,

bu nedenle davacı yan yönünden kazanç kaybı oluştuğunu kazanç kaybına ilişkin zararının davalı ----- tazmininin gerektiğini, gerçekleşen kaza nedeni ile davacı yanın uğramış bulunduğu maddi zararın giderilmesi talebiyle mahkemenize başvurma zaruretinin doğduğunu, araca yapılan tamir bedeli ve araçtaki değer kaybının tazminine yönelik fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 17.000 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve Müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

araçtaki değer kaybının tazminine yönelik fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100 TL maddi tazminatın kaza tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, aracın bakım ve tamir süresince çalışamaması nedeni ile doğan kazanç kaybına ilişkin fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100 TL'nin davalı -----alınarak davacıya verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini vekaleten talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ------Vekili Cevap Dilekçesinde Özetle. Davacı yanın teminat dışı kazanç kaybı talebi yönünden davalı şirkete başvuru yapılmadığını, 6704 sayılı kanunla 2918 sayılı kanın 97. Maddesi aşağıdaki gibi değiştirildiğini buna göre "MADDE 97- Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir.

Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına- ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir." kanun gereği davacının uyuşmazlığın çözümlenmesi için talepleri açısından gerekli sigorta şirketine talepte bulunmuş olması gerektiğini, Kanun ile düzenlenen emredici nitelikteki özel dava şartını yerini getirmeyen davacının talebinin dava şartı yokluğu yönünden reddi gerektiğini,

Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası poliçesini düzenleyen davalı şirketin sigortalı aracın işletilmesinden dolayı üçüncül şahısların uğradığı zararları tazminle mükellef olduğu araç başına teminat limitinin 43.000,00 TL olduğunu, davalı şirket tarafından davacı yanın aracının reel değer kaybı için 4.840,00 TL ödeme yaptığını, ayrıca aracın hasarı için de 7.700,00 TL ödeme yapıldığını, yapılan ödemenin poliçe limiti kapsamında değerlendirilmesi gerektiğini, Davalı şirkete yapılan başvuru üzerine ----- Nolu dosyanın açıldığını,

davalı şirket tarafından hasar için yaptırılan ekspertiz incelemesi neticesinde davacı yanın aracı için toplamda 7.700,00 TL tazminat ödemesi yapıldığını, davalı yan Sorumluluğundaki borcun sigortacılık mevzuatı gereği eksiksiz olarak ödendiğini, üzerine düşen edimi ifa eden davalı şirketin herhangi bir sorumluluğunun kalmadığını, bu sebeple hasar tazminatı talebinin reddi gerektiğini, aksi kanaate ise hasar tazminatı yönünden ZMSS poliçesi genel şartlarının uygulanması gerektiğini, kazasının meydana gelmesinde kusurun sigortalı araç sürücüsüne ait olduğu iddia edildiğini ve bu iddianın kabulünün de mümkün olmadığını,

ödeme yapılmış olmasının kusurun kabul edildiği anlamına gelmediğini bilirkişi incelemesi yaptırılarak, kazanın meydana geliş şekli, hava ve yol durumu, trafik Işıkları vs. kazaya etki eden tüm faktörler değerlendirilerek kazanın meydana gelmesinde sürücülerin var ise kusurları ve kusur oranlarının tespiti gerektiğini, Değer kaybı tazminat talebine yönelik kaza tarihi itibari ile davacının talebini kabul anlamına gelmemek kaydı ile her halükarda başvurucu tarafından Anayasa mahkemesinin iptal kararı doğrultusunda hesaplama yapılması yani aracın marka,

model ve hasar durumu göz önünde bulundurulduğunda reel kaybın göz önünde bulundurulması gerektiğini, Başvurucuya ait aracın geriye dönük hasar kayıtlarının başvurandan celbini talep ettiklerinin, araçta hasarlı bölgelerin önceki tarihli kazalarda hasar almış olması durumunda, mükerrer değer kaybı oluşturmayacağından bu hususun tetkikinin gerektiğini, Davalı Şirketin başvuruya konu kaza sonucunda yürürlükte bulunan yasa ve mevzuatlara ve objektif kriterlere uygun olarak tazminatı ödemiş olması nedeni ile bakiye herhangi bir zararının kabulünün mümkün olmadığını, aksi kanaate ise;

bakiye poliçe limitinin dikkate alınarak davalı şirketin başvuru öncesi ödemiş olduğu tazminatın bilirkişice takdir edilen miktardan karar tarihine dek işlemiş olan faizi ile tenzili gerektiğini, Davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla davacı her ne kadar avans faiz talep etmekte ise de davalı yanın davanın açılmasına sebebiyet vermediğini beyan ederek, davanın usulden reddine, yetkili, görevli mahkemenin ----- Asliye Hukuk Mahkemesi olmasından dolayı ilk itirazlarının değerlendirilmesine,

mahkeme aksi kanaate ise davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve ücreti vekâletin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini vekaleten talep etmişlerdir.Davalı ---- - Vekili Cevap Dilekçesinde Özetle.

24.03.2021 günü saat 13:50 dolaylarında, kullanmış olduğu ----- plakalı aracı ile davacı ---- -- kullandığı ----- plakalı araçla maddi zararlı kaza meydana geldiğini, Kazadan sonra davacı yanın kullandığı aracın depo ve kasa bölgesinde sürtünme ve tekerinde patlak meydana geldiğini, Davacı yanın stepnesini taktırıp kömür yükleyerek ----- gittiğini, Hasar olarak davalı yan aracında 9690 hasar bulunduğunu, davacı yan aracında ise 9610 hasar oluştuğunu,

Daha sonra davacı yan ile telefon görüşmelerinde davalı yana "çok para bulmam lazım ----- yola gitmiyorum şehir içi fatura kesmeden çalışıyorum bir ayda yatma parası almam lazım" dediğini ve bir daha görüşmediklerini, Kazanın suç oranını davalı yanda olması nedeniyle bu durumu fırsata çevirmeye çalıştıklarını, davacı yanın kazadan dolayı işleri hiç aksamadığını ve aracını kullanmaya devam ettiğini, telefon kayıtlarının dinlenmesi gerektiğini, beyan ederek davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini vekaleten talep etmiştir.

13.09.2023 Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle; Davalılardan-----trafik sigortalı ------ plaka nolu çekici ---- --- %100 (Yüzdeyüz) oranında kusurlu olduğu, Davacı tarafa ait ---- plaka nolu Tır sürücüsü ----- -olayda kusursuz olduğu, Davacı tarafa ait ----- plaka nolu çekicinin kaza nedniyle toplam zarar ve ziyanı 23.993,30-TL olduğu, davalı tarafa sigortalı araç sürücüsünün olayda 96100 oranında kusurlu ve trafik sigortası poliçesi kapsamında olduğundan, davalılar bu bedelin tamamından sorumlu olacağı, ancak davalı sigorta şirketi toplam (7.700,00-TL 4-4.840,00- TL) 12.540,00-TL ödeme yaptığından kalan 11.453,30-TL sorumlu olacakları sonuç ve kanaatine varılmıştır.

İNCELEME VE GEREKÇE

Dava, 24/03/2021 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacı aracında oluşan hasar bedeli, değer kaybı bedeli ve kazanç kaybı bedeli talebine ilişkin tazminat davasıdır.Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi incelendiğinde, davalı ---- sevk ve idaresinde iken davaya konu trafik kazasına karışan ve dava dışı -----maliki bulunduğu ----plaka sayıl----- model, ---- marka, Çekici ---- - tipi, Çekici kullanımlı aracın davalı ---- -- tarafından 27.01.2021 - 2022 dönemi için ----- poliçe numarası ile Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi kapsamında sigortalı olduğu,

sigorta poliçesinde araç başına maddi zarar teminatının 43.000 TL olarak belirlendiği görülmüştür.2918 Sayılı KTK'nin 91-101.maddelerinde ZMSS düzenlenmiştir. ZMSS, motorlu bir aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde o aracı işletenin zarara uğrayan 3.kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitlerle sigortalamaktadır.

Hasar veren aracın trafik sigortacısı, işletenin 2918 sayılı KTK.nun 85/1. madde hükmünde yazılı hukuki sorumluluğunu aynı Kanun’nun 91/1. maddesi uyarınca üstlenmiş olup, gerek 85/1. madde hükmü, gerekse zorunlu trafik sigortası poliçesi genel şartları gereğince, ölüm veya cismani zararlar yanında bir şeyin zarara uğraması halinin teminat kapsamında olduğunu öngörmüş bulunmaktadır.

Dolayısıyla, aracın uğradığı hasar, değer kaybı ve çekici ücreti gibi giderler gerçek ve doğrudan zararlar olup teminat kapsamında kalırken, malikin kazanç kaybı ve ikame araç gideri (araç mahrumiyeti) gibi dolaylı zararları teminat dışındadır.Dolayısıyla, aracın uğradığı hasar, değer kaybı ve çekici ücreti gibi giderler gerçek ve doğrudan zararlar olup teminat kapsamında kalırken, malikin kazanç kaybı ve ikame araç gideri (araç mahrumiyeti) gibi dolaylı zararları teminat dışındadır.

Mahkememizce dosya makine mühendisi bilirkişiye tevdii edilmiş olup, 13/09/2023 tarihli raporda davalı ---- -- nezdinde sigortalı olan dava dışı ----- adına kayıtlı araç davalı sürücü ------ %100 oranında kusurlu olduğu, davacı araç sürücüsü------ ise kusursuz olduğu, davacının aracındaki hasar bedelinin 16.361,30 TL, değer kaybının 2.000,00 TL, kazanç kaybının ise 5.632,00 TL olacağı, ancak davalı sigorta şirketinin dava açılmadan önce yaptığı 7.700,00 TL hasar ödemesi tenzil edildiğinde bakiye 8.661,30 TL hasar bedeli talep edilebileceği tespit edilmiştir.

Davacı vekili tarafından ıslah dilekçesi sunularak 16.361,30 TL hasar bedeli, 2.000 TL değer kaybı bedeli ve 2.000 TL kazanç kaybı bedeli olmak üzere toplamda dava değerinin 20.361,30 TL olarak kabul edilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

Ancak dava dilekçesi ile hasar bedeli 17.000 TL talep edildiğinden 16.361,30 TL hasar bedelinden 7.700,00 TL sigorta şirketi tarafından dava açıldıktan sonra yapılan ödeme mahsup edildiğinde 8.661,30 TL bakiye hasar bedeli kaldığı, yapılan 7.700,00 TL ödeme yönünden davanın konusuz kaldığı ve 638,70 TL yönünden ise davanın reddi gerektiği anlaşılmıştır.

Değer kaybı talebi yönünden davalı sigorta şirketi tarafından 2.000 TL ödeme yapıldığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına ilişkin hüküm kurulmuştur. Kazanç kaybı talebi yönünden ise taleple bağlı kalınarak 2.000 TL yönünden kabul kararı vermek gerekmiştir.Haksız fiil faili, kusuru oranında meydana gelen gerçek zarardan hukuken sorumludur. Bu nedenle gerçek zararın belirlenmesi gerekmektedir.

Araç tamir edilmişse belge ve bilgiler ibraz edilebilir, tamir edilmemişse konusunda uzman bilirkişi marifeti ile dosyada mevcut tüm belge ve bilgiler değerlendirilerek davaya konu trafik kazası sonucu davacı aracında oluşan hasar, değer kaybı ve araç mahrumiyeti zararı tespit edilebilir. Zira HMK’nın 50. maddesi hükmü uyarınca hakim de zararı belirleyebilir.

Tüm dosya kapsamına göre; davanın, trafik kazası nedeniyle hasara uğrayan aracın hasar ve değer kaybı bedelinin tahsili istemine ilişkin olduğu, meydana gelen trafik kazası neticesinde davacıya ait aracın hasarlandığı, alınan bilirkişi raporuna göre kazanın meydana gelmesinde davalı sigorta şirketine sigortalı araç sürücüsünün %100 oranında kusurlu olduğu, kaza nedeniyle 16.361,30 TL hasar bedeli, 2.000,00 TL değer kaybı ve 5.632,00 TL kazanç kaybı meydana geldiği,

sigorta şirketinin 7.700,00 TL ödemesi mahsup edildiğinde bakiye 8.661,30 TL hasar bedeli talep edilebileceği, ayrıca her ne kadar 5.632,00 TL kazanç kaybı tespit edilmiş ise de taleple bağlı kalınarak 2.000 TL kazanç kaybı talep edilebileceği, değer kaybının dava açıldıktan sonra sigorta şirketi tarafından ödeme yapılması nedeniyle konusuz kaldığı, hasar bedeli ve değer kaybının gerçek zarar niteliğinde bulunduğu,

kaza tarihi olan 24/03/2021 tarihi itibariyle 06/01/2019 tarihinde yürürlüğe giren Genel Şartların uygulanması gerektiği, bu doğrultuda hazırlanan gerekçeli, denetime elverişli ve somut olaya uygun olması nedeniyle hükme esas alınan bilirkişisi raporuna göre davacının dava dışı ----- adına kayıtlı araç sürücüsü davalı ---- kazaya %100 oranında kusuru ile sebebiyet vermesi nedeniyle davalı sürücü ----- haksız fiil sorumlusu olarak hasar,

değer kaybı ve kazanç kaybından ve sigortalayan davalı sigorta şirketinin davacı tarafın hasar ve değer kaybı zararından kaza tarihindeki poliçe limitleri içinde kalmak kaydıyla sigortalısının kusuru oranında KTK'nın 97. Maddesine göre sorumlu oldukları anlaşıldığından davanın kısmen kabulü ile 8.661,30 TL hasar bedelinin davalı ----- yönünden kaza tarihi olan 24/03/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte,

davalı ----- yönünden dava tarihi olan 19/06/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (mükerrer ödeme olmamak kaydıyla kaza tarihindeki poliçe limitiyle sınırlı olarak) davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, 7.700 TL hasar bedeli dava açıldıktan sonra ödendiğinden bu miktar üzerinden konusuz kalan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına, fazlaya ilişkin 638,70 TL hasar bedelinin reddine, taleple bağlı kalınarak 2.000 TL kazanç kaybı bedelinin davalı ----- kaza tarihi olan 24/03/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte alınarak davacıya verilmesine,

değer kaybı talebi konusuz kaldığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.