İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/583 K.2021/848

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2021/583 Esas

KARAR NO: 2021/848

DAVA

Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 07/09/2021

KARAR TARİHİ: 25/11/2021

DAVA

Davacı vekili Mahkememize sunduğu ----- havale tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle.

Müvekkil ile davalı arasında --------- imzalandığını, buna göre davalı müvekkil tesislerini kullanmak suretiyle; ------------ yıllık uzamalar ile yürürlüğü devam etmekte iken davalı tarafından keşide edilen---- ---------- yenilenmediğinin bildirildiğini, ancak fesih beyanının, taraflar arasındaki------belirlenen usul ve şekillere uygun olmadığını, anılan ----- gereğince taahhüt ettiği miktarda ürün geçişi yaptırmayan davalının eksik kalan ----olmak üzere toplamda --- yevmiye sayılı ihtarnamesi keşide edilmişse de, davalı ------ keşide edilen -----yevmiye sayılı ihtarnameleri ile bu talebimizi yerine getirmekten imtina ettiğini,

doğmuş ve doğacak fazlaya ilişkin ve ayrıca---- ilişkin talep ve hakları mahfuz kalmak, taraflar arasındaki sözleşme ile yüklendiği edimini yerine getirmeyen davalıdan, ---- cezai şart bedelinin fazlaya ilişkin hakları mahfuz kalmak kaydı ile şimdilik ---- kanun gereğince işleyecek faizi ile birlikte tahsil tarihindeki ------ davalıdan tahsili ile ayrıca tüm yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davacı vekili ------ duruşmada/esas hakkındaki beyanında;

"sözleşmedeki yetki şartı sözleşmenin yapıldığı tarih itibari ile genel yetkiyi kaldırmamaktadır, hem davacının hem de davalının adresi mahkemeniz yetkisi içerisindedir, arabuluculuk sürecinde de yetkiye itiraz edilmemiştir, yetki itirazının davayı uzatmaya yönelik olması nedeniyle reddine karar verilmesini talep ediyoruz." şeklinde beyanda bulunmuştur.

SAVUNMA

Davalı vekili Mahkememize sunduğu ---- havale tarihli cevap dilekçesinde özetle: yetkisiz mahkemede ikame edilen işbu davanın usulden reddi gerektiğini, yetkisiz yerde ikame edilen işbu davanın usulden reddine, haksız ve kötü niyetli olarak ikame olunan işbu davanın esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine,karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili ------- tarihli duruşmada/esas hakkındaki beyanında;"sözleşmede yetki şartı bulunmamaktadır, bu nedenle mahkemeniz yetkisizdir, davanın yetkisizlik nedeniyle reddine kara verilmesini talep ediyoruz." şeklinde beyanda bulunmuştur.

Uyuşmazlık Konusu : Taraflar arasındaki ihtilaf, temelde davalının sözleşme hükümleri gereği edimini tam ve eksiksiz olarak ifa edip etmediği, davacının cezai şart talep edip edemeyeceği, talep edebilecek ise ne kadar cezai şart talep edebileceği noktasındadır.

Davanın Hukuki Niteliği: Dava, sözleşmeden kaynaklı cezai şartın tahsili istemine dayalı alacak davasıdır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT

Tüm dosya kapsamından; taraflar arasında akdedilen --- tarihli--------- Maddesinde bu sözleşmeden kaynaklı uyuşmazlıklarda--- yetkili olacağına ilişkin düzenlemenin yer aldığı tarafların tacir olması nedeniyle düzenlemenin yetki sözleşmesi niteliğinde olduğu ve davalının cevap dilekçesinde yetki sözleşmesinin bulunması nedeniyle yetki ilk itirazında bulunduğu anlaşılmıştır.

Yetki sözleşmesinin 6100 sayılı HMK'nın yürürlüğe girmesinden önce yapıldığı eldeki davanın 6100 sayılı HMK'nın yürürlüğe girmesinden sonra açıldığı anlaşılmıştır.

Sözleşmenin yapıldığı tarihte yürürlükte olan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 10. ve 22. maddeleri;

Madde 10 – Dava, mukavelenin icra olunacağı veyahut müddeaaleyh veya vekili dava zamanında orada bulunmak şartiyle akdin vuku bulduğu mahal mahkemesinde de bakılabilir." '' Madde 22 – Mahkemenin salahiyeti intizamı amme esasına binaen tayin edilmemiş olan hallerde iki taraf bir veya mütaaddit muayyen hususa mütaallik ihtilaflarının salahiyettar olmıyan mahal mahkemesinde görülmesini tahriren mukavele edebilirler. Bu halde işbu mahal mahkemesi o davaya bakmaktan imtina edemez. ” hükmünü içermektedir.

----- tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun uyuşmazlıkla ilgili “Sözleşmeden doğan davalarda yetki “ başlıklı 10. maddesi ile “yetki sözleşmesi” başlıklı 17. maddesi ise;

“MADDE 10- Sözleşmeden doğan davalar, sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de açılabilir''

“MADDE 17- Tacirler veya kamu tüzel kişileri, aralarında doğmuş veya doğabilecek bir uyuşmazlık hakkında, bir veya birden fazla mahkemeyi sözleşmeyle yetkili kılabilirler. Taraflarca aksi kararlaştırılmadıkça dava sadece sözleşmeyle belirlenen bu mahkemelerde açılır.”düzenlemesini haizdir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun “Zaman bakımından uygulanma” başlıklı 448. maddesi ise ;

“Bu Kanun hükümleri, tamamlanmış işlemleri etkilememek kaydıyla derhâl uygulanır.” hükümlerini içermektedir.

Öncelikli olarak çözülmesi gereken husus yetkili mahkemenin belirlenmesinde 6100 sayılı HMK'nın mı yoksa 1086 sayılı HUMK'un mu uygulanacağı yetki sözleşmesinin yapılmakla tamamlanmış usul işlemi olarak değerlendirilip değerlendirilemeyeceği hususudur.

---- taraflar arasındaki ---tarihli --- maddesinde sözleşmeden doğan uyuşmazlıklarda ---- mahkemelerinin yetkili olduğu belirtilmiştir.

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 17. maddesinde tacirler veya kamu tüzel kişilerinin aralarında doğmuş veya doğabilecek uyuşmazlıklar hakkında sözleşme ile mahkemeleri yetkili kılabilecekleri aksi kararlaştırılmadıkça davanın sadece sözleşme ile belirtilen mahkemede açılacağı, aynı Kanun’un 448. maddesi gereğince kanun hükümlerinin tamamlanmış işlemleri etkilememek kaydıyla derhal uygulanacağı belirtildiğinden ----- bir tarafın kamu tüzel kişisi diğer tarafın tacir olduğu,

sözleşme ile yetkili mahkeme olarak ------- mahkemelerini yetkili kıldıkları, genel yetkili mahkemeyi kararlaştırmadıkları gerekçesiyle mahkemenin yetkisizliğine dair verilen kararda isabetsizlik bulunmamaktadır." ifadelerine yer verilmek suretiyle 6100 sayılı HMK yürürlüğe girmeden yapılan yetki sözleşmelerine davanın 6100 sayılı HMK'nın yürürlüğünden sonra açılması kaydıyla HMK hükümlerinin uygulanması gerektiğine karar verilmiştir.

Tüm dosyanın incelenmesinden; davaya konu eser sözleşmenin HMK'nın yürürlüğünden önce yapıldığı ve sözleşmede uyuşmazlıklar için ------ Mahkemelerinin yetkili kılındığı davalının yetki ilk itirazında bulunduğu eldeki uyuşmazlığa dava tarihi itibarıyle HMK hükümlerinin uygulanması gerektiği bu kapsamda davaya bakmaya ------ Mahkemelerinin yetkili olduğu mahkememizin yetkisiz olduğu sonuç ve vicdani kanaatine(Ay. m.138) varılarak mahkememizin yetkisizliğine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.