İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/667 K.2025/397

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2023/667 Esas

KARAR NO : 2025/397

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 22/09/2023

KARAR TARİHİ : 15/05/2025

DAVA

Davacı vekili mahkememize sunduğu 22/09/2023 tevzi tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle.

Dava konusu olayın 03.10.2021 tarihinde -------- davacı -------- ait olan ----------- plaka nolu mağdur aracın seyir halindeyken sürücü ------------ sevk ve yönetimindeki ------------ plaka nolu ve mülkiyeti ----------Ş.ye ait olan ---------- marka araç ile tali yan yoldan çıkarken takip mesafesini gözetmeyerek mağdur araca arkadan çarptığını, çarpmanın etkisiyle müvekkiline ait araçta maddi hasar meydana geldiğini, davalı aracın trafik sigortacısı ----------Ş. olduğunu, kazadan sonra taraflar arasında maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı tutulduğunu, kazada davalı araç sürücüsünün tam ve asli kusurlu olduğunu, bütün bu nedenlerle,

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile, ihtiyari tedbir taleplerinin kabulü ile ----------- plaka nolu ve mülkiyeti davalı şirkete ait olan ---------- marka aracın kaydına ihtiyati tedbir tescil edilmesini, davanın kabulü ile hasar onarım zararının kaza tarihinden, kaza tarihi kabul edilmez ise sigortacı davacı açısından arabuluculuk başvuru tarihinden, diğer davalılar açısından dava tarihinden itibaren işleyecek Euro cinsinden mevduatlara uygulanan en yüksek faiz ile birlikte yabancı para cinsinden ödenmesini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalıdan alınmasını talep ettiği görülmüştür.

CEVAP

Davalı vekili 23/10/2023 tarihli cevap dilekçesinde özetle.

Davacının aracının ruhsatını ibraz etmediğini, hiçbir şekilde davanın kabulü anlamına gelmemek kaydı ile dava dilekçesine göre 03.10.2021 tarihinde --------- plaka nolu aracın seyir halindeyken davacıya ait ----------- plaka nolu araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazada müvekkili şirket nezdinde sigortalı aracın herhangi bir kusuru bulunmadığını, kesinlikle kabul anlamına gelmemekle birlikte mahkemece müvekkili şirketin sorumluluğu bulunduğuna kanaat getirmesi halinde teminat limiti ile sorumlu bulunduklarını,

davacı tarafın ibraz ettiği deliller ve özellikle kaza tespit tutanağının taraflarına tebliğ edilmediğini, bahsi geçen kazaya ilişkin olarak davacı tarafından müvekkili şirkete herhangi bir başvuru yapılmadığını ve dava şartı olan başvuru yerine getirilmediğini, bu nedenle davanın reddi gerektiğini, kesinlikle kabul etmemek kaydı ile davacının talep etmiş olduğu maddi hasar ve değer kaybı tutarının uzman bilirkişi tarafından tespit edilmesi gerektiğini, bütün bu nedenlerle, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep ettiği görülmüştür.

DELİLLER

-Davacıya ait nüfus kayıt örneği Uyap sureti,

----------- Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün 10/10/2023 tarihli müzekkere cevabı,

----------- Ticaret Sicil Müdürlüğü'nün 12/10/2023 tarihli müzekkere cevabı,

----------- 18/10/2023 tarihli müzekkere cevabı,

------------ Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün 11/10/2023 tarihli müzekkere cevabı,

------------ Vergi Dairesi Müdürlüğü'nün 11/10/2023 tarihli müzekkere cevabı,

----------- 15/10/2023 tarihli müzekkere cevabı,

------------ Birliği'nin 31/10/2023 tarihli müzekkere cevabı,

------------ Birliği'nin 09/10/2023 tarihli müzekkere cevabı,

------------ Müdürlüğü'nün 05/02/2024 tarihli müzekkere cevabı,

-------------- 07/02/2024 tarihli müzekkere cevabı,

------------- 24/02/2024 tarihli müzekkere cevabı,

-Makine Mühendisi ve Sigorta Uzmanı bilirkişi heyeti tarafından ibraz edilen 23/06/2024 tarihli bilirkişi raporu,

Makine Mühendisi ve Sigorta Uzmanı bilirkişi heyeti tarafından ibraz edilen 23/06/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "1- Davalılardan ---------Ş.nin maliki olduğu ve --------Ş.ye trafik sigortalı ----------- plaka nolu otomobil sürücüsü ------------ %100 (yüzdeyüz) oranında kusurlu olduğu,

2-Davacı tarafa ait ---------- plaka nolu otomobil sürücüsü ------------ kusursuz olduğu,3-Tespit edilen hasar bedeli---------- patneri tarafından tespit edilmiş ve ---------'hasar bedeli ile uyumlu olduğu ve otomobilde oluşan hasar ile uyumlu olduğu görülmektedir.4-Davacı tarafa ait ----------- plaka nolu otomobilin kaza nedeniyle hasar bedelinin 1.847,81 Euro olduğu, değer kaybının 2000,00TL olduğu,5-Araçta oluşan hasar miktarı 1.847,81 Euro nun kaza tarihi itibari ile TL karşılığının sigorta poliçe teminatı içinde bulunduğu, teminatı aşan bir zarar olmadığı,

Bu nedenle davalı sigorta şirketinin diğer davalılar ile birlikte müşterek ve müteselsil olarak 1.847,81 Euronun fiili ödeme tarihindeki TL karşılığından ve 2.000 TL değer kaybından davacı tarafa karşı sorumlu olacağı" sonuç ve kanaatine varılmıştır. -Davacı vekili 19/02/2025 harç tarihli talep arttırım dilekçesinde özetle.

Davanın kabulü ile 1.847,81 Avro hasar onarım zararının ve 2.000,00TL araçta oluşan değer kaybı tazminatının, kaza tarihinden, kaza tarihi talebimizin kabul edilmemesi halinde sigortacı davalı açısından arabuluculuk başvuru tarihinden, diğer davalılar açısından dava tarihinden itibaren işleyecek, Türk Lirası taleplerimize avans faizi, yabancı para cinsinden talepllerine 3095 sayılı kanunun 4/a maddesi uyarınca devlet bankaları tarafından Avro cinsinden mevduatlara uygulanan en yüksek faizi ile birlikte yabancı para cinsinden ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasına, karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; trafik kazası neticesinde yabancı plakalı araçta meydana gelen hasara dayanarak açılmış maddi tazminat isteğine ilişkindir. Dosyada yer alan belgeler ve ruhsatın incelenmesi neticesinde ;---------- plakalı aracın davalı -----------şirketi adına kayıtlı olduğu ve kaza tarihinde davalı sigorta şirketine ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğu ,----------- plakalı aracın ----------- Müdürlüğü'nün yazı cevabı ile davacı adına kayıtlı olduğu, şahıs ülkesinin---------- olduğu ve 06-12/2020-16/11/2022 tarihleri arasında ---------- giriş çıkış kaydının bulunduğu ve davanın sigorta sözleşmesine dayanması nedeniyle Mahkememizin görevli olduğu anlaşılmıştır.

2918 sayılı KTK'nın 85. maddesinde, bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibinin, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı belirtilmiştir.2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1. madde, “işletenlerin,

bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur" hükmünü içermektedir.Davacının değer kaybı zararına ilişkin talebinin değerlendirilmesinde tazminat kapsamının ne olduğu konusunda TBK'daki genel hükümlerde bir açıklık yoktur.

Bu konuda, Yargıtay'ın müstakar hale gelmiş içtihatları bulunmakta olup, yüksek yargı kararlarında değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki fark olarak tanımlanmakta ve araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra 2. el satış değerinin tespiti ve arasındaki farkın göz önüne alınması gerektiği yerleşik hale gelmiştir.

Nitekim, ----------sayılı kanun yararına bozma ilamında da, değer kaybının, işaret edilen bu esaslar dahilinde yapılacak inceleme ile belirlenmesi gerektiği yönünde içtihatta bulunulmuştur.

Bu sebeplerle; hasar bedeli ve değer kaybının objektif değer kaybı esasına göre belirlenmesi gerektiği değerlendirilmiş ve dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde ; Davacıya ait yabancı plakalı aracın, geçici olarak ------------ bulunduğu sırada 03/10/2021 günlü trafik kazasında hasarlandığı, davalı ----------- sevk ve idaresindeki ------------ plaka sayılı aracın davacıya ait yabancı plakalı araca arkadan çarptığı, kazanın oluşumunda ----------- plaka nolu otomobil sürücüsü --------- %100 (yüzdeyüz) oranında kusurlu olduğu, kaza tarihinden sonra davacıya ait aracın ------------ götürülmesinden sonra hasar tespitinin de 14/12/2021 ----------- faaliyet gösteren bir firma aracılığı ile yaptırıldığı ve bu tespite dayanılarak görülmekte olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Hasar gören yabancı plakalı aracın ülkemizde tamir ettirilme zorunluluğu olmadığından, aracın hasarlı hali ile yurt dışına çıkarılarak onarımının kayıtlı olduğu ülkede yaptırılması halinde, oluşan zarar bedeli o ülke koşullarına göre belirlenmelidir. Uğranılan zararın yabancı para cinsinden talep edilmesine de yasal herhangi bir engel mevcut değildir.

Yani yabancı para cinsinden oluşan bir zarar yabancı para alacağı olarak dava edilebilir ve ödeme günündeki kura göre işlem görebilir.Dosya içerisindeki bilgi ve belgelere göre davacıya ait aracın yabancı plakalı olduğu, davacının geçici olarak geldiği ----------- meydana gelen trafik kazasında aracının hasarlanması nedeniyle kayıtlı olduğu ülkede ekspertiz incelemesi yapıldığı ve yapılan inceleme sırasında düzenlenen raporda aracın hasarlı halinin tespit edildiği, ekspertiz inceleme neticesinde düzenlenen raporda aracın hasarlı haline ait fotoğrafların yer aldığı,

dosya kapsamında tanzim edilen bilirkişi raporunda düzenlenen eksper raporu ile kaza ile hasarın uyumlu olduğuna ve ---------- şartlarına uygun olduğu belirtilerek tek tek hasarlı parçaların tespit edilerek işçilik ve KDV dahil 29.741,18 TL olduğu ve kaza tarihindeki kura göre hasar bedelinin 1.847,81 Euro değer kaybı bedelinin 2.000,00 Tl olduğu ,davalının trafik kazasına karışan ----------- plaka sayılı aracının kaza tarihinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta poliçesi ile sigortalı olduğu, kaza tarihinde yürürlükte olan ZMSS limitlerinin maddi zararlarda araç başına 41.000.TL olduğu belirtilmiştir.

Dosyada mevcut araç hasar fotoğrafları, ---------- yaptırılan ekspertiz incelemesi ve alınan bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde, davacının uğradığı gerçek zarar boyutunun ne olduğunun duraksama oluşmayacak şekilde belirlenebildiğinden tespit edilen tamir bedelinin davacının yaşadığı ülke rayiçlerinde olduğu, hasarın kazayla uyumlu bulunduğu tespit edilerek değerlendirme yapıldığı ve değer kaybının objektif değer kaybı esasına göre belirlendiği görülmüş olup denetime açık ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi raporundaki belirleme ve değerlendirmeler hükme esas alınarak davanın kabulü ile;

dava konusu 1.847,81 Euro araç hasar bedelinin ve 2.000,00 TL araç değer kaybı bedelinin davalılar --------- ve ------------Ş yönünden kaza tarihi olan 03/10/2021 tarihinden itibaren, davalı ----------Ş. yönünden kaza tarihindeki 41.000,00 TL poliçe limitleri ile sınırlı olmak kaydıyla taleple bağlılık ilkesi gereğince arabuluculuk başvuru tarihi olan 11/07/2023 tarihinden itibaren işleyecek 3095 Sayılı Kanun 4/A maddesi gereğince devlet bankalarınca EURO üzerinden açılmış bir yıllık vadeli mevduata uygulanan en yüksek faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıda yazılı şekilde hüküm kurulmuştur.