İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/783 K.2025/599

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO

2024/755 Esas

KARAR NO: 2025/577

DAVA

İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ: 07/10/2024

KARAR TARİHİ : 10/07/2025

DAVA

Davacı Vekili Mahkememize Sunduğu 07/10/2024 Havale Tarihli Ve Aynı Tarihte Harçlandırdığı Dava Dilekçesinde Özetle.

Müvekkilinin, keşidecisi------ bedelli çekin yetkili hamili iken iş bu çeki kaybettiğini, söz konusu çek, müvekkilin ticari ilişki içerisinde olduğu ------isimli şahıs tarafından ticari ilişki nedeni ile cirolanarak, müvekkili şirkete teslim edildiğini, İş bu dilekçemiz ekinde delil olarak sayın mahkemeye sunulan çek görüntüsü incelendiği zaman müvekkilinin çekin yetkili hamili ve son cirantası olduğunu, ayrıca yine müvekkilinin, bu çeki ticari ilişki nedeni ile bir önceki ciranta olan ---- Bu Şahsa Fatura Düzenlendiği ----- çek tahsilat makbuzu düzenlediği de dikkate alındığında müvekkilinin bu çeke yetkili hamil olduğunu,

çekin iptali için -------Sayılı çek iptali davası açılmış olup, bu mahkemenin yapmış olduğu yargılama esnasında dava konusu çekin davalı tarafından takas odası kapsamında tedavüle çıkartılarak bankaya ibraz edildiği anlaşıldığını, bunun üzerine sayın ----- tarihli celsesinde, davacıya çeki bankaya ibraz eden kişiye karşı istirdat davası açmak üzere 2 hafta kesin verdiğini, ---- tarafından yapılan yargılamada, çekin davalı tarafından takas odası kapsamında bankaya ibraz edildiği,

------- tarihli yazısından anlaşılmış ve bu yazıda da davalı tarafın kimlik bilgileri banka tarafından mahkemeye sunulmuştur. böylelikle ------- Mahkemesi'nin taraf göstermesi sureti ile davalı taraf aleyhine iş bu davanın açılması zorunluluğu doğduğunu beyan ederek, Davanın Kabulü İle Dava Konusu Edilen keşidecisi ------- bedelli çekin çekin davalıdan istirdadına ve müvekkile iadesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini vekaleten talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Dava dilekçesi ve duruşma gününü bildirir tensip zaptının davalıya tebliğ edildiği ancak davalı tarafından dosyaya cevap dilekçesi sunulmadığı görüldü.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT

Taraflar arasındaki dava, çek istirdadı davasıdır.Davaya konu çekin kaybolduğundan bahisle------sayılı dosyasına Zayi nedeniyle Çek İptali davasının açıldığı ve çekin bankaya ibraz edildiğinin tespit edilmesi nedeniyle eldeki istirdat davasının açıldığı anlaşılmıştır.Davacı vekili, müvekkilinin hamili olduğu çekin iradesi dışında elinden çıktığını, çekin davalı tarafça bankaya ibraz edildiğini belirterek çekin istirdadını talep etmiştir.Çek, herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa, ister hamile yazılı, ister ciro yoluyla devredilebilen bir çek söz konusu olup da hamil hakkını 790 ıncı maddeye göre ispat etsin,

çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisapta ağır bir kusuru bulunduğu takdirde o çeki geri vermekle yükümlüdür. (TTK m. 792)Davaya konu çekin ön ve arka sureti ------ istenbmiş ve çekin ön ve arka sureti mahkememize gönderilmiştir.

İncelenmesinde davacının son hamil olmadığı, çekin arka yüzünde davacı şirketin cirosunun bulunduğu ayrıca davacı tarafça dava dilekçesi ekinde sunulan çekin arka suretinde de en son davacı şirket cirosunun bulunduğu, davacı cirosundan sonra ---- ondan sonra da davalı----- cirosunun olduğu ve çekin bankaya davalı tarafça ibraz edildiği, davacı ile davalı arasında başka cirantaların bulunduğu anlaşılmaktadır.Davacı çekte bulunan ciro imzasını inkar etmemiştir. TTK 792.

Maddeye göre davalının çeki kötü niyetle iktisap etmiş olduğu veya iktisabında ağır kusurlu olduğunun ispatlanmadığı anlaşılmaktadır.HMK 225. maddesine göre yeminin konusu, davanın çözümü bakımından önem taşıyan, çekişmeli olan ve kişinin kendisinden kaynaklanan vakıalardır. Bir kimsenin bir hususu bilmesi onun kendisinden kaynaklanan vakıa sayılır.

226. maddenin c fıkrasına göre de yemin edecek kimseyi ceza soruşturması ya da kovuşturması ile karşı karşıya bırakacak vakıaların yeminin konusu olamayacağı düzenlenmiştir.Davada ispat külfeti davacıdadır. Davacı yemin deliline dayanmamış olmakla HMK'nın 225. Maddesine göre yeminin konusu ancak kişinin kendisinden kaynaklanan olaylardır. Ayrıca yemin edecek kişiyi ceza soruşturmasına uğratabilecek hususlar da yeminin konusu olamayacaktır.

Bu nedenle uyuşmazlığın çözümünde yemin deliline dayanılmasına olanak bulunmamaktadır -----------Açıklanan nedenlerle ispatlanamayan davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.