İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/1050 K.2021/807

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.

İDDİA VE TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Davalı şirketin alt yüklenicisi olduğu ... Belediyesi ...

Spor Kompleksinin mekanik tesisat işlerinin yapımı için davacı şirket ile davalı şirketin arasında sözleşme yapıldığı, davacı şirketin, yüklenmiş olduğu işe ilişkin tüm malzemeleri alarak mekanik işlerinin büyük çoğunluğunu tamamladığını, ancak işin inşaat alanına ilişkin davacının sorumluluğunda bulunmayan kaba inşaatın davalı şirket tarafından süresinde yerine getirilememesi nedeniyle davacı şirketin işlerinin aksamasına neden olduğu,

bu yüzden sözleşmede belirtilen 90 günlük maliyet hesabının arttığını, davacının maddi zarara uğradığını, davalı şirketin sorumluluğunu üzerinden atmak için davacı şirket çalışanlarının davacının mülkiyetinde bulunan malzemelerinin depoya girmesini engellediğini, davalı şirketin sözleşmenin fesih tarihi olan 08/07/2015'e kadar yapmış olduğu işlerin hak ediş bedelini ödemediğini, davacıya ait malzemelerin davalı şirket deposunda kaldığını, davalının engellemesi nedeniyle malzemelerin alınamadığını, davacı tarafından İzmir ...

Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş dosyasında inşaat mahallinde ve depoda istiflenen malzemelerle ilgili olarak 40.000,00 TL değer biçilmişse de davacının bu malzemelerden kaynaklanan alacağının daha fazla olduğunu, davacı şirketin malzemeden ve cari hesaptan kaynaklı alacağının bulunduğunu beyanla, 135.406,36 TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı tarafça davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP VE SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın İzmir ...İcra Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyası ile 84.515,94 TL cari hesap alacağı üzerinden takip başlattığı, süresi içerisinde takibe yönelik itirazları sonucu takibin durdurulmasına karar verildiğini, davacı taraf ayrıca bir itirazın iptali davası açmamışsa da, kabul anlamında olmamak kaydıyla iş bu eldeki davanın, takip talebinde belirtilen alacağı da kapsadığını, bu nedenle, davanın, takipte talep edilen 84.515,94.TL lik kısmının İzmir ...İcra ... Müdürlüğü'nün ...

Esas sayılı dosyasına yönelik itirazın iptali davası olarak görülmesi ve karara bağlanması gerektiğini, davalı şirketin alt yüklenicisi olduğu ... Belediyesi ...

Spor Kompleksi işinin, mekanik işlerinin yapımını taraflar arasında imzalanan 02.01.2015 tarihli sözleşme ile davacı şirketin taahhüt ettiğini, davacı şirketin işi sözleşmede belirtilen kalite ve nitelikte yapmadığını, davacının işi yapmamasının kaba inşaatın gecikmesi ile bir ilgisi olmadığını, davacı şirkete yaptığı işlerden daha fazla ödeme yapıldığını, malzeme alımı için verilen avans çeklerinin malzeme alımında kullanmak yerine piyasada kırdırıp nakde çevirdiğini, nakdi de şirket yetkililerinin kişisel giderlerinde kullandığını, bu nedenle gerekli malzemeleri alınamayıp işin yapımında ilerleme sağlanamadığını,

davacı şirketin yaptığı tüm işin, hata ve eksikleri ile birlikte İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyasından yapılan keşif sırasında tespit edildiğini, ayrıca şantiye alanında bulunan malzemelerin tespitinin tarafların mutabakatı ile sağlandığını, davacının herhangi bir hak ve alacağının bulunmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

DAVA

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan iş bedeli ve malzeme bedeli isteğine ilişkindir.

DELİLLER

-İzmir ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyası, -Mekanik Tesisat Anahtar Teslim Yapım Sözleşmesi, -... Bank A.Ş nin 28/08/2017 tarihli yazısı ve eki, -... A.Ş nin 28/08/2019 tarihli yazısı ve eki, -... nin 07/09/2017 tarihli yazısı ve eki, -... A.Ş nin 19/04/2018 tarihli yazısı ve eki, -Bilirkişiler ... ve ...'nun 17/06/2019 tarihli kök raporu ile ...'nun 17/01/2020 tarihli ek raporu ve 25/11/2020 tarihli 2. ek raporu bilirkişi raporu, -Bilirkişiler ... ve ...'ün 22/10/2020 tarihli kök ve 29/06/2021 tarihli ek raporu,

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Eser sözleşmeleri, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmelerdir.

Eser sözleşmelerinde kural olarak yüklenici işinin ehli ve basiretli bir iş adamı olarak yükümlendiği imalâtı fen ve sanat kurallarına, sözleşmeye, iş sahibinin amacına uygun tamamlayarak teslim etmek zorundadır. İmalâtın ayıplı olması halinde iş sahibinin hakları 818 sayılı BK 360 maddesinde (TBK 475. madde) sayılmıştır. Buna göre eserin iş sahibinin kullanamayacağı derecede ayıplı olması veya hakkaniyet kaideleri gereği eseri kabul etmesinin iş sahibinden beklenememesi veya eserin sözleşmede açıkça kararlaştırılan nitelikleri taşımaması halinde iş sahibi eseri kabulden kaçınarak sözleşmeden dönebilir.

Yukarıda yapılan açıklamalar ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; davacı ile davalı arasında ...

Belediyesi Spor Kompleksi anahtar teslim mekanik tesisat işine ilişkin eser sözleşmesi olduğu, davacının, davalının sözleşmeden kaynaklanan hakediş ödeme yükümlülüğünü yerine getirmediği, işin devamına izin verilmediği ve davalı tarafından sözleşmenin ifasının haksız olarak engellendiği iddiası ile iş bu dava ile eser sözleşmesinden kaynaklanan cari hesap alacağı ile inşaat alanında bırakılan malzemelerin bedeline ilişkin talepte bulunduğu,

mahkememiz ara kararı üzerine beyanda bulunan davacı vekilinin 29/03/2017 tarihli beyan dilekçesine göre dava değerinin 95.406,36 TL'lik kısmının cari hesap alacağı, bakiye 40.000,00TL'lik kısmının ise inşaat alanında kalan ve davacıya teslim edilmeyen malzeme bedeline ilişkin olduğu, tarafları tacir olan ve tarafların ticari işletmesini ilgilendiren somut uyuşmazlığın nispi ticari dava olarak kabulü gerektiği, mahkememizin bu nedenle görevli olduğu, öncelikle mahkememizce tarafların defter ve kayıtların incelenmesine karar verildiği,

bu kapsamda yapılan incelemede 17/06/2019 tarihli bilirkişi kök raporu ile 17/01/2020-25/11/2020 tarihli bilirkişi ek raporuna göre davacı tarafından 2015 yılında düzenlenen toplam bedeli 832.491,74 TL olan 4 adet hakediş faturasının taraf defterlerinde kayıtlı olduğu, yine taraf defterlerine göre davalı tarafından bu faturalara karşılık olarak 805.278,36 TL ödeme yapıldığı, buna göre davalının 27.213,38 TL cari hesap borcunun bulunduğu,

davalı tarafından sunulan ve sadece davalının defterlerinde kayıtlı olan 27/02/2015 tarihli 5.700,00 TL' lik ödeme belgesinin kabul edilmesi halinde davacının davalıdan 21.5313,38 TL alacaklı olacağı yönünde görüş ve kanaat bildirildiği, taraflar arasındaki eser sözleşmesinin götürü bedelli sözleşme olduğu, sözleşme bedelinin 2.600.000,00 TL+KDV olarak belirlendiği,

sözleşmede bedel götürü olarak belirlendiğinden fiziki oran yöntemine göre yapılan imalâtın bedelinin belirlenmesi gerektiği, buna göre ayıplı ve eksik imalatlar da dikkate alınarak davacının yaptığı imalâtların tüm işe oranının belirlenip bulunacak oranın sözleşme fiyatlarına uygulanması ve yapılan ödemelerin mahsubu ile davacının alacaklı olup olmadığının belirlenmesi gerektiği, bu ilkeler uyarınca mahkememizce bilirkişiler ... ve ...'dan alınan 22/10/2020 tarihli kök ve 29/06/2021 tarihli ek bilirkişi raporuna göre eksik ve kusurları dikkate alınarak davacı tarafından yapılan imalatın fiziki seviyesinin % 26,578 olduğu,

kdv dahil davacının hak ettiği iş bedelinin 815.413,04 TL olduğu, ayrıca İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...

Değişik İş sayılı dosyasında yapılan keşif ile tespit edildiği üzere davalıya ait inşaat alanına bırakılan davacıya ait malzemelerin bedelinin 40.000,00 TL olduğu, böylece davacının yaptığı iş bedeli ile malzeme bedeli toplamı alacağının 855.413,04 TL olduğu, davalı tarafından yapılan ödemenin mahkemece nazara alınması gerektiği yönünde görüş ve kanaat bildirildiği, buna göre davacı tarafından sözleşmeye göre yapılan imalatın kusur ve ayıpları da gözetilerek bedeli ile inşaat alanında bırakılan malzeme bedeli toplamının 855.413,04 TL olduğu,

bu bedelden davalı tarafından yapılan 805.278,36 TL (her iki tarafın ticari defterinde kayıtlı olan ödeme miktarı) ve 5.700,00TL'lik (davacı defterlerinde kayıtlı olmamakla birlikte davalı defterinde kayıtlı olan ve belgesi sunulan 27/02/2015 tarihli 5.700,00 TL'lik ödeme) ödemelerin mahsup edilmesi gerektiği, böylece davacının davalıdan 44.434,68 TL bakiye alacağı bulunduğu, her ne kadar davalı tarafından 2014 yılına ilişkin ödeme dekontları sunulmuş ve bu ödemelerin de hesaplanan alacaktan mahsup edilmesi gerektiği savunulmuş ise de taraflar arasındaki sözleşmenin tarihinin 02/01/2015 olduğu,

sözleşme öncesi döneme ait ödemenin dava konusu işe ilişkin olduğunun davalı tarafından ispat edilemediği bu nedenle 2014 yılına ait bu ödemelerin dava konusu alacaktan mahsup edilemeyeceği, taraflar arasındaki işin ticari iş olduğu davacının avans faizi talep edebileceği, davalının dava ile temerrüde düştüğü, mahkememizce mali müşavir bilirkişi ile inşaat ve makine mühendisi bilirkişiden alınan bilirkişi kök ve ek raporlarının yapılan açıklamalar kapsamında dosya kapsamı ile usul ve yasaya uygun, gerekçeli,

denetime ve hükme esas almaya elverişli olduğu anlaşılmakla davanın kısmen kabul kısmen reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

E-İMZA

Hakim ...

E-İMZA