İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2016/693 K.2018/393

Mahkememizde görülmekte olan menfi tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekilinin mahkememize vermiş olduğu dava dilekçesini özetle ;Müvekkili şirketin takibe konulu ... Bankasına ait 9.000 Amerikan doları meblağlı 23.04.2016 tarihli çeki ...Paslanmaz Sac ve Demir Çelik Mam.Ltd.Şti.ne keşidecisi sıfatıyla düzenleyip... Kargo vasıtası ile gönderdiği, ...

Kargo yetkilisinin dağıtım aracında ... irsaliye nolu kargosunun kulanmakta olduğu ... plakalı aracın camının kırılarak çalındığını bu durumu Kıraç Polis Merkezine bildirildiğini, müvekkili şirketin muhasebecisinin bu durumu öğrenir öğrenmez Çorum Cumhuriyet Başsavcılığının... hazırlık soruşturma ile şikayetçi olduğunu, Çorum Cumhuriyet Başsavcılığının müracaattan sonra şikayet dosyasının T.C.İstanbul Büyükçekmece Adliyesine gönderildiğini ve...Hazırlık dosyasına kaydının yapıldığını ve savcılık tahkikatın halen devam ettiğini, icra takibine konu çekten dolayı müvekkilinin alacaklıya borcunun bulunmadığını,

davacının ciro silsileleri geçerli kılacak şekilde çekin yetkili hamili olmadığını, davacının yetkili hamil olmadığı ve çekin yasal koşulları taşımadığı içinde icra takibinin iptaline ve takipde bulunan hacizlerin kaldırılması ile takibin durdurularak dava neticesinde borçlu olmadıklarının tespiti ile takibin iptaline, haksız ve kötü niyetli olarak yapılan icra takibi nedeniyle kötü niyetle hareket ederek müvekkillerinin ticari hayatlarına onarılmaz zararlar veren davalının davanın takip tutarının %20' sinden aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilinin cevap dilekçesine özetle; müvekkili şirketin söz konusu çeki ...isimli kişiden faktoring yasasının aradığı şartları yerine getirerek teslim aldığını ve işleme koyduğunu, ... ile bir önceki ciranta ... Oto Servis Hiz.Ltd.Şti.

Arasındaki 07.12.2015 tarihli 1... nolu faturaların müvekkili şirkete teslim edildiğini ve bu faturaya dayalı olarak takip konusu çeke faktoring işlemi uygulandığını, müvekkili şirketin yasal mevzuat gereği yapması gereken işlemleri yaparak takibe konu çeki teslim aldığını, davacının çek üzerindeki imza ve sair hususları inkar etmediğini, aksine... firmasıyla aralarında ticari bir ilişki olduğunu açıkça beyan ettiğini, bu itibarla takibe konu olan ve bizzat davacı yanca düzenlenen gerçek bir alışverişe dayalı iş bu çek bedelinin davacı yanca ödenmesi gerektiğini, borçlu olmadığı yönündeki tespit talebinin reddedilmesini,

çekin gerçek bir ticari ilişkiye dayalı olarak verilmiş olması karşısında müvekkili şirketin iyi niyetinin korunarak davanın reddedilmesi gerektiğini talep etmiştir.

Uyuşmazlığın tespiti ; İzmir...İcra Müdürlüğünün ...akip sayılı dosyasında icra takibine konu senetten dolayı davacının borcunun bulunup bulunmadığı ve davalı alacaklının yetkili hamil olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.

Dava, 23.04.2016 keşide tarihli 9.000 USD bedelli çekten dolayı davacının davalıya karşı borçlu olmadığının tespitine yöneliktir.

Davaya dayanak çekin davalı şirkete ... Ticaret ... tarafından ciro edildiği görülmüştür.

Davalı... şirketi ile dava dışı çeki ... şirketine ciro eden ...arasında faktoring sözleşmesinin imzalandığı, sözleşmeye dayalı olarak ...ın kendisinden önceki ciranto... Oto Servis .. Ltd.Şti'ne toplam 26.520,00 Tl bedelli iki adet irsaliyeli fatura düzenlediği görülmüştür.

Çek/ Senette ciro zinciri içinde yer almakla birlikte...şlemi içinde yer almayan kambiyo borçlusunun durumunun TBK 188/1.maddesine göre değil, 6102 sayılı TTK 687.maddesine göre değerlendirilmesi gerekir.

... işlemi içinde yer alan kambiyo borçlusu TBK 188/1.maddesi uyarınca temlik eden durumundaki önceki alacaklısına karşı ileri sürebileceği defi ve itirazları faktoring şirketine karşıda ileri sürebilir.

Burada 6361 sayılı yasanın 9/2.maddesi ve yönetmeliğin 22/2.maddesi uyarınca kambiyo senedi sebebe bağlandığından kambiyo senetlerinin soyutluk ve kamu güvenliği ilkesi ortadan kalkacak ve bunun sonucu olarak şahsi def'ilenin hamile karşı ileri sürülebilmesi için TBK 687.maddesinde ön görülen hamilin senedi kötüniyetle iktisap etmesi gerektiği koşulu aranmayacaktır.

Zira, Yönetmelik'in 22/2 ve 6361 Sayılı Kanununun 9/2.maddesi uyarınca kambiyo senedindeki alacağın mutlak bir mal veya hizmet satışından kaynaklanması gerekmekte ve senetteki alacak sebebe bağlanmaktadır. Senede bağlanan bu alacağın f...etine devri ciro yoluyla olmakla birlikte işlemin temelinde alacağın temliki hükümleri yatmaktadır.

Hal böyle olunca faktoring işlemi kapsamında bir kambiyo senedinin faktoring şirketine devri durumunda senetteki ciro zinciri içinde yer alan faktoring işlemine dahil bulunan borçlunun satıcı firmaya ileri sürebileceği def'i ve temlik alan durumundaki faktoring şirketine karşı da ileri sürülebilecektir.

Bu değerlendirmeler sonucunda somut olaya bakıldığında, davacının... işlemi içerisinde yer almadığı, ... işlemi içerisinde sadece... Oto Servis ... Ltd.Şti ve...n olduğu, bu durumda yukarıda anılan yönetmeliğin 22/2 ve 6361 Sayılı Kanunun 9/2. Maddelerinden davacının yararlanamayacağı, ancak TTK 687.maddesindeki koşulların gerçekleşmesine bağlı olarak davalı... şirketinin çeki iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket ettiğinin kanıtlamasına bağlı olduğu, davacı taraf davalının çeki ikstisap ederken kötü niyetli ve bile bile davacının zararına hareket ettiğini yasal kanıtlarla kanıtlayamadığı, mahkememizce yemin hakkı hatırlatılmasına rağmen yemin delillini de başvurmadığından kanıtlanmayan davanın reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

İİK'nun 72/4.maddesi uyarınca açtığı menfi tespit davası red olunan borçlu-davacının tazminata mahkum edilebilmesi için, bu dava sırasında bir ihtiyati tedbir kararı verilmesi ve bu kararın uygulanması nedeniyle davalının alacağını geç almış bulunması şarttır. Somut olayda, mahkememizce 01.08.2016 tarihinde ihtiyati tedbir kararı verildiği, tedbir kararının İzmir... İcra Müdürlüğü'nün ... takip sayılı dosyasında uygulandığı, dolayısıyla davalı alacaklı tedbir kararı nedeniyle alacağına geç kavuşmuş olduğundan lehine tazminata karar vermek cihettine gidilmiştir.

Katip ... · E imza Hakim ... · eimza