İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/536 K.2021/73

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Alacak (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.

İDDİA VE TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ile davalı arasında davalının İzmir Eshot Genel Müdürlüğünden ihale ile üstlendiği ...Otobüs Garajı Bakım ve Onarım Atölyeleri işinin mekanik işlerinin davacı tarafından yapılmasına ilişkin sözleşme bulunduğu,

davacının edimini eksiksiz olarak ve zamanında yerine getirdiğini, ancak davalının kötü niyetli olarak bir kısım işlerin yapılmadığından bahisle müvekkiline ihtarname gönderdiğini ve sözleşmeyi fesh ettiğini, idare tarafından ihale konusu işin geçici kabul işlemlerinin tamamlandığını ve işin eksiksiz olarak teslim alındığını, davacının tüm taleplerine rağmen sözleşmeden kaynaklanan alacağını alamadığını, davalının eksik ve ayıplı ifa iddiasının gerçeği yansıtmadığını,

müvekkilinin sözleşme kapsamındaki işler ile ilave işlerden kaynaklı olarak bakiye alacağının bulunduğunu belirterek 20.000 TL'nin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP VE SAVUNMA

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının alacağını belirleyebildiğini bu nedenle belirsiz alacak davası açılamayacağını, ayrıca zamanaşımı definde bulunduklarını, davacının yükümlülüklerini yerine getirmediğini, davacı tarafından yapılan imalatlardan bir kısmının ayıplı ve eksik olduğunu, davalının eksik ve ayıplı imalatları 3.kişilere yaptırmak zorunda kaldığını, davacının iş güvenliği tedbirlerine uymadığını, bu nedenle davalı hakkında idari para cezası uygulandığını, ayrıca davacının sorumluluğunda bulunan imalatlarının geç teslimi nedeniyle idarece hak edişten kesinti yapıldığını,

geçici kabul tutanağının imzalanmış olmasının işin davacı tarafından yapıldığı anlamına gelmediği, uygulanan idari para cezası, gecikme kesintisi ve 3.kişilere yapılan bedellerinin davacının hak edişinden mahsup edildiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DAVA

Dava eser sözleşmesi kapsamında alacak isteğine ilişkindir.

DELİLLER

-SGK'nın 03/07/2018, 13/09/2018, 16/11/2018 tarihli yazıları ve eki, -Eshot Genel Müdürlüğünün 11/04/2019 tarihli yazısı ve eki, -İzmir Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlüğünün bila tarihli yazısı ve eki teftiş raporu, -İzmir Vergi Dairesinin 24/10/2019 tarihli yazısı ve eki -İzmir Esnaf ve Sanatkarlar odasının 29/11/2019 tarihli yazısı, -Bilirkişiler...ın 09/07/2020 tarihli bilirkişi heyeti raporu, -Tanık beyanları, -İzmir Büyükşehir Belediyesi Yapı Tesisler Daire Başkanlığının 24/05/2018 tarihli yazısı ve eki ihale dosyası -Taraflar arasındaki sözleşme

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Eser sözleşmeleri, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmelerdir.

Eser sözleşmelerinde kural olarak yüklenici işinin ehli ve basiretli bir iş adamı olarak yükümlendiği imalâtı fen ve sanat kurallarına, sözleşmeye, iş sahibinin amacına uygun tamamlayarak teslim etmek zorundadır. İmalâtın ayıplı olması halinde iş sahibinin hakları 818 sayılı BK 360 maddesinde (TBK 475. madde) sayılmıştır. Buna göre eserin iş sahibinin kullanamayacağı derecede ayıplı olması veya hakkaniyet kaideleri gereği eseri kabul etmesinin iş sahibinden beklenememesi veya eserin sözleşmede açıkça kararlaştırılan nitelikleri taşımaması halinde iş sahibi eseri kabulden kaçınarak sözleşmeden dönebilir.

Yukarıda yapılan açıklamalar ve tüm dosya kapsamı bir arada değerlendirildiğinde; davacı ile davalı arasında eser sözleşmesi olduğu, davacının, davalının sözleşmeden kaynaklanan ödeme yükümlülüğünü yerine getirmediği iddiası ile bakiye alacak talebinde bulunduğu, İzmir Vergi Dairesi ve İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğünün yazılarına göre davacının bilanço usulüne tabi olduğu ve davacının ticaret sicilinde tacir olarak kayıtlı olduğu, bu nedenle tarafları tacir olan ve tarafların ticari işletmesini ilgilendiren somut uyuşmazlığın nispi ticari dava olarak kabulü gerektiği, mahkememizin bu nedenle görevli olduğu,

taraflar arasındaki eser sözleşmesinin götürü bedelli sözleşme olduğu, sözleşme bedelinin 310.000 TL+KDV olarak belirlendiği, sözleşmede bedel götürü olarak belirlendiğinden fiziki oran yöntemine göre yapılan imalâtın bedelinin belirlenmesi gerektiği, buna göre ayıplı ve eksik imalatlar da dikkate alınarak davacının yaptığı imalâtların tüm işe oranının belirlenip bulunacak oranın sözleşme fiyatlarına uygulanması ve yapılan ödemelerin mahsubu ile davacının alacaklı olup olmadığının belirlenmesi gerektiği,

bu ilkeler uyarınca mahkememizce alınan bilirkişi raporuna göre eksik ve kusur oranı dikkate alınarak davacı tarafından yapılan imalatın fiziki seviyesinin %94.12 olduğu, kdv dahil davacının hak ettiği iş bedelinin 344.290,96 TL olduğu, sözleşme kapsamında olmadığı halde atölyelere 11 adet ilave basınçlı hava hattı çekildiği ve vana ile sonlandırıldığı, yemekhane ve çay ocağına doğalgaz hattı çekildiği ve vana konulduğu, set üstü ocak için fleksi yapıldığı, bu ilave iş bedellerinin yerel serbest piyasa rayiçlerine göre bedelinin 1.112,22 TL olduğu, böylece davacı tarafından yapılan toplam iş bedelinin 345.403,18 TL olduğu,

idarece davalıya gecikme cezası uygulanmış ise de, idarece tutulan tutanakta gerekçe ve tarih bulunmadığı, gecikmenin ihale sözleşmesindeki hangi iş kaleminden kaynaklandığının tespit edilemediği, pursantaj dağılımına göre gecikme cezasının davacı tarafından yapılan imalattan mahsubu gerektiği, gecikme cezasından davacıya yansıtılabilecek kesintinin 1.670,92 TL olduğu, davalı tarafından davacıya yapılan ödeme miktarının ise 274.000,00 TL olduğu, buna göre davacının bakiye alacağının 70.683,46 TL olduğu görüş ve kanaatinin bildirildiği, her ne kadar davalı tarafından davacının iş güvenliği tedbirlerini yerine getirmediği,

bu nedenle dava dışı idarece kendisi hakkında idari para cezası uygulandığı, yine davacı tarafından eksik imalat yapıldığı ve eksik imalatların üçüncü bir kişiye yaptırıldığı, davalı tarafından 3.kişiye ödeme yapılmak zorunda kalındığı ve uygulanan ceza ile 3.kişiye yapılan ödemenin davacının hak edişlerinden kesildiği savunulmuş ise de, Çalışma Ve İş Kurumu İzmir İl Müdürlüğünce mahkememize gönderilen teftiş raporuna göre davalıya ait işyerinde 2017 yılı Haziran ve Temmuz aylarında 2 kez teftiş yapıldığı, yapılan ilk teftişte saptanan eksikliklerin giderilmesi için davalıya süre verildiği,

davalının kendisine verilen süreye rağmen bir kısım eksiklikleri tamamlamadığı bu nedenle idarece davalı hakkında idari para cezası uygulandığı, idari yaptırıma konu eksikliklerin davacıdan kaynaklandığı hususu teftiş raporundan saptanamadığı gibi idarece eksikliği gidermek konusunda verilen süre ve yapılan ilk tespitin davacıya bildirildiğinin de davalı tarafından ispatlanmadığı,

bu nedenle idarece davalı hakkında uygulanan idari para cezasının davacının hak edişinden mahsup edilemeyeceği, ayrıca davalı tarafından eksik imalatın 3.kişiye yaptırılmasına ilişkin yapılan kesintiye de taraflar arasındaki sözleşme ve savunmaya dayanak faturanın uyumsuzluğu nedeniyle itibar edilemeyeceği, mahkememizce alınan bilirkişi raporunun usul ve yasa ile dosya kapsamına uygun, gerekçeli, denetime ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu,

davalının dava ile temerrüde düştüğü, ayrıca davacının davasını belirsiz alacak davası olarak ikame ettiği, uyuşmazlığın niteliğine göre davacının belirsiz alacak davası açmasında hukuki yararı bulunduğu anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

E-İMZA

Hakim ...

E-İMZA