İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/272 K.2020/91

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan menfi tespit/istirdat davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili davacı firmaya ait... Bankası A.Ş...Cad.Antalya Şubesi, 30/03/2013 keşide tarihli ve... lehine keşide edilmiş, 25.000-TL bedelli ... çek nolu... Deri Kuyum. Tur. Teks. Tic. Ltd. Şti keşideli bir adet çekin Lehdar...'a verilmek üzere dava dışı ... elinde iken bu kişinin işyerinden hırsızlık yolu ile çalınmak sureti ile elden çıktığını belirterek; öncelikle İİK 72 gereği ihtiyati tedbir yolu ile icra işlemlerinin durdurulmasına karar verilmesini, davanın kabulü ile İzmir ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında davalı tarafa borçlu olmadıklarının tespitine, davalının kötü niyetli olması nedeni ile %20 den az olmamak kaydı ile kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkili ...'un dava konusu edilen İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı takip dosyası borçlularından ve takip müstenidi çekin cirantalarından olan ...dan, İzmir... İcra Müdürlüğü'nün...

Esas takip nolu dosyalarında belirli borçlarından dolayı alacaklı olduğunu, söz konusu alacağın tahsili için yasal süresinde ve usulüne uygun şekilde bankaya ibraz edilen dava konusu çekin karşılıksız olduğunun öğrenildiğini beyanla, ileride duruşmalar sırasında ortaya çıkacak ve mahkemece nazara alınacak sair nedenlerle, öncelikle icra İflas Kanunun 72.maddesi karşısında davacı tarafından tedbir talebi ile haksız, yersiz usul ve yasaya aykırı davanın usulden ve esasen dahi reddine, davacı tarafın % 20'den aşağı olmayan kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Mahkememizce yapılan yargılama sonunda, Mahkememizce 16/02/2016 tarihli, ... karar sayılı ilamı ile davanın kabulüne karar verilmiş, dosyanın temyiz edilmesi üzerine Yargıtay'a gönderildiği, Yargıtay ... Hukuk Dairesi'nin 11/05/2017 tarih ... karar sayılı ile bozma kararı verilmiş, karar düzeltme talebi üzerine, Yargıtay... Hukuk Dairesi'nin 18/04/2019 tarihli k... karar sayılı ilamı ile karar düzeltme talebinin reddine karar verildiği ve dosyanın mahkememize gönderildiği anlaşılmıştır. Mahkememizce bozma ilamına uyularak yargılamaya devam olunmuştur.

DELİL DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün... takip sayılı dosyasında icra takibine konu 30/05/2013 keşide tarihli ve 25.000,00-TL bedelli çekten dolayı borçlu olmadığının tespitine yöneliktir.

İzmir... İcra Müdürlüğünün... takip sayılı dosyasının incelenmesinde; alacaklı ... tarafından borçlu ... DERİ KUYUM TUR. TEKST. TİC. VE İNŞ. SAN. LTD. ŞTİ ve diğerleri aleyhine 25.000,00-TL asıl alacak olmak üzere toplam 28.133,51-TL üzerinden (örnek no:1 ve 10) kambiyo senetlerine özgü haciz yoluyla takip yapıldığı anlaşılmıştır.

Davaya dayanak ... Bankası Işıklar Caddesi Şubesi Antalya Şubesine ait keşidecisi... ÇANTA DERİ KUYUM TUR. TEKST. TİC. VE İNŞ. SAN. LTD. ŞTİ lehdarı ... 30/05/2013 keşide tarihli ve 25.000,00-TL bedelli çekin 30/05/2013 tarihinde takas merkezi aracılığıyla ibraz edildiği görülmüştür.

Grafoloji bilirkişisinden davaya dayanak çek üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmış, bilirkişinin sunmuş olduğu 26/10/2015 tarihli ve 07/12/2015 tarihli raporlarında; çekin keşide tarihinin ilk tanziminde 30/03/2013 olarak düzenlendiği, daha sonra keşide tarihinin 03 olan ay hanesindeki 3 rakamının üst kısmının fiziksel yolla tahrif edilerek aynı benzer mürekkepli bir kalemle 5 rakamına dönüştürülerek 30/05/2013 duruma getirildiğini belirlediği görülmüştür.

Davacı vekili 25/04/2015 tarihli dilekçesiyle davaya dayanak çekten dolayı icra tehditi altında bulunduklarından davalıya ödemede bulundukları, ödenen paranın faiziyle birlikte ödenmesini talep ettiği görülmüştür.

Borcun ödenmesi üzerine menfi tespit davası kendiliğinden istirdat davasına dönüşür.

Dava dilekçesinde hem çekten dolayı hem de çeke dayalı takipten dolayı menfi tespit talebine yer verilmiştir.

Dava konusu çekte tahrifat yapıldığı iddia edilmiş olup, tahrifattan önceki keşide tarihi gözetildiğinde çekin süresinde bankaya ibraz edilmediği dosya içeriğinden anlaşılmaktadır.

Bu durumda somut olayda kambiyo hukukundan kaynaklanan haklar yitirilmiş ise de, çeke ciro yolu ile hamil olan davalının, dava tarihinde yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK.'nun 818/1.-m maddesi yollaması ile çeklerde de uygulanan aynı kanunun 732. maddesine dayalı sebepsiz zenginleşme nedeniyle alacak talebinde bulunabileceği, bu halde 1 yıllık sürenin, çeklerin gerçek keşide tarihlerine göre muhatap bankaya ibraz edilebilecekleri sürenin sonundan itibaren başladığı, eldeki davanın süresinde açıldığı, bu halde davacının sebepsiz zenginleşmediğini ispat etmesi gerektiği, davacının davasını ispatlayamadığı kanaatine varılarak ispatlanamayan davanının reddine,

Mahkememizce tedbir karar verildiğinden, alacaklı alacağına geç kavuştuğundan İİK.m.72/4 gereğince davalı lehine kötüniyet tazminatına hükmedilmesine,

dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · Eimza Hakim ... · E imza