İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/304 K.2023/52

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

09.09.2021 tarihinde ...'ın maliki ve ...'ın sürücüsü olduğu........ plakalı aracın .........Mahallesi, Kanuni Sultan Süleyman Caddesini takiben Adliye Caddesi istikametine seyrederken Adliye Kavşağına geldiğinde aynı yönde önünde seyrederken Adliye Caddesi Kavşağında yaya geçidinde bekleme haline geçen müvekkil ..........'ın maliki ve ...'in sürücüsü olduğu “...” plakalı araca arkadan çarpması ve çarpmanın etkisi ile müvekkile ait aracın orta refüjde bulunan trafik lambası direğine çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini,

bu kaza sonucu müvekkilinin maliki olduğu araçta çok büyük maddi hasar ve değer kaybı oluştuğu, Resmi trafik kolluk birimlerince tanzim edilen maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağında da meydana gelen kazanın oluş biçimi ifade edildiği, meydana gelen kazada tam ve asli kusurlu olan ... plakalı araç olup kaza tarihi itibariyle ...

Sigorta A.Ş. tarafından ..............nolu poliçe ile zorunlu trafik sigortalı olduğunu beyan ederek davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; kaza tarihinde müvekkil şirket tarafından aracın sigortalı olup olmadığı araştırılması gerektiği, vade dışı olması halinde reddi gerektiği, hasar ve değer kaybı iddiası genel şartlara göre hesaplama yapılması gerektiği, davalı şirketin, tacir niteliği taşımadığı gibi ticari işletme de olmadığını, ayrıca başvuru konusu araç ticari bir araç olmadığı gibi zarar da, ticari bir işten değil haksız fiilden kaynaklanmadığu, bu nedenle, karşı tarafın ticari, temerrüt, avans faizi talep etmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava, trafik kazasında araçta meydana gelen hasar ve değer kaybı tazminatı istemine ilişkindir.

Trafik Uzmanı ... ve Teknik Bilirkişi ...'in 29/09/2022 Tarihli Bilirkişi Heyet Raporunda; Davalı sigorta şirketi poliçeli TIB 53 plakalı aracı kullanan dava dışı sürücü ...'ın 2918 sayılı KTK'nun 52/1-a ve 84/d maddelerini ihlal ettiğinden kazanın oluşumunda etken olduğunu, davacının maliki olduğu ... plaka sayılı aracı kullanan dava dışı sürücü ...'in kazanın oluşumunda etken olmadığı, dava konusu ... plaka sayılı araçta kaza nedeniyle, yedek parça ve işçilik olmak üzere toplamda 116.000,00 TL (KDV hariç) hasar meydana geldiği, 10.000,00 TL değer kaybı olduğu tespit edilmiştir.

Teknik Bilirkişi ...'in 30.11.2022 Tarihli Bilirkişi Ek Raporunda; Araç piyasa rayiç değerinin 450.000,00 TL olduğu, aracın hasarlı vaziyetteki değerinin 250.000,00 TL, toplam gerçek hasarının 200.000,00 TL olduğu tespit edilmiştir.

"Mali sorumluluk sigortası yaptırma zorunluluğu:

Madde 91 – (Değişik: 17/10/1996 – 4149/33 md.)

İşletenlerin, bu Kanunun 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.

İşleten ve araç işleticisinin bağlı olduğu teşebbüs sahibinin hukuki sorumluluğu

Madde 85 – (Değişik birinci fıkra: 17/10/1996-4199/28 md.) Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar."

Yukarıdaki yasa maddeleri gereği yapılan inceleme neticesinde Davalı ... Sigorta Anonim Şirketinin zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu ve düzenlenen poliçede 2918 sayılı yasanın 85. Maddesinde yazılı zararların teminat altına alındığı anlaşılmıştır.

Tazminat ve giderlerin ödenmesi:

Madde 99 – Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar.

Zorunlu mali mesuliyet sigortası genel şartları, 2918 sayılı yasanın faiz başlangıcına ilişkin hükümleri ve dosyadaki belgeler ışığında davalı sigorta şirketinin 24/09/2021 tarihinden itibaren faiz ödemekle yükümlü olduğu anlaşılmıştır.

6098 sayılı yasanın 49. Maddesi gereği kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür- Haksız fiil, kusurlu ve hukuka aykırı bir eylemle başkasına zarar verilmesidir. Bir haksiz fiilden söz edebilmek için; zarar verici bir fiil, bu fiilin hukuka aykırı olması, fiili icra edenin kusurlu bulunması, fiil ve zarar arasında uygun illiyet bağının bulunması gerekir.

Fiilin, bilinçli bir iradeye dayanmış olması gerekir. Hukuka aykırı fiil, hukukun koruduğu değerlerin, çiğnenmesi sonucunda, hukuk düzeninin bir kuralını İhlal eden fiildir, Hukuka aykırılık, zarar vermeyi yasaklayan ya da önleyen kuralların çiğnenmesidir,

Bir eylemin hukuka aykırı olarak kabul edilebilmesi için aynı zamanda bir hukuka uygunluk nedeninin mevcut olmaması gerekir. Kusur, hukuk düzeni tarafından kınanan bir davranışın bilerek ve isteyerek yapılmasıdır. Olağan yaşam deneyimlerine, genel düşünceye ve objektif olasılığa göre, bir olayın gerçekleşmesi ile sonuç ortaya çıkmış ya da bu olayın oluşması ile sonucun ortaya çıkması kolaylaşmış ise ilk hareket ikincisinini nedeni, İkinci Olay birinci hareketin sonucu sayılır. Buna uygun illiyet bağı denir.

Tazminat hukukunda sorumluluktan söz edilebilmesi için yalnızca eylemin yasaya veya sözleşmeye aykırı olması yeterli değildir. Fiil sonucunda bir zararın doğmuş olması ve zararla fiilli arasında uygun nedensellik bağının bulunması da gerekir, Nedensellik bağı sorumluluğun temel öğesidir. Zararla eylem arasında nedensellik bağının mevcut olması, zararın eylemin bir sonucu olarak ortaya çıkması, yani eylem olmadan zararın ortaya çıkmayacağının kesin olarak bilinmesidir. Zarar ile fiil arasında uygun nedensellik bağının bulunup bulunmadığı hususu, her somut olayda kendi içerisinde ayrıca değerlendirilir,

Kusur sorumluluğunda, üç durumda nedensellik bağı kesilebilir.

-Zorlayıcı neden

-Zarar görenin ağır kusuru

-Üçüncü kişinin ağır kusuru

Yukarıdaki açıklamalar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davalının sigortalısı aracın sürücüsünün 2918 sayılı yasanın 52/1-a ve 84/d maddelerini ihlal ettiği, davacının aracının sürücüsünün ihlal içerikli kazaya etki eden bir davranışının bulunmadığı, davacın aracında meydana gelen zarar neticesinde onarım bedeli ve değer kaybına ilişkin bilirkişi incelemesi yapıldığı, bilirkişiden,

Davacı aracında meydana gelen gerçek zararın aracın onarımında orjinal parçalar kullanmak suretiyle tespit edilmesine,

-Bu doğrultuda davacı aracındaki onarım masrafının (hasar tazminatı) belirlenmesine,

-Onarım masrafları belirlendikten sonra;

-Dosya içerisinde bulunan hasar dosyası, ekspertiz raporu, araç fotoğrafları, daha önceden alınan bilirkişi raporları incelenmek ve aracın markası, modeli, yaşı, kilometresi de dikkate alınmak suretiyle aracın kazadan önceki 2.el piyasa rayiç değerinin belirlenmesine,

-Aracın 2.el piyasa rayiç değeri de belirlendikten sonra;

-Onarım masraflarının aracın değerini aşıp aşmadığı, yahut onarılabilecek durumda olup olmadığının tespiti ile aracın onarımının ekonomik olup olmadığının belirlenmsine,

-Aracın onarım ekonomik değil ise kazadan önceki 2.el piyasa rayiç değerinde aracın hurda (sovtaj) değerinin mahsuben indirilmesi suretiyle davacının gerçek zararının belirlenmesi ayrıca aracın onarımı ekonomik değil ise pert-total işlemi uygulunacağından ayrıca değer kaybı oluşmayacağının da göz önünde bulundurulmasının istenilmesine,

-Aracın onarımı ekonomik ise aracın kazadan önceki 2.el piyasa rayiç değeri ile kazadan sonra 2.el piyasa rayiç değeri arasındaki fark hesaplanmak suretiyle araçtaki değer kaybının ayrıntılı, gerekçeli denetime açık bir şekilde belirlenmesinin istenilmesine ilişkin kurulan ara karar gereği rapor alındığı, alınan rapor gereği onarımın ekonomik olmayacağından bahisle aracın pert total işlemine tabi tutulması gerektiğinin ve değer kaybı oluşmayacağının tespit edildiği,

sovtaj bedelinin rayiç bedelden çıkarılması suretiyle gerçek zararın tespitinin yapıldığı anlaşılmakla, değer kaybı isteminin reddine tespit edilen gerçek zararın poliçe teminat limitlerin dahilinde sigorta şirketi yönünden yasada yazılı faiz başlangıç tarihi dikkate alınmak suretiyle davanın kısmen kabulüyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ¸e-imza Hakim ... · ¸e-imza