İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/597 K.2022/645

Talep eden tarafından karşı taraf aleyhine açılan Tevdi Mahalinin Belirlenmesi (TBK M.107) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.

İDDİA VE TALEP

Talep eden vekili talep dilekçesinde özetle; müvekkili ile karşı yan ile arasında sıfır KM araç satış sözleşmesi ikame edildiğini, taraflar arasında akdedilen işbu satış sözleşmesi sonrasında karşı yan şirket yetkilisi ...'in, müvekkili şirket ile iletişime geçerek aracın henüz müvekkiline ulaşmamış olmasına rağmen nisan ayı için aracın satışına dair fatura kesilmesi,

aracın tescilinin gerçekleştirilmesi ve yine aracın vergilerinin ödenmesi talebinde bulunduğunu, neticesinde karşı yan şirket yetkilisine bilgilendirme yapıldığını, karşı yan şirket yetkilisinin ısrarcı olması üzerine müvekkili ile karşı yan şirket ile 27.04.2022 tarihli taahhütname imzalanarak karşı yanın isteklerinin yerine getirildiğini, işbu taahhütname uyarınca karşı tarafın satış sözleşmesine konu araç bayiye sevk edilmeden vergi ve tescil işlemlerinin yapılmasını onayladığını, araç bayiye sevk edilene kadar ki süre zarfında doğacak olan tüm maddi ve manevi sorumluluğun kendisine ait olduğunu kabul ettiğini, müvekkilinin,

alacaklı şirketin haklı bir neden olmaksızın teslimi kabul etmemesi ve içinde bulunduğu temerrüt hali nedeniyle üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirerek borcundan kurtulamadığı gibi aracın bakımı, gözetimi ve muhafazası için yapmış olduğu masraflar nedeniyle mağduriyet yaşadığını beyan ederek mahkemece re'sen bir tevdii mahalli belirlenmesini, gerek tevdiden önce gerekse tevdiden sonra müvekkili şirket tarafından yapılan bütün bildirim bakım, gözetim, taşıma, muhafaza vb.masraflarının da temerrüde düşen alacaklı karşı taraf şirketten tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP VE SAVUNMA

Talep dilekçesi talebin niteliği itibariyle karşı tarafa tebliğ edilmemiştir.

TALEP

Talep, tevdi mahalli belirlenmesi istemine ilişkindir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

6098 Sayılı TBK'nun 106.maddesinde ''Yapma veya verme edimi gereği gibi kendisine önerilen alacaklı haklı bir sebep olmaksızın onu kabulden veya borçlunun borcunu ifa edebilmesi için kendisi tarafından yapılması gereken hazırlık fiillerini yapmaktan kaçınırsa, temerrüde düşmüş olur.'' hükmü düzenlenmiştir.

TBK'nın 107.maddesinde tevdi hakkı düzenlenmiştir. Bu maddede ''alacaklının temerrüde düşmesi durumunda borçlu, hasar ve giderleri alacaklıya ait olmak üzere, teslim edeceği şeyi tevdi ederek borcundan kurtulabilir. Tevdi yerini ifa yerindeki hakim belirler'' düzenlemesi bulunmaktadır. Tevdi mahallini tayinini istemek, temerrüde düşen alacaklıya karşı borçluyu koruyan ve onu borcundan kurtulmasını sağlayan bir haktır. Borçlunun hakimden tediye mahalli tayini isteyebilmesinin ön koşulu alacaklının temerrüde düşmüş bulunmasıdır. Temerrüt şartları oluşmadığı takdirde borçlunun, TBK'nun 107.maddesine istinaden hakimden tevdi mahalli tayinini talep hakkı yoktur.

Yine aynı kanunun 187.maddesinde ise; '' Kime ait olduğu çekişmeli bulunan bir alacağın borçlusu, ifadan kaçınabilir ve alacağın konusunu hakim tarafından belirlenen yere tevdi etmekle borçtan kurtulur. Dava konusu olan çekişme mahkemece henüz sonuca bağlanmamış ve borç da muaccel ise, taraflardan her biri borçluyu, edimi tevdi etmeye zorlayabilir.'' hükmüne yer verilmiştir.

Tevdi mahalli tayini talep edilen mahkeme, tevdi mahalli şartlarının bulunup bulunmadığını araştıracak, ancak çekişme konusu mal hakkında bir karar vermeyecektir.

Yukarıda yapılan açıklamalar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde.

Talep eden şirket tarafından aleyhinde istemde bulunulan karşı taraf şirkete ... plakalı aracın sıfır araç olarak satıldığı, karşı taraf şirket tarafından talep edene satım bedelinin tamamen ödendiği, araç tescil işlemlerinin tamamlandığı ve aracın karşı taraf şirket adına trafik siciline tescil edildiği, karşı taraf şirketin kendisine yapılan bildirime rağmen satıma konu aracı teslim almadığı, teslim öncesinde araçta hasar oluştuğu, taraflar arasında satıma konu aracın ayıbından talep edenin sorumlu olup olmadığı,

teslim öncesi gerçekleşen hasar nedeniyle karşı taraf şirketin ayıba karşı tekeffül hükümlerinden yararlanıp yararlanamayacağı hususunda uyuşmazlık olduğu, satım sözleşmesinde satıcının borcunun satıma konu malı teslim etmek, alıcının borcunun ise satıma konu malın bedelini ödemek olduğu, mevcut durumda karşı taraf şirketin satım bedelini ödediği, talep edenin de satıma konu malı teslim etme borcunu ifa etme konusunda hazır olduğunu karşı taraf şirkete bildirdiği, karşı tarafın bu bildirime rağmen talep konusu aracı teslim almadığı,

mevcut durum itibariyle aracın halen kayıt malikinin karşı taraf şirket olması ve şirketin cevabi ihtarnamesine göre satım sözleşmesinin devamından yana olduğu, bu halde aracın talep eden şirket bayisinde bulunmasına gerek bulunmadığı, taraflar arasındaki uyuşmazlığın devam etmesi gerekçe gösterilerek araç maliki olan karşı taraf şirketin aracın teslim almaktan kaçınmasının yasal olmadığı,

alıcı karşı taraf şirketin temerrüde düştüğü, bu halde talepte bulunanın tevdi mahalli talep etmesinde hukuki yarar bulunduğu ve talebin yasal koşullarının oluştuğu anlaşılmakla, 6100 sayılı HMK ve 6102 sayılı TTK'ya göre çekişmesiz yargı işi niteliğinde bulunan ve duruşmasız karara bağlanabilecek nitelikte olan talebin kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır