İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/148 K.2025/772

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan İtirazın İptali davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARI

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; "davalı hakkında ticari satım sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için icra takibine geçildiğini, ödeme emrinin tebliği üzerine davalı tarafın kötüniyetli olarak 07.01.2025 tarihinde borçlu olmadığını ileri sürerek borca itiraz ettiğini ve takibe icra takibi durduğununu belirterek itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini" talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; " müvekkilin davacıya karşı borcu olmadığını, açılan takibin kötüniyetli olarak açıldığını, davacının piyasa fiyatının çok üzerinde mal satımı yaptığını, ticari defterlerden de görüleceği üzere bir takım malzemelerin iade edilmiş olduğunu, bir takım malzemelerin ise arızalı çıktığını, bir kısım malların ise müvekkile teslim dahi edilmediğini, ayıplar konusunda da müvekkil şirketin karşı tarafa bildirimde bulunduğunu belirterek" davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir

DELİLLER

-İzmir ... İcra Dairesinin ... esas sayılı dosya sureti, -Bilirkişi...'ın 23/08/2025 tarihli raporu.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava ticari satım sözleşmesinden kaynaklanan cari hesap alacağının tahsili amacıyla girişilen icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.

Davacının, davalı aleyhinde İzmir...İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasında ticari satım sözleşmesinden kaynaklanan cari hesap alacağına istinaden 54.146,02 TL cari hesap asıl alacak ve 4.467,00 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 58.613,02 TL alacak yönünden icra takibi başlattığı, ödeme emrinin davalı borçluya 11/01/2025 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlunun 07/01/2025 tarihinde yasal süresi içerisinde icra dairesinin borca ve ferilerine itiraz ettiği, takibin 09/01/2025 tarihinde durdurulmasına karar verildiği, davalı borçlunun takibe itirazı üzerine davacının işbu itirazın iptali davasını bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde 17/02/2025 tarihinde ikame ettiği anlaşılmıştır.

Dava, ticari satım sözleşmesinden kaynaklanan cari hesap alacağının tahsili amacıyla girişilen icra takibine vaki itirazın iptaline yöneliktir. Her iki tarafı tacir olan ve tarafların ticari işletmesini ilgilendiren nispi ticari dava niteliğindeki satım sözleşmesinden kaynaklanan uyuşmazlıkta mahkememizin görevli olduğu belirlenmiştir.

Mahkememizce taraflar arasında ticari ilişki olup olmadığı, ilişki var ise bu ilişkinin ticari defterlere ne şekilde yansıdığı ve takibe konu alacağın varlığı ve miktarına ilişkin olarak taraf defterlerinin bilirkişi tarafından incelenmesine karar verildiği, bu kapsamda taraf vekillerine dava konusu uyuşmazlığa ilişkin olarak ticari defter ve kayıtlarını sunmak veya bulunduğu yeri bildirmek üzere 2 haftalık kesin süre verildiğinin meşruhatlı davetiye ile tebliğ edildiği, kesin sürenin sonuçlarının ihtar edildiği, tarafların ara kararı doğrultusunda ticari defter ve kayıtların bulunduğu adresi bildirdiği,

tarafların ticari defter ve kayıtları üzerinde mahallinde inceleme yapılması için dosyanın bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişi...ın 23/08/2025 tarihli raporunda;" ... davacı Yevmiye Defterinde davalının 120.01.374 ...İnşaat Ltd. Şti. Alt hesabında takip edildiği tespit edilmiştir.

Taraflar arasındaki ticaretin davalının davacı tarafa 10.08.2023 tarihinde 5.068,81 TL ödeme yapması ile başladığı, 2023 mali döneminde davacı tarafın davalı tarafa toplam 51.604,26TL tutarında fatura düzenlediği, davalının ise karşılığında davalı tarafa muhtelif tarihlerde 51.107,88 TL ödeme yaptığı ve 31.12.2023 tarihli kapanış fişine göre davacının davalıdan 496,38 TL ALACAK bakiyesinin olduğu, 01.01.2024 açılış bakiyesinin 496,38 TL olduğu ve 2024 mali döneminde davacı tarafından davalı tarafa toplam 813.583,88 TL tutarında 39 fatura düzenlediği,

davalının ise davacı tarafa toplam 759.934,24 TL ödeme yaptığı ve 06.01.2025 takip tarihi itibari ile davacının davalı taraftan 54.146,02 TL ALACAK bakiyesinin olduğu tespit edilmiştir. İnceleme yapılan davalı ticari defterlerinde davacı tarafın 320.01.255-... İnşaat Temizlik Maddeleri San. Ve Tic, Ltd.

Şti. alt hesabında takip edildiği, davacı tarafından davalıya 98.623,72 TL tutarında 20 adet fatura alım kaydının olduğu, karşılığında ise davalı tarafından davacı tarafa 5068,81 TL İade faturası ve 93.058,53 TL ödeme olmak üzere hesabın toplam 98.127,34 TL borçlandırıldığı ve 31.12.2023 kapanış fişine göre davalı tarafın davacı tarafa toplam 496,38 TL BORÇLU olduğu tespit edilmiştir.

31.12.2023 kapanış fişine göre her iki taraf ticari defterlerinin bakiyelerinin uyumlu olduğu görülmüştür.2024 mali döneminde ise.

01.01.2024 açılış bakiyesinin 496,38 TL olduğu, 2024 yılında davacı tarafından davalı tarafa 813.583,88 TL karşılığında 39 adet fatura düzenlediği, davalının ise davacı tarafa 6.342,35 TL 2 adet iade faturası düzenlediği ve 606.495,05 TL alış faturası olmak üzere toplam 612.837,40 TL hesabın borçlandırıldığı ve 31.12.2024 kapanış fişin ve 06.01.2025 takip tarihi itibari ile davalı tarafın davacı tarafa 201.242,86 TL BORÇ kaydının olduğu tespit edilmiştir.

2024 mali döneminde davacının davalıya kestiği tüm faturaların davalı ticari defterlerinde kayıtlı olduğu halde davacı ticari defterlerine göre davalının davacı tarafa 759,934,24 TL ödeme kaydının olduğu halde davalı ticari defterlerinde ise bu rakam 612.837,40 TL olarak hesaplanmış olup davalı taraf ticari defterlerinde 147.096,84 TL ödemenin kendi ticari defterlerine kayıt etmediği anlaşılmış olup farka neden olan hesap icmali bilirkişi raporu sayfa 8 de yer alan tabloda hazırlanmıştır.

Buna göre;İnceleme yapılan taraf ticari defterlerinin TTK hükümlerine uygun olarak tutulduğunun tespit edildiği, Davacı ticari defterlerinde davalının 120.01.374 Halim Aydın İnşaat Ltd. Şti. alt hesabında takip edildiği ve 06.01.2025 takip tarihi itibari ile davacının davalı taraftan takip tarihinde belirtilen rakam ile uyumlu 54.146,02 TL ALACAK kaydının olduğu, Davalı ticari defterlerinde ise davacının 320.01.255- ... İnşaat Temizlik Maddeleri San. Ve Tic. Ltd.

Şti. alt hesabında takip edildiği ve takip tarihi itibari ile davalının kendi ticari defterlerine davacı tarafa 201.242,86 TL BORÇ kaydının olduğu, Takip tarihinde taraf bakiye uyumsuzluğunun ise davalı tarafında davacıya yapılan 147.096,84 TL ödemenin davalı ticari defterlerinde kayıtlı olmadığı ve takip tarihi itibari ile davacının davalı taraftan 54.146,02 TL ALACAKLI olduğu hesaplandığı,

Davacı taraf takip talebinde işlemiş faiz talep ettiği halde dava dilekçesi harca esas rakamın asıl alacak üzerinden hesaplandığı gibi davacı tarafından davalı tarafa takip öncesinde temerrüde düşürülmediğinden faiz hesaplanmadığı" yönünde tespit içeren raporunu dosyaya ibraz etmiştir.

Taraflar rapora itiraz etmemiştir. Uyuşmazlığın çözümü açısından öncelikle konuyla ilgili yasal düzenlemelerin irdelenmesinde yarar vardır. İtirazın iptali davası; 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu’nun (İİK) 67 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir. Buna göre; i) İlamsız takip yapılmış olması, ii) Borçlunun bu takibe itiraz etmesi, iii) İtirazın alacaklıya (davacıya) tebliğinden itibaren alacaklının, bir yıl içinde mahkemeye başvurmuş olması yasal koşullarının gerçekleşmesi gerekir.

Takip alacaklısı tarafından ödeme emrine süresi içinde itiraz etmiş olan takip borçlusuna karşı açılan itirazın iptali davasının konusu, icra takibine konu edilen alacaklar olup, davanın amacı itirazla duran takibin devamını sağlamaktır. Bu dava, yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. Davalı borçlunun icra dosyasında ileri sürdüğü itirazlar dışındaki itirazlarını da bu dava içinde ancak cevap süresi içinde ileri sürmesi olanaklıdır.

Eğer cevap süresi içinde davalı/borçlu diğer itirazlarını ileri sürmezse mahkeme bunları kendiliğinden göz önüne alamaz, takibe itiraz edilirken bildirilen sebeplerle sınırlı araştırma yapmak durumunda kalır. Nitekim aynı hususlara Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 22.09.2021 tarihli ve 2017/(19)11-1663 E., 2021/1070 K. sayılı kararında da değinilmiştir.

Dava yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabi olduğundan; ispat külfeti normal bir alacak davasındaki ile aynıdır. Ancak her iki dava ispat yöntemleri ve hukukî sonuçları bakımından farklılıklar göstermektedir. Bu bağlamda belirtmek gerekirse. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun (HMK) 190. maddesi gereğince ispat yükü, Kanun’da özel düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukukî sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.

Bu genel kuralın dışında bazı hâllerde ispat yükü yer değiştirerek davalı tarafa geçer. Bu hâllerden birisi davalının ödeme savunmasında bulunmasıdır. Davacı ya da davalı iddiasını ya da savunmasını HMK’da belirtilen hükümlere göre ispat etmelidir. Buna göre yapılacak yargılama sonunda mahkemece verilecek karar ya davanın kabulü ya da reddine yönelik olacak; ancak takibin iptali ya da devamı hükmünü de içerecektir.

Bu açıklamalar göstermektedir ki, itirazın iptali davası, icra takibine sıkı sıkıya bağlı; itiraz üzerine duran icra takibinin devam edebilmesini sağlayan ve takip hukuku içinde olmakla birlikte, maddi hukuk ilişkisinin incelenerek uyuşmazlığı kesin hükümle sonuçlandıran bir davadır. Davanın takibe bağlılığı alacağın miktarı bakımından söz konusu olduğu gibi alacağın kaynağı bakımından da geçerlidir.

6100 sayılı HMK'nun 222/2,3 maddesi uyarınca kural olarak ticari defter ve kayıtların ilgilisi lehine delil olarak kabul edilebilmesi için defter kayıtlarının birbirini doğrulaması, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtlarının bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya kesin delille ispatlanmamış olması gerektiği, yine diğer tarafın usulüne uygun tutulan ticari defterlerinin ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi halinde ticari defterlerin sahibi lehine delil olarak kullanılamayacağı, somut uyuşmazlıkta;

mahkememizce yapılan taraf defterlerinin incelemesinde taraf defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, kendileri lehine delil vasfına sahip olduğu, takip dayanağı faturaların her iki tarafın defterlerinde kayıtlı olduğu, her iki tarafa ait ticari defter ve kayıtlarda davacının davalıdan 54.146,02 TL alacaklı olduğunun tespit edildiği, bu sebeple davacının davaya konu hizmeti yerine getirdiğinin ve alacaklı olduğunu ispat ettiği, bu durumda ispat külfetinin davalıya geçtiği, davalının hizmetin alınmadığı veya bedelinin ödendiğinin ispat etmesi gerektiği, davalının bu yönde herhangi bir yazılı ispat vasıtası sunmadığı,

bunun yasal sonucu olarak davalının faturalara konu hizmeti eksiksiz şekilde teslim aldığının kabulü gerektiği, davacının takibe dayanak faturalara konu hizmet bedeline hak kazandığı ve davacının takibe konu asıl alacağının varlığını ispat ettiğinin kabulü gerektiği, davalının itirazında haksız olduğu, davalının takip ile temerrüde düştüğünün kabulü gerektiği, mahkememizce alınan bilirkişi raporlarının usul ve yasa ile dosya kapsamına uygun, gerekçeli, denetime ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu,

ayrıca uyuşmazlığa konu alacak miktarı likit olduğundan davacının icra inkar tazminatı talebinin yasal şartlarının oluştuğu, iddia ve savunmanın ileri sürülüş biçimi, mahkememizce yapılan incelemenin niteliğine göre başkaca araştırma yapılmasına lüzum bulunmadığı anlaşılmakla davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

E-İMZA E-İMZA