İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/720 K.2021/420

Davacı vekili tarafından Mahkememizde açılan Zayi Nedeniyle Çek iptali davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda:

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde; Aşağıda niteliği yazılı çeklerin kaybolduğunu, bu nedenle dava konusu çeklerin iptalini ve ödeme yasağı kararı verilmesini iddia ve talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Çek iptali davası poliçe hakkında düzenlenen hükümlere tabi olup, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 757 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.

"MADDE 757- (1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.

(2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir."

"MADDE 758- (1) Poliçeyi eline geçiren kişi bilindiği takdirde, mahkeme, dilekçe sahibine iade davası açması için uygun bir süre verir.

(2) Dilekçe sahibi verilen süre içinde davayı açmazsa, mahkeme, muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır."

"MADDE 759- (1) Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir.

(2) İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür."

"MADDE 760- (1) Mahkeme, dilekçe sahibinin, poliçe elinde iken zıyaa uğradığına dair verdiği açıklamaları inandırıcı bulursa, verilecek ilanla, poliçeyi eline geçireni, poliçeyi belirli bir süre içinde getirmeye davet ve aksi takdirde poliçenin iptaline karar vereceğini ihtar eder.

MADDE 762- (1) Poliçenin getirilmesine ilişkin ilan, 35 inci maddede yazılı gazete ile üç defa yapılır.

(2) Özellik gösteren olaylarda, mahkeme, uygun göreceği daha başka ilan önlemlerine de başvurabilir"

Somut olayda davacı tarafça dava konusu 2 adet çekin kargo taşıması sırasında çalındığını, bu suretle elden çıktığı ileri sürülmüş, çeklerin iptali talep edilmiştir.

Davacı tarafça çeklerin çalınmasına ilişkin ... ve ...'nın ifade tutanaklarının dosyaya sunulduğu, ayrıca çek görüntülerinin de dosyada mevcut olduğu görülmüştür.

Çek iptali kararı maddi anlamda kesin hüküm niteliğinde olmayıp çekin iptaline karar verilmesi halinde dahi ileride çek üzerinde hak iddia edenler tarafından lehine iptal kararı verilen davacıya karşı hakkın yerine getirilmesi hususunda dava açılması mümkündür. Çekin iptali için çekin davacı zilyedindeyken elden çıktığına dair inandırıcı şekilde gösteren delillerin ibrazı yeterlidir.

Dosyada çek görüntüsü davacı tarafça dosyaya sunulmuş olup çeklerde davacının lehtar olarak yer aldığı görülmektedir. Mahkememizce ilgili banka şubesine müzekkere yazılmış, çeklerin ibraz edilmediğine dair bilgi verilmiştir. Ayrıca çeklerle ilgili olarak mahkememize ibraz hususunda Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi'nde 3 ayrı ilan yapılmış olup ilanda gösterilen ibraz süreleri içerisinde çeklerin elde bulundurulduğuna dair mahkememize bilgi verilmediği görülmüştür.

Tüm bu hususların birlikte değerlendirilmesinden dava konusu çeklerin davacının elindeyken zayi olduğuna dair yeterli vicdani kanaat oluştuğundan davanın kabulü ile çeklerin zayi nedeniyle iptaline dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.