İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/430 K.2021/594

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı şirket yetkilisi ..., dava dilekçesinde özetle. 200-2012 yılları arasında Torbalı ilçesinde faaliyette bulunduklarını, 2012 yılı sonu itibariyle üretimlerini durdurarak 2013 yılı başında fabrikalarını sattıklarını, takip eden yıllarda da herhangi bir sınai ve ticari faaliyette bulunmadıklarını, faaliyette bulundukları dönemde ... Bankası ....

Şubesi ile çalıştıklarını ve bankadan çek karnelerinde ..., ..., ... nolu çek yapraklarını yazımı esnasında kendileri tarafından yapılan yazım hatası sebebiyle kendisi tarafından iptal ve imha edildiğini, o tarihte yürürlükte olan çek yasasında bugünkü kulanım kurallarının bulunmadığını, banka tarafından iş bu 3 adet çek yaprağının mahkemece iptal edilmesinin istendiğini, bu nedenlerle ... Bankası ...

Şubesi tarafından verilen ..., ..., ... nolu çek yaprağının iptal edilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Çek iptali davası poliçe hakkında düzenlenen hükümlere tabi olup, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 757 ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.

"MADDE 757- (1) İradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.

(2) Mahkeme, ödemeyi meneden kararında muhataba, vadenin gelmesi üzerine poliçe bedelini tevdi etmeye izin verir ve tevdi yerini gösterir."

"MADDE 758- (1) Poliçeyi eline geçiren kişi bilindiği takdirde, mahkeme, dilekçe sahibine iade davası açması için uygun bir süre verir.

(2) Dilekçe sahibi verilen süre içinde davayı açmazsa, mahkeme, muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldırır."

"MADDE 759- (1) Poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa, poliçenin iptaline karar verilmesi istenebilir.

(2) İptal isteminde bulunan kişi, poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sağlamak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlüdür."

"MADDE 760- (1) Mahkeme, dilekçe sahibinin, poliçe elinde iken zıyaa uğradığına dair verdiği açıklamaları inandırıcı bulursa, verilecek ilanla, poliçeyi eline geçireni, poliçeyi belirli bir süre içinde getirmeye davet ve aksi takdirde poliçenin iptaline karar vereceğini ihtar eder.

MADDE 762- (1) Poliçenin getirilmesine ilişkin ilan, 35 inci maddede yazılı gazete ile üç defa yapılır.

(2) Özellik gösteren olaylarda, mahkeme, uygun göreceği daha başka ilan önlemlerine de başvurabilir"

Somut olayda davacı dava konusu çekin keşidecisi olduğunu, çekin yazımı sırasında yapılan hata nedeniyle iptal ve imha edildiğini ileri sürerek zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

Çek iptali davası ancak çek lehtarı veya hamili tarafından açılabilmektedir. Davacı çek hamili veya lehtarı olmayıp keşideci olarak davayı açmıştır.

Davacının çekin keşidecisi olduğu, iptal davası açabilecek kişilerden olmadığı anlaşıldığından davanın aktif husumet yokluğu nedeniyle reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.