İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/188 K.2024/780

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil ...'ın, araç alım-satım ve nakliye sektöründe çalışmakta olup davalı firma ile aralarında 27.04.2022 tarihli "Müşteri Bilgi ve Sipariş Formu..." numaralı sözleşmenin imzalandığını, işbu sözleşme gereğince;

davalı şirket, müvekkile 20 adet 2022 model...marka T.480 tip ve Çift dingil kaldırmalı, 70 yanak lastikli aracı Haziran-Temmuz 2022 tarihinde teslim edeceğini, müvekkil de her bir araç için 119.000 € olmak üzere toplam 2.380.000 € satış bedelini davalı firmanın talebi üzerine teslim tarihindeki kur üzerinden ödeyeceğini, sözleşmede belirlenen teslimat tarihinden önce müvekkil, davalı şirketin banka hesabına 28.04.2022 tarihinde 300.000,00-TL, 12.05.2022 tarihinde 300.000,00-TL, 20.05.2022 tarihinde 300.000,00-TL, 26.05.2022 tarihinde 300.000,00-TL, 28.05.2022 300.000,00-TL,

02.06.2022 tarihinde 370.000,00-TL ve 130.000,00-TL olmak üzere toplam 2.000.000,00-TL kapora bedelini gönderdiğini, sözleşme gereğince araçların Haziran–Temmuz 2022 tarihinde teslimi gerekirken, davalı şirket, müvekkilin gönderdiği 2.000.000,00-TL kapora bedelini 09.06.2022 tarihinde müvekkilin ... Bankası Çamlıyol Şubesinde bulunan hesabına geri gönderdiğini, müvekkil, araçların tarafına teslimini beklerken ...

Bankası Çamlıyol Şubesi tarafından aranması üzerine kapora bedelinin iade edildiğini öğrendiğini, taraflar arasında yapılan sözleşme gereği ödenen kapora bedellinin müvekkil ...'a neden iade edildiğinin taraflarınca anlaşılamadığını, bunun üzerine müvekkil tarafından sözleşmeye konu araçların teslimi ve uğradığı zararların tazmini için davalı şirkete Ceyhan ...

Noterliği'nin 10.06.2022 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin gönderildiğini, işbu ihtarnamede davalı şirketin sözleşmede kararlaştırılan edimi ifa etmesi halinde müvekkilin edimi teslim alma borcunu yerine getirmeye hazır olduğunun açıkça belirtildiğini, müvekkilin gönderdiği ihtarnameye binaen davalı şirket Bornova ...

Noterliği'nin 24.06.2022 tarih ve... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile mesnetsiz ve gerçeklere aykırı olan gerekçelerle cevap vermiş olup, işbu ihtarnamedeki beyanların maddi gerçeği yansıtmadığını, davalı şirketin ihtarnamesine cevaben Ceyhan...Noterliği'nin 08.07.2022 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile taraflar arasında imzalanan sözleşmeye dayanılarak, müvekkilin başka şirketlerle iş sözleşmeleri, nakliye sözleşmeleri yaptığı, 20 adet çekicinin teslimine güvenerek başka bir şirketten de 20 adet treyler alındığı,

gerekirse araçların birer birer dahi olsa teslimi talebini içeren ihtarnamenin müvekkil tarafından davalı şirkete gönderildiğini, müvekkilin iyi niyetli olarak araçları sözleşmeye uygun şekilde teslime hazır hale getirildiğinde ve şase numaraları bildirildiğinde ödemesinin yapılacağını, birer birer dahi teslimat yapılması durumunda her bir teslimattan sonra ödemeye hazır olduğunu, davalı şirkete gönderilen ihtarnamede açıkça belirtmiş olmasına rağmen davalı şirketin sözleşmeye aykırı hareket ettiğini ve edimin ifasını hiçbir şekilde yerine getirmediğin, müvekkili ticari kayıplara uğrattığını,

dava konusu uyuşmazlık ile ilgili taraflarınca İzmir Arabuluculuk Bürosu'na başvuruda bulunulduğunu ve anlaşma sağlanamadığını, açıklanan nedenlerle; sözleşmeye konu edimin öncelikle aynen ifasına ve gecikme tazminatına hükmedilmesine, aynen ifanın mümkün olmaması durumunda; şimdilik araç başına 1.000 TL'den 20 araç için 20.000 TL'nin ticari faizi ile birlikte davalı şirketten tahsili ile müvekkilimize ödenmesine, 20 adet treyler ve bunların çalışamadığı günlerden dolayı müvekkilin uğradığı zarara karşılık şimdilik 100 TL'nin ticari faizi ile birlikte davalı şirketten tahsili ile müvekkilimize ödenmesine,

müvekkilinin uğramış olduğu zararların giderilmesi ve alacak hakkının güvence altına alınabilmesi için ivedilikle HMK Madde 389. gereğince davalı şirketin tüm taşınır ve taşınmaz malvarlıkları ile banka hesaplarına öncelikle teminatsız olarak, mahkemenizce gerekli görüldüğü takdirde teminatlı olarak ihtiyati tedbir konulması yönünde karar verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.

Davacı vekilinin 20/05/2024 tarihli ıslah dilekçesi ile; aynen ifadan vazgeçerek, kur farkı zararı ile araç mahrumiyet bedelleri yönünden dava taleplerinin devam ettiğini, araç mahrumiyet bedeli yönünden her bir araç için 1.000,00-TL olarak açtıkları davalarını, araç başına 119.000,00-TL ıslah etmekle araç başına toplamda 120.000,00-TL talep ettiklerini, 20 araç için 2.380.000,00-TL ıslah etmekle toplam araç mahrumiyet bedelinin 2.400.000,00-TL araç mahrumiyet bedeli zararının işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkile ödenmesini,

müvekkilin uğradığı zarar olarak 100,00-TL açılan davanın 131.343,59-TL ıslah edilerek toplamda 131.443,59-TL kur farkı zararının işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkile ödenmesini, davanın toplamda 2.511.343,59-TL ıslah etmekle araç mahrumiyet bedelinin ve kur farkı zararı yönünden toplamda 2.531.443,59-TL olarak davalarına devam ettiklerini, haklı davalarının talepleri doğrultusunda kabul edilmesini yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının haksız mesnetsiz ve kötüniyetle açtığı davanın reddini talep ettiklerini, davacının, davasında tedritli talepte bulunamayacağını, müvekkil .... Oto. San. Ve Tic. Ltd.

Şti. kamyon / tır vasfında büyük nitelikteki ... marka araçların yetkili bayi ve satıcısı olduğunu, müvekkil şirket, sıfır tabir edilen kullanılmamış araç sattığı gibi ikinci el kullanılmış araç alım satımı da yapan yetkili bir bayii olduğunu, davalı müvekkil şirketin, araçların teslim tarihi ile ilgili kesin bir taahhüdünün bulunmadığını, tarafların 20 adet araç satış bedelinin peşin ödeneceği hususunda anlaştıklarını, yani davalı ... tarafından araç bedellerinin 30.06.2022 tarihine kadar, peşin, nakit olarak ödeneceğini, araçların birlikte veya gruplar halinde teslim edilmesinin ayrı bir konu olduğunu,

önemli olan 20 adet araç bedelinin 30.06.2022 tarihine kadar ... tarafından ödenip ödenmediği hususu olduğunu, 30.06.2022 tarihi itibariyle ... tarafından müvekkil şirkete herhangi bir ödeme yapılmayınca müvekkilinin sözleşmeyle bağlılığının kalmadığını, davacı dava dilekçesinde 20 adet treyler aldığını,bu treylerin atıl kaldığını iddia etmiş ise de;

davacının bu iddialarının samimiyetsiz ve haksız olduğunu, davacı ne dava öncesinde ne de dava dilekçesinde, 30.02.2022 tarihinde 2.380.000,00 Euro param hazırdı, şeklinde beyan ve iddia da bulunmadığını, davacının davasını belirsiz alacak davası olarak açamayacağını, belirsiz alacak davası açmasında hukuki yarar olmadığını, davacının davasının, dava şartı yokluğundan reddedilmesi gerektiğini, açıklanan nedenlerle; davanın öncelikle hukuki yarar yokluğundan usulden reddine, davacının haksız, mesnetsiz davasının esastan reddine, Avukatlık ücreti ile yargılama giderlerinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

DELİLLER

Davacı vekili iddiasını ispata yönelik olarak; taraflar arasında akdedilen 27.04.2022 tarihli...nolu sözleşme, Ceyhan... Noterliği'nin... yevmiye numaralı 10.06.2022 tarihli ihtarnamesi, Bornova ... Noterliği'nin... yevmiye numaralı 24.06.2022 tarihli ihtarnamesi, Ceyhan... Noterliği'nin ... yevmiye numaralı 08.07.2022 tarihli ihtarnamesi, kapora bedeli olarak ödenen 2.000.000 TL’ye ait 7 ayrı tarihte ödenen ödeme dekontları, kapora bedelinin iadesine ilişkin dekont, 20 adet treylere (dorseye) ait ödeme dekontları, bilirkişi incelemesi, tanık anlatımları, her iki tarafa ait ticari defterler ve faturalar, yemin dahil ikamesi caiz her türlü yasal ve takdiri delil, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi... Hukuk Dairesi'nin... K. sayılı kararına dayandığı görülmüştür.

Davalı vekili savunmasını ve iddialarını ispat yönünde.

27.04.2022 tarihli “Müşteri Bilgi ve Sipariş Formu” başlıklı, “Sayı No:...” numaralı form, "27.04.2022" tarihli "toplam 2.380.000,00-EURO" bedelli "30.06.2022 tarihine kadar geçerli olacağı" belirtilen "proformo fatura", ... tarafından imzalı, müvekkilim şirkete hitaben yazılan 23.05.2022 tarihli yazılı beyan ve talep dilekçesi, müvekkili şirket satış müdürü tarafından 24.05.2022 tarihinde ...'a gönderilen "PTO teklifi" ve buna ilişkin mail yazısı, 20 adet araç için Sarılar Lastikçilik Limited Şirketi'nden satın alınan 160 adet lastiğe ait 25.05.2022 tarihli 980.000,00-TL bedelli fatura, ...

Finansman AŞ' ye kredi müracaatı için ...'a ait evrakların iletildiğine dair 30.05.2022 tarihli mail yazısı, ... şirketindeki ... kredi müracaatı dosyası münderecatı, ... tarafından keşide edilen Ceyhan... Noterliği'nin 10.06.2022 tarihli... yevmiyeli ihtarname, müvekkili şirket tarafından keşide edilen Bornova...noterliği'nin 24.06.2022 tarihli... yevmiyeli ihtarname, ... tarafından keşide edilen Ceyhan...

Noterliğinin 08.07.2022 tarihli ... yevmiyeli ihtarname, keşif, bilirkişi incelemesi, tanık, yemin ve sair yasal delillere dayandığı görülmüştür.

Tarafların dosyaya celbini talep ettikleri bilgi ve belgelerin dosyaya teminine müteakiben, uyuşmazlığın çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektirdiğinden, dava dosyasının konusunda uzman SMMM...ve ATÜ Makine Mühendisliği Böl. öğretim üyesi Do. Dr....an oluşan bilirkişi heyetinden aldırılan 08/01/2024 tarihli raporda özetle; davaya konu... marka çekici cinsi T.480 tipi 2022 model araç ile ilgili olarak, aracın dava tarihi itibarı ile piyasa rayiç değerinin araç başına 2.700.000,00-TL olduğu (20 araç için 54.000.000,00-TL) olduğu, araç mahrumiyet bedelinin araç başına 120.000,00-TL olduğu (20 araç için 2.400.000,00-TL) kanaatine vardıklarını, nihai takdirin sayın mahkemeye ait olduğunu rapor ve beyan ettikleri görülmüştür.

Dava dosyasının yapılan yargılaması sırasında mahkememiz 2 nolu kalemi tarafından yapılan 13/02/2024 tarihli duruşmasında, davacı vekilinin öncelikli talebi iddiaya konu araçların aynen teslimi olduğundan iş bu talep doğrultusunda; dava değeri üzerinden yatırılması gereken 922.185.000,00 TL peşin harcın eksik olduğu anlaşılmakla başlangıçta yatırılan peşin harç mahsup edildikten sonra eksik kalan 921.841,74 TL' nin gelecek celseye kadar yatırılmasına,

gelecek celseye kadar 921.841,74 TL eksik kalan peşin harç yatırılmadığı takdirde 492 Sayılı Harçlar Kanunu 30. maddesi ile 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 150. maddesi uyarınca dosyanın işlemden kaldırılacağı hususunun ihtar edildiği, buna rağmen bildirilen harcın ikmal edilmediği anlaşılmakla, 21/05/2024 tarihli duruşmada; dava değeri arttırılmış olması sebebi ile dosyanın heyet mahkemesi olan mahkememize tevdi ile, davacı tarafın aynen ifa ve bu talep mümkün olmadığında yirmi aracın bedelinin tahsili talebinin 492 sayılı H.K nın 30. Maddesi ve 6100 sayılı HMK nun 150.

Maddesi gereğince işlemden kaldırılmasına karar verildiği görülmüştür.

Dava konusunun değeri itibariyle 5235 sayılı Adlî Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun

'un 5/3. Maddesi uyarınca yargılamanın heyet halinde yürütülmesi gerektiği gerekçesi ile iş bu dava dosyasının mahkememize tevdi edildiği, mahkememizin 29/05/2024 tarihli ara kararı ile ihtara rağmen davacı tarafça tespit edilen 54.000.000,00-TL dava değeri üzerinden yatırılması gereken 922.185,00 TL peşin harcın 43.233,26 TL'sinin yatırıldığı, yatırılması gerek bakiye peşin harç miktarının 878.951,74 TL olduğu iş bu nedenle dava dosyasının Harçlar Kanunu 30.maddesi ile HMK 150.maddesi uyarınca harç ikmal edilinceye ve yenileme talebinde bulununcaya kadar 21.05.2024 tarihi itibari ile işlemden kaldırılmış sayılmasına karar verildiği görülmüştür.

Davalı vekili 07/06/2024 tarihli beyan dilekçesi ile davacı tarafın 20/05/2024 tarihinde, mahkemeye sunduğu dilekçe ile dava dilekçesinde talep edilen aynen ifa talebinden feragat ettiğini, iş bu feragat beyanı ile davacının aynen ifasını istenen araçların tespit edilen 54.000.000,00 TL alacak yönünden davadan feragat edilmiş olduğunu iş bu nedenle feragat edilen kısım yönünden davanın reddine karar verilmesi gerektiğini,

velevki mahkeme aksi kanaatte ise davacının davasını 2.531.443.59 TL üzerinden devam ettirmek istediğine dair beyanı dikkate alındığında davacının davasını her halükarda 51.468.556.41 TL yönünden reddi gerektiğini beyan ederek iş bu miktar dava üzerinden dosyanın tefriki ile davanın reddine karar verilmesi yerine davacıya feragat edilen kısım yönünden harç ikmal etmek suretiyle davaya devam hakkı verilemeyeceğinden, mahkemenin 29/05/2024 tarihli ara kararına rücu edilmesine ve davacının davasının reddine karar verilmesini talep etmesi üzerine,

mahkememizin 13/06/2024 tarihli ara kararı ile Davalı vekilinin, mahkememizin 29/05/2024 tarihli ara kararından vazgeçilerek yargılamaya devamla davanın feragat veyahutta esastan reddine karar verilmesi talebinin reddine karar verildiği görülmüştür.

DEĞERLENDİRME

Dava; ticari satış sözleşmesinden doğan iade ve alacak istemine ilişkin olduğu, yapılan yargılama, tüm dosya kapsamı, taraf beyanları ve rapor içeriğine göre,

Davacı vekilinin dava dilekçesinde öncelikle taraflar arasında akdedilen 27/04/2022 tarihli sözleşmeye konu edimin aynen ifası ve gecikme tazminatı, bu talebi kabul edilmediği takdirde fazlaya ilişkin şartlar saklı kalmak kaydı ile araç başına 1.000,00-TL den 20 araç için 20.000,00-TL alacak ile 20 adet aracın çalışmaması nedeni ile oluşan zararın şimdilik 100,00-TL sinin ticari faizi ile birlikte tahsili talebinde bulunduğu,

mahkememizce yapılan bilirkişi incelemesi sonucu aynen ifası istenen araçların toplam değerinin 54.000.000,00-TL olduğu araç mahrumiyet bedelinin ise 2.400.000,00-TL olduğunun tespiti ile aynen ifaya ilişkin talep edilen miktar üzerinden yatırılması gereken 922.185.000,00 TL peşin harcın eksik olduğu anlaşılmakla başlangıçta yatırılan peşin harç mahsup edildikten sonra eksik kalan 921.841,74 TL' nin gelecek celseye kadar yatırılmasına,

gelecek celseye kadar 921.841,74 TL eksik kalan peşin harç yatırılmadığı takdirde 492 Sayılı Harçlar Kanunu 30. maddesi ile 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu 150. maddesi uyarınca dosyanın işlemden kaldırılacağı hususunun ihtar edilmesine rağmen, verilen süre içerisinde eksik harcın ikmal edilmediği anlaşıldığından 21/05/2024 tarihli celsede Harçlar Kanunu 30 ve HMK nun 150.

Maddesi uyarınca harç ikmal edilince ve üç ay içerisinde dosya yenileninceye kadar dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verildiği, dosyanın işlemden kaldırıldığı 21/05/2024 tarihinden itibaren üç aylık süre içerisinde eksik harcın tamamlanarak davanın yenilenmesi talebinde bulunulmadığı anlaşılmıştır.

Her ne kadar davacı vekilince dava dilekçesinin ıslah edilerek aynen ifa talebinden vazgeçildiği beyanı ile diğer talepleri yönünden peşin harcı yatırmış olduğundan bahisle yeni duruşma günü verilmesi ve yargılamaya devam olunması talebinde bulunmuş ise de, davacının vazgeçme talebi ile davanın geri alınması veyahutta davadan feragat ettiğine dair açık bir beyan bulunmadığı, davacının vazgeçmesinin gerek davanın geri alınması,

veyahutta gerekse davadan feragat olarak nitelendirilmesi halinde dahi davanın geri alınması veyahutta davadan feragat edilmesi ancak usulünce açılmış derdest bir davada söz konusu olabileceği, davacının ise açtığı iş bu davada harcın eksik yatırıldığı ve bu hali ile de usulünce açılmış bir davadan söz edilemeyeceği, bu aşamada davanın geri alınması ve feragatten söz edilemeyeceği, bu nedenle davacı tarafın iş bu talebi mahkememizce kabul edilmeyerek yargılamaya devamla süresinde eksik harcın tamamlanarak yenileme talebinde bulunulmadığından,

mahkememizce davanın HMK 320/4 ve 150/5 maddeleri uyarınca açılmamış sayılmasına karar verilerek aşağıda yazılı hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · E imza · Üye ... · eimza · Üye ... · eimza · Katip ... · eimza