İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/643 K.2021/712

Dikili ...Asliye Hukuk Mahkemesinin ... tarih .... E. ...K. sayılı görevsizlik kararı üzerine dosya mahkememize tevzi edilmiş olup, yukarıda belirtilen esasa kaydı yapıldı. Dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Görevsizlik Kararı: Dikili 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin ... tarih...E. ... K. İle; “…görülmekte olan davanın Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevine giren dava ve işlerden olduğu; Asliye Ticaret Mahkemelerinin yargı çevrelerinin belirlenmesine ilişkin Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun ....tarih ve 608 sayılı kararı gereğince "İzmir Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin İzmir ilinin mülki sınırları" olarak belirlendiğinden, mahkemelerinin görevsizliğine, dava dosyasının görevli ve yetkili Nöbetçi İzmir Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine, istinaf kanun yolu açık olmak üzere ” karar verildiği görülmüştür.

Mahkeme, gerek re’sen yapacağı inceleme sonucunda gerek tarafların (mahkemenin görevli olmadığı yönündeki) dava şartı noksanlığını ileri sürmesi üzerine, görevsiz olduğu kanaatine varırsa, görevsizlik kararı verir (HMK m.1; m.114/1-c; m. 115/1; m. 20).

Görevsizlik kararını veren mahkeme, dava dosyasını re’sen görevli mahkemeye gönderemez. Dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilebilmesi ve davaya görevli mahkemede devam edilebilmesi için taraflardan birinin, görevsizlik kararını veren mahkemeye başvurarak, dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep etmesi gerekir (HMK m. 20/1, c.1); aksi takdirde, dava açılmamış sayılır (HMK m. 20/1, c.2).

Görevsizlik kararını veren mahkemeye başvurma süresi iki haftadır (HMK m. 20/1, c.1). Bu iki haftalık süre hak düşürücü nitelikte olup, mahkeme tarafından re’sen gözetilmesi gerekir. İki haftalık hak düşürücü süre; bu karar verildiği anda kesin ise bu tarihten, süresi içinde kanun yoluna başvurulmayarak kesinleşmiş ise kararın kesinleştiği tarihten; kanun yoluna başvurulmuşsa bu başvurunun reddi kararının tebliğ tarihinden, istinaf incelemesi sonucunda Bölge Adliye Mahkemesi tarafından onanmak suretiyle kesinleşmiş ise, Bölge Adliye Mahkemesi kararının taraflara tebliğ edildiği tarihten itibaren işlemeye başlar.

Taraflar iki haftalık başvurma süresi işlemeye başlamadan, yani görevsizlik kararı kesinleşmeden önce görevsizlik kararını vermiş olan görevsiz mahkemeye başvurabilir ve bu başvurma da geçerlidir. Ancak, görevsiz mahkeme, görevsizlik kararı kesinleşmedikçe dava dosyasını görevli mahkemeye gönderemez.

6100 sayılı HMK’nın getirdiği sistemde, görevsizlik kararı üzerine, yalnızca “davacı” değil, davalı da davanın, görevli mahkemede görülmesi için başvuruda bulunabilecektir (HMK m.20/1, c.1).

Dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilebilmesi ve davaya görevli mahkemede devam edilebilmesi için taraflardan birinin, görevsizlik kararını veren mahkemeye başvurarak, dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesini talep etmesi gerekir (HMK m. 20/1, c.1).

Görevsizlik kararını veren mahkemeye başvurulduğunda, mahkemece ilk önce, başvurunun iki haftalık süre içinde yapılıp yapılmadığı incelenir; mahkeme, iki haftalık süre içinde başvurulmadığını (süre geçirildikten sonra başvurulduğunu) tespit ederse, başkaca bir işlem yapmadan re’sen davanın açılmamış sayılmasına karar verir (HMK m. 20/1, c.2).

Yukarıda açıklanan yasal düzenlemeler dikkate alınarak dava dosyası incelendiğinde değerlendirildiğinde. Dikili ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... tarih ...E. ....

K. Sayılı kararı ile görevsizlik kararı verdiği, anılan karara karşı istinaf kanun yolunun açık olduğu, görevsizlik kararını veren mahkemece görevsizlik kararının taraflara tebliğ edilmeden, istinaf kanun yolu süreci tüketilmeden ve taraflardan birinin, dava dosyasının görevli mahkemeye gönderilmesine ilişkin her hangi bir başvurusu bulunmadan, dava dosyasının resen mahkememize gönderildiği,

mahkemece yapılan bu işlemin HMK'nun 20. Maddesine aykırı ve usulsüz olduğu anlaşılmakla, HMK'nun 20. Maddesindeki yasal prosedüre uygun şekilde görevsizlik kararının kesinleştirilmesi ve tarafların başvurusu halinde dosyanın İzmir Asliye Ticaret Mahkemelerine tevzi edilmek üzere gönderilmesi için dosyanın görevsizlik kararını veren mahkemeye iadesine karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim... · e-imzalıdır