İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/500 K.2025/477

Mahkememizde görülmekte olan itirazın iptali davasının dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; müvekkili şirketi ile davalı Belediye arasında “Bergama Paşaköy Mahallesi Türbe ve Menemen İğnedere Mahallesi Çeşme Restorasyonu Yapılması” işi için sözleşme imzalandığını, sözleşmede tanımlanmış bütün işlerin yapılmasına rağmen 1.136.667,60 TL (asıl alacak) tutarındaki borcunu davalının ödemediğini, davalı/borçlunun borçlarının işlemiş ve işleyecek faiziyle birlikte davalıdan tahsili amacıyla İzmir... İcra Dairesinin ...

Esas sayılı dosya ile başlatılan icra takibine davalı borçlunun itiraz ettiğini ve takibin durdurulmasına karar verildiğini, arabuluculuk görüşmelerinin olumsuz sonuçlandığını belirterek, davalı İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığının İzmir ...

İcra Dairesinin... esas numaralı dosyasına itirazın iptaliyle takibin devamına, davalının %20 oranında icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, fazlaya ilişkin haklarının saklı tutulmasına, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Dava dilekçesi usul ekonomisi ilkesi uyarınca davalıya tebliğ edilmediğinden, davalının cevap dilekçesi sunma imkanı olmamıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, İİK nun 67. Maddesi uyarınca taraflar arasında akdedilen “Bergama Paşaköy Mahallesi Türbe ve Menemen İğnedere Mahallesi Çeşme Restorasyonu Yapılması” sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili amacıyla başlatılan icra takibine itirazın iptali, takibin devamına ve icra inkar tazminatının tahsili istemine ilişkindir.

Dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4. maddesinde, bu kanundan doğan hukuk davalarının ticari dava sayıldığı, aynı Kanunun 5. maddesinin ikinci fıkrasında, bir yerde ticaret mahkemesi varsa asliye hukuk mahkemesinin vazifesi içinde bulunan ve bu Kanunun 4. maddesi hükmünce ticari sayılan davalara Ticaret Mahkemesinde bakılacağı hususları düzenlenmiştir.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 4/1. maddesinde her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı hüküm altına alınmıştır. Buna göre bir uyuşmazlığın ticari nitelikte olabilmesi için, her iki tarafın da ticari işletmesini ilgilendirmesi yahut aynı maddenin alt bentlerinde düzenlenen istisnalardan birine dahil olması gerekmektedir.

TTK'nın 14. maddesine göre “Bir ticari işletmeyi kısmen dahi olsa kendi adına işleten kimseye tacir denir.” Aynı Kanunun 17. maddesi hükmünce de; “iktisadi faaliyeti nakdi sermayesinden ziyade bedeni çalışmasına dayanan ve kazancı ancak geçimini sağlamaya yetecek derecede az olan sanat ve ticaret sahipleri tacir değildir.” düzenlemesi yer almaktadır.

Diğer taraftan, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca, taraflardan biri için ticari iş sayılan bir işin diğeri için de ticari iş sayılması, davanın niteliğini ticari hale getirmeyecektir. Zira; Türk Ticaret Kanunu, kanun gereği ticari dava sayılan davalar haricinde, ticari davayı ticari iş esasına göre değil, ticari işletme esasına göre belirlemiştir. Hâl böyle olunca, işin ticari nitelikte olması davayı ticari dava haline getirmez.

6335 sayılı Kanun'un 2. maddesi ile değişik 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5. maddesi uyarınca ticari davalar Asliye Ticaret Mahkemelerince görülerek karara bağlanır. Diğer taraftan aynı düzenleme gereğince, asliye ticaret mahkemeleri ile diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki, 6762 sayılı Türk Ticaret Kanunu’ndan ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 6335 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki halinden farklı olarak iş bölümü ilişkisi değil, görev ilişkisidir. Göreve ilişkin düzenlemeler, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 1. maddesi uyarınca kamu düzenine ilişkin olduğundan mahkemelerce re'sen incelenir.

Açıklanan tüm maddi ve hukuki nedenlerden ötürü; davanın eser sözleşmesinden kaynaklandığı, davacının tacir olmasına rağmen, davalı İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı'nın tacir niteliğinin bulunmadığı, kamu hukuku tüzel kişisi olduğu, davanın TTK' nun 4. maddesinde düzenlenen mutlak ticari dava niteliğinde olmadığı gibi nispi ticari dava özelliği de taşımadığı, TTK'nın 4. maddesindeki yasal düzenleme karşısında uyuşmazlığın 6100 sayılı HMK'nın 2. maddesi uyarınca genel hükümlere göre Asliye Hukuk Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerektiği anlaşılmakla mahkememizin görevsizliği nedeniyle göreve dair dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip... Hakim ... · ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır