İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/326 K.2022/1167

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesi ve duruşmalarda özetle. Bayilik sözleşmesi kapsamında su deposu satış ve montajı işi ile uğraşan davacı müvekkil ve yangın söndürme sistemleri ile ilgili faaliyet yürüten davalının ekte sunulu fatura cari hesap ekstresi sipariş bilgi formu ve proje teklif formunda nitelikleri yazılı su deposunun satışı ve davalı tarafından bildirilen ... Mah.... Sk.No:... Karabağlar/İzmir adresinde mukim ...

Apartmanı isimli binaya montajı konusunda anlaştıkları, davalının talimatı doğrultusunda kendisine bildirilen adresteki binaya su deposu montajını yaparak teslim eden müvekkilinin tüm taleplerine rağmen davalı tarafın fatura adresini bildirmediği, yapılan iş bedelini de ödemediği, bunun üzerine internet üzerinden davalının fatura bilgilerinin müvekkili tarafından temin edildiği 28.12.2016 tarihinde 4.425-TL tutarlı fatura tanzim ettiği, davalıya kargo yoluyla gönderildiği, davalının 04.01.2017 tarihinde faturayı müvekkiline geri gönderdiği, bu sebeple ödemeye yanaşmayan davalı aleyhine 08.02.2017 tarihinde İzmir 5.İcra Müdürlüğü’nün ...

Esas sayılı dosyası ile 7 örnek icra takibi başlatıldığı, 10.02.2017 tarihinde davalı tarafından borca itiraz edildiği ve takibin durduğu, davalı tarafça icra müdürlüğüne sunulan itiraz dilekçesinde talep edilen borçla ilgili hiçbir alışveriş olmadığının ifade edildiği davalının teslim tutanağı veya sevk irsaliyesi bulunmamasını bahane ederek borcunu ödemekten kaçındığı, oysa taraflar arasındaki sözleşme, talep ve teklif sonrası telefon ile kurulmuş olup teslimat adresinin müvekkiline sms yolu ile bildirildiği,

müvekkili ile davalı yan çalışanı ... ve yetkili ... arasındaki mesajlaşmalarda taraflar arasındaki ticari ilişkinin net olarak gözüktüğü, ilk mesajlarda müvekkiline ödeme yapılacağı belirtilmekteyken sonrasında ticari ilişkinin ve müvekkilinin yaptığı işin inkarı yoluna gidildiği, mesajların dökümü alındıktan sonra Sayın Mahkemeye bilahare ibraz edileceği, kaldı ki gerek montaj esnasında gerekse sonrasında müvekkilinin teslimata ilişkin belge düzenlemeleri söylenmişse de davalı yanca daha sonra halledecekleri söylenerek oyalandığı, fatura adresinin bildirilmediği,

fatura düzenlendikten sonra teyit amaçlı olarak fatura adresini mail yolu ile istediğinde de fatura adresinin müvekkiline bildirilmediği, müvekkilinin su deposu montaj ve teslimatını davalının bildirdiği ... Mah. ... Sk.No:12 Karabağlar/İzmir adresinde mukim ...

Apartmanı isimli binaya yaptığı, bu adreste keşif yapıldığında müvekkilinin montajını yaparak teslim ettiği su deposunun bulunduğunun tespit edilebileceği, bahsi geçen su deposunun montajını yapan işçilerin de keşif mahallinde tanık olarak dinlenmesi halinde müvekkilinin yerine getirdiği edimin somut olarak kanıtlanacağı, yapılması talep edilen keşifte su deposu üzerinde üretim esnasında kabartma baskı yöntemiyle yazılmış ... ibareli orijinal malzemelerin su deposunun ana parçalarını oluşturduğu görüleceği, müvekkilinin ...

Modüler Prizmatik Su Depoları ve Metal Eşya İmalatı İnşaat San. ve Tic.Ltd.Şti. isimli firmanın üretim ve dağıtımını yaptığı su depolarının İzmir ili ve ilçelerindeki tek yetkili satıcı olduğu, bu hususta 1.5.2015 tarihinde bağıtlanan bayilik sözleşmesinin sunulduğu, başka bir deyişle apartmandaki su deposunun müvekkili dışında başka bir kişi tarafından satışı montajı veya tesliminin mümkün olmadığı, ... markasının ekte sunulu Marka Tescil Belgesi doğrultusunda ...

Modüler Prizmatik Su Depoları ve Metal Eşya İmalatı İnşaat San. ve Tic.Ltd.Şti.’nin kurucusu ve müdürü olan ... adına TPE nezdinde tescilli olduğu, ...’ın şirket müdürü olduğunu gösterir 09.05.2013 tarihli Ticaret Sicil Gazetesinin ekte sunulu olduğu, bayilik sözleşmesi gereği ... Ltd.Şti. İzmir ili ve ilçelerinde müvekkili dışında bir firmaya satış yapamadığı gibi müvekkilinin münhasıran ...

Ltd.Şti.’nin ürettiği ürünlerin satış ve montajını yapabildiği, bu hususta müvekkilinin faaliyetlerini tanıttığı broşürün ekte sunulduğu, diğer delillerle birlikte buradan da ...

Apartmanındaki su deposunun müvekkili tarafından satışının yapılıp kurulduğunun anlaşılabileceğini belirterek, davalının İzmir 5.İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı takip dosyasında yaptığı haksız itirazın iptali ile takibin devamına, itiraz haksız olduğundan davalı aleyhine %20’den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davalıya hükmedilmesine karar verilmesini dava ve talep ettiği görülmüştür.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesi ve duruşmalarda özetle; müvekkili ile davacı arasında akit edilmiş bir sözleşmesi olmadığı, müvekkili ile ilgili olarak su deposu satış montajı işinin yapılmadığı, müvekkilinin icra takibine yaptığı itirazının haklı olduğu, müvekkilinin ilgili olayda husumet bulunmadığı ve davanın husumet yokluğundan reddinin gerektiği, davacının beyanlarından su deposunun bir apartmana takıldığının anlaşıldığı, davanın eser sözleşmesinden veya hizmet sözleşmesinden kaynaklanan iş bedelinin tahsili istemi olduğu, taraflar arasında su deposu işi için bir bedelle şifahi yada yazılı bir sözleşme imzalanmadığı,

taraf sıfatının bir başka deyişle husumet ehliyetinin dava konusu hak ile kişiler arasındaki ilişkiyi ifade ettiği, sıfatın bir maddi hukuk ilişkisinde tarafların o hak ile ilişkisinin olup olmadığının belirlenmesi anlamına geldiği, davacı sıfatının aktif husumeti, davalı sıfatının ise pasif husumeti ifade ettiği, taraflar arasında yazılı eser veya hizmet sözleşmesi ilişkisi kurulduğunun kanıtlanamadığı, müvekkiline ilişkin olarak ortaya hiçbir delil ileri sürülemediği,

davacının su deposu ile ilgili olarak apartman yönetimi arasında kat malikleri kurulunun almış olduğu bir karar var ise apartman daire sahipleri sorumlu tutularak dava açması gerekirken müvekkili ile ilgili herhangi bir hukuki ilişki veya herhangi bir kazanım yokken davanın açılmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, husumet itirazlarının kabulüne ve müvekkili hakkındaki uyuşmazlığın esasını inceleme olanağı bulunmadığından davanın incelenmeksizin reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

DELİLLER

Davacı iddiasını ispata yönelik olarak; takip dosyası, fatura, cari hesap ekstresi, teklif formu, ödeme emri, mail çıktısı, bayilik sözleşmesi, marka tescil belgesi, Ticaret Sicil Gazetesi, broşür, mesaj dökümanı, ticari defter ve kayıtlar, apartmana ait defterler, tanık, keşif, bilirkişi, yemin delillerine dayandığı görülmüştür.

Davalı vekili savunmasını ve iddialarını ispat yönünde; takip dosyası deliline dayandığı görülmüştür.

İzmir 5. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; alacaklı ...'ın, borçlu ... aleyhine 28.12.2016 düzenleme tarihli 4.425,00 TL fatura ve cari hesaba dayalı olarak toplam 4.425,00 TL alacağın tahsili için ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin borçluya 09/02/2017 tarihinde tebliğ edildiği, borçlunun 10/02/2017 tarihinde sunduğu itiraz dilekçesi ile borcun tamamına, işlemiş ve işleyecek faize ve faiz oranına itiraz etmesi üzerine takibin durduğu görülmüştür.

Davacı tanığı dinlenmiştir.

Davacı tanığı ... beyanında; "Ben ... firmasından bundan yaklaşık 6 yıl kadar önce emekli oldum, son 2 yıldır da arada iş bulduğumda veya işi düştüğünde ...'a ait montaj işlerini yapmaktayım, bu görmüş olduğunuz apartmanın bodrum katında yer alan su deposunun montaj işi ben ve ... tarafından davacı adına 1 günde yapıldı, montajı yapılıp o tarihte apartmana teslimini yaptıktan sonra ayrıldık, bu nedenle bu su deposunun davacı tarafından yaptırıldığını, su deposunun hazır halde apartmana davacı tarafından getirtildiğini ve burada montajının tarafımızdan yapıldığını biliyorum, bilgim bundan ibarettir" şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür.

Mahkememizce tarafların dosyaya sundukları ve celbini talep ettikleri kayıtların ve belgelerin dosyaya teminine müteakiben, uyuşmazlığın çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektirdiğinden, taraflar arasında ticari ilişki olup olmadığı, var ise bu ilişki kapsamında davacının davalıya su deposu satış montajı işini yapıp yapmadığı,

yapmış ise satış bedelinin ödenip ödenmediği ile davalının icra takibine yaptığı itirazında haklı olup olmadığı ile alacak miktarının tespiti hususunda 13/09/2018 tarihinde refakate alınan Makine Mühendisi Bilirkişi ... ve SMMM Bilirkişi ... ile birlikte mahallinde yapılan keşif sonrasında, bilirkişi heyetince düzenlenip dosyaya sunulan 20/09/2018 tarihli raporda.

Dava konusu su deposunun imal ve montajının yapıldığı, İzmir Karabağlar ... mahallesi ... sokak No.12 adresindeki ...

Apartmanında icra edilen keşif sırasında ve daha sonra dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda; apartman bodrumuna imal ve montajı yapılan su deposunun 12,5 tonluk (2,66 boyunda 2,16 genişliğinde, 2,16 yüksekliğinde) olduğu ayrıca su deposu üzerinde üretim esnasında kabartma baskı yöntemi ile yazılmış “...” ibareli malzemelerin su deposunun ana parçalarını oluşturduğu, davacı ...’ın dava dışı üretici ... Modüler Prizmatik Su Depoları ve Metal Eşya imalatı San. Ve Tic. Ltd.

Şti. arasında imzalanana 01.05.2015 tarihli sözleşmeye göre davacı ...’ ın İzmir ili ve ilçelerinde tek yetkili satıcı olduğu dolayısıyla dava konusu su deposunun davacı dışında başka bir kişi tarafından satışı, montajı veya tesliminin mümkün olmadığının düşünüldüğü, raporun Mali Tespit ve Değerlendirmeler başlıklı 7. bölümünde ayrıntısı ile belirtilen bilgiler ışığında, Sayın Mahkeme tarafından icra takibine konu fatura muhteviyatı hizmetin davacı tarafından yapıldığı ve işbu fatura bedelinin davalıdan tahsil edildiğinin kabul edilmesi durumunda, davacı ...’ın İzmir 5.İcra Müdürlüğü’nün ...

Esas sayılı dosyasına istinaden 08.02.2017 icra takip tarihi itibariyle davalı ...’dan herhangi bir alacak talep edemeyeceği, icra takibine konu fatura muhteviyatı hizmetin davacı tarafından yapıldığı ve işbu fatura bedelinin davalı yanca ödenmediğinin kabul edilmesi durumunda ise, davacı ...’ın İzmir 5.İcra Müdürlüğü’nün ...

Esas sayılı dosyasına istinaden 08.02.2017 icra takip tarihi itibari ile davalı ...’dan 4.425-TL tutarında asıl alacak talep edebileceğinin beya edildiği görülmüştür.

Davacı vekilinin, müvekkili ile davalı arasındaki ticari ilişkinin kanıtı olarak, müvekkiline ait ... nolu telefon numarasına, davalının eşi ...'a ait olduğui iddia olunan ... nolu telefondan mesaj gönderildiğine dair dosyaya sunulan mesaj kayıt dökümlerinin okunaksız olduğiu iddiası ile, halihazırda işbu mesaj kayıtlarını içeren telefonu celse arasında Mahkememize ibraz ettiği, işbu numaralar arasındaki mesaj kayıtlarının tutanak altına alınması hususunda, dava dosyası, konusunda uzman Bilgisayar Mühendisi ...'a tevdii edilmiş, bilirkişi tarafından yapılan inceleme neticesinde dosyaya sunulan 22/03/2019 tarihli raporda;

davacıya ait telefonda, davalı ile ilgili kayıtlı mesajların dökümü ile bu mesajların gönderildiği telefon numarasına ait bilgileri gösterir SMS dökümleri ile Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu tarafından işbu dava dosyasına sunulan CD içerisinde kayıtlı abone sorgu sonucu dökümünün, işbu rapor ekinde Mahkememize ibraz edildiği görülmüştür.

Mahkememizce yapılan yargılama neticesinde. 02/05/2019 tarihli ... Esas ...

Karar sayılı karar ile davanın kabulüne karar verilerek takip dosyasına konu 4.425 TL alacağa ilişkin itirazın iptali ile asıl alacağa takip tarihinden itibaren avans faiz oranı uygulanmak suretiyle takibin devamına, kabul edilen alacağın %20'si miktarındaki 885,00 TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verildiği, davalı vekili tarafından kararın istinaf edilmesi üzerine İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 22. Hukuk Dairesi'nin ... Esas, ...

Karar ve 04/03/2022 tarihli ilamı ile özetle"Taraflar arasında yazılı olarak düzenlenmiş sözleşme bulunmamakta olup davalı tarafından da sözleşme ilişkisi reddedilmiştir. Yukarıda açıklandığı üzere davacı yüklenicinin bedel isteğinin kabulü için öncelikle reddedilen eser sözleşmesi ilişkisinin kanıtlanması gereklidir.

Her ne kadar mahkemece sözleşme ilişkisinin varlığı kabul edilerek takibin devamına karar verilmiş ise de dayanılan sms ve e-mail kayıtları davalıya ait olmadığından sözleşme ilişkisinin kanıtlandığından söz edilemez. Belirtilen nedenle mahkemece davacıya yemin deliline dayanıp dayanmayacağı hatırlatılarak sonucuna göre bir karar verilmesi göre gerekirken yazılı gerekçe ile istemin kabulüne karar verilmiş olması doğru olmamıştır.

Bu durumda, ilk derece mahkemesince uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış ve değerlendirilmemiş olması nedeniyle, istinaf istemine konu karara yönelik denetim yapılması mümkün değildir. " gerekçesi ile kararın kaldırılmasına karar verildiği, kaldırma kararı üzerine dosyanın Mahkememizin yukarıdaki esasına kaydının yapıldığı anlaşılmıştır.

İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 22.Hukuk Dairesi’nin ... Esas ve ... Karar sayılı kaldırma kararı doğrultusunda, davacının davalıya yemin teklifinde bulunduğu, davalı ...'ın Mahkememiz huzurunda yemini eda ettiği görülmüştür.

DEĞERLENDİRME

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan iş bedelinin tahsili istemi ile yapılan icra takibine itirazın iptali isteğine ilişkindir. Dava 1 yıllık hak düşürücü süre içerisinde açılmıştır.

Yapılan yargılama, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde,

Davacı, taraflar arasında kurulan sözleşme ilişkisi kapsamında davalı adına, dava dışı ... Mahallesi ... Sk. No:12 Karabağlar/İzmir adresinde mukim ... Apartmanına, ... Modüler Prizmatik Su Depoları ve Metal Eşya İmalatı İnşaat San. ve Tic. Ltd. Şti. isimli firmanın üretim ve dağıtımını yaptığı su depolarının İzmir ili ve ilçelerindeki tek yetkili satıcısı olarak su deposunun montajının yapılmış olmasına rağmen, bedelinin ödemediğini belirterek yapılan icra takibine itirazın iptali isteğinde bulunmuş, davalı taraf ise taraflar arasında eser sözleşmesi ilişkisi bulunmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

Kural olarak, eser sözleşmesi, zorunlu şekil koşuluna bağlı değildir. Sözleşmenin kurulması için yazılı şekil şartı yok ise de davalı tarafından sözleşme ilişkisi inkâr edildiği takdirde yazılı delille ispata ilişkin kuralların gözetilmesi gerekir.

6100 sayılı HMK'nın 200. maddesine göre bir hakkın doğumu, düşürülmesi, devri, değiştirilmesi, yenilenmesi, ertelenmesi, ikrarı ve itfası amacıyla yapılan hukuki işlemlerin, yapıldıkları zamanki miktar veya değerleri ikibinbeşyüz Türk Lirasını geçtiği takdirde senetle ispat olunması gerekir. Bu hukuki işlemlerin miktar veya değeri ödeme veya borçtan kurtarma gibi bir nedenle ikibinbeşyüz Türk Lirasından aşağı düşse bile senetsiz ispat olunamaz.

Yazılı sözleşme olmasa da sözleşmenin varlığını ortaya koyan davalının veya onun adına hareket eden kişinin imzasını taşıyan teslim belgesi, irsaliyeli fatura, ile de sözleşme ilişkisinin ispatı mümkündür. Yazılı delil niteliğinde olmayan ancak kesin delil niteliğindeki ticari defterler, ikrar veya yemin delilleri ile de sözleşme ilişkisi ispatlanabilir.

Tüm bu delillerle de sözleşme ilişkisi ispatlanmış değilse HMK 200. maddedeki düzenleme hatırlatılarak karşı tarafın açık muvafakati hâlinde tanık dinlenebilir. Açık muvafakat olmazsa tanıkla sözleşme ilişkisi ispatlanamaz. Bunun da istisnası olan HMK 202. maddeye göre senetle ispat zorunluluğu bulunan hâllerde delil başlangıcı bulunursa tanık dinlenebilir.

Delil başlangıcı, iddia konusu hukuki işlemin tamamen ispatına yeterli olmamakla birlikte, söz konusu hukuki işlemi muhtemel gösteren ve kendisine karşı ileri sürülen kimse veya temsilcisi tarafından verilmiş veya gönderilmiş belgedir.

HMK 222. maddeye göre ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır.

Belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya ilgili hususta hiç bir kayıt içermemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir.

Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz. Yemin delili 6100 sayılı HMK'nın 225 ve devamı maddelerde düzenlenmiştir. Yemin kesin delillerdendir. Yemin deliline dayanan taraf, iddia veya savunmasının diğer delillerle ispatlanmamış olması nedeniyle bu delile sıra gelmiş olduğunu başka türlü bilemeyeceğinden; mahkeme, yemin teklif etmek hakkı bulunduğunu istek sahibine hatırlatmakla yükümlüdür.

Şu durumda kural olarak, yemin teklifi hakkı kullandırılmadan karar verilemez.

Somut olayda; taraflar arasında yazılı olarak düzenlenmiş eser sözleşmesi bulunmamakta olup davalı tarafından da sözleşme ilişkisi reddedilmiştir. Davacı yüklenicinin bedel isteğinin kabulü için öncelikle reddedilen eser sözleşmesi ilişkisinin kanıtlanması gereklidir. Davacı tarafça dayanılan sms ve e-mail kayıtları davalıya ait olmadığından sözleşme ilişkisini kanıtlamadığı, davacının yemin deliline dayandığı ve davalıya yemin teklifinde bulunduğu, davalının Mahkememiz huzurunda taraflar arasında eser sözleşmesi bulunmadığına dair yemin ettiği, böylece tüm dosya kapsamından davacının davalı ile aralarında eser sözleşmesi bulunduğunu kanıtlayamadığından davacının davasının reddine karar verilerek aşağıdaki hüküm kurulmuştur.