İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/463 K.2021/423

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Türkiye çapında birçok bayiisi aracılığıyla dağıtım ve faaliyet gösteren büyük bir firma olan davalı şirketin Adıyaman ilinde yapılan dağıtım faaliyetlerinin ...

Gıda İçecek Tütün İnş.San.Tic.Ltd.Şti aracılığıyla yapıldığını, bu dağıtım şirketi ile müvekkile ait ... isimli büfe arasında tarafları müvekkil ile davalı şirket olan ve mal alım satımına dayalı bir sözleşme yapıldığını, işbu sözleşmenin dağıtım kanalı olan ... şirketinde kaldığını, sözleşmenin taraflar arasında belli sayıda mal alım satımını garanti almak üzere imzalandığını ve sözleşmeye istinaden müvekkil tarafından takibe konu edilen senet sözleşmeye teminat olmak üzere teminat senedi olarak imzalandığını, taraflar arasında ticari ilişki devam ederken ...

Şirketi ile davalı arasındaki dağıtım faaliyetlerine ilişkin sözleşmenin davalı tarafından feshedildiğini ve ... Şirketi'nin elindeki tüm sözleşme, fatura ve senetlerin davalı şirkete devredildiğini, 02/08/2018 tarihinde müvekkile ait büfe de müvekkilinin sektör değiştirmesi nedeniyle müvekkilce devredildiğini, taraflar arasında doğrudan bir ticari ilişki bulunmadığını, takibe konu senedin müvekkili ile ...

Şirketi arasındaki 27/02/2015-02/08/2018 dönemindeki ticari ilişkiye istinaden verilmiş bir teminat senedi olduğunu, senedin müvekkilden herhangi bir alacağı olmayan davalı tarafından kötüniyetle icra takibine konu edildiğini, müvekkil tarafından sözleşme ile anlaşılan ve yıllık alım miktarının alt sınırı olarak belirlenen kadar ürün alındığını ve buna ilişkin ödemelerin her seferinde nakden yapıldığını, müvekkil tarafından 22/09/2015 tarihinde yani imzalanan senetten hemen sonra davalının dağıtım kanalı olan ...

Şirketi adına hizmet bedeli olarak faturanın kesildiğini, kesilen faturanın 17.173,25 TL tutarında olup takip tutarına çok yakın bir miktar olduğunu ve kapalı fatura şeklinde kesildiğini, davalı tarafın taraflar arasında imzalanan bu teminat senedini sonradan eklemeler yaparak borç senedi haline getirdiğini ve müvekkil aleyhine haksız olarak icra takibi yaptığını, müvekkilinin büfesini 27/02/2015-16/01/2017 tarihleri arasında bizzat işletip bu tarihten sonra da büfenin işletilmesi için mesul müdür atandığını, bu süreçte de taraflar arasındaki alım satım ilişkisinin devam ettiğini,

müvekkilinin ticari terk etmediğini belirtip haklı davanın kabulü ile İzmir ... İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasına konu senetler açısından müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitine, davaya konu icra takibinin HMK 209 maddesi gereğince tedbiren durdurulmasına, %20 den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle. Sözleşme süresi içerisinde davacı şirketin şirketten yazılı onay almadan işletmesini kapattığını, devrettiğini, ... yenilemesini yapmadığını ve sözleşmeyi açıkça ihlal ettiğini bunun üzerine katkı tutarı muacceliyet kesbettiğinden katkı borcuna karşılık alınan senet ile borçlu hakkında icra takibine geçildiğini, ...

Şirketi'nin müvekkilin dağıtıcılık görevi verdiği mukim bayisi olduğunu, bayilik aracılığı ile işlem yapılmasının sözleşmenin tarafının davalı ...

Paz.AŞ olduğunu değiştirmediğini, davacının davalı şirket ile ticari ilişkisinin olmadığı iddialarının gerçeği yansıtmadığını, sözleşmeye konu ürünlerin alındığı düşünülse bile sözleşmede belirlenen ürünlerin ve asgari alım miktarının, sözleşme süresinden önce alınmasının sözleşmeyi sona erdirmeyeceğinin muhakkak olduğunu, senedin teminat senedi olarak kabul edilebilmesi için senet üzerinde teminat senedi olduğunun yazılı olması gerektiği gibi neyin teminatı olduğunun da açıkça belirtilmesi gerektiğini, takibe konu senette teminat senedi ibaresinin yer almadığı ve neyin teminatı olduğuna dair herhangi bir hususun bulunmadığını,

davacı hakkındaki icra takibinin itiraz edilmeksizin kesinleştiğini, senette sonradan eklemeler yapıldığı iddiası başta olmak üzere senede ilişkin davacının iddialarının hiçbirinin gerçeği yansıtmadığını, ... tarafından müvekkilinin dağıtım kanalı olan ...

Şirketi adına kapalı fatura kesildiğini, davacının 17.200 TL katkıyı aldığının kendi ikrarı ve sunduğu delillerle sabit olduğunu, davacının müvekkil şirketin ürünlerinin satılacağı işletmeyi açık tutmayıp/çalıştırmayarak sözleşmeye aykırı davrandığını, sözleşmenin davacı tarafından ihlal edildiğinin açık ve kesin olduğunu belirtip usul ve yasaya aykırı davanın reddine, %20 den az olmamak üzere tazminatın davacıdan tahsiline karar verilmesini beyan etmiştir.

İzmir ve Adıyaman Ticaret Sicil Müdürlükler'ine, Adıyaman Vergi Dairesi'ne, ... Piyasası Düzenleme Kurumu Başkanlığı'na yazılan müzekkere cevapları dosya içerisine alınmıştır.

UYAP sisteminden celp edilen İzmir ....İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasının incelenmesinde; Alacaklının ... Pazarlama AŞ, borçlunun ... olduğu, 02/08/2015 tanzim, 02/08/2018 vade tarihli, 17.200 TL tutarında faturaya ilişkin toplam 18.468,09 TL alacak yönünden icra takibine başlandığı anlaşılmıştır.

19/06/2019 tarihli celsede davacı tarafın tanık dinletme talebinin dosya kapsamı ve davanın niteliği gözönüne alınarak reddine karar verilmiştir.

10/02/2021 tarihli celsede davacı vekiline takibe konu senedi teminat senedi olarak ibraz ettiklerine ilişkin yazılı belgeyi ibraz etmesi için 1 hafta kesin süre verildiği ancak buna ilişkin beyan sunulmadığı anlaşılmıştır.

Dosya uyuşmazlık konularının tespiti bakımından SMMM bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi ... 17/05/2021 tarihli raporunda özetle; ...

Paz.AŞ'den işletmeye destek olmak amacıyla ödenen 17.200 TL lik nakit katkı payını davacının ödemekle yükümlü olduğu, davalı şirkete verilen 17.200 TL lik senedin davalı şirket tarafından tahsili talebinin sözleşme hükümlerine uygun olduğu, takibe konulan senedin TTK 776 maddesinde belirtilen kambiyo senetlerinin unsurlarını taşıdığı, davacı tarafın kapalı olarak kesmiş olduğu 22/09/2015 tarihli KDV dahil 17.173,25 TL lik hizmet bedeli faturasının VUK'na göre davalı şirketin bayisi aracılığıyla nakit ödenmiş tutar olduğu, sözkonusu faturanın davacı yönünden hasılat ve gelir arttırıcı bir unsur olduğu,

takibe konulan 17.200 TL asıl alacak tutarına 1.268,09 TL işlemiş faiz tahakkuk ettirildiğinin icra takip ödeme emrinden tespit edildiği, ... Paz.AŞ'nin asıl alacak bakımından borçlu ...'e takip öncesi 6102 sayılı TTK'nun 18/3 hükümlerine uygun şekilde temerrüt ihtarında bulunduğuna ilişkin herhangi bir belge dosyaya ibraz edilmediğinden ... Paz.AŞ'nin takip öncesine işlemiş faiz talebinin yasal koşulları oluşmadığından işlemiş faiz hesaplanmadığı bildirilmiştir.

07/06/2021 tarihli celsede davacı vekilinin itirazlarını irdeler şekilde bilirkişiden ek rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişi 21/06/2021 tarihli ek raporda özetle. Davacının büfe işletmeciliği işini 03/09/2018 tarihinde terk ettiğinin dosya içeriğinden tespit edildiği, davacının 2017 Yıllık Gelir Vergisi Beyannamesinde.

Dönem içinde satın alınmış Emtia ve dönem içinde elde edilen hasılat beyan etmediği, 2018 yılına ait yıllık gelir vergisi beyannamesinin beyan edilip edilmediğinin dosya içeriğinden tespit edilemediği, davacı tarafın kapalı olarak kestiği 22/09/2015 tarihli KDV dahil 17.173,25 TL lik hizmet bedeli faturasının VUK'na göre davalı şirketin bayisi aracılığıyla nakit ödenmiş tutar olduğu, sözkonusu faturanın davacı yönünden hasılat ve gelir arttırıcı bir unsur olduğu bildirilmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde. Tarafların 02/08/2015 tarihinde 3 yıl süre ile geçerli olmak üzere (02/08/2015-02/08/2018) Satın Alma Sözleşmesi imzaladıkları, sözleşme taraflarının ... Pazarlama AŞ ile ...

Pazarlama AŞ'nin dağıtıcılık görevini verdiği ... ..../Adıyaman, diğer tarafın ... olduğu, davacının en son 31/01/2018 tarihinde davalı şirket bayisinden mal satın aldığı bu tarihten sonra ise herhangi bir alımın yapılmadığı, davacıya sözleşme gereği verilen iskonto-katkı payının bayi vasıtası ile davalı şirket tarafından karşılandığı bununla ilgili davacıya ödenen iskonto-katkı payı karşılığında davacının dağıtım şirketine 22/09/2015 tarihli KDV dahil 17.173,25 TL bedelli hizmet bedeli faturası düzenlediği, davalının dağıtıcılık görevi verdiği bayisi ile işlem yapılmasının sözleşme tarafının ...

Paz.AŞ olduğunu değiştirmediği bu sebeple taraflar arasında ticari ilişkinin var olduğu, davacının sözleşme gereği davalıdan aldığı katkı ve cari hesap bakiyesine karşılık 02/08/2015 düzenleme tarihli ve 02/08/2018 vadeli 17.200 TL lik senedi imzaladığı ve davalıya verdiği, senedin davacının sözleşme süresi boyunca ilgili resmi kuruluşlardan bira satışı ile ilgili ruhsatı gerek kendi kusuru ile gerekse hukuki engeller sebebi ile alamaması veya aldığı ruhsatın iptal edilmesi gibi nedenlerin varlığı halinde davalıdan almış olduğu tüm yardım ve katkıların bedelini ödeyeceğini beyan ettiği, davacının 2018 yılında alkol izninin uzatılmadığı,

... belgesinin geçersiz olduğu yani alkollü içecek satın alması ve satmasının mümkün bulunmadığına ilişkin ...

Dairesi Başkanlığı'nın yazısı gereği sözleşmenin davacı tarafından ihlal edilmiş olduğu ve senedin icra takibine konulduğu, senedin TTK 776 maddesinde belirtilen kambiyo senetlerinin unsurlarını taşıdığı, davacının büfe işletmeciliği işini 03/09/2018 tarihinde terk ettiği tespit edilmekle, davacının davasının reddine, kötüniyet tazminat şartları gerçekleşmediğinden davalı lehine tazminat verilmemesine karar vermek gerekmiştir.

Katip ... · (e-imza) Hakim ... · (e-imza)