İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/268 K.2025/847

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesiyle.

Müvekkili şirket nezdinde ... nolu trafik poliçesi ile sigortalı, davalının maliki olduğu ... plakalı kamyonetin, davalı sevk ve idaresinde iken 26/10/2021 tarihinde ... ve ... plakalı araçların hasarlanmasına ve değer kaybına neden olduğunu, kazadan hemen sonra kaza yerine gelen polisler tarafından düzenlenen Trafik Kazası Tespit Tutanağında ehliyetsiz sürücü/davalı karşı taraf kazanın oluşumunda %100 tam ve asli kusurlu olduğunun tespit edildiğini, sürücünün ehliyetnamesiz olması nedeniyle poliçe şartlarını ihlal ettiğini, müvekkili şirket tarafından ... ve ... plakalı araç maliki/ sigortacısına tazminat ödendiğini,

davalının asli ve tam kusurlu olarak; ... ve ... plakalı araçların hasarlanması ve değer kaybetmesine sebep olduğunu ve bu sebeplerle müvekkili şirketçe ödenen tazminatın tamamından sorumlu olacağını, ödenen tazminat tutarı yönünden davalı tarafça bir ödeme yapılmayınca ödenen tazminatın rücuen tazmini için davalı aleyhine İzmir ... İcra Müdürlüğünün ...

Esas sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını, borçlu tarafından borca itiraz edildiğini ve takip durduğunu, davalının itirazının haksız ve hukuka aykırı olduğunu, bu sebeplerle davalı borçlunun İzmir ...

İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasına vaki borca itirazının iptaline ve takibin devamına, haksız ve zaman kazanma amacına yönelik itirazda bulunan davalı borçlunun %20’dan aşağı olmamak üzere inkâr tazminatına mahkum edilmesine, arabuluculuk aşamasında anlaşma sağlanamaması nedeniyle davalı aleyhine vekalet ücretine hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesi talep ve dava etmiştir.

Davalıya dava dilekçesi ile duruşma gün ve saati usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş olup, davalı tarafından yazılı ya da sözlü herhangi bir savunma ileri sürülmemiştir. Dilekçelerin teatisi aşaması usulüne uygun tamamlanmakla taraf teşkili sağlanmış ve yine usulüne uygun olarak tahkikat aşamasına geçilmiştir.

DELİLLER

İzmir 24. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasının uyap çıktısı, Trafik Alanında Uzman ve Sigorta Alanında Uzman bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan bilirkişi raporu, kazaya karışan ..., ... ve ... plakalı araçların trafik kayıtları, Sigorta Bilgi Gözetim Merkezi'nden gönderilen tramer kayıtları, hasar geçmişine ilişkin kayıtlar, Sigorta Tahkim Komisyo'nunun 16/12/2021-... başvuru, 10/06/2022-... Karar sayılı sigorta tahkim komisyonu dosyası ve 02/07/2022-... başvuru, 31/01/2023-... Karar sayılı sigorta tahkim komisyonu kararları, İzmir İl Emniyet Müdürlüğü'ne yazılan müzekkere cevabı dosyamız arasındadır.

İzmir ... İcra Müdürlüğü'ne yazılan müzekkereye cevap verildiği görüldü. İncelenmesinde; Mahkememiz davacısı tarafından davalı aleyhine 57.138,00 TL alacağın tahsili bakımından ilamsız takip başlatıldığı görülmüştür.

Mahkememizce 08/04/2025 tarihli duruşmada verilen ara karar gereği Trafik Alanında Uzman ve Sigorta Alanında Uzman bilirkişi heyeti tarafından ortak tarafından hazırlanan 03/06/2025 havale tarihli raporun dosyaya sunulduğu ve taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, söz konusu rapora karşı davacı vekilince beyan ve itiraz dilekçesinin sunulduğu görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; dava, 26/10/2021 tarihinde davacı sigorta şirketi tarafından trafik sigortası ile sigortalanan ... plakalı aracın karıştığı trafik kazası nedeniyle ... ve ... plakalı araçların hasara ve değer kaybına uğraması nedeniyle davacı sigorta şirketinin yaptığı ödemelerin kaza tarihi itibari ile ehliyeti bulunmadığını belirttiği, davalı sigortalısına rücu kapsamında İzmir ...İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyası ile ilamsız icra takibinde bulunmasından kaynaklı davalı yan tarafından yapılan itirazın haklılık teşkil edip etmediği, bu kapsamda davacı sigorta şirketinin davalıya yapılan ödemeleri rücu etme hakkının bulunup bulunmadığına yönelik açılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mal Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.4-c fıkrasında, tazminatı gerektiren olayın, aracın Karayolları Trafik Kanunu hükümlerin göre gereken ehliyetnameye sahip olmayan kimseler tarafından sevk edilmesi sonucunda meydana gelmesi halinde, sigortacnın işletene kusur oranında rücu edebileceği belirtilmiştir. (Yargıtay ... HD'nın 30/09/2014 tarih ve ... E. - ... K.)

ZMSS Poliçesi Genel Şartlarının "Tazminatın azaltılması veya kaldırılmasın sonucunu doğuran haller" başlıklı 4/c maddesinde tazminatı gerektiren olayın, aracın Karayolları Trafik Kanunu'na göre gereken ehliyetnameye haiz olmayan kimseler tarafından sevk edilmesi sonucunda vukuya gelmiş ise, sigortacının bu hususu zarar görenlere karşı ileri süremeyeceği ve fakat ödemede bulunduktan sonra tazminatın kaldırılmasını veya azaltılmasını sağlayabileceği oranda sigorta ettirene rücu edebileceği hükme bağlanmış bulunmaktadır.

Poliçede yer alan bu şart esasen KTK.'nın 95. maddesi düzenlemesinin poliçeye aksettirilmiş bir hükmüdür. ZMSS şirketi ehliyetsiz araç kullanılması sebebine dayanarak kendi sigortalısının ancak onunu veya sigortalı aracın sürücüsünün kusuru oranında rücu edebilir. Zira araç sahibinin sorumluluğu diğer bir deyişle karşı araç malikine tazminat ödeme yükümlülüğü aracı kullanan sürücü ehliyetsiz olsa dahi kusur esasına dayalıdır.

Sigortalı aracın, gereken ehliyetnameye haiz olmayan kişi tarafından kullanılması ve bu kişinin (sürücünün) kusurlu oması rücu etmek için yeterli olup, rizikonun gerçekleşmesinden, ehliyetiz araç kullanmanın asli unsur olması ya da münhasıran ehliyetsizlik sebebiyle kazanın meydana gelmesi gerekmemektedir. (Yargıtay ... HD'nın 15/04/2013 tarih ve ... E. - ... K. )

Tüm deliller toplandıktan sonra dosya trafik alanında uzman bilirkişi, sigorta alanında uzman bilirkişi ve otomotiv alanında uzman bilirkişiye tevdii edilerek davaya konu meydana gelen kazada dava dışı üçüncü kişilerin kusur durumlarının tespitine yönelik olarak kaza tespit tutanağında bulunan bilgiler ile tarafların beyanları dikkate alınarak kazanın ne şekilde meydana geldiği, kazanın meydana gelmesinde dikkatsiz ve tedbirsiz davranışların neler olduğu, gerekli dikkat ve özenin gösterilip gösterilmediği, davaya konu olayda ihlal edilen kuralların hangileri olduğu, yolun ve aracın kazaya etkisinin olup olmadığı,

etkisi var ise ne şekilde olduğu hususları ile araçta meydana gelen gerçek zarar miktarı, kazanın salt ehliyetsizlik sebebiyle gerçekleşip gerçekleşmediği, başka etken durumlar olup olmadığı, teminat kapsamında gerçekleşen bir kaza olup olmadığı hususlarında rapor düzenlenmesi istenilmiş, mahkememizce de yeterli bulunan bilimsel denetlenebilir ve gerekçeli bilirkişi raporuna göre,

26.10.2021 tarihinde meydana gelen kazanın oluşumunda trafik akışının uygun şekilde aracının hızını yol ve trafik şartlarına uydurmaması ve önündeki araç ile arasındaki takip mesafesini korumaması nedeni ile Karayolları Trafik Kanunu'nun 84/d maddesi gereği %100 kusurlu olduğu, ... plakalı aracın ve ... plakalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda etkili olmadığı, hesaplanan değer kaybı, hasar bedeli ve rapor ücreti tutarlarının sigorta şirketi tarafından yapılan ödemeler ve icra dosyasındaki toplam tutarlar ile uyumlu olduğu,

ZMM genel şartları kapsamında tazminat ödemelerinin gerçekleştiği, bu şekilde kazanın oluşumunda tek etken olan ehliyetsiz ve kusurlu araç sürücüsü ve aracın maliki davalıya rücu hakkının bulunduğu kanaati ile davanın kabulüne karar vermek gerekmiş, Somut olayda icra takibine konu alacak tazminata dayalı bir alacak olup, takibe konu alacak yargılamayı gerektirdiğinden davalı borçlunun borç tutarını tahkik ve tayin etmesinin mümkün olmayıp, likit (muayyen) bir alacağın varlığı söz konusu olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilerek tüm bu açıklamalar doğrultusunda aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip ... e-imzalı Hakim ... e-imzalı