KÜNYE
T.C. İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi
- Karar tarihi
- 24 Haziran 2025
- Esas no
- 2021/684
- Karar no
- 2025/586
- Dava
- İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) ve Menfi Tespit
- Dava tarihi
- 18/10/2021
Karar Metni
1.167 kelime·6 dk okuma·3 bölüm
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ
Davacı vekili tarafından Mahkememize sunulan dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin tacir olup, ticari hayattan kaynaklı bir alış veriş neticesinde müşterilerinden olan alacağına karşılık "... no'lu 27/02/2021 keşide tarihli ve 6.377,40 TL bedelli keşidecisi...Tic.Ltd.Şti.
Olan çeki müşterisi...'dan" teslim aldığını, ancak müvekkilinin söz konusu çeki, kendi yediinde iken bilgisi dışında rızası hilafına kaybettiğini, çekin bulunamadığını, hem çekin vadesi geldiğinde 3. kişilere ödenmemesi ve herhangi bir icra takibine maruz kalmamak adına hem de tarafların mağdur olmaması için taraflarınca İzmir... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...Esas dosyası ile çek iptali için dava açıldığını, işbu dava konusu olan çekin...A.Ş.
İstanbul Kurumsal Şubesi'ne...A.Ş. isimli şirket tarafından ibraz edildiğinin ilgili bankaca bildirildiğini, İzmir...Asliye Ticaret Mahkemesinice taraflarına çeki elinde bulunduran son hamile karşı istirdat davası açmak için süre verildiğini, bu amaçla işbu davanın açıldığını, bu kapsamda öncelikle müvekkilinin rızası dışında elinden çıkan çekin davalıdan alınarak müvekkiline iadesine ve müvekkilinin haklı hamil olarak tespitine , bunun dışında davacı müvekkilinin dava konusu çeke karşılık kimseye borcu bulunmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; bahsi geçen çekin, davacı şirket elindeyken kaybedildiği hususunda müvekkili şirketin herhangi bir bilgiye sahip olmadığını, söz konusu çekin müvekkilinin ticari ilişkilerinden kaynaklı bir alış veriş neticesinde müvekkile ciro edildiğini, son olarak müvekkili şirketçe ...no'lu 27/02/2021 keşide tarihli ve 6.377,40 TL bedelli çekin ödemesinin ....
ŞTİ'nden alınmış olup, çekin işbu firmaya iade edildiğini, açılmış olan işbu davada; müvekkili şirketin taraf olarak gösterilmesinde, korunmaya değer bir hukuki yarar bulunmadığından, davanın müvekkili şirket açısından dava şartı yokluğundan öncelikle usulden reddine karar verilmesini, zira davaya konu kaybolan çek için ... SAN. VE TİC. LTD. ŞTİ firmasından ödemenin alınmış olup, çekin işbu firmaya teslim edildiğini, bu nedenlerle müvekkili ... VE KİMYA SAN.
A.Ş. açısından; öncelikle davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine, sayın Mahkeme aksi kanaatte ise haksız ve hukuki dayanaktan yoksun olarak açılmış bulunan işbu davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER
Taraflara ait ticaret sicil kayıtları, İzmir... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası, Kemalpaşa CBS'nın ... D.İş sayılı soruşturma dosyası, ... Çankaya-İzmir şubesinin,... no'lu 27/02/2021 keşide tarihli ve 6.377,40 TL bedelli çek fotokopisi ve ilgili banka cevabı mahkememiz dosyası arasındadır.
İzmir ...Asliye Ticaret Mahkemesinin... karar sayılı dosyasının incelenmesinde; Mahkememiz davacısı tarafından gerek dava konusu...olu ve dava dışı ... nolu çeklerin zayisinden kaynaklı açılan davada ibraz edildiği anlaşılmakla birlikte verilen süre içinde istirdat davası açıldığı belirtilerek karar verilmesine yer olmadığı kararının verildiği anlaşılmıştır.
Davaya konu çekin şekli incelenmesinde; ... Çankaya İzlir şubesine ait, 27/02/2021 tarihli, ...seri numaralı ve 6.377,40 TL bedelli çekin ...ltd. Şti tarafından keşide edilmekle birlikte lehtar sıfatıyla ...Ltd. Şti'ye verildiği, adı geçen lehtar tarafından cirolanmak suretiyle...'a verilmekle birlikte adı geçen ciranta tarafından cirolanan çek davacıya verildiği, davacı tarafından...Ltd. Şti'ye, bu ciranta tarafından...'a, bu ciranta tarafından... tarafından ... tarafından cirolanan çek ise ...Ltd, Şti'ye oradan da ciro yolu ile davalı şirkete geçtiği ve ibrazının davalı yanca yapıldığı görülmüştür.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre yapılan inceleme neticesinde taraflar arasındaki uyuşmazlığın; davacının müşterisinden alışverişi neticesinde alınan... no'lu, 27/02/2021 keşide tarihli ve 6.377,40 TL bedelli, keşidecisi ....Tic.Ltd.Şti. olan çekin rızası hilafına kaybedilen, İzmir ....ATM dosyasında da çek iptali davası açılan işbu dava konusu çekin davalı şirket tarafından ibraz edildiği, ancak ödeme yasağı bulunduğundan ödenemediği, halen son hamil olan davalı şirketten çekin istirdatına ve bu çek yönünden davalıya borçlu olunmadığının tespitine ilişkindir.
Mahkememizce davanın ...Ltd. Şti'ye usulüne uygun şekilde ihbarına yönelik verilen beyan dilekçesinde konu çekin cari hesap ilişkisi kapsamında...tan alınmakla borcunun olduğu davalı ...A.Ş.'ye verildiği, çekin karşılığının olmadığı için davalı yanca kendilerine verilidği ve ...şirketi tarafından da önceki ciranta konumundaki ... firmasına iade edilerek ödemenin alındığı yönünde beyanda bulunulduğu görülmüştür.
Söz konusu yazı cevabı karşısında Mahkememizce ... isimli şirkete yazılan müzekkere cevabına göre ise dava konusu çekin karşılıksız olarak... Aletlerinden taraflarına iade geldiğini, çekin tahsilatının taraflarınca ...Aletlerine yapıldığını, önceki ciranta konumundaki firma olan ...'ya verildiği ve ... ödemesinin yapıldığı ve çekin ...'ya iade edildiği yönünde beyanda bulunulduğu görülmüştür.
Yukarıda belirtilen müzekkere cevapları kapsamında bu sefer dava dışı ... şahıs firması yönünden beyanı alınmasına dair talimat yazılmasına rağmen herhangi bir beyanda bulunulmadığı anlaşılmıştır.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde. Her ne kadar yukarıdaki gerekçeler ile konu çekin zayisi sebebiyle dava açılmasından sonra yargılamanın yapıldığı İzmir ...
ATM tarafından verilen süre içinde çeki ibraz eden davalı aleyhine iş bu dava açılmış ise de söz konusu istirdat isteminin temelinin, çek üzerinde yetkili hamil sıfatından kaynaklandığı, çekin şekli incelemesine yönelik yukarıda belirtilen açıklama kapsamında davacının çeki...dan alıp cirolamak suretiyle ...Ltd.
Şti'ye verdiği ve çekin ciro işlemine yine yukarıdaki şekilde devam edildiği, çeki banka ibraz eden davalı ise de müzekkere cevaplarına göre çekin hali hazırda ... şahıs firmasında olduğunun anlaşıldığı, her ne kadar bu şahıs firması tarafından cevap verilmemiş ise de bu şahıs firmasından sonra çekte şekli olarak görünenler yönünden verilen cevapların birbirleri ile uyumlu olduğu,
çekin...'de olmadığı ondan önceki cirantalara döndüğü düşünülse bile konu istemin çekin istirdatına yönelik olduğu ve davalı aleyhine istirdat isteminde bulunulmasında başlangıçta hukuki yarar bulunsa bile bu kapsamdaki istem yönünden çekin davalı uhdesinde bulunmadığının yargılama sırasında sabit olduğu, bu hususun anlaşılmasından sonraki aşamalarda istirdat isteminin başka kişi ya da şirkete yönlendirildiği yönünde bir istemde bulunulmadığından resen bu konuda bir değerlendirme yapılması doğru görülmeyerek istirdat istemi yönünden yargılamanın devamında davalının muhataplığının bulunmadığı,
çekin şekli incelemesinde ciro silsilesinde kopukluk olmadığı, çekin iktisabı bakımından davalı yanın kötü niyetinin bulunduğuna dair bir bilgi ve belgenin dosyaya sunulmadığı gibi aksi durum da anlaşılamadığından istirdat istemi yönünden davacı talebinin reddi gerektiği, yine az önce açıklanan hususlar kapsamında her ne kadar davacı yanca davalı yan yönünden borçlu olunmadığı yönünde ikincil bir istemde bulunulmuş ise de savcılık dosya akıbetinin olumsuz sonuçlandığı,
davacının çek kendisine verildikten sonra yukarıda belirtildiği gibi ciro silsilesine tabi tutmakla son ciranta konumundaki davalı yan yönünden önceye dair açıklanan hukuki ilişkin gerek....Ltd.
Şti gerekse de... isimli şirket tarafından açıklandığı göz önüne alındığında davalının hukuki ilişki gereği çeki elinde bulundurduğu ve yine iktisabında da kötüniyeti olmadığından ve bunun ispatının da davacı yanda olduğu göz önüne alındığında açılı davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
Katip ... · E imza Hakim ... · eimza
İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi, E. 2021/684, K. 2025/586, 24 Haziran 2025 tarihli karar · Kaynak: UYAP Emsal Karar Arama