İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/98 K.2024/255

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı şirket yetkilisi dava dilekçesinde özetle; ...nin tüm ticari defter ve belgeleri, faturaları, vergiye esas belgeleri ile sair her türlü belge evraklarının 12 yıl kadar önce mali müşavir elinde iken kaybolması sebebiyle zayi olduklarının tespiti ile davacı ...nin tüm ticari defter ve belgeleri, faturaları, vergiye esas belgeleri ile sair her türlü belge evraklarının zayi olmaları sebebiyle zayi belgesi verilmesini talep etmiştir.

DAVA KONUSU

Açılan dava, davacı ...nin tüm ticari defter ve belgeleri, faturaları, vergiye esas belgeleri ile sair her türlü belge evraklarının 12 yıl kadar önce mali müşavir elinde iken kaybolması sebebiyle zayi olduklarının tespiti ile davacı ...nin tüm ticari defter ve belgeleri, faturaları, vergiye esas belgeleri ile sair her türlü belge evraklarının zayi olmaları sebebiyle zayi belgesi verilmesi taleplerine ilişkindir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 82/7. maddesinde; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir." düzenlemesi bulunmaktadır.

Talebin davacı ...nin tüm ticari defter ve belgeleri, faturaları, vergiye esas belgeleri ile sair her türlü belge evraklarının 12 yıl kadar önce mali müşavir elinde iken kaybolması sebebiyle zayi olduklarının tespiti ile davacı ...nin tüm ticari defter ve belgeleri, faturaları, vergiye esas belgeleri ile sair her türlü belge evraklarının zayi olmaları sebebiyle zayi belgesi verilmesi taleplerine ilişkin olduğu,

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 82/7. maddesi düzenlemesi çerçevesinde zayi belgesi verilebilmesi için talebe konu defter veya belgenin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle zayi olmuş olması gerektiği, ayrıca öğrenildiği tarihten itibaren otuz gün içinde talepte bulunması gerektiğini, bu kapsamda talep açısından 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 82/7. maddesinde düzenlenen koşulların gerçekleşmediği kanaatine varılmıştır.

Tüm dosya kapsamı, davacı tarafından sunulan dava dilekçesi ve sair deliller birlikte değerlendirildiğinde; davanın davacı ...nin tüm ticari defter ve belgeleri, faturaları, vergiye esas belgeleri ile sair her türlü belge evraklarının 12 yıl kadar önce mali müşavir elinde iken kaybolması sebebiyle zayi olduklarının tespiti ile davacı ...nin tüm ticari defter ve belgeleri, faturaları, vergiye esas belgeleri ile sair her türlü belge evraklarının zayi olmaları sebebiyle zayi belgesi verilmesi taleplerine ilişkin olduğu,

dava konusu karar defterinin yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle zayi olmuş olması gerektiği, Türk Ticaret Kanununun 82/7. maddesi kapsamında yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde ziyaa uğradığı takdirde tacirin ziyaı öğrendiği tarihten itibaren 30 gün içinde açacağı dava ile ticari defter ve belgelerinin zayi olduğuna ilişkin belge verilmesini talep edebileceği, her tacirin basiretli tacir gibi davranma yükümlülüğü gereğince ticari defter ve belgelerini usulüne uygun şekilde tutmak ve saklamak mecburiyetinde olduğu,

davacı şirket yetkilisinin 14/05/2024 tarihli duruşmada dava konusu defterler kaybolalı 12 yıl kadar olduğunu, şirketi daha önce kapattırmak istediklerinde eşi ile muhasebecilerinin görüşmüştüklerini, muhasebecinin defterleri vermediğini, şirketin iki yıl içinde kapanacağını söylediğini, ancak şirket kapanmadığını, defterlerin nerede olduğunu bilmediklerini beyan ettiği, davacı şirket yetkilisinin beyanlarından da anlaşıldığı üzere davacı şirket yetkilisinin defterlerin zayi olduğundan 12 yıldır haberdar olduğu,

davanın hak düşürücü süre içerisinde ikame edilmediği anlaşılmakla, açılan davanın 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununun 82/7. maddesi uyarınca hak düşürücü süre sebebiyle usulden reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.