Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/30 K.2021/305

...

DAVA : ALACAK

DAVA TARİHİ : 17/01/2018

KARAR TARİHİ : 01/06/2021

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH : 30/06/2021

Mahkememizde görülmekte olan alacak davasında yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ...Kargo ...şubesinde çalışmakta iken biriktirdiği ve borç olarak aldığı para ile ...Döner isimli bir firmadan franchise alma düşüncesiyle bilgisini internetten aldığı ...Restorant İşletmeciliği ve Gıda Ltd.

Şti müdürü ...isimli şahıs ile telefon üzerinden iletişime geçtiğini ve şahsın bu bölgede ...şubesinin ve franchise koordinatörü olan davalı ...'ın şirket adına sözleşme yapmaya ve temsile yetkili olduğunu bildirmesi üzerine gerekli araştırmalar yapılarak,

işletmenin açılacağına karar verilerek 58.500,00-TL olan sözleşme bedelinin yarı oranına yakın bir bedelin peşin ödenmesi gerektiğinin geri kalan miktarın ise dükkan işletilmeye hazır şekilde teslimi sırasında ödeneceği konusunda mutakabata varıldığını, davalı ...ile müvekkili arasında ...döner markası adı altında üretilen ürünlerin kullanıma ve satışı mağaza dekorasyonu, restoran ekipmanlarının temsili için 03.02.2017 tarihli bayilik sözleşmesi imzalandığını ve müvekkili tarafından ...'a nakden 6.600,00-TL ve 03.02.2017 Tarihinde ...bankasına EFT işlemi ile 17.000,00-TL olmak üzere toplam 23.600,00-TL nin ilk aşamada verildiğini,

sözleşmeye konu ...tescil numaralı ve ...tescil tarihli “...’’ markası sözleşmenin kurulduğu tarihte, Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde “...Restoran İşletmeciliği ve Gıda Ltd.

Şti. ” adına tescilli olduğunu, ilgili kurum kayıtlarından taraflarınca tespit edildiğini, bahse konu şirkete ait "...” alan isimli internet sitesinin "hakkımızda" kısmında davalı ...’ın firmanın franschise koordinatörü olduğunun görüldüğünü, şirket müdürü ...ile telefon ile görüşüldüğü ve franchise işlemlerinde ...’ın yetkili olduğu,

işlemlerin onunla yapılması gerektiği bilgisini alındını ve bu nedenle davaya konu sözleşmenin davalı ...ile imzalandığını, dava açılırken ise bahse konu şirketin tasfiye haline girdiğini ve tasfiye memuru olarak şirket müdürü ...’ın atandığının görüldüğünü, "...” markasının 13/09/2017 tarihinde “...Yiyecek Gıda ve Ticaret A.Ş.” unvanlı başka bir şirkete devredildiği de davalı ve ...’ın müdürü bulunduğu şirketin kötü niyetle hareket ettiklerini ortaya koyulduğunu,

Müvekkilinin sözleşmenin gereği gibi ifa edileceğine ilişkin davalı tarafa güvendiğini ve “...Mah. ... Sk. No:.../lzmir” adresindeki dükkanın kiralanması hususunda ...ile kira sözleşmesinin akdedildiğini, dükkanın kiralanması için emlakcı hizmeti dolayısıyla ...Ltd. Sti, adına ...’ya bir kira bedeli olan 3.600-TL nakit ödeme yaptığını, müvekkilin kiralanan dükkana ait 15 günlük kira bedeli olan 1.800-TL’yi makbuz karşılığında kiraya veren ...'aödediğini,

Müvekkilinin projenin ne durumda olduğunu sormak amacıyla defalarca denemesine rağmen ...’a ulaşamadığını, ...'ın müvekkili ile iletişim kurduğu cep telefonunun hiçbir şekilde açılmadığını, bu hususun müvekkiline ait olan telefonun arama kayıtları ilgili servis sağlayıcıdan istenildiğinde ortaya çıkacağını, müvekkilinin bu kez ...şubesinine, ...ile görüşmeye gittiğinde yine kendisine ulaşamadığını, çalışanların da uzun süredir kendisine ulaşamadıkları bilgisini aldığını, ardından şirket müdürü ...'ı arayıp davalıya ulaşamadığını beyan ettiğini, ...'ın ise davalının kendilerine de para göndermediğini, davalıdan haber alamadıklarını,

müvekkilinin zararının ise kendilerince karşılanmayacağının söylendiğini, ileri sürerek müvekkilinin davalıya ödemiş olduğu 23.600,00-TL’nin temerrüt tarihi olan 27/10/2017 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, müvekkilin karşı tarafın edimini gerçekleştireceğine güvenerek yapmış olduğu masraf olan emlakçı ücreti ve kira bedeli olmak üzere toplam 5.400-TL alacağın dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi de birlikte, davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı şirket tasfiye memuru cevap dilekçesinde ; davacının davalı ...'ın yetkisini aşarak yapmış olduğu işbu dava konusu 03/02/2017 tarihli Franchise Sözleşmesinin 19. maddesinde işbu sözleşmeden kaynaklanan uyuşmazlıklarda ...Mahkemeleri ve İcra Daireleri yetkili hale geldiğini, bu nedenle yetki itirazında bulunduğunu,

Tasfiye Halindeki ...Restoran İşletmeciliği ve Gıda Ltd Şti’nin 29/04/2016 tarihli tasfiye kararı 24/06/2016 tarihinde Türk Ticaret Sicil Gazetesinde yayınlandığını, tasfiye memuru olduğu işbu tarihten sonra davalı ...'ın Bayilik yetkisini aşarak 03/02/2017 tarihli sözleşmeyi davacı ...ile imzaladığını, bu sebeple rızası dışında gerçekleşen ve tasfiye memuru olarak hiçbir kişisel kusurunun olmadığı halde taraf olarak gösterilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, dava konusu sözleşmede imzasının bulunmadığını, davacının franchise söyleşmesini kendisinden dolayı imzaladığı iddiası gerçek dışı olduğunu,

davacı ile telefon konuşması yapmadığını, bayilik sözleşme bedeli olarak tarafların 58.500,00 TL üzerinde anlaşmaya varmış iseler de ...nam ve hesabına yatırılan 23.600,00 TL'lik bedeli almadığını, sözleşmeden kaynaklanan bir zenginleşmesinin de söz konusu olmadığını, dava dilekçesinde atıf yapılan Borçlar Kanunu genel hükümlerine dayanılarak veyahut kusur sorumluluğuma gidilerek tarafından tazmin talep edilmesi ve müşterek sorumluluk İlişkisi kurulmasının hukuka aykırı olduğunu, davacı ile davalı ...'ın tarafından imzalanan sözleşmenin ikili görüşmelerinde karşılıklı yükümlülüklerin nasıl yerine getirileceğine ilişkin bilgisinin olmadığını,

paranın bir kısmının sonra ödeneceğine ilişkin ticari teamüllere atıf yapılarak iddia edilen hususlarla ilgili iddiasını davacı ispatlamak durumunda olduğunu, sözleşmenin 14. Maddesinde bayilik sözleşme bedeli olan 58,500,00 TL+KDV “bedel anlaşma gününde firmaya banka havalesi yoluyla ödenir ve paranın firmadan iadesi kesinlikle istenemez' şeklinde olduğunu, sözleşmenin esaslı unsuru olan bedel konusunda dahi kusurlu hareket eden kişinin davacı olduğunu, şirket hesapları incelendiği zaman firmaya ödenen böyle bir bedel olmadığının görüleceğini, para transferinin ...’ın kişisel hesabına yapıldığını,

hiç almadığı paranın tanziminin istenmesi mesnetsiz olduğunu,

Davacı ...'ün yalnızca 23.600.00 TL ödeme yaptığı vc restoran ekipmanları ile dekorasyon malzemelerinin hazırlanmasını talep ettiği, geri kalan tutarın ödenmesi beklenilmeksizin ...tarafından davacının iyiniyetine güvenerek davalının gösterdiği adreste bayi dekorasyon işlerinin yapılması ve mutfak ekipmanlarının hazırlanması için ...Reklamcılık isimli şirket ile sözleşme imzalandığı, mimar ile yapılan sözleşmeler alınan malzemelere ilişkin faturalarda sözleşme şartlarının ...tarafından yerine getirildiğinin ispatı olduğunu,

“...” markası “...Restoran İşletmeciliği ve Gıda Ltd. Şti,” adına tescilli olduğunu şirketin tasfiyeye girdikten sonra şirket tasfiyeyi sonlandırmak için tasfiyenin olağan işlemlerinden olan isim hakkının “...Yiyecek Gıda Ticaret A.Ş” unvanlı şirkete devredildiğini, şirketin tasfiye haline girdiği tarihten sonra davacının ...ile dava konusu sözleşmeyi imzaladığını, marka devrinin kötü niyetli yapıldığı iddiası mesnetsiz olduğunu,

Davacının ...'a ulaşılamadığını bu sebeple kalan sözleşme bedelinin ödenemediği şeklinde iddiasının da mevcut olduğunu, davacının imzaladığı sözleşmenin 14, Maddesinde "sözleşme bedelinin tamamının firma hesabına havale yoluyla ödenir' hükmü açık olduğunu, davacının bu bedeli yatırmadığı gibi önceki ödemeleri yaptığı banka hesabının aktif olduğu yine ...’ın keşideci olduğu ...tarihli Karşıyaka ..., Noterliğinden çekilen ihtarnamede belirtildiğini, savunarak davacının ise işbu davayı açmakta tamamen kötünivetli olması nedeniyle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir

Davalı ...vekili cevap dilekçesi ile; davayı kabul etmediklerini, taraflar arasında 03.02.2017 tarihinde bayilik sözleşmesinin imzalandığını, sözleşmenin imzalanması ile davacı marka ismini kullanım hakkını elde ettiğini, sözleşmede sözleşme bedelinin peşin ödeneceği belirtildiğini ve taraflarca kararlaştırılmış olmasına rağmen müvekkilinin iyi niyetle hareket ederek kısmi ödeme yapılmış olmasına rağmen işe başlamadığını,

müvekkili ile davacı arasında bayilik sözleşmesinin imzalanmasından sonra hiç vakit kaybetmeden bayilerinin mimari ve dekorasyon işini yapan ...Turkey firmasının kreatif direktörü ...ile irtibata geçirilerek davacının bayi olarak kullanacağı dükkanın ölçülerini aldırdığını, nitekim alınan ölçüler sonucu ...Turkey firması tarafından hazırlanan mutabakat metni bayilik sözleşmesinden hemen 6 gün sonra imzalandığını ve yapılacak işin bedeli belirlenmediğini,

Bayinin dekorasyon ve mutfak ekipmanları ise ...Turkey firması tarafından bayinin gösterdiğini dükkana uygun ölçüde hazırlandığını, ve teslime hazır olduğunu, bu aşamaya kadar her şey ticaret ahlakı ve iyi niyet çerçevesinde ilerlemekte iken davacının işyerinin kurulacağı dükkan hakkında bazı sorunlarla karşılaşmaya başladığını, dükkana doğalgaz bağlatmak isteyen davacının yardımcı olmak isteyen müvekkiline, alandaki tecrübesini de kullanarak dükkana bir doğalgaz firması gönderdiğini ve doğalgaz döşenmesi için proje hazırlatıldığını,

ancak davacının bu proje sonunda belirlenen tahmini maliyete katlanamayacağını beyan ederek işin durdurulmasını istediğini, yiyecek imalatı yapılacak işyerinde baca bulunmadığından; davacı tarafın ilgili dükkanın bulunduğu ana gayrimenkulün kat malikleri yönetim kurulundan baca inşası için izin istendiğini ancak alınmadığını,

Davacının başlangıçtaki beyanlarına ve sözleşmeye güvenen müvekkilinin bayinin yer alacağı dükkana uygun ölçülerde dekorasyonu ve mutfak ekipmanlarınının hazırlatıldığını, sözleşme gereği hazırlanan tüm ekipmanın bayiye özel ölçülerle hazırlandığını ve başka bir yerde kullanılamayacak olduğundan müvekkilinin büyük mağduriyet yaşadığını, kalan sözleşme tutarının daha önce kısmi ödemenin yapıldığı hesaba gönderilmesi halinde bayi tarafından talep edilen tüm ekipman halen montaja hazır olduğunu, davacı tarafın iddia ettiği gibi müvekkilinin ulaşılamadığı ve sözleşme bedelinin kalan tutarının ödenemediği iddiaları tamamen gerçek dışı olduğunu, ileri sürerek açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; alacak davası olup franchise sözleşmesinin yerine getirilmediği, ödenen bedel nedeniyle davalının sebepsiz zenginleştiği iddiasına dayalı olarak ödenen bedelinin iadesi istemine içermektedir.

Harçlandırılan dava değeri; 29,000,00-TL'dir.

Davacı vekili delil olarak; bayilik sözleşmesi, banka dekontu ve banka kayıtları, ihtarnameler , Türk Patent Ve Marka Kurumu kayıtları, siteye ilişkin ekran görüntüsü, emlakçılık hizmeti ödeme makbuzu, tanık, yemin ve bilirkişi incelemesine dayanmış, dayanak belgelerini dosyaya sunmuştur.

Davalı ...delil olarak, Bayilik sözleşmesi, ihtarnameler, kat mülkiyet bilgileri, yemin ve bilirkişi incelemesine dayanmış, dayanak belgelerini dosyaya sunmuştur.

Davalı ...vekili delil olarak; ...Turkey firması tarafından hazırlanan mutabakat metni, banka dekontu, tanık, yemin ve bilirkişi incelemesine dayanmış, dayanak belgelerini dosyaya sunmuştur.

Tarafla arasında davaya konu olan sözleşme ilişkisinin kurulduğu ve davacı tarafın bahsettiği ödemeleri yaptığı konusunda uyuşmazlık bulunmadığı, uyuşmazlığın bu ödemelerin iadesinin istenip istenemeyeceği konusunda bulunduğu tespit edildi.

Mahkememizce uyuşmazlık konusunda rapor düzenlenmesi için dosyanın bilirkişi heyetine tevdine karar verildiği, bilirkişiler tarafından mahkememize sunulan kök ve ek raporlarda; tarafların basiretli iş adamı gibi davranmakla yükümlü olduklarını, uyuşmazlığa konu bayilik sözleşmesinin 14.maddesinde, davacıya teslim edilecek dekorasyon ve ekipman ücreti olarak 58.500TL+KDV bedel belirlendiği ve iş bu bedelin 03.02.2017 tarihinde davalı ...’a ödenmesinin kararlaştırıldığı,

sözleşmenin 17. maddesinde bir kez daha ödemenin sözleşme imzalandığı anda yapılması gerektiğine yer verildiğini, davalının temerrüde düşmekte kusuru bulunmadığı ve davalı ...’ın davacının dekorasyon ve ekipman işlerinin temini için üzerine düşen yükümlüklerini yerine getirdiğini, dava dosyasında yer alan bayilik sözleşmesi dikkate alındığında sözleşmenin ...- ...ile davacı ...arasında imzalandığı davalı Tasfiye Halinde ...Restoran İşletmeciliği Ve Gıda Limited Şirketi’nin sözleşmenin tarafı olmadığını,

davacının davalıya 23.600-TL ödeme yaptığı ve davalının davadışı ...Turkey firmasına davacının mobilya ve dekorasyon işleri için 24.250TL ödeme yaptığı dikkate alındığında davalı ...’ın sebepsiz zenginleştiği yönündeki davacı iddiasının hukuken yerinde olmadığı bildirilmiştir.

Davacı tarafın itirazı üzerine alınan raporda kök rapordaki görüşler yinelenmiştir.

Dosya içerisine alınan deliller birlikte değerlendirildiğinde, 03.02.2017 tarihli bayilik sözleşmesinin davacı ...ile davalı ...arasında imzalandığı, sözleşme bedelinin 58.500,00-TL olduğu, sözleşmenin 17.maddesinde sözleşmesinin başlangıcı süresi ve yenilenmesinin düzenlediği " iş bu sözleşme hükümleri imza altına alındığı andan itibaren geçerlidir ve anlaşma imzalandığı anda ödememe taahhüt edilir. İş bu sözleşme 10 yıl süreyle geçerlidir.

Onuncu yılın sonunda kendiliğinden fesh olunur. Onunu Yılın sonunda fesih için herhangi bir ihtar ve ihbara gerek yoktur. Sözleşme kendini yenilemez, bayi bayiliğine devam etmek istiyorsa firma tarafından hazırlanacak yeni sözleşmenin taraflarca imzalanması gerekecektir. " şeklinde olduğu, davacı tarafından davalı ...'a toplamda 23.600,00-TL ödeme yapıldığı, davalı ...tarafından dava dışı ...Turkey fabrikası dekorasyon için 24.250,00-TL ödeme yapıldığı, tespit edilmiştir.

Davacı tarafça sözleşmeden doğan yükümlüklerin davalılar tarafından yerine getirilmemesi nedeniyle Karşıyaka ....Noterliğinin ...tarih ...yevmiye nolu ihtarnamesi ile yapılan ödemelerden bahsedilerek davacının geri kalan tutarı ödemek amacıyla ...'a ulaşma çabalarının sonuçsuz kaldığı, muhatap şirketin davacının talebine karşı hareketsiz kaldığı, sözleşme tarihinden ihtar tarihine kadar davacının muhatap bulamadığı,

gerek şirket gerekse ...tarafından sözleşmede tahaahüt edilen ...ürünleri, restoran ekipmanları teslimi, mağaza dekorasyon gibi edimlerin hiç birinin yerine getirilmediğini sözleşme hükümlerinin muhataplar tarafından ihtar edildiğini, davacının sözleşmenin kurulmasına güvenerek sözleşmenin ifa edileceğini mağaza işin iş yeri kira sözleşmesini akdettiği bunun için 1 aylık kira bedeli olan 3.500,00TL emlakcı ücretinin emlakcıya ve 15 günlük kira bedeli olan 1.7500,00-TL'yi kiraya verene ödediğini,

sözleşmenin ifa edileceği mağazanın davacı tarafından kullanıma hazır hale getirilmesine rağmen davalılar tarafından edimlerin yerine getirilmediğinin bu nedenle sözleşmeden döndüklerini, davacıda meydana gelen zararlar olan 23.600,00-TL sözleşme, 1.750,00-TL iş yeri kira bedeli ve 3.500,00-TL emlakçı bedeli olmak üzere 28.850,00-TL'nin ihtarnamenin tebliğinden itibaren 3 gün içerisinde bildirdikleri hesaba gönderilmesinin istendiği görülmüştür.

Davalılardan ...tarafından gönderilen karşı ihtarnamede, sözleşme bedelinin KDV dahil 69.030,00-TL olduğunu, sözleşme bedelinin sözleşmenin yapıldığı tarih itibariyle banka havalesi yoluyla ödenmesinin gerektiğini, davacı tarafından sadece 23.600,00-TL ödeme yapıldığını, davacının kullanacağı iş yerinde dekorasyon işlerini yapılması ve mutfak ekipmanlarının hazırlanması için ...isimli firma ile sözleşme yapıldığını ve bayi için yapılacak işlerin yapılmasını sağladığını, davacı ile defalarca irtibat kurulduğunu tüm ekipmanların hazırlandığını, montaja gelineceğinin ve ödemenin kalan kısmının talep edildiğini,

ancak davacının bayi olarak kullanmayı planladığı adrese doğalgaz bağlantısı yaptırmadığını bu sebeple sözleşmeden caydığı ve bu nedenle ödemenin yapılması halinde ekipmanların montajın yapılacağının ihtar edildiği görülmüştür.

Sözleşme hükümleri ve ihtarnamelerin içeriğinden davacının sözleşmeyi feshetme hakkının bulunmadığını, davalı ...'ın sözleşmeyi devam ettirme iradesinin bulunduğu, davacı tarafça davalıya sözleşme uyarıca verilen iki tarafından ihtilafsız olarak kabul ettiği bedel olan 23.600,00-TL 'yi geri isteme hakkının bulunmadığı gibi iş yeri kirası nedeniyle ödemiş olduğu, 1.800,00-TL kira bedeli ve 3.600,00-TL emlakcıya vermiş olduğu ücretleri davalı ...'dan talep edemeyeceğinden bu davalı yönünden davanın esastan reddine, davalı Tasfiye ...Restorant İşletmeciliği ve Gıda Ltd. Şti'nin ise sözleşmenin tarafı olmaması nedeniyle pasif dava ehliyeti bulunmadığından usulden reddine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde karar tesis edilmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... ¸e-imzalıdır