Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi E.2019/440 K.2021/178

...

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ "TÜRK MİLLETİ ADINA"

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO : ... KARAR NO :...

BAŞKAN : ... ÜYE : ... ÜYE :... KATİP :...

DAVACILAR : 1-... 2-... 3-... VEKİLLERİ : Av. ... DAVALILAR : 1-. VEKİLİ : Av. ... 2-... 3-... VEKİLİ : Av. ...

DAVA

Maddi ve Manevi Tazminat

DAVA TARİHİ : 17/09/2019

KARAR TARİHİ : 31/03/2021

KARARIN YAZILDIĞI

TARİH : 03/05/2021

Davacılar vekili tarafından verilen dilekçe ile açılan davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

İSTEK

Davacılar vekili dava dilekçesi ve cevaba cevap dilekçeleri ile; 21/09/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu davalı ...'ın maliki olduğu davalı ... yönetimindeki idaresindeki ... plaka sayılı aracın (hem ZMMS poliçesi ile hem genişletilmiş kasko sigorta poliçesi ile davalı ... Sigorta A.Ş.nezdinde sigortalı) müvekkillerinden...'nun eşi, ... ve ...'nun babası olan...'ya çarpması sonucunda adı geçenin vefat ettiğini, dosya içerisindeki tutanaklar ve mevcut raporlar uyarınca araç sürücüsü ...'ın kusurlu olduğunun tespit edildiğini, açılan ceza davasının devam ettiğini, müvekkillerinin...'nun vefatı nedeniyle onun desteğinden yoksun kalarak maddi anlamda sıkıntıya düştüklerini, maddi ve manevi zararlarının oluştuğunu bildirerek:

a)Cenaze giderleri, dini vecibeler için harcananlar ve destekten yoksun kalma tazminatı olarak şimdilik her bir davacı yönünden 10.000,00 TL olmak üzere toplam 30.000,00 TL maddi tazminatın tüm davalılardan (davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi 21/09/2018 den itibaren, davalı ... Sigorta A.Ş.yönünden temerrüt tarihinden itibaren işleyecek) yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline,

b)Davacı eş ... için 150.000,00 TL, davacı çocuklar ... için 150.000,00 TL ve ... için 150.000,00 TL olmak üzere toplam 450.000,00 TL manevi tazminatın tüm davalılardan (davalılar ... ve ... yönünden kaza tarihi 21/09/2018 den itibaren, davalı ... Sigorta A.Ş.yönünden temerrüt tarihinden itibaren işleyecek) yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

SAVUNMA

Davalılar ... ve ... vekili cevap dilekçesi ve ikinci cevap dilekçesi ile; davanın zamanaşımına uğradığını, kazanın meydana gelmesinde müteveffa yaya...'nun asli kusurlu olduğunu, müvekkili ...'a ait ... plakalı aracın ... Sigorta A.Ş.nezdinde ... poliçe nolu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ve genişletilmiş kasko poliçesi ile sigortalı olduğunu, sırasıyla poliçe teminat limitlerinin 360.000,00 TL maddi tazminat, 250.000,00 TL maddi tazminat ve 62.500,00 TL manevi tazminat ile sınırlı olduğunu, istenen tazminat miktarlarının fahiş olduğunu bildirerek, davanın reddini savunmuştur.

Davalı ... Sigorta A.Ş.vekili cevap dilekçesi ile, yetkili mahkemenin müvekkili sigorta şirketinin genel müdürlük adresinin bulunduğu ...

Nöbetçi Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu; davacı tarafından öncelikle şirkete geçerli bir başvuru yapılması, 15 gün beklenerek cevap alınamaması veya eksik ödeme alınması halinde arabuluculuğa başvurulması gerektiğini, bu hususlara uyulmadığı için davanın usulden reddi gerektiğini, dava şartı arabuluculuk yoluna başvurulmadığını; davadan önce davacı tarafın başvurusu üzerine hasar dosyası açıldığını ve bu kapsamda ... nolu dosya için 3.818,00 TL, ... nolu hasar dosyası için 269.869,00 TL nin 11/12/2018 tarihinde ve ...

9.İcra Müdürlüğünün ...

E.sayılı dosyasına 32.917,39 TL nin 05/04/2019 tarihinde ödendiğini, 11/12/2018 tarihinde ibraname alındığını, ibranamenin geçerli olduğunu, geçersiz olduğunun varsayılması halinde müvekkilinin sorumluluğunun 360.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, sigortalının kusuru oranında ve gerçek zararı ile sınırlı olduğunu, karşı tarafın müteveffanın desteği olduklarının ispatı gerektiğini, davacıların dava konusu kaza nedeniyle elde ettikleri gelir ve tazminatların mahsubu gerektiğini bildirerek, davanın reddini savunmuştur.

GEREKÇE VE HÜKÜM

Taraflar delil ve belgelerini ibraz etmişler, ... 1. Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosya örneği celbedilmiş, davacılar ile davalılardan ... ve ... ile ilgili olarak tarafların sosyal ekonomik durumuna ilişkin ilgili merciilerden kayıtlar ve araştırma sonuçları, trafik tescil kayıtları celbedilmiş, Karayolları Trafik uzmanı ... imzalı 31/03/2020 havale tarihli bilirkişi raporu, makine mühendisi trafik uzmanları ..., ... ve ... imzalı 19/10/2020 havale tarihli bilirkişi heyeti raporu, aktüer uzmanı ... imzalı 23/02/2021 havale tarihli rapor alınmıştır.

Dava, T.B.K.'nun 49 vd.madde hükümleri ve 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununda öngörülen araç işleten hükümlerine ve zorunlu mali mesuliyet sigorta sözleşmesine göre açılmış, trafik kazasında vefat eden murisin desteğinden mahrum kalma nedeniyle uğranılan bakiye maddi zararın, cenaze ve def'in giderleri ile manevi zararların tazmini istemlerine ilişkindir.

... ilçesi ... Caddesi ile ... sokak kavşağında 21/09/2018 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu davalı ...'ın maliki olduğu davalı ... yönetimindeki idaresindeki ... plaka sayılı aracın (hem ZMMS poliçesi ile hem genişletilmiş kasko sigorta poliçesi ile davalı ... Sigorta A.Ş.nezdinde sigortalı) davacılardan...'nun eşi, ... ve ...'nun babası olan...'ya çarpması sonucunda adı geçenin vefat ettiği, ... plakalı aracın ...

Sigorta A.Ş.nezdinde ... poliçe nolu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ve genişletilmiş kasko poliçesi ile sigortalı olduğu; olay nedeni ile davalı sürücü hakkında ... 1.Asliye Ceza Mahkemesinin ... E.sayılı dosyası ile açılan ceza davasının devam ettiği; dava ile ilgili olarak 12/06/2019 tarihinde dava şartı arabuluculuk anlaşmama son tutanağının düzenlendiği hususlarında ihtilaf bulunmamaktadır.

Uyuşmazlık ve çözülmesi gereken sorun; mahkememizin işbu davaya bakmaya yetkili olup olmadığı, davanın zamanaşımına uğrayıp uğramadığı, davadan önce sigorta şirketine başvuru ve arabuluculuğa başvuru şartlarının yerine getirilip getirilmediği; dava konusu trafik kazasının meydana gelmesinde davalı sürücü ile müteveffanın kusur durumlarının ne olduğu, müteveffa...'nun davacıların desteği olup olmadığı, buna göre davacıların destek tazminatlarını, cenaze giderleri, dini vecibeler için yapılan harcamaları hak edip etmedikleri, hak etmişlerse bu tazminatların miktarlarının ne kadar olduğu,

davacıların manevi zarara uğrayıp uğramadıkları, uğramışlarsa manevi zarar miktarının ne olduğu, davadan önce davalı sigorta şirketi tarafından davacılara ödeme yapılıp yapılmadığı ve davacılar tarafından ibraname düzenlenip düzenlenmediği, dolayısıyla davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun bulunup bulunmadığı, sorumluluğu söz konusu ise sorumlu olduğu tutarın ne kadar olduğu noktalarındadır.

Tüm dosya içeriği ile delil ve belgelerin, özellikle ... imzalı rapor ile ceza dosyasında alınan Adli Tıp Trafik İhtisas Dairesi raporunu irdeleyen bilirkişi kurulu raporu ve aktüer raporunun değerlendirilmesi sonucunda:

I-Mahkememizin 29/01/2020 tarihli ön inceleme celsesinin "3-a, 3-b ve 4" nolu bentleri ile "...HMK.'nun 16.madde hükmü uyarınca haksız fiilden doğan davalarda haksız fiilin işlendiği yer mahkemesinin yetkili kılınmasına, dava konusu trafik kazasının mahkememiz yargı çevresi içerisinde kalan ... ilçesinde meydana gelmiş olmasına göre; işbu davaya bakma yetkisinin mahkememize ait olduğu anlaşıldığından, davalı ... Sigorta A.Ş. vekili tarafından ileri sürülen yetki ilk itirazının reddine,...

Mahkememizin yetkili olduğuna,

b)İddia ve savunmanın kapsamına göre, dava açılmadan önce davacıların davalı sigorta şirketine başvurduğu ve hasar dosyaları açıldığı, ayrıca 12/06/2019 tarihinde dava şartı arabuluculuk anlaşamama son tutanağının düzenlendiği ve dosyaya sunulmuş olduğu anlaşıldığından, bu yönlere ilişen davalı sigorta şirketi vekili itirazının reddine,

...2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 109.madde hükmü uyarınca motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin taleplerin zarar görenin, zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve herhalde kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğramasına; ayrıca dava konusu trafik kazasının aynı zamanda ceza hukuku anlamında suç teşkil etmesi nedeniyle TBK'nun 72/1 madde hükmü atfı ile 5237 sayılı TCK'nun 66/1-E ve 67/4 madde hükümleri uyarınca tazminat talebinin 8 yıl - 12 yıllık ceza zamanaşımı süresine tabî olmasına,

kaza tarihi 21/09/2018 gününden dava tarihi 17/09/2019'a kadar 2 yıllık sürenin dahi dolmamış olmasına göre; davalılar ... ve ... vekili tarafından ileri sürülen zamanaşımı def'inin reddine,..." karar verilmiş olup, bu yöndeki savunmalara itibar edilmemiştir.

II-Davanın esasına gelince:

A)Müteveffa yaya...'nun olay günü olay gece vakti koyu renkli elbise giymekte olduğu, bu durumun sürücünün kendisini görmesini zorlaştırdığı, yayanın yola çıkmadan önce yolun kendisine yaklaşmakta olan taşıt trafiğini hiç kontrol etmeden aniden yola çıkmakla, kendisine yaklaşan araçların hız ve mesafelerini kontrol etmemekle, ilk geçiş hakkını taşıtlara tanımamakla, kendisine emniyetle durdurulamayacak kadar yaklaşmış bulunan davalı sürücü yönetimindeki aracın geçmesini beklememekle,

tamamen kontrolsüz bir şekilde yola çıkması sonucu davalı Güven'e ait araç tarafından çarpılması sonucu vefat ettiği olayda 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 68/b ve Karayolları Trafik Yönetmeliğin 138/b madde hükümlerine aykırı davrandığı ve kendisinin ölümü ile sonuçlanan trafik kazasının meydana gelmesinde asli (%75 oranında) kusurlu olduğu;

davalı sürücü Doğancan'ın yönetimindeki araç ile yerleşim yeri içinde daha dikkatli ve tedbirli davranmamakla, olay mahalline yaklaşırken yolun ön ilerisine yeterince dikkat etmemekle, meskun mahal hız limitlerinin çok üzerinde hızla seyretmekle, yönetimindeki aracın hızını, aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlarda ayarlamamakla, tehlikeyi idrak etmekte geç kalarak etkili fren tedbirinde gecikmekle,

görüş mesafesinin açık olduğu olay mahallinde yolun sağından taşıt yoluna giren ve yolun yarısından fazlasını kateden müteveffa yayaya çarpmakla 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 47/d ve 52/b hükümlerine aykırı davrandığı ve ölümle sonuçlanan trafik kazasının meydana gelmesinde tali (%25 oranında) kusurlu olduğu anlaşılmıştır.

B)Müteveffa...'nun davacı ...'nın eşi, davacılar ... ve ...'nin babaları olduğu, davacı...'nun 1979 doğumlu ve iki çocuğu olduğu, kendisinin ve çocukları davacılar ... ve ...'nin üzerlerine kayıtlı bir adet otomobilin bulunduğu, davacı ...'nın üzerine kayıtlı bir adet konutunun bulunduğu; davacı ...'nin 2003 doğumlu, davacı ...'in 2009 doğumlu olduğu; davalı ...'ın 1971 doğumlu ve işçi olduğu, üzerine kayıtlı otomobilinin ve birden fazla konutunun bulunduğu; davacı ...'ın 1999 doğumlu öğrenci olduğu, babası ile birlikte oturduğu, malvarlığının bulunmadığı, geçimini babasının sağladığı belirgindir.

III-Müteveffa...'nun ölüm tarihinde ... A.Ş'de çalıştığı, kaza tarihindeki aylık kazancının brüt 15.221,40 TL ve net 8.882,10 TL olduğu anlaşılmaktadır. Müteveffa...'nun, davacı eş ... ve çocukları ... ile ...'nin desteği olduğu, ölümü ile bu davacıların destekten yoksun kaldıkları aşikardır.

Bu bağlamda, sigorta şirketi tarafından önceden yapılan ödeme tarihi 11/12/2018 itibariyle -ödeme tarihinde yürürlükte bulunan sigorta genel şartları ve Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin benimsediği metoda göre- davacı eş ... için 135.509,82 TL, davacı ... için 31.659,12 TL, davacı ... için 45.115,50 TL olmak üzere toplam 212.284,44 TL destek tazminatı hesaplandığı (PMF yaşam tablosuna göre ise hesaplanan destekten yoksun kalma tazminatı toplam tutarının 262.714,65 TL olduğu), sigorta şirketinin sözü edilen tarihte davacılara 269.869,00 TL ve ayrıca 3.818,00 TL tutarlı ödemeler yaptığı, bu durumda, davacılara ait destekten yoksun kalma zararlarının tamamının karşılanmış olduğu anlaşıldığından, davacıların destekten yoksun kalma taleplerinin reddine karar vermek gerekmiştir.

Buna karşılık, müteveffa yaya...'nun ölümü ile cenaze ve def'in gideri yapılmasının tabîi ve bilinen bir durum olduğu, genel yaşam tecrübelerine ve hayatın olağan akışına göre mezar yeri, lahit, mezar taşı vb giderlerin makul tutarının 3.200,00 TL olduğu, davalı tarafın kusuruna isabet eden kısmın ise 800,00 TL olduğu, 800,00 TL'nin miras hisselerine göre 200,00 TL'sinin davacı...'ya 300,00'er TL'sinin diğer davacılar ... ile ...'ya ait olduğu, kanaatine varılmıştır.

Belirlenen bu cenaze ve def'in giderlerinden davalı-sürücü ... haksız fiili ika eden olarak TBK.'nun 49 vd.madde hükümlerine, davalı-işleten ... "araç işleten" sıfatıyla 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanun'un 85. maddesi hükmüne göre, davalı sigorta şirketi de gerçek zarar kapsamında kalması nedeniyle zorunlu maluliyet sigorta poliçesi çerçevesinde sorumludur.

IV-Olayın meydana gelmesinde müteveffa ve davalı sürücünün kusur durumları, olayın özelliği, paranın alım gücü, ülkenin ekonomik şartları, olay tarihi, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, davacıların müteveffa...'nun yakınlık dereceleri dikkate alınarak müteveffa...'nun kazada ölümü nedeniyle TBK.'nun 56/2.madde hükmü uyarınca davacı eş... için 30.000,00 TL, çocuklar ... ve ... için ayrı ayrı 15.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmiş, fazlaya ilişkin manevi tazminat istemleri yerinde görülmemiştir.

Belirlenen bu manevi zararlardan davalı sürücü ... haksız fiil hükümlerine, davalı ... araç işleten hükümlerine göre sorumludur.

V-Davacı ile davalılar ... ve ... arasındaki işbu davanın haksız fiil ve araç işleten hükümlerinden kaynaklanması nedeniyle ticari dava sayılamayacağı, davacı ve davalı ... Sigorta A.Ş arasındaki davanın TTK'nun 1483.maddesinden kaynaklanması nedeniyle ticari dava sayıldığı, dolayısıyla usul ekonomisi ilkesi gereği tüm davalılar hakkında açılan davaların mahkememizde görüldüğü anlaşıldığından, arabuluculuk ücretinin sadece davalı ... Sigorta Sigorta A.Ş'ne tahmiline karar verilmiştir.

Reddedilen 9.200,00 TL maddi tazminat tutarının miras hisselerine göre 2.300,00 TL lik kısmının davacı ...'ya, 3.450,00 şer TL lik kısmının ayrı ayrı diğer davacılara isabet ettiği kabul edilmiş ve bu çerçevede yargılama giderleri belirlenmiştir.

Bu açıklamalar ışığında, aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.