Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/725 K.2023/444

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili mahkemeye sunduğu ... havale tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile *** AŞ arasında *** tarihinde doğalgaz alım satım sözleşmesi imzalandığını, kısa süre sonra davalı şirketin müvekkiline sözleşme öncesi dönem olan Ocak - Ağustos 2019 dönemine ilişkin olarak "...'ın 2019 yılı Ocak - Ağustos dönemine ilişkin serbest tüketim müşterileri için kademe fiyat farkı bedelidir" açıklaması ile *** tarihli 118.344,37 TL bedelli fatura düzenleyip gönderdiğini, faturanın sözleşmeye aykırı olarak sözleşme öncesi döneme ilişkin olması sebebiyle noter ihtarı ile iade edildiğini,

...'ın "Ekmek üreticisi olduğunu belgeleyen ekmek üreticilerine elektrik üretim amacı dışındaki kullanım için geçerli olan kademe 1 fiyat farkı uygulanacaktır" şeklindeki düzenleme uyarınca davalıya kademe fiyat farkı iadesi için ihtarname gönderildiğini, davalı şirketin KDV dahil 228.830,00 TL nin iadesinin sağlanabileceğini bildirildiğini, iade edilecek bu tutardan 15.10.2019 tarihli 118.344,37 TL kademe fiyat farkı tutarı ve işleyen gecikme faizinin mahsup edileceğinin bildirildiğini,

118.344,37 TL fatura alacağı ve 68.128,80 TL işlemiş gecikme faizi olmak üzere toplam 186.473,17 TL nin mahsubu ile taraflarına bakiye kalan miktar olan 42.356,83 TL nin 19.04.2022 tarihinde yatırıldığını belirterek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere; davalı tarafından haksız olarak tahsil ve mahsup edilen 186.473,17 TL nin haksız mahsup tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsil edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili mahkemeye sunduğu *** havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; müvekkili şirket ile davacı arasında EPDK nın 5362 sayılı kurul kararı gereği serbest doğalgaz tüketicisi statüsünde bulunan davacının yıllık fiili tüketim miktarının 300.000 m3 ü aşması nedeniyle *** tarihli doğalgaz alım satım sözleşmesi imzalandığını, müşteriler tarafından tüketimin 300.000 m3 ü geçmesi durumunda müşterilerin ... tarafından tahakkuk ettirilecek kademe fiyat farkına ilişkin bedeli ödemekle yükümlü hale geldiklerini,

müvekkili şirketin müşterilerinin 300.000 m3 lük sınırı aşması nedeniyle söz konusu müşterilerini ...'a bildirmekle yükümlü olduğunu, oluşacak bu kademe fiyat farkının da ... tarafından hesaplanarak müvekkili şirkete yansıttığını, müvekkili şirket tarafından da bu bedelin sınırı aşan müşteriye rücu edildiğini belirterek davanın reddini, vekalet ücreti ve yargılama giderinin davacı taraf üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

DELİLLER

Mahkememizce taraf teşkili sağlanmış davanın taraflarına delillerini ibraz etme olanağı tanınmış uyuşmazlığın çözümü için gereken bütün deliller toplanmıştır.

HMK’nun 266/1. maddesi gereği bilirkişi incelemesi yaptırılmasına dair *** tarihli celsede karar verilmiş, bilirkişiler ***'nin mahkememize sunmuş olduğu *** tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı şirket ile davalı şirket arasında imzalanan *** tarihli doğal gaz alım satım sözleşmesi sonrası, davalı tarafça sözleşme öncesi döneme ilişkin (Ocak - Ağustos 2019 arası) doğal gaz kullanımının Kademe 2 ye göre hesaplanarak çıkarılan 118.344,37 TL fatura alacağı ve 68.128,80 TL işlemiş gecikme faizi olmak üzere toplam 186.473,17 TL nin davalıdan tahsili davası olduğunu, yukarıda yapılan tüm tespit ve değerlendirmeler sonucu.

Sayın Mahkemece 01.09.2019 tarihli sözleşme öncesi döneme ilişkin olarak davalı tarafça tahakkuk ettirilen Kademe 2 fiyat farkının, sözleşmeye aykırı olarak ve sözleşmelerin, sözleşmede aksi kararlaştırılmadıkça, geriye yürüyemeyeceği ilkesine aykırı şekilde düzenlendiği kanaatine varılması halinde davalı tarafça davacı tarafa ödenmeyen 186.344,37 TL'nin 14.04.2022 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte ödenmesi gerekeceğini, Sayın Mahkemenin aksi kanaatte olması halinde;

yani sözleşme öncesi döneme ait Kademe 2 fiyat farkının sözleşmeye uygun olduğu ve işbu fiyat farkının tahakkuk ettirilmesi gerekeceği kanaatine varılması halinde, fazla faiz talebinin de söz konusu olmaması nedeniyle, davanın reddine karar verilmesi gerekeceği sonuç ve kanaatine varıldığını mahkememize bildirmişlerdir.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Davacı vekili dava dilekçesinde fiyat farkı faturasının borcu bulunmadığını ve haksız olarak ödendiği iddia edilen bedelin tahsilini diledikleri görülmüştür. Davalı cevap dilekçesi ile fiyat revizyonunun mümkün olduğunu, *** tarafından yansıtılan faturalardan sorumlu olduğundan bahisle davanın reddini dilemiştir.

Mahkememizce taraf delilleri toplanmış ve bilirkişi rapor almıştır. Taraflar arasında ilk olarak 15.10.2018 tarihinde abonelik sözleşmesi imzalanmasıyla doğalgaz arzının davacı tarafa sağlanmaya başlamış olduğu tespit edilmiştir. Bu sözleşmenin ilk sayfasında yapılan incelemelerde tesisat no kısmında *** yazılı olduğu ve tesisat türü kısmında ise "Mal Hizmet Üretimi" şeklinde olduğu görülmüştür. Davacı tarafın ilk sözleşmesinden de anlaşılacağı üzere, normal konut doğalgaz tüketicisi statüsünde değerlendirilemeyeceği, serbest doğalgaz tüketicisi statüsünde değerlendirilmesi gerektiği tespit edilmiştir. Sebebi ise detaylı izahı ise şu şekildedir;

4169 Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun *** tarihli toplantısında; *** Piyasasında gerçek ve tüzel kişilerin serbest tüketici statüsü kazanmaları ve bu statüden çıkmalarına ilişkin bazı özel şartlar gerektirmektedir. Buna göre; Aşağıdaki koşulları sağlayan tüketiciler serbest tüketici kabul edileceğinden bahsedilmiştir;

a) Bir önceki takvim yılına ait toplam doğal gaz tüketimleri serbest tüketici olma sınırını geçen tüketiciler,

b) İçinde bulunulan yılda gerçekleşen toplam doğal gaz tüketimleri serbest tüketici olma sınırını geçen tüketiciler,

c) Bir önceki takvim yılındaki tüketimi serbest tüketici olma sınırını geçmeyen, ancak içinde bulunulan yılda serbest tüketici olma sınırını geçeceğini ilgili dağıtım lisansı sahibi tüzel kişiye taahhüt eden ve doğal gaz tüketim tesis kapasitesi dikkate alınarak hesaplanan tüketim değeri serbest tüketici olma sınırını geçen tüketicilerin serbest tüketici olabileceğinden bahsedilmiştir.

Ayrıca, doğal gaz piyasasında 2015 yılı boyunca uygulanmak üzere serbest tüketici olma sınırına ilişkin olarak; *** tarihli ve 29217 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan *** sayılı Kurul Kararı ile konut tüketicileri(meskenler) hariç olmak üzere, tüm tüketicilerin serbest tüketici statüsünde olduğu, konut tüketicileri (evsel tüketiciler) için serbest tüketici olma sınırının 75.000 m3 olarak belirlenmesi,

şehir içi doğal gaz dağıtım lisansı ihalesi sonucunda dağıtım lisansı sahibi olan tüzel kişiler için lisans yürürlük tarihinden başlamak üzere ilk 5 yıllık sürenin dolmasından sonra serbest tüketici olma sınırına ilişkin yukarıdaki sınırların geçerli olacağı, tüketim miktarına bakılmaksızın, elektrik ve ısı enerjisi üreten kojenerasyon tesisi sahibi kişilerin ve kullanıcı birliklerinin serbest tüketici statüsünde olduğu karara bağlanmıştır.

Esasında konut dışındaki tüketimi yüksek olan davacı şirket gibi bu yerlerde, fabrikalarda, imalathanelerde vb yerlerde konut tüketicisi olmak yerine serbest tüketici olmak geçmiş yıllarda bir avantaj sağlıyordu. Serbest tüketiciler de Kademe-1 fiyatı konutta alınan sabit Sm3 doğalgaz birim fiyatlarının altında kalabiyordu. Fakat son yıllarda SERBEST TÜKETİCİLERİNİN (konut evsel kullananlar hariç) doğalgaz Sm3 fiyatları konuta göre çok yüksek kalmıştır. Bu durumda günümüzde serbest tüketici olma cazibesi ortadan kalkmıştır.

Özellikle 2022 yılında üst üste serbest tüketicilerinin kullanmış olduğu doğalgaza yapılan zamlar, konut tüketicilerinin Sm3 başına ödediği fiyatın çok üstüne çıkmıştır. Mesela 2023 yılında en güncel Konut Tüketicileri (Evsel Tüketiciler)

için 4,080634

TL/m3 fiyat iken, Serbest Tüketiciler

için ise Kademe-1 fiyatı 7,124995TL/m3, Kademe-2 fiyatı ise 15,833334TL/m3 olarak belirlenmiştir. Bu durumda geçmiş yıllarda serbest tüketicinin konut tüketicilerine göre aynı kulanım miktarında daha yüksek faturalarla karşılaşmasına neden olmuştur.

Netice olarak, Serbest Tüketicilerde Kademe-1 ve Kademe-2 olmak üzere ayrı ayrı 2 tarife üzerinden doğal gaz tüketimi faturalandırılmakta olup, yurt içinde herhangi bir üretim şirketi, ithalat şirketi, dağıtım şirketi veya toptan satış şirketi ile doğal gaz alım-satım sözleşmesi yapma serbestisine sahip gerçek veya tüzel kişiyi ifade ederken ayrıca konut kullanımı haricindeki tüm tüketiciler ülkemizde serbest tüketici statüsünde değerlendirilmektedir. Serbest tüketicilerin aylık faturalandırılan Sm3 doğalgaz miktarları dağıtım şirketleri tarafından takip edilir. Buna göre 300.001 Sm2 üstünde ise buna göre tarife değişikliğine gidilir.

Davacı şirketin 15.10.2018 tarihinde abone olup kullanmaya başladıktan 10.ayın sonunda (2019 Ağustos ayı içinde) henüz 1 yılı doldurmadan 300.001Sm3 geçmiş olduğu (326.775Sm3) bilirkişi raporundaki tabloda tespit edilmiştir.

Ağustos sonunda ise davacı şirketin tüketim miktarının 300.001 Sm3 değerinin üzerine çıkması sebebiyle davalı Kayseri'deki TEK yetkili doğalgaz dağıtım şirketi bu durumu ***'a (doğlgazın dağıtım şirketlerine Toptan Satışını yapan kurum) bildirmiş, *** tarafından ise davalı şirkete davacı tarafın tüketim miktarı göz önünde bulundurularak 2. Kademeye göre fiyat farkı faturası düzenlemiş olduğu dosyadaki belgelerde tespit edilmiştir.

Kayserigaz Dağıtım şirketi ile ... arasındaki DOĞAL GAZ TOPTAN SATIŞ FİYAT TARİFESİ DETAYI'nda "Dağıtım Şirketi tarafından Kademe-1 tarifesi uygulanan serbest tüketici müşterilerinin Aylık Fiili Çekiş Miktarları toplamının, Sözleşme Süresi içinde Kademe-2 tüketim miktarı sınırının (300.001 Sm³) aşması durumunda, Dağıtım Şirketinin Sözleşme Yılı başından itibaren söz konusu Serbest Tüketicisinin Aylık Fiili Çekişleri üzerinden her Ay için bildirimin yapıldığı Aya kadar hesaplanan Kademe fiyat farkına ilişkin bedel, *** tarafından Aylık TÜFE değişim oranları ile bildirimin yapıldığı Aya kadar güncellenerek Dağıtım Şirketine fatura edilecektir.

" şeklinde belirtilmiş olduğu dosyadaki belgelerden tespit edilmiştir.

Buna göre dosyadaki belgeler dikkatli incelendiğin de, *** tarafından Kayserigaz dağıtım şirketine 2. Kademeden kaynaklı olarak 397.471,23 TL (KDV Hariç), 469.016,05 TL (KDV DAHİL) 02.10.2019 tarihinde "Kayserigazı'ın 2019 yılı Ocak-Ağustos dönemine ilişkin serbest tüketici müşterileri için kademe fiyat farkı bedeli" şeklinde fatura düzenlemiş olduğu tespit edilmiştir.

Davalı taraf olan Kayserigaz'ın beyanına göre, ... tarafından kendilerine düzenlenen bu 469.016,05 TL (KDV DAHİL) kademe farkından kaynaklı fatura bedelinin de 3 ayrı firmaya ait olduğunu iddia etmiş olup (davacı firma dışındaki diğer firma bilgilerinin KVKK kapsamında saklı tutulduğu) , bu bedelin ise sadece 118.344,37 TL tutarın davacı şirket olan(*** Türizm...) ait olduğunda hesap tablosu konmuştur.

Bu hesap tablosunun ayrıntısına bakıldığında ise, davacı şirketin 2019 Ocak ayından başlayıp 2019 Ağustos ayına kadarki her ay ki tüketim miktarları baz alınarak, ...'ın belirlemiş olduğu her şehire özgü üst ısıl değeri ve her ayın ayrı ayrı tefe-tüfe oranlarına göre hesap edilmiş olduğu görülmüştür.

Her ne kadar Davacı şirketin 2018 yılının 10.ayından itibaren başlayıp 2019 yılının 8. Ayında 300.001Sm3 üzerinde bir tüketime ulaşmış olsada, davalı dağıtım şirketinin Kadem-2 fiyat farkını 2018 Eylül-Ekim-Kasım-Aralık ayı için uygulamadığı, 2019 yılının Ocak ayından itibaren Ağustos ayına kadarki olan tüketimler için 118.344,37 TL Kademe-2 tarife değişikliğine göre hesap edilmiş olduğu görülmüştür.

Netice olarak Kayserideki tek doğalgaz dağıtım şirketi olan davalı firmanın, ... tarafından kendilerine düzenlenen 2.kademeden kaynaklı fatura tutarını, aynı şekilde davalı taraf da serbest tüketici müşterisi konumunda bulunan davacı şirkete yansıtması nedeniyle iş bu dava konusu olayın meydana geldiği tespit edilmiştir.

Davacı şirketin abone olduktan sonra yıl içindeki tüketimi 2019 yılının 8. Ayından itibaren 300.001 Sm3 seviyesinin üzerine çıkmış olması nedeniyle, taraflar arasında yeniden 01.09.2019 tarihinde *** Sözleşmesi imzalanmış olduğu görülmüştür.

Bu sözleşmenin asıl amacı artık yıllık tüketimi 300.001Sm3'ün üzerinde seyreden diğer işletmelerde de olduğu gibi kendini *** Turz. Firmasının tüketimlerinin anlık olarak uzaktan izlenebilir alt yapının kurulması gerektiği, davacı şirketin ortalama aylık ve yıllık tüketim miktarlarının bu sözleşme ile beyan edilmesi gerektiği tespit edilmiştir. Artık 01.09.20219 tarihli bu sözleşme tarihinden sonra davacı tarafın kullanımlarının Kademe-2 ye göre hesap edilmeye başlanmıştır.

... ile dağıtım şirketleri (davalı) arasında düzenlenen doğal gaz alım satım sözleşmesinde serbest tüketicilere uygulanan doğal gaz toptan satış fiyat tarifesi detayı 6.maddesine.

"Sözleşme Yılı başından itibaren söz konusu Aylık Fiili Çekişleri üzerinden hesaplanan Kademe fiyat farkına (Kademe 1 fiyatı ile Kademe 2 fiyatı arasındaki fiyat farkı) ilişkin bedel, ... tarafından Aylık TÜFE değişim oranları ile Sözleşme Süresi sonuna kadar güncellenerek Müşteriye fatura edilecektir.

Sözleşme Yılı başından itibaren söz konusu Aylık Fiili Çekişleri üzerinden hesaplanan Kademe fiyat farkına (Kademe 1 fiyatı ile Kademe 2 fiyatı arasındaki fiyat farkı) ilişkin MÜŞTERİ lehine oluşabilecek bedel, ... tarafından her türlü ferilerden (faiz v.s.) ari ve Aylık TÜFE değişim oranları güncellemesi yapılmaksızın ... tarafından ödenecektir." bahsedilmiştir.

Yani davacı serbest tüketici firmanın yıllık tüketim miktarı, 300.001Sm3 altında kalması durumunda ise bu seferde ... tarafından dağıtım şirketlerine (davalıya) iade faturası düzenlendiği Kademe-2ye göre hesap edilen faturanın tekrar Kademe-1'e göre revize edildiğinden bahsetmiş, bu seferde davacı gibi diğer müşterilerininde tekrar alacak hesabı oluştuğundan bahsetmiştir.

Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu'nun (“EPDK”) 5362 sayılı Kurul Kararı gereği doğal gaz dağıtım faaliyeti kapsamında serbest tüketici statüsünde bulunan davacı, davalı şirket ile akdedilen Doğalgaz Abonelik Sözleşmesi ile 15.10.2018 yılından itibaren doğal gaz kullanmaya başlamıştır. 300.000Sm3’ü geçmesi durumunda ... tarafından tahakkuk ettirilecek kademe fiyat farkına ilişkin bedeli ödemekle yükümlü hale gelir, davalı, ... tarafından tahakkuk ettirilen kademe farkı faturasını davacıya yansıtmasında herhangi bir hukuki engel olmadığından reddine kararverilmiştir.