Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/771 K.2024/905

Mahkememize açılan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan yargılaması sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;müvekkilinin davalı servisten ... tarihinde Volkswagen marka araç satın aldığını, aracı aldığı andan itibaren sürekli bozulduğunu, tekrarlayan sorunlar sebebiyle aracı 4 kez davalı servise götürdüğünü, davalıya ayıp ihbarında bulunup aracın ayıpsız bir misli ile değiştirilmesini istediklerini bildirdiğini ancak davalının, müvekkilin aracın ayıpsız misli değiştirilmesi talebini kabul etmediğini, müvekkilin Kayseri 2.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası ile açtığı dava sonucunda aracın ayıpsız misli ile yenisiyle değiştirilmesine karar verilerek kararın kesinleştiğini,

18 Nisan 2024 tarihli Ankara 3. Noterliğinden ... yevmiye numaralı ihtarname ile borca karşılık edimlerinin yerine getirilmesi çekilen ihtarın tebliğ edildiği ancak ihtara cevap dahi verilmediğini, müvekkilkilin sekiz yılı aşkın süredir satın aldığı özel üretim aracını kullanamadığını bildirerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere gerçek zararın belirlenmesinin mümkün olmadığı göz önünde bulundurarak şimdilik 10.000,00-TL'nin işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Kayseri 12. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Karar sayılı görevsizlik kararının kesinleşmesi neticesinde dosya mahkememize gelerek 2024/133 esas sırasına kaydı yapılmıştır.

YARGILAMA VE GEREKÇE

Dava, ayıplı mal satışından kaynaklanan munzam zarar talebine ilişkindir.

Dava şartı medeni usul hukukuna ait bir kurumdur. Bunun amacı bir davanın esası hakkında incelemeye geçilebilmesi için gerekli bütün şartları ve bunların incelenmesi usulünü tespit etmek; böylece davaların daha çabuk, basit ve ekonomik bir şekilde sonuçlanmasına yardımcı olmaktır. Dava şartları dava açılabilmesi için değil mahkemenin davanın esası hakkında inceleme yapabilmesi (davanın esasına girebilmesi) için gerekli olan şartlardır. Buna davanın dinlenebilmesi şartları da denir. Mahkeme dava şartlarından birinin bulunmadığını tespit ederse davanın esası hakkında inceleme yapamaz; davayı dava şartı yokluğundan (usulden) reddetmekle yükümlüdür. Dava şartlarının bulunup bulunmadığı davada hâkim tarafından re'sen gözetilir.

6100 sayılı HMK’nun 114/1. maddesinde, dava şartları açıkça sayılmış ve yine HMK'nın 114/2. maddesi gereğince diğer kanunlarda sayılan dava şartlarına da atıfta bulunmuştur.

6102 sayılı TTK'nun 5/A maddesinde (Ek:6/12/2018-7155/20 maddesi):"(1) Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır..." şeklinde getirilen düzenleme ile arabuluculuk müessesesine başvurunun bir dava şartı olduğunu benimsenmiştir. İşbu dava da söz konusu yasanın yürürlüğe girdiği tarih olan 01/01/2019'dan sonra yani 19/07/2024 tarihinde açılmıştır. Dosya incelendiğinde bu aşamadaki talep ve davanın niteliğine göre, ticari bir dava olduğu görüldüğünden dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartının mahkememizce resen aranması gerektiği anlaşılmıştır.

Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması halinde her hangi bir işlem yapılmaksızın ve dosya üzerinden davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir. Dava şartı arabuluculuk HMK'nun 115/2. maddesi kapsamında tamamlanabilen bir dava şartı eksikliği değildir.

7155 Sayılı Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin Başlatılması Usulü Hakkında Kanun'un 23. maddesi ile 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nda dördüncü bölümden sonra gelmek üzere “Dava Şartı Olarak Arabuluculuk” başlığıyla beşinci bölüm eklenmiş ve eklenen 18/A maddesi ile;

(1) İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine aşağıdaki hükümler uygulanır.

(2) Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir..." hükmü düzenlenmiştir.

....Öte yandan, eldeki davanın önce asliye hukuk mahkemesine açıldığı, asliye hukuk mahkemesinde arabuluculuğa başvurma zorunluluğunun bulunmadığı, mahkemece görevsizlik kararı verilmek suretiyle dosyanın asliye ticaret mahkemesine gönderildiği dosya kapsamıyla sabittir. Ancak, ticari davalarda arabuluculuğa başvurma zorunluluğun bulunmaktadır. Arabuluculuğa başvuru dava şartı olup, asliye ticaret mahkemesince re'sen gözetilmesi gerekmektedir.

Asliye ticaret mahkemesinin görevine giren bir davanın görevli olmayan bir başka mahkemede açılması durumunda da arabuluculuğa başvuru şartının aranması gerekmektedir. Aksi halde taraflarca görevli olmayan bir başka mahkemede arabuluculuk dava şartını aşmak amacıyla dava açılmasına yol açılması durumu söz konusu olacaktır. Bu nedenle davacı yanın buna yönelik istinaf başvurusuna da itibar edilmemiştir.

(Ankara BAM 21. HD 2021/1760 Esas, 2022/102 Karar sayılı kararının onanmasına dair Yargıtay 11. HD 2022/2421 Esas, 2023/5898 Karar, 17/10/2023 tarih)

Yukarıda yapılan açıklamalar ve tüm dosya kapsamı nazara alınarak; eldeki davanın arabulucuya başvurulmadan Asliye Hukuk Mahkemesine açıldığı, Kayseri 12. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 25/07/2024 tarihli, 2024/277 Esas, 2024/286 Karar sayılı kararı ile görevsizlik kararı verildiği, kararın istinaf edilmeyerek 12/09/2024 tarihinde kesinleştiği, talep üzerine tevzi edilen dosyanın mahkememize gönderilerek Mahkememizin 2024/771 Esas sırasına kaydedildiği,

mahkememizin 27/09/2024 tarihli tensip tutanağı ile davacı vekiline ''Arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini'' mahkememize sunması için 1 haftalık kesin süre verildiği, davacı vekilinin 06/10/2024 tarihli beyan dilekçesinde de belirttiği üzere 02/10/2024 tarihinde "Ticari Davalarda Dava Şartı Arabuluculuk" yoluna başvurulduğu ve son tutanağın ibraz edildiği, eldeki davanın açılış tarihinin 19/07/2024 olduğu nazara alındığında dava tarihinden önce başlamış ve sonlanmış bir arabuluculuk son tutanağının bulunmadığı,

yukarıdaki güncel emsal Yargıtay kararı da nazara alındığında görevsizlik kararından sonra yapılan ve sonuçlanan arabuluculuk görüşmesinin dava şartının sağlanması için yeterli olmayacağı anlaşılmakla, dava tarihi itibariyle arabulucuya başvurulmaksızın açılan işbu davanın 6102 sayılı TTK'nun 5/A. maddesi ile 6325 sayılı kanunun 18/A. maddesi uyarınca davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

07/10/2024 Katip *** · e-imza Hakim *** · e-imza