Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/935 K.2025/1126

T.C. ...Esas-Karar No: 2022/935 Esas - 2025/1126 T.C.

TÜRK MİLLETİ ADINA

... GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

HAKİM

KATİP

DAVACI : ... -

VEKİLİ : Av. DAVALI : 1- ... VEKİLİ : Av.

DAVALILAR : 2- ... -

3- ... - VEKİLİ : Av.

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

KARAR YAZIM TARİHİ

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekilinin dava dilekçesinden özetle; 25/09/2020 tarihinde davalı sigorta şirketinin ZMSS sigortalısı, davalı ...’in maliki olduğu, diğer davalı ... ...’ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın, müvekkili davacının sevk ve idaresindeki ... plakalı araca çarpması neticesinde meydana gelen trafik kazasında davacının yaralandığını ve maddi zarara uğradığını beyanla bedensel zararlar için fazlaya dair hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 500,00 TL maddi tazminatın yasal faizi ile birlikte davalılardan tahsilini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ...

Anonim Şirketi vekilinin cevap dilekçesinden özetle; davacı taraf dava dilekçesinde; başvuru (dava) şartının usulüne uygun şekilde yerine getirilmediğini, müvekkili temerrüte düşürülmediğini, bu nedenle de davanın usulden reddini talep ettiklerini, davacı tarafça değer kaybı ve araç tamirat bedeline ilişkin delil gösterilmediğini, sonradan gösterilmesi halinde bu hususa muvafakatları olmadığını, dosyanın adli tıp kurumu trafik ihtisas dairesi'ne gönderilerek kusur oranının tespit edilmesini talep ettiklerini, davacının, dava konusu trafik kazası ile ilgili olmak üzere maluliyeti olduğunu iddia ediyorsa bu iddiasını ispatla mükellef olduğunu,

adli tıp kurumu 3. ihtisas dairesinden maluliyet raporu alınmasını, hesap raporu alınması halinde; tazminat hesabının, 2918 sayılı kanun'un 90/c maddesi uyarınca "trh-2010 hayat tablosu ile en az %1.65 teknik faiz (devre başı ödemeli belirli süreli rant yöntemi) kullanılarak yapılması gerektiğini, davaya konu olan kaza neticesinde SGK başta olmak üzere kurum ve kuruluşlardan davacıya ödeme yapılıp yapılmadığı irdelenmesi gerektiğini, açıklanan nedenlerle davanın reddini, davanın kabulü halinde ise; dava açılmasına sebebiyet verilmediğinden,

müvekkili şirket aleyhine faize, yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmemesini, kabul anlamına gelmemekle birlikte faize hükmedilmesi halinde "dava dilekçesinde yazılı miktar yönünden dava tarihinden, ıslahla artırılan miktar yönünden ise ıslah tarihinden itibaren" yasal faize hükmedilmesini, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle.

Müvekkili ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı araç ile seyreden müvekkilinin tüm trafik kurallarına uygun davrandığını, kazanın oluşumunda müvekkili ...'ın kusurlu olduğu iddiasını kabul etmediklerini, 37 ADF 182 plaka sayılı araç sürücüsü olan davacı, yerleşim birimi içinde yasal hız sınırına uymayarak 09.10.2020 tarihli ifade tutanağında 80-90 km/s hızla aracını sürdüğünü beyan etmiş olup 14 metre fren izine rağmen duramadığını, 50 km/s hızla seyrediyor olsa idi frene bastıktan sonra 11. metrede durabileceğini,

ön ilerisinde kendisi ile aynı istikamet ve şeritte seyreden ve sola dönmek için işaret vererek manevra yapan ... plakalı aracı sollamak-geçmek yasak olduğunu ve bu aracın sağ tarafından geçmesine kanun izin verdiği halde yolun kullanması gereken sağ şerit kısmını değil, kendisine göre geliş istikameti olan sol şerit kısmını kullanarak sollama-geçme eyleminde bulunarak 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu m.47/1-c, 52, 54/1-b, 84/1-e hükümlerini ihlal ettiğini, bu nedenle davacı kazanın gerçekleşmesinde kusurlu olduğunu, davanın reddinin gerektiğini, 25.09.2020 tarihinde meydana gelen kaza sonrasında davacı tarafa sigorta şirketlerinden,

Sosyal Güvenlik Kurumundan ve diğer ilgili kurum ve kuruluşlardan ödeme yapılıp yapılmadığı araştırılmalı ödeme yapıldı ise mükerrer ödemelerin önüne geçilmesi için mahsup işleminin yapılması gerektiğini, manevi tazminatın miktarı bir tarafın zararına ve diğer tarafın zenginleşmesine neden olmamalı bununla birlikte manevi tazminatın amacı zarara uğrayanda huzur duygusu uyandırmak olduğunu, miktarın belirlenmesinde takdir hakkı kullanılırken objektif ölçülere dikkat edilmesi gerektiğini, davacı 100.000,00-TL manevi tazminat talep ettiğini, söz konusu kazaya ilişkin ...

6. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 2021/288 Esas sayılı dava dosyasındaki trafik bilirkişisi raporuna göre davacının asli kusurlu olduğunu, asli kusurlu olmasına rağmen 100.000,00 TL manevi tazminat talepli dava açmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, açıklanan nedenlerle; davanın reddini vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, maddi hasarlı ve yaralamalı trafik kazası sonucu yaralanan ve aracında hasar oluşan davacının 2918 sayılı KTK kapsamında sürücü, işleten ve karayolları ZMMS poliçesi kapsamında sigortacı olan davalılardan maddi (bedensen zararlar, araç hasar bedeli, araç değer kaybı zararı) ve manevi zararların tazmini talebine ilişkindir.

Davacı ve davalı gerçek kişilerin SED raporunun, sigorta şirketlerinden hasar dosyası ve poliçelerinin, SGK'dan davaya konusu kazaya ilişkin gelir ya da maaş bağlanıp bağlanmadığı hususlarında yazılan yazılara cevapların verilmiş olduğu görülmüştür.

... 6. Asliye Ceza Mahkemesi 2021/288 E 2021/645 K sayılı dosyası UYAP üzerinden celp edilmiştir.

Mahkememizin 22/06/2023 tarihli duruşmasının 16 nolu ara kararında; Dosyanın ERÜ Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığına sevki ile ... sayılı emsal kararı dikkate alındığında; kazanın 25/09/2020 tarihinden sonra meydana geldiği göz önüne alınarak "Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik" hükümleri dikkate alınarak meydana gelen yaralamalı trafik kazası nedeniyle davacı oluşan geçici/sürekli maluliyet durumu ve oranının, meydana gelen trafik kazası ile bedensen zararlar arasındaki illiyet bağının belirlenmesi için Adli Tıp Raporu aldırılmasına karar verilmiştir.

ERÜ Adli Tıp Birimi'nin 23/02/2024 tarihli raporunda özetle; Tıbbi evrak tetkiki ile muayenesinden elde edilerek raporda kaydedilen bilgi ve bulgular Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik kapsamında birlikte değerlendirildiğinde, ...'in 25.09.2020 tarihli trafik kazası sonucu meydana gelen kemik (çoklu kot) kırıkları, hemotoraks ile sol alt ekstremitede mevcut (plak ve vida ile tespitli acetabulum kırığı, deplase, parçalı femur başı kırıklı çıkığı) patolojileri nedeniyle; 1-Altı (6) ay süreyle iş göremezlik halinde kaldığı (tıbbi şifa süresinin 6 (altı) ay olduğunu, tüm vücut fonksiyon kaybı oranının ve/veya engel oranının Vo 0 (yüzdesifir) olduğu bildirilmiştir.

Daha sonra dosya, tarafların kusur durumunun incelenmesi için Adli Tıp ... Grup Başkanlığı'na gönderilmiştir. Rapor sonucunda tarafların %50'şer kusurlu olduğu tespit edilmiştir. Rapor denetime elverişli bulunarak, itirazlar reddedilmiş, kusur tespiti hükme esas alınmıştır.

Mahkememizin 14/11/2024 tarihli duruşmasının 2 nolu ara kararında; dosyanın resen seçilecek bir makine mühendisi, bir sigorta araç hasar eksperi, bir sigorta uzmanı bilirkişilerden oluşturulacak bilirkişi heyetine tevdii ile dosya kapsamında meydana gelen maddi hasarlı trafik kazasında tarafların Adli Tıp ...

Grup Başkanlığı tarafından tespit edilen kusur durumu ve kusur oranları dikkate alınarak, davacının aracında meydana gelen araç değer kaybı, araç hasar bedeli şeklinde gerçekleşen zararın varlığı ve miktarı, bu zararın poliçe kapsamı ve limitleri dahilinde davalı sigorta şirketinin sorumluluğunda bulunup bulunmadığı, davacının poliçe kapsamında talep edebileceği zarar kalemlerinin nelerden ibaret olduğu ve toplam zarar tutarının belirlenmesi hususunda bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiştir.

Bilirkişi tarafından sunulan raporda özetle; hasar hesaplaması ilgili kaza tarihi olan 25.09.2020 tarihindeki yedek parça ve işçilik fiyatları dikkate alınarak yapıldığını, dava konusu 38 ADF 182 plakalı aracın 25.09.2020 tarihli kazadaki hasar miktarı (54.315,40-TL), aracın kaza tarihindeki rayiç değeri (24.500,00-TL) ve sovtaj bedeli (9.100,00-TL) dikkate alındığında aracın pert total edilmesi uygun görüldüğünü, araç piyasa rayicinden sovtaj bedeli düşüldüğünde 15.400,00-TL araçtaki gerçek zarar olarak belirlendiğini,

25.09.2020 Kaza Tarihinde Araç Piyasa Bedeli : 24.500,00-TL Sovtaj Değeri(-): 9.100,00-TL Araçtaki Gerçek Hasar: 15.400,00-TL olduğunu, ... plakalı araç sürücüsü kusur oranı ve davaya konu kaza tarihinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası araç başına teminat tutarı 41.000,00-TL dikkate alındığında 7.700,00-TL bakiye pert miktarı olarak belirlendiğini, Bakiye Pert Hasar Miktarı:15.400,00-TL Kusur Tenzili Sonrası Bakiye Pert Hasar Miktarı (%50): 7.700,00-TL Davalılar tarafından yapılan ödemeler (-): 00,00-TL Bakiye Pert Miktarı: 7.700,00-TL olduğunu,

dava konusu 38 ADF 182 plakalı aracın 25.09.2020 tarihli kazada ağır şekilde hasara uğradığını ve aracın pert total edilmesi uygun görüldüğünü (aracın kaza öncesindeki emsal değeri üzerinden piyasa bedeli hesaplaması yapıldığı) dikkate alındığına araçta değer kaybı olmadığı bildirilmiştir.

Mahkememizin 13/03/2025 tarihli duruşmasının 2 nolu ara kararında; Dosyanın resen seçilecek aktüerya bilirkişiye tevdii ile davacıların olay nedeni ile talep edebilecekleri bedensel zararlar, iş ve güç kaybı zararlarının belirlenmesine ilişkin rapor aldırılmasına karar verilmiştir.

Bilirkişi tarafından sunulan raporda özetle; Davaya konu kaza sonrasında davacının: Sürekli iş göremezlik zararının bulunmadığını, geçici iş göremezlik zararının 7.675,78 TL olduğunu, söz konusu zararın davalı

sigorta şirketi tarafından temin edilen Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi

sağlık/tedavi giderleri teminat limiti (kaza tarihi itibariyle 410.000,00-TL) kapsamında kaldığı bildirilmiştir.

Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davacı vekili, dava konusu kaza nedeniyle müvekkilinin -uğradığını iddia ettiği- Değer kaybı, tamirat, beden gücü kaybı, geçici iş göremezlik, tedavi gideri, hasar onarım bedeli, şeklindeki maddi tazminat ve manevi tazminat zararının tazminini talep etmiştir.

Davacının talep ettiği alacak kalemleri net olarak ortaya konulmadığından; 500,00TL maddi, 500,00TL değer kaybı, 500,00TL tamir bedeli istenildiğinden; dava dilekçesinde maddi tazminat olarak belirtilen 500,00TL'nin izahı istenilmiştir.

Sunulan izah dilekçesinde beden gücü kaybı 100,00TL; geçici iş göremezlik 100,00TL; tedavi gideri 100,00TL; hasarlı araç onarım bedeli 100,00TL; değer kaybı 100,00TL olarak şimdilik maddi tazminat talebinin 500,00TL olduğu beyan edilmiştir. Dava dilekçesinde ise 500,00TL maddi tazminatı, 500,00TL değer kaybı, 500,00TL tamirat bedeli şeklinde 1.500,00TL maddi tazminat talebinde bulunmuştur.

Bu bakımdan değer kaybı dava dilekçesinde 500 TL + izahla bildirilen 100 TL olmak üzere 600,00TL kabul edilmiştir. Tamirat bedeli olarak dava dilekçesinde istenilen 500,00TL, ayrık kabul edilmiştir. Hasarlı araç onarım bedeli 100,00TL iken ıslah ile araç hasarı/pert bedeli şeklinde 7.700,00TL olarak istenilmiştir. Geçici iş göremezlik 100 TL iken 7.675,78TL olarak istenilmiştir.

Bunlarla birlikte; tedavi gideri 100,00TL, beden gücü kaybı 100,00TL olarak; sonuçta maddi tazminat toplamının 16.675,78 TL olduğu kabul edilmiştir. Davacı ayrıca 100.000,00TL manevi tazminat talep etmiştir.

Somut olayda, 25/09/2020 tarihinde yaralamalı trafik kazası meydana gelmiştir. 38 ADF 182 plakalı araç maliki konumunda olan davacı, ... plakalı aracın ZMMS poliçesi tarafı davalı sigorta şirketine, anılan araç sahibine ve kaza esnasındaki sürücüye karşı, Değer kaybı, tamirat, beden gücü kaybı, geçici iş göremezlik, hasar onarımı/pert, tedavi gideri şeklindeki maddi tazminat ve manevi tazminatı alacağına dair eldeki davayı açmıştır.

Dosyamı arasında bulunan ... 6. Asliye Ceza Mahkemesi 2021/288 Esas 2021/645 karar sayılı ceza dosyasında davalı, sanık konumunda olup, dosyada asli kusurlu görülerek aleyhine adli para cezası ve HAGB'ye hükmedilmiştir.

Tarafların kusur durumunun incelenmesi için dosya, Adli Tıp ... Grup Başkanlığı'na gönderilmiştir. Rapor sonucunda tarafların %50'şer kusurlu olduğu tespit edilmiştir. Rapor denetime elverişli bulunarak, itirazlar reddedilmiş, kusur tespiti hükme esas alınmıştır.

Maddi tazminat yönünden yapılan değerlendirmede;

Davacının davalı sigorta şirketine 01/10/2021 tarihinde (hasar dosyasında sigorta şirketince havale edilmiş) başvurduğu, davalı sigortanın ise davacıya herhangi bir bedel ödemediği görülmüştür.

Davacının alacak kalemlerine dair Erciyes Üniversitesinden Maluliyet raporu alınmıştır. Bu rapor sonucunda davacının %0 malul olduğu, 6 ay geçici iş göremeyeceği tespit edilmiştir.

Davacının talebi üzerine zarar kalemlerinin hesabı için dosya aktüerya bilirkişiye tevdi edilmiştir. Rapor sonucunda sürekli iş göremezlik zararının olmadığı, geçici iş göremezlik tazminatının 7.675,78 TL olduğu sigorta teminat limitini aşmadığı tespit edilmiştir.

Makine mühendisi raporunun sonucunda ise aracın pert kaydının uygun olduğu, değer kaybı istenemeyeceği, kusur oranına göre bakiye pert zararının 7.700,00-TL olduğu tespit edilmiştir.

Davacının ıslah dilekçesi ile bakiye pert bedelini 7.700,00- TL geçici iş göremezlik tazminat talebini 7.675,78 TL'ye yükselttiği görülmüştür.

İzah edilen nedenlerle, davalı tarafın olaya konu kazanın oluşumunda %50 kusurlu şekilde sorumlu olduğu görülmüştür. Davacı, ERÜ maluliyet raporunda tespit edildiği üzere geçici olarak iş göremez hale gelmiştir. Aktüerya hesabına göre davacının davalılardan geçici iş göremezlik tazminatı talep etme hakkı vardır. Poliçe limiti bu kalem bakımından yeterlidir. Makine mühendisinin tespitleri hükme esas alınmıştır.

Neticede anılan raporlar, denetime elverişli ve hakkaniyetli bulunarak hükme esas alınmıştır.

Davacı HMK 190 maddesi gereğince ERÜ maluliyet, makine mühendisi, aktüerya bilirkişi raporları ile zarar, kusur, illiyet bağı gibi unsurları kısmen ispat ettiğinden davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiş; değer kaybı (600,00TL), tamirat(500,00TL), sürekli iş göremezlik(100,00TL), tedavi gideri(100,00TL) kalemlerine dair istenilen 1.300,00TL maddi tazminat talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.

Davacının sigorta şirketine başvuru tarihi dikkate alınarak 8 iş günü sonrası olan 14/10/2021 tarihinden itibaren, bedele faiz işletilmiştir.

Manevi tazminat yönünden yapılan değerlendirmede;

6098 Sayılı TBK'nun 49. maddesine göre; "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlâka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür."

6098 Sayılı TBK'nun 56. maddesine göre; "Hâkim, bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özelliklerini göz önünde tutarak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verebilir. Ağır bedensel zarar veya ölüm hâlinde, zarar görenin veya ölenin yakınlarına da manevi tazminat olarak uygun bir miktar paranın ödenmesine karar verilebilir."

Davacının manevi tazminat talebinde, davacının duyduğu acının karşılığının para olarak verilmesi olanaksızdır. Bu nedenle manevi tazminatın amacı davacının duyduğu acıyı dindirmek ve içine düştüğü ruhsal sıkıntıyı gidermek, davacının zedelenmiş olan yaşama sevincini tazelemek, bunu yaparken felaketi özlenir kılmamak, davalıyı ekonomik bir yıkıma sürüklemeksizin daha dikkatli ve özenli olmaya sevketmek olmalıdır.

Manevi tazminatın miktarının tayininde tarafların sosyal ve ekonomik koşulları değerlendirilmeli, davalının da acz içine düşmesi engellenmelidir.

Manevi tazminat yönünden mahkememizce yapılan araştırma sonucu tespit edilen tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın alım gücü, davalıya ait araç sürücünün kazaya %50 kusurlu olarak sebebiyet vermiş olması, davacıda oluşan geçici iş göremezlik süresi gibi kıstaslar birlikte değerlendirilerek davacının manevi tazminat talebinin kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Davacının, dava dilekçesinde manevi tazminatı davalı sigorta şirketinden de istediği görülerek sigorta şirketi bakımından manevi tazminat talebinin reddine karar vermek, davacı aleyhine tam ret şeklinde vekalet ücretine hükmetmek gerekmiştir.

"...Somut olayda; davacı tarafça mahkemeye sunulan 21/09/2020 tarihli beyan dilekçesi ıslah dilekçesi sayılmayıp, dava dilekçesinde talep edilen 500-TL.

Maddi tazminatın hangi kalemlerden oluştuğuna yönelik açıklama niteliğinde bir dilekçe olmakla birlikte, aynı zamanda manevi tazminatın dava dilekçesinde yanlışlıkla davalı sigorta şirketinden talep edildiğine yönelik HMK'nın 124.maddesi gereği taraf deşişikliğine ilişkin olup, bu durumda HMK'nın 124/4.maddesi uyarınca hakim manevi tazminat yönünden davalı sigortayı kabul edilebilir bir yanılgıdan dolayı resen taraf olmaktan çıkarsa dahi, kendisine dava ve duruşmalarda vekille temsil ettirmiş olan davalı sigorta lehine vekalet ücretine hükmetmesi gerektiğinden;

davacı vekilinin davalı sigorta lehine manevi tazminattan kaynaklı vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiği yönündeki istinafının, istinaf edenin sıfatı gözetilerek yerinde olmadığı. 10/06/2022 tarihli ıslah dilekçesinin niteliğine ve özellikle istinaf dilekçesinde öne sürülmesi karşısında ıslah dilekçesinin HMK'nun 124.maddesi kapsamında tarafta iradi değişiklik talebi niteliğinde bulunmadığının kabulünün gerektiği görülmüştür..." {... BAM 3. H.D. 2023/2045 E. 2025/51 K.}

Neticede aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip 204710 Hakim 199126 · ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır