Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/26 K.2022/76

Davacılar vekili 17/01/2021 tarihli dava ve 28/05/2021 tarihli tavzih dilekçesiyle; davalı banka ile ... Ltd. Şti. arasında değişik tarihlerde kredi sözleşmeleri imzalandığını, davalılardan ..., ... ve ...'ın bu sözleşmeleri kefil sıfatıyla imzaladıklarını, davalılardan ... ve ...'in ... Ltd. Şti.'nin ortağı olmasına rağmen, ...'ın ise bu şirkete ortak veya yönetici olmadığını, ...'ın imza attığı sözleşmeler yönünden eş rızasının da bulunmadığını, borcun da ödenmiş olmasına rağmen davalı banka tarafından, aynı alacak nedeniyle 4 ayrı icra dosyasından icra takipleri başlatıldığını beyan ederek,

a) Konya İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasından dolayı ve takip tarihi itibariyle, borcun ödenmiş olması nedeniyle, davacılardan ... ve ...'in davalı bankaya 348.683,71 TL. borçlu olmadıklarının tespitine,

b) Konya İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasından dolayı ve takip tarihi itibariyle, borcun bulunmaması nedeniyle, davacılardan ... ve ...'in davalı bankaya 208.877,48 TL. borçlu olmadıklarının tespitine,

c) Konya İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasından dolayı ve takip tarihi itibariyle, borcun ödenmiş olması nedeniyle, davacılardan ...'in davalı bankaya 400.00 TL. borçlu olmadığının tespiti ile ipoteğin kaldırılmasına,

d) Konya İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasından dolayı ve takip tarihi itibariyle, takibe dayanak bononun "bedeli nakden ahzolunmuştur" şeklindeki kayda rağmen bono borçlularına davalı bankanın nakdi ödeme yapmaması, bononun bedelsiz ve hükümsüz olması nedeniyle, davacılardan ..., ..., ... ve ...'ın davalı bankaya 558.062,48 TL. borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmesini dava ve talep etmiştir. Açılan dava mahkememizin ... E. sırasına kaydedilmiştir.

Dava açılırken, ... Ltd. Şti. için de dava açılmış ise de; davacılardan ... Ltd. Şti. yönünden mahkememizce dava tefrik edilerek, mahkememizin ... E. sırasına kaydedilmiş, Mahkememizin 29/01/2021 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usülden reddine karar verilmiş, karar 24/02/2021 tarihinde kesinleşmiştir.

Davacı ... A.Ş. vekili 21/06/2021 tarihli dava dilekçesiyle; davacı bankanın davalı ...'dan kefaleti nedeniyle alacaklı olduğunu, borcun ödenmemesi üzerine borçlular hakkında icra takibi yapıldığını, borçlulardan davalı ...'ın takibe itiraz etmesi üzerine takibin kendisi yönünden durduğunu ancak, itirazın haksız olduğunu beyan ederek, davalı ...'ın Konya İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takibine yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına ve davalının %20'den aşağıya olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, karar verilmesini dava ve talep etmiştir. Açılan dava Konya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sayılı sırasına kaydedilmiştir.

Konya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 04/11/2021 gün ve ... E. ... K. sayılı ilamı ile davanın, Konya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... E. sayılı davası ile birleştirilmesine karar verilmiştir.

Birleştirilerek görülen her iki davada dilekçeler aşaması tamamlanmış, taraflara duruşma gününü bildirir davetiye tebliğ edilerek duruşma açılmıştır.

Taraflar, kendi açtıkları davanın kabulünü, kendilerine karşı açılan davanın ise reddini istemişlerdir.

Konya İcra Müdürlüğü'nün ... E. ve ... E. sayılı takip dosyaları ile ... E. ve ... E. sayılı takibine ilişkin ilgili belge suretleri dosyamıza getirtilmiş, dava dışı ... Ltd. Şti'ye ait ticaret sicil kayıtları da getirtilerek ortak ve yöneticileri araştırılmış, dosya bankacı bilirkişiye tebliğ edilerek bilirkişiden 15/09/2021 tarihli rapor ve 23/12/2021 tarihli ek rapor alınmıştır.

İncelenen dosya kapsamı ve toplanan deliller bir bütün halinde değerlendirildiğinde;

Dava, "Menfi Tespit" ve birleşen dava ise, "İtirazın İptali" davasıdır.

Somut olayda ; dosya kapsamına uygun görülerek hükme esas alınan bankacı bilirkişinin 23/12/2021 tarihli ek raporuna göre;

... A.Ş. ile dava dışı ... Ltd. Şti. arasında 27/11/2012, 17/07/2013, 29/11/2013 ve 08/11/2017 tarihli kredi sözleşmeleri imzalandığı, davacılardan ..., ... ve ...'in bu sözleşmelerin tamamını kefil sıfatıyla imzaladıkları, davacılardan ... ve ...'ın 24/01/2020 tarihine kadar asıl borçlu ... Ltd. Şti.'nin ortağı olduğu, 24/01/2020 tarihinden sonra ise ...'ın tek ortak haline geldiği, davacı ...'ın ise asıl borçlu şirkete hiç ortak olmadığı, ...'ın bu sözleşmelerin imzalandığı tarihlerde evli olduğu, ...'ın eşinin 27/11/2012 tarihli sözleşmede rızasının bulunduğu ancak, 17/07/2013, 29/11/2013 ve 08/11/2017 tarihli sözleşmelerde eş rızasının bulunmadığı anlaşılmıştır.

... A.Ş. ile asıl borçlu şirket arasında kredi sözleşmelerinden doğan borçların zamanında ödenmemesi üzerine, 29/11/2018 tarihinde 1. yapılandırma ve 28/08/2019 tarihinde 2. yapılandırma kredilerinin kullandırıldığı belirlendirilmiştir. 1. ve 2. yapılandırma kredilerinde ... dahil bütün davacıların kefil sıfatıyla imzalarının alındığı, 1. ve 2. yapılandırma kredilerinin de zamanında ödenmemesi üzerine, banka tarafından Beşiktaş Noterliği'nin 18/08/2020 gün ve ... yevmiye nolu kat ihtarnamesinin düzenlendiği, davacılardan ...'a takip öncesi kat ihtarnamesinin tebliğ edilemediği, diğer üç davacı yönünden tebligat yapıldığı ve 25/08/2020 tarihinde temerrütün gerçekleştiği belirlenmiştir.

Kat ihtarnamesine rağmen de kredi borcunun ödenmemesi üzerine, banka tarafından ve hepsinde tahsilde tekerrür olmamak kaydı ve açıklaması yapılmak suretiyle;

a) Konya İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takip dosyası üzerinden, 11/11/2020 tarihinde, asıl borçlu şirket ile ..., ... ve ... aleyhine, 325.000 TL. asıl alacak, 20.854,16 TL. işlemiş faiz, 1.043,25 TL. BSMV ve 1.786,30 TL. masraf olmak üzere toplam 348.683,71 TL. üzerinden, 27/11/2012, 17/07/2013 ve 29/11/2013 tarihli sözleşmelere istinaden ilamsız icra takibi başlatıldığı,

b) Konya İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takip dosyası üzerinden, 11/11/2020 tarihinde, asıl borçlu şirket ile ... ve ... aleyhine, 195.692,38 TL. asıl alacak, 12.556,93 TL. işlemiş faiz ve 628,17 TL. BSMV olmak üzere toplam 208.877,48 TL. üzerinden, 08/11/2017 tarihli sözleşmeye istinaden ilamsız icra takibi başlatıldığı,

c) Konya İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takip dosyası üzerinden, 10/11/2020 tarihinde, asıl borçlu şirket ile ... aleyhine, 400.000 TL.'lik asıl alacak üzerinden, 27/11/2012, 17/07/2013, 29/11/2013 ve 08/11/2017 tarihli sözleşmelere istinaden ipoteğin paraya çevrilmesi yoluyla icra takibi başlatıldığı,

d) Konya İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takip dosyası üzerinden, 06/11/2020 tarihinde, asıl borçlu şirket ile ..., ..., ... ve ... aleyhine, 557.155,66 TL. asıl alacak, 755 TL. ihtiyati haciz vekalet ücreti ve 151.80 TL. ihtiyati haciz harcı olmak üzere toplam 558.062,46 TL. üzerinden, 08/11/2017 tanzim, 08/11/2017 vade tarihli, 06/10/2020 (takip talebinde 08/11/2017 yazılmıştır) vade tarihli ve 750.000 TL. bedeli bonoya istinaden kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla icra takibi başlatıldığı belirlenmiştir.

Yine aynı ek rapora göre, eş rızası bulunmadığından davacılardan (aynı zamanda birleşen davada davalı olan) ...'ın 17/07/2013, 29/11/2013 ve 08/11/2017 tarihli sözleşmelerden dolayı sorumluluğun bulunmadığı, sadece eş rızası taşıyan 27/11/2012 tarihli sözleşmeden doğan borçtan sorumlu olduğu anlaşılmıştır.

Ek rapora göre 11/11/2020 takip tarihi itibariyle Bankanın;

a) ... hariç, diğer davacılardan olan alacağının, asıl alacak 521.691,79 TL, işlemiş faiz 38.822,56 TL, BSMV 1.941,13 TL. ve masraf 1.748,30 TL olmak üzere toplam 564.203,78 TL. olduğu,

b) ... yönünden ise; asıl alacak 149.521,87 TL, işlemiş faiz 6.865,55 TL, BSMV 343,28 TL. ve ihtar masraf 1.786,30 TL olmak üzere toplam 158.517 TL. olduğu anlaşılmıştır.

ASIL MENFİ TESPİT DAVASI YÖNÜNDEN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE

a) Konya İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takibinden dolayı, davacılardan ... ve ...'in takip tarihi itibariyle, takip talebinde istenilen 348.683,71 TL. borçlu olmadıklarının tespiti istenilmiş ise de; bu davacıların borçlarının takip tarihi itibariyle 564.203,78 TL. olması nedeniyle bu takip yönünden davaları reddedilmiştir.

b) Konya İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takibinden dolayı, davacılardan ... ve ...'in takip tarihi itibariyle, takip talebinde istenilen 208.877,48 TL. borçlu olmadıklarının tespiti istenilmiş ise de; bu davacıların borçlarının takip tarihi itibariyle 564.203,78 TL. olması nedeniyle bu takip yönünden davaları reddedilmiştir.

c) Konya İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takibinden dolayı, davacılardan ...'in takip tarihi itibariyle, takip talebinde istenilen 400.000 TL. borçlu olmadığının tespiti ve ipoteğin kaldırılması istenilmiş ise de; bu davacının borcunun takip tarihi itibariyle 564.203,78 TL. olması nedeniyle bu takip yönünden de dava reddedilmiştir.

d) Konya İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takibinden dolayı, davacılar ..., ..., ... ve ...'ın takip tarihi itibariyle, takip talebinde istenilen 558.062,48 TL. borçlu olmadıklarının tespiti istenilmiş ise de; bu davacıların borçlarının takip tarihi itibariyle 564.203,78 TL. olması nedeniyle bu takip yönünden davaları reddedilmiştir.

BİRLEŞEN İTİRAZIN İPTALİ DAVASI YÖNÜNDEN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE

Her ne kadar davacı banka tarafından, davalı ... aleyhine Konya İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı takip dosyası üzerinden, 11/11/2020 tarihi itibariyle toplam 348.683,71 TL.'lik alacak üzerinden ilamsız icra takibi başlatılmış ise de;

Bilirkişi ek raporunda da belirtildiği üzere 27/11/2012 tarihli sözleşme hariç, diğer sözleşmelerde ...'ın eşinin rızasının bulunmadığı, bu nedenle ...'ın sadece 27/11/2012 tarihli sözleşmeden doğan borçtan sorumlu olduğu, bilirkişi ek raporuna göre de ...'ın takip tarihi itibariyle, borcunun 158.517 TL. olduğu anlaşıldığından, davacı bankanın davasının 158.517 TL. üzerinden (kısmen) kabulüne karar vermek gerekmiştir.

Davacı banka tarafından, bilirkişi ek raporuna itiraz edilmiş, davalı kefil ...'a kat ihtarnamesi tebliğ edilememesine rağmen 2004 s. İİK.'nin 68/b maddesi gereğince tebligatın yapılmış sayılması gerektiği kabul edilerek, temerrüt belirlenmesi ve faiz hesabı yapılması istenilmiş ise de;

Yargıtay HD’nin 08/03/2016 gün ve ... E. ... K. sayılı emsal içtihadına göre, "İİK'nun 68/b maddesi sadece sözleşmedeki asıl borçlu yönünden uygulanabilir, davalı kefil yönünden uygulanamaz." Bu nedenle davacı bankanın aksi yöndeki iddiaları kabul edilmemiştir.

Davacı bankanın fer'i nitelikteki icra inkar tazminatı talebi yönünden yapılan incelemede de;

Yargıtay HD.nin 30/05/2018 gün ve ... E. ... K. sayılı emsal içtihadına göre, "Takibe konu alacak genel kredi sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Somut olayda alacak likit ve belirlenebilir olduğundan hüküm altına alınan alacak miktarı üzerinden davacı lehine icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerekirken istemin reddine karar verilmesi... usul ve yasaya uygun düşmemiş, kararın bozulması gerekmiştir."

Birleşen itirazın iptali davası yönünden, alacağın miktarı belirli (ve belirlenebilir) olup, yukarıda yazılı Yargıtay emsal içtihadında da belirtildiği üzere bu haliyle likit olduğundan, Yargıtay HD. nin 16.10.2008 gün ve ... E. ... K. emsal içtihadı gereğince davalının sadece asıl alacak üzerinden değil, hükmedilen meblağ üzerinden 2004 s. İİK'nın 67/2. maddesi gereğince icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar vermek gerekmiş ve Yargıtay HD. nin 10.02.2005 gün ve ... E. ... K. sayılı emsal içtihadına göre de, dava açılmasında harçlandırılmayan icra inkar tazminatı, harç ve davacı yararına vekalet ücreti takdirinde dava değerine dahil edilmemiştir.

Birleşen davada davalı ... da tazminat talebinde bulunmuş ise de; davanın reddedilen kısmı yönünden takip haksız olmakla birlikte, haksız olan kısım yönünden davacı bankanın kötü niyetli takip yaptığı ispat edilemediğinden ve iyi niyet karine olarak mevcut olduğundan davalı tarafın 2004. s. İİK'nın 67/2. maddesi gereğince şartları oluşmayan feri nitelikteki tazminat talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.

Birleşen itirazın iptali davasına ilişkin olarak, her iki tarafın arabuluculuk ilk toplantısına (telekonferans yoluyla) katıldıkları belirlendiğinden, bu zorunlu arabuluculuk giderinin 6325 s. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-11. maddesi gereğince davanın kabul ve red oranına göre taraflara dağıtılması gerektiği sonucuna varılmış ve oluşan vicdani kanaat ile aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan Üye Üye Katip