Konya 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/78 K.2024/340

2- ... - ... ...

DAVA

Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

KARARIN YAZILDIĞI TARİH

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile. Davacı şirketin ... Bankası... Şubesinin ... nolu 20/01/2022 tarihli 20.080 TL bedelli çekini ... Tic. Aş.

Lehine keşide ettiğini, lehtara ulaştırmak için kargoya verdiğini, ancak lehdar yetilisinin zorfın boş olduğunu ve zarftan çekin çıkmadığını davacı şirkete bildirdiğini, ancak davacı şirketin çeki lehdara teslim ettiğini kanıtlayamadığını bu sebeple keşideci sıfatıyla aktif dava ehliyetine haiz olduğunu, bu aşamada dava konusu çeki hukuk dışı ele geçiren ve kimliği bilinmeyen ... A.ş. ... şubesini ... LTd.

Şti 'nden arandığını ellerinde bir çek olduğunu, çeki kırdırmak istediklerini bildirdiklerini, faktoring firmasının teyit etmek için çekin görüntüsünü istemesi üzerine ... ... Şubesi çalışanı ... telefononu çekin görüntüsünün gönderildiğini, ... A. Ş. ... şubesi, çekin sorgulanmasını İstanbul şubesinden isltediğini ... A. Ş. İstanbul şubesi yetkilisi ... çekin lehdarı ... A. Ş. Ne e -posta ile çekin görüntüsünü gönderdiğini ve çekin doğruluğunu sorduğunu, ... A.

Ş. , nin çekteki cironun kendilerine ait olmadığını, sahte olduğunu bildirdiğini, ... Faktoring ... Şubesine çekin görüntüsünü gönderen kişi ve ya kişilerin müvekkil şirketin ... A. Ş. Ye gönderdiği çeki, müvekkilin şirket in iradesi dışında ele geçirmiş olduğunu,. Çek bedelini tahsil etmeye çalıştığını, ancak ... Aş. Ş nin beyanına göre çekin kendilerini hiç ulaşmadığını ve cirodaki imzanın kendileri tarafından atılmadığını, şüpheliler hakkında Ankara C.

Başsavcılığına şikayette bulunduklarını ve soruşturmanın halen devam ettiğini, 27/01/2022 tarihindeki 2. Sıradaki davalı ... tarafından ... bankasının ... şubesine ibraz edilerek karşılığı olmadığından arkasının yazdırıldığını. Arkası yazdırılan çekin incelendiğinde ... A. Ş. Ve ... LTd. Şti. Ve ondan önceki ... firmasının ve avalist ... ın isminin çizildiği, 1.

Sıradaki Kötüniyetli hamil tarafndan 2. Sıradaki davalıya ciro edilmiş şekline getirildiğinin göründüğünü, çeki hamil sıfatıyla bankaya ibraz ederek arkasını yazdıran ... ile Kötüniyetli hamil ... Ltd. Şti arasında bir ticari ilişki olmadığını, dava konusu çekin bankaya ibraz edilmiş hali incelendiğinde çekin geriye ciro silsilesi içinde geriye doğru ciro edilerek, ... A. Ş.'den ... Ltd. Şti ne onun tarafından da Dir yapısal ve ondan da ... Ltd.

Şti ne gelmesi sonrasında ciro edilmesi gerekirken bu işlemlerin yapılmayarak 1. Sıradaki davalı ve diğer cirosu iptal edilenlerle de hiç bir ticari ilişkisi olmayan ... tarafından çekin ibraz edildiğini, ...'nın gerçek hiç bir ticari ilişkiye dayanmayarak çekin çalındığını, bu sebeplerle davacı şirketin ... Bankası ... şubesinin ... nolu 20/01/2022 tarihli 20.080 TL bedelli ... Tic. A. Ş.

Lehine keşideettiği 1. Sıradaki davalı tarafından hukuk dışı ele geçirilen ve 2. Sıradaki davalı tarafından hak sahibi olmayacak şekilde ciro yoluyla elde edilen ve 27/01/2022 tarihinde ibraz edilerek arkası yazdırılan çekten dolayı davacı şirketin davalılara borçlu olmadığını ve ödemesi gereken para borcu olmadığından davacı şirketin uğradığı zararların tazminini ,

dava sonuna kadar çek bedelinin %15 i tutarı teminatla icra takibine konulmaması yönünden ihtiyate tedbir konulmasını ve davacı şirketin davalılara borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini ve çekin davalılardan ...'dan alınarak davacı şirkete teslimine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılar tarafından herhangi bir cevap dilekçesi sunulmamıştır.

Davacı vekilinin 09/02/2022 tarihli dilekçesi ile Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasına yatırılacak paranın davalı alacaklıya ödenmemisi için tedbir kararı talep edilmiş olup, Mahkememizin 11/02/2022 tarih ... esas sayılı ara kararı ile dava değeri olan 20.080,00 TL'nin %20'si oranında nakdi teminatın veya kesin ve süresiz banka teminat mektubunun Mahkememize ibrazı halinde davacı tarafın İhtiyati Tedbir Talebininin Kabulü ile; Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasına, sadece davacı ... Ltd. Şti. tarafından yatırılacak paraların davalı takip alacaklısı/alacaklıları ... Ve ... Ltd. Şti.'ne tedbiren ödenmemesine karar verildiği görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİLİMESİ VE GEREKÇE

Dava menfi tespit isteminden ibarettir.

Taraflar arasındaki ihtilaf; davaya ve takibe konu çek nedeniyle davacının davalılara borçlu olup olmadığı, çekte yer alan lehtar ciranta imzasının lehtara ait olup olmadığının araştırılmasının gerekip gerekmediği, bu iddianın davalılara karşı ileri sürülmesinin mümkün olup olmadığı ile çekin davacıya iadesinin gerekip gerekmediği hususlarından ibarettir.

Davaya konu Konya . İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı takibinin 17.410,00 TL asıl alacak, 1.140,00 TL ihtiyati haciz vekalet ücreti, 97,66 TL işlemiş faiz, 52.23 TL komisyon, 1.741,00 TL karşılıksız tazminatı ve 225,20 TL harç gideri olmak üzere toplam 20.666,09 TL üzerinden başlatıldığı, takip dayanağı olarak da keşidecisi ... Ltd. Şti., lehtarı ... A.Ş. Cirantası ... Ltd. Şti., hamili ise ... olan ... seri numaralı 20.01.2022 tarihli 20.080 TL bedelli çekin gösterildiği anlaşılmıştır.

Davacı çekteki keşideci imzasını inkar etmemiş, çeki dava dışı ... A.Ş.'ye kargo yoluyla gönderdiğini, kargonun dava dışı firmaya teslim edilmediğini, çekte dava dışı firmaya atfen yer alan imzanın bu firmaya ait olmadığını, çekteki ciro silsilesinin bozuk olduğunu ve dolayısıyla davalılara borçlu olmadığını iddia etmiştir.

Konuya ilişkin olarak yürütülen Ankara Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... S sayılı soruşturma dosyasında daimi arama kararı verilmiştir. Her ne kadar davaya konu çek hakkında bir soruşturma mevcut ise de, gerek dosyada daimi arama kararı verilmesi gerekse davalı taraf hakkında herhangi bir soruşturma bulunmaması nedeniyle bu dosyanın sonucunun beklenilmesine gerek görülmemiştir.

Yargıtay . Hukuk Dairesi'nin ... E. ... K sayılı ilamı; ''Mahkemece, bonolarda sahtecilik yapıldığı iddiasıyla Asliye ceza mahkemesinde açılan davanın tarafların bu dosyaya delil olarak dayanmaktan vazgeçtiklerini beyan etmeleri nedeniyle bekletici mesele yapılmadığı, borçlunun adının bonoda yer almasının zorunlu bulunmadığı, davacının biri site yönetimi kaşesi altında diğeri ise açığa alarak çift imza attığını, açığa atılan imzanın üzerine davacının eklenmesinin tahrifat olarak nitelendirilemeyeceği ve borçlunun sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı, gerekçeleriyle davanın reddine karar verilmiş, kararı davacı vekili temyiz etmiştir.

Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA,'' şeklindedir. Somut olayda da, davacı tarafın soruşturma dosyasının sonucunun beklenilmesinden vazgeçilmesine yönelik talebi dikkate alındığında taleple bağlılık ve taraflarca getirilme ilkesi gereğince bu dosyanın sonucunun beklenilmesi mümkün değildir.

6102 s. TTK'nin 677. maddesine göre, "Bir poliçe, poliçe ile borçlanmaya ehil olmayan kişilerin imzasını, sahte imzaları, hayali kişilerin imzalarını veya imzalayan ya da adlarına imzalanmış olan kişileri herhangi bir sebeple bağlamayan imzaları içerirse, diğer imzaların geçerliliği bundan etkilenmez."

6102 s. TTK'nın 687/1. maddesine göre de, "(1) Poliçeden dolayı kendisine başvurulan kişi, düzenleyen veya önceki hamillerden biriyle kendi arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def’ileri başvuran hamile karşı ileri süremez; meğerki, hamil, poliçeyi iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olsun."

Yargıtay. Hukuk Dairesi'nin ... E. ... K. Sayılı ilamı; '' ... Dava, bono keşidecisi tarafından lehtar ve 1. ciranta imzasının sahte olmasına dayanılarak hamile karşı açılmış bir menfi tespit davasıdır.

Mahkemece lehtar ve 1. ciranta imzasının sahteliği hakkında icra hukuk mahkemesinde alınan bilirkişi raporuna dayanılması yanlış ise de mahkemenin kendisinin yaptıracağı bilirkişi incelemesi ile lehtar ve 1.ciranta imzasının sahteliğinin saptanması halinde de bu olgu sonuca etkili değildir. Zira keşideci ciro imzasının sahteliğini senet lehtarına karşı ileri süremez.

TTK'nın 677. maddesinde düzenlenen imzaların istiklali prensibine göre çek üzerindeki imzaların geçersizliği diğer imzaların geçerliliğini etkilemez.Bu nedenle davanın reddi gerekirken yazılı şekilde kabulüne karar verilmesi doğru olmamış yerel mahkeme kararının bozulması gerekmiştir. ... "

Anılan yasal düzenlemelere istinaden emsal kabul edilen içtihatta da belirtildiği üzere kendi imzasını inkar etmeyen davacının lehtar ciranta imzasının sahteliği iddiasıyla menfi tespit isteminde bulunması mümkün değildir. Yine, davalı hamilinin şeklen birbirine bağlı cirolarla çeki iktisap ettiği açık olduğundan ve çekteki ciroların sahteliği ya da geçersizliğinin hamilin iktisabına bir etkisi olmayacağından davacının davalı tarafın yetkili hamil olmadığı yönündeki iddialarına itibar edilmemiştir. Bu nedenlerle davacı tarafça usulünce ispatlanamayan davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.