Konya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2020/543 K.2022/339

Davacı taraf vekilinin davalı taraf aleyhine açtığı işbu dava .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... esasına kaydedilmekle davada 04/03/2014 tarihinde ticaret mahkemesi sıfatıyla verilen yetkisizlik kararının kesinleşmesi üzerine, dosya mahkememize gönderilerek mahkememizin ... esas sırasına kaydedilmiş, mahkememizce yapılan yargılama sonucunda 25/02/2016 tarihinde davanın reddine, .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ...

E. dosyasından konulan tüm ihtiyati tedbirlerin kaldırılmasına dair ... Esas - ... Karar sayılı hüküm verilmiş; söz konusu hükmün davacı tarafça temyiz edilmesi üzerine Yargıtay. Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın 01/11/2017 tarih ve ... Esas - ... Karar sayılı ilamı ile hükmün davacı yararına bozulmasına karar verilerek bozma sonra mahkememizin ... esas sırasına kaydedilmiş, mahkememizde yapılan açık yargılama sonunda, mahkememizin 26/03/2019 tarih ... Esas ...

Karar sayılı kararında belirtilen nedenlerle davanın kısmen kabulüne ilişkin temyiz kanun yolu açık olan bu kararımıza karşı davalı tarafın temyiz kanun yoluna başvurması üzerine Yargıtay. Hukuk Dairesinin 10/06/2020 tarih ... Esas ... Karar sayılı ilamı ile kararımız bozulmakla, karar düzeltme kanun yolu açık olan bozma kararına karşı karar düzeltme yoluna başvurulmaması üzerine, dava dosyası mahkememizin ...

Esas sırasına kaydedilmekle, mahkememizce yapılan aleni/açık yargılama sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili ....

Asliye Hukuk Mahkemesi'ne tevzi edilen 19/06/2013 havale tarihli dava dilekçesinde özetle, taraflar arasında imzalanan 24/01/2013 tarihli sözleşme ile davalının müvekkiline toplam 43.200 tavuk kapasiteli 5 Blok, 6 Kat ve 80 gözlü tavukçuluk kafesi yapma işini üstlendiğini; ancak sözleşme gereğini yerine getirmediğini; alınan para ve çeklere rağmen 30/03/2013 tarihinde teslim etmesi gereken kafesleri teslim etmediğini; müvekkilinin o tarihe kadar yaptığı ödemeleri de haksız yere tahsil ettiğini; bu ödemeler içerisinde bir kısım müşteri çeklerinin de olduğunu; bunların iadesi için ayrıca dava açacaklarını;

ödemesi yapılan bu çeklerin haricinde aşağıda belirttiği vadesi gelmemiş çeklerin de olduğunu; gereği yerine getirilmeyen sözleşmeden dolayı müvekkilinin borcu olmadığı halde bu çekleri ödemek zorunda kalacağını; oysa müvekkilinin borcu muaccel olmadığı gibi kendisinin davalıdan alacaklı olduğunu; bu durumda müvekkilinin vadesi gelmemiş çekleri ödemek zorunda olmadığını beyanla ... Bankası ... Şb., ... seri no'lu, 25/06/2013 keşide tarihli, 7.500,00 TL tutarlı,

... Bankası ... Şb., ... seri no'lu 25/07/2013 keşide tarihli, 7.500,00 TL. tutarlı,

... Bankası ... Şb., ... seri no'lu 30/08/2013 keşide tarihli, 7.500,00 TL. tutarlı,

... Bankası ... Şb., ... seri no'lu 30/09/2013 keşide tarihli, 7.500,00 TL. tutarlı,

... Bankası ... Şb., ... seri no'lu 05/11/2013 keşide tarihli, 7.500,00 TL. tutarlı,

... Bankası ... Şb., ... seri no'lu 12/11/2013 keşide tarihli, 7.500,00 TL. tutarlı,

... Bankası ... Şb., ... seri no'lu 26/11/2013 keşide tarihli, 7.500,00 TL. tutarlı,

... Bankası ... Şb., ... seri no'lu 05/12/2013 keşide tarihli, 7.500,00 TL. tutarlı,

... Bankası ... Şb., ... seri no'lu 15/12/2013 keşide tarihli, 7.500,00 TL. tutarlı,

... Bankası ... Şb., ... seri no'lu, keşide tarihsiz, 7.500,00 TL. tutarlı,

... ... Şb., ... seri no'lu, 20/07/2013 keşide tarihli, 4.000,00 TL. tutarlı olmak üzere toplam 79.000,00 TL. tutarındaki çeklerden dolayı borçlu olunmadığının tespiti ile bu çeklerin davalıdan alınarak müvekkiline verilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı asil .... Asliye Hukuk Mahkemesi'ne sunduğu 11/12/2013 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacı ile yapmış oldukları sözleşmeye göre ihtilaf halinde Konya mahkeme ve icra müdürlüklerinin yetkili olduğunu; bu nedenle yetkisizlik kararı verilmesi gerektiğini; ayrıca dava dilekçesi ile ileri sürülen hususların gerçeği yansıtmadığını.

24/01/2013 tarihli protokol ile 5 bloklu 6 katlı 80 gözlü 43.200 adetlik tavuk kafesinin yapıldığını ve davacıya teslim edildiğini; davacının bu tavuk kafeslerini halen kullanmakta olduğunu; davacıya sözleşme konusu kafesin teslim edilmesine rağmen neden bu davayı açtığını sorduklarını ve çevreden araştırma yaptıklarını; davacının ödeme güçlüğü içerisine girmiş olması nedeniyle tanzim ettiği çeklerin ödenmesini geciktirmek amacıyla bu davayı açtığını belirlediklerini;

mahkemece yapılacak keşifte söz konusu kafesin davacıya ait çiftlikte kurulu olduğunun açıkça görüleceğini beyanla öncelikle davanın yetkisizlik nedeniyle usulden, aksi halde esastan reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili 17/01/2014 havale tarihli cevaba cevap dilekçesinde özetle, davalının yetki itirazının yerinde olmadığını; HMK'nın 10. maddesi uyarınca sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinini de yetkili olduğunu; sözleşme konusu kafeslerin sözleşmeye uygun olarak teslim edilmediğini; bu hususun yapılacak keşifte ortaya çıkacağını belirtmiş; 30/12/2013 tarihli dilekçesinde de müvekkilinin dava konusu çekleri ödemek zorunda kaldığını, bu nedenle söz konusu çek bedelleri yönünden davaya istirdat davası olarak devam ettiklerini beyan etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

I.DAVANIN NİTELENDİRİLMESİ

Taraflar arasında görülmekte olan davanın 2004 Sayılı İcra ve İflas Kanunumuzun 72/1-6 maddesi gereğince eser sözleşmesinden kaynaklanan iş bedeli karşılığı verilen çeklerden dolayı açılan menfi tespit(istirdat) davası olduğu, taraflar arasındaki ihtilafın ise dava konusu çekler dolayısıyla davacının herhangi bir borcu olup olmadığı, var ise miktarının ne olduğu hususlarında olduğu tespit edilmiştir.

II.HÜKME EMSAL ALINAN YÜKSEK MAHKEME İLAMLARI

1.T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 01/11/2017 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında;

"Taraflar arasında 24.01.2013 tarihli sözleşmenin düzenlendiği konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Taraflar arasındaki uyuşmazlık, iş bedelinin tamamen ödenmesinin gerekip gerekmediği noktasında toplanmaktadır. Taraflar arasında düzenlenen sözleşme, düzenlendiği tarihte yürürlükte bulunan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesi niteliğinde olup, uyuşmazlığın bu hükümlere göre çözümlenmesi gerektiği açıktır.

Taraflar arasında düzenlenen eser sözleşmesinde, iş bedeli 200.000,00 TL+KDV olarak kararlaştırılmış olmakla niteliği itibariyle 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 480 ve devamı maddelerinde düzenlenen götürü bedelli sözleşmedir. Buna göre davacı yüklenici kararlaştırılan bu bedelle sözleşmede yer alan üstlendiği işleri yapmak, davalı iş sahibi de iş bedelini ödemek durumundadır. Davacı iş sahibi tarafından işin ayıplı yapıldığı ve eksik bırakıldığı iddia edilmiş olmakla, davalı yüklenicinin alacağı, sözleşmeye göre gerçekleştirilen imalâtın fizikî oranının belirlenen götürü iş bedeline uygulanması ile hesaplanmalıdır. Açıklanan kurala ve Dairemizin yerleşik içtihatlarına uygun düzenlenmeyen yetersiz bilirkişi raporuna göre karar verilmesi doğru olmamıştır.

O halde mahkemece yapılacak iş; bozma öncesi raporu düzenleyen bilirkişiden mahkemenin ve Yargıtay'ın denetimine elverişli ek rapor alınarak sözleşmedeki tüm imalâta göre davalı yüklenicinin yaptığı imalâtın fiziki oranını hesaplatmak, bu oran 236.000,00 TL olan götürü bedele uygulanmak suretiyle yüklenici alacağını bulmak, bundan davacının usulen kanıtlayabildiği tüm ödemeleri saptamak, saptanan ödeme tutarının mahsubuyla sonucuna uygun hüküm kurmaktan ibarettir." denilmiştir.

2.T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 10/06/2020 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında;

"Taraflar arasında 18.10.2012 tarihli, 5 blok, 6 katlı, 21 gözlü civciv kafesi yapımı ve 24.01.2013 tarihli 5 blok, 6 katlı, 80 gözlü tavuk kafesi yapımı başlıklı iki ayrı sözleşme bulunmakta olup, dava konusu ihtilaf, dairemizin hükmüne uyulan bozma ilamında da belirtildiği üzere 200.000,00 TL + KDV bedelli tavuk kafesi sözleşmesi işiyle ilgilidir.

Bozma ilamında da belirtildiği gibi, dava konusu tavuk kafesi imalâtı işindeki eksik ve ayıplar da dikkate alınarak yapılan işin fiziki oranı bulunmalı, bu oran iş bedeli olan sözleşmedeki fiziki oranı tespit edilerek KDV dahil 236.000,00 TL'ye uyarlanarak, yüklenici alacağının tespit edilmesi gerekirken, usulî kazanılmış hak ilkesi ihlal edilerek, dava konusu olmayan 18.10.2012 tarihli civciv kafesi yapımı sözleşmesinin de hesaplamaya dahil edilerek, inceleme yapılan ek rapora göre karar verilmesi doğru olmamış, kararın bozulması uygun bulunmuştur." denilmiştir.

3.T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 18/04/2022 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında; " Davalı yükleniciler tacir olup, 6102 sayılı TTK'nın 19/2. maddesi gereğince taraflardan biri için ticari iş niteliğinde olan sözleşmeler, kanunda aksine hüküm yoksa diğer taraf için de ticari iş sayılmaktadır. Ticari işlerde 3095 sayılı Yasa'nın 2/2. maddesine göre avans oranında faiz istenebilecektir. Bu halde mahkemece hükmedilen alacağa avans faizine hükmedilmesi gerekirken, yasal faize hükmedilmesi hatalı olmuş kararın belirtilen nedenlerle bozulması gerekmiştir." denilmiştir.

III.DEĞERLENDİRME VE NETİCE

1.Mahkememizce yukarıda detayı verilen T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 01/11/2017 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı ile T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 10/06/2020 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı doğrultusunda taraflar arasındaki eser sözleşmesinin götürü bedel olarak kararlaştırılması da nazara alınarak dava konusu tavuk kafesi imalâtı işindeki eksik ve ayıplar da dikkate alınarak yapılan işin fiziki oranının tespiti ve bu oran iş bedeli olan sözleşmedeki fiziki oranı tespit edilerek KDV dahil 236.000,00 TL'ye uyarlanarak yüklenici alacağının tespit edilmesi için ek bilirkişi raporu aldırılmıştır.

2.Dosya içerisinde yer alan 18/02/2021 Tarihli Ek-3 Bilirkişi raporu ile 29/04/2021 Tarihli Ek-4 Bilirkişi raporunda özetle; T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 10/06/2020 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı çerçevesinde sözleşmelerden sadece "Tavuk Kafesi İmalatına Ait Protokol" hükümleri çerçevesinde yapılan hesaplamada sözleşmeye göre toplam işin tamamlanma oranının %93 olduğu, toplam eksiklik ve imalat hataları oranının ise %7 olduğu, sözleşmenin toplam bedelinin 200.000,00 TL + KDV olmak üzere 236.000,00 TL olduğu, eksik ve hatalı imalat oranlandığında kalan bedelin ise 16.520,00 TL olduğu rapor edilmiştir.

3.Yukarıda yapılan açıklamalar, bilirkişi raporları, Yüksek Mahkeme ilamları ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde.

Taraflar arasında 18/10/2012 Tarihli, 5 blok, 6 katlı, 21 gözlü civciv kafesi yapımı ile 24/01/2013 Tarihli 5 blok, 6 katlı, 80 gözlü tavuk kafesi yapımı başlıklı iki ayrı sözleşme akdedildiği, dava konusu uyuşmazlığın 24/01/2013 tarihli sözleşmeden kaynaklandığı, bu sözleşme hususunda taraflar arasında bir ihtilaf bulunmadığı, taraflar arasındaki uyuşmazlığın ise iş bedelinin tamamen ödenmesi gerekip gerekmediği, yüklenicinin edimini yerine getirip getirmediği noktasında toplandığı, 24/01/2013 tarihli sözleşmenin eser sözleşmesi mahiyetinde olduğu,

iş bedelinin ise 200.000,00 TL + KDV olmak üzere toplamda 236.000,00 TL götürü bedel olarak kararlaştırıldığı, 18/10/2012 tarihli civciv kafesi yapımına ilişkin sözleşme ayrık tutulmak suretiyle 24/01/2013 tarihli sözleşme dolayısıyla dava konusu tavuk kafesi imalâtı işindeki eksik ve ayıplar da dikkate alınarak yapılan işin fiziki oranın tespiti hususunda rapor aldırıldığı, dosya içerisinde yer alan 18/02/2021 Tarihli Ek-3 Bilirkişi raporu ile 29/04/2021 Tarihli Ek-4 Bilirkişi raporunda "Tavuk Kafesi İmalatına Ait Protokol" hükümleri çerçevesinde yapılan hesaplamada sözleşmeye göre toplam işin tamamlanma oranının %93 olduğu,

toplam eksiklik ve imalat hataları oranının ise %7 olduğu, sözleşmenin toplam bedelinin 200.000,00 TL + KDV olmak üzere 236.000,00 TL olduğu, eksik ve hatalı imalat oranlandığında kalan bedelin ise 16.520,00 TL olduğunun rapor edildiği anlaşılmakla davacının dava konusu çekler dolayısıyla 16.520,00 TL borçlu olmadığının tespitine karar verilmiş, davacının dava konusu çekleri yargılama aşamasında ödediği anlaşılmakla 2004 Sayılı Kanunun 72/6 maddesi gereğince davaya istirdat davası olarak devam edilerek eksik ve ayıplı işlere tekabül eden 16.520,00 TL'nin yukarıda detayı verilen T.C.

Yargıtay. Hukuk Dairesinin 18/04/2022 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı da emsal alınarak dava tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, davacının fazlaya ilişkin talebinin reddine karar verilerek Mahkememizde oluşan vicdani kanaatin tezahürü olarak aşağıdaki hükümler tesis edilmiştir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Katip ... Hakim ...