Konya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/429 K.2024/436

Davacı taraf vekilinin davalılar aleyhine açtığı işbu dava mahkememizin ... Esas sırasına kaydedilmekle, mahkememizce yapılan aleni/açık yargılama sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle. Müvekkili ... plakalı aracıyla 02.01.2023 tarihinde Konya ili, ... ilçesi, ... Caddesini takiben Belediye İstikametine kendisine yanan yeşil trafik ışığa istinaden seyir halinde iken davalı sürücü ... ... plakalı aracı ile ... Caddesini takiben ... Caddesi istikametinde ...

Caddesi kavşağına geldiği esnada kendisine yanan kırmızı ışığa rağmen kural ihlali yaparak geçtiği esnada müvekkiline ait araca çarpmasıyla çift taraflı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, ... plakalı aracın sahibi ve sürücüsü ... asli ve tam kusurlu hareketleriyle mezkur kazaya sebebiyet verdiğini, ... plakalı araç kaza tarihinde ... poliçe numaralı Karayolları Motorlu Taşıtlar Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası ile ...n'de sigortalı olduğunu, davalı ... şirketine 24/05/2023 tarihinde başvuru yapıldığını, dava şartı zorunlu arabuluculuk görüşmelerinin de anlaşamayarak sonuçlanması neticesinde işbu davayı açtıklarını,

sigorta şirketi tarafından poliçe kapsamında düzenlenen ekspertiz raporunda müvekkiline ait araçta meydana gelen hasar bedeli en az 18.768,83-TL olarak tespit edildiğini, araçta meydana gelen reel zarar karşılanmadığını, bu sebeplerle maddi hasar tazminatı talepleri yönünden davalarının kısmi dava olup fazlaya ilişkin talep ve dava haklarının saklı olduğunu, değer kaybı bedeli ve aracın tamir süresinde kullanılamamasından kaynaklı zararlarına ilişkin alacak taleplerimiz yönünden davalarının 6100 sayılı HMK 107.

Madde gereği belirsiz alacak davası olduğunu, şimdilik 100,00-TL maddi hasar tazminatının kaza tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen, (sigorta şirketi yönünden teminat limiti ile sınırlı olarak ve temerrüt tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte) HMK 107.

Madde gereği değer kaybı bedeli alacaklarının yargılama ile tespit edilmesi ve daha sonrasında bedeli artırmak üzere, 100,00-TL değer kaybı bedeli alacaklarının kaza tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen, (sigorta şirketi yönünden teminat limiti ile sınırlı olarak ve temerrüt tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte), HMK 107.

Madde gereği aracın tamir süresinde kullanılamamasından kaynaklı zararımıza ilişkin alacaklarının yargılama ile tespit edilmesi ve daha sonrasında bedeli artırmak üzere, 100,00-TL aracın tamir süresinde kullanılamamasından kaynaklı zararımıza ilişkin alacaklarının kaza tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'dan, tahsili ile davacı müvekkiline ödenmesine karar verilmesini, diğer yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine, karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesi ile özetle; Davaya konu talepler zamanaşımına uğramış olduğunu, Ereğli Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili mahkeme olduğunu, meydana gelen dava konusu kazada müvekkilinin hiçbir kusuru bulunmadığını, meydana gelen kaza nedeni ile davacı tarafın aracında herhangi bir değer kaybı oluşmadığını, aracın kullanılmamasından kaynaklı mahrum kalınan kar taleplerini de kabul etmediklerini, aracın yalnızca ön tamponu zarar gördüğünü, bu sebeplerle öncelikle açılan işbu davanın yetkisizlik nedeni ile reddini, dosyanın yetkili Ereğli Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesini, yetkiye dair itirazları kabul edilmediği takdirde davanın esas yönünden reddine karar verilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar talep etmiştir.

Davalı ... vekili cevap dilekçesi ile özetle.

Davacı tarafın dava konusu tamamen ve açık şekilde belirli olduğunu iddia etmesine rağmen davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasının hukuka aykırı olduğunu, müvekkili şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve bakiye poliçe limiti ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirketin bu poliçedeki maddi zararlara ilişkin teminat limiti ise kaza tarihi itibariyle araç başına 120.000,00-TL olduğunu, davacıya ait aracın davaya konu kazadan daha öncesinde bir kazaya karışıp karışmadığının ve aynı bölgeye hasar almış olup olmadığının tespitini talep ettiklerini, somut olayda,

kaza sonrasında aracın onarımı gerçekleştirildiğini ve sigorta şirketi bu onarım masrafını tazmin ettiğini, bu sebeplerle zamanaşımına uğramış davanın reddini, ret taleplerinin kabul edilmemesi halinde; kabul anlamına gelmemek kaydı ile,

değer kaybı ve hasar tazminatı yönünden yukarıda belirttiğimiz gibi bilirkişi incelemesi yapılmasına ve tarafların kusur durumu ile bakiye teminat limiti gözetilerek hüküm kurulmasını, poliçe teminatı kapsamında olmayan "araç mahrumiyeti" talebinin reddini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkili şirket aleyhine tazminata hükmedilmesi halinde dava tarihinden itibaren yasal faize hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline, karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

I.DAVANIN NİTELENDİRİLMESİ

Taraflar arasında görülmekte olan davanın; 02/01/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde davacının uğradığını iddia ettiği değer kaybı, hasar bedeli ve ikame araç bedeli maddi zararının tazmini talepli maddi tazminat davası olduğu, Taraflar arasındaki ihtilafın ise 02/01/2023 tarihinde meydana gelen kazada davalılara atfı mümkün bir kusur olup olmadığı, davacının uğradığını iddia ettiği bir maddi zararı olup olmadığı, var ise miktarı ve davalılardan tahsilini talep edip edemeyeceği hususlarında olduğu tespit edildi.

II.HÜKME EMSAL ALINAN YÜKSEK MAHKEME İLAMLARI

(1)T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 10/12/2021 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında;

"Mahkemece, kaza nedeniyle ilgili tüm bilgi ve belgeler celbedilerek kazanın meydana geldiği yerin özellikleri, kazanın meydana geliş şekli ve aracın hangi kısımlarının darbeye maruz kaldığı nazara alınarak sigortalı araçta kaza nedeniyle hangi hasarların meydana geldiği, meydana gelen hasarların tamiri için ne kadar masraf yapılması gerektiğinin tespit edildiği, aracın tamirinin ekonomik olup olmadığının belirlendiği, aracın tamiri ekonomik ise tamir bedelinin, ekonomik değilse aracın kaza tarihi itibariyle ikinci el piyasa rayiç değerinden sovtaj bedelinin mahsubu ile gerçek zarar miktarının hesaplandığı ek rapora göre karar verilmesinde usule aykırılık olmayıp itiraz yersizdir." denilmiştir.

(2)T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 01/12/2020 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında;

"Somut olayda, zarar veren araç hususi nitelikte olduğundan, hükmedilen tazminata yasal faizi uygulanması gerekmekte olup, avans faiz uygulanması doğru değil, bozma nedeni ise de bu yanılgının giderilmesi yargılamanın tekrarını gerektirir nitelikte görülmediğinden, hükmün, 6100 sayılı HMK.’nun 3/2. maddesi delaletiyle 1086 sayılı HUMK.’nun 438/7. maddesi delaletiyle düzeltilerek onanmasına karar vermek gerekmiştir." denilmiştir.

(3)T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 29/09/2022 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında;

"Kural olarak haksız fiilden kaynaklanan tazminat davalarında gerçek zarar ilkesi geçerlidir. Zarar gören ancak haksız fiil sebebiyle uğradığı gerçek zararını haksız fiil sorumlularından isteyebilir. Olay tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 50'nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca davacı tarafından araç kiraladığına dair belge veya ödeme belgeleri sunulmasa da hakim zararı belirleyebilir.

Bu durumda mahkemece, davacı aracında oluşan hasarın niteliğine göre makul tamir süresinin belirlenmesi, ihtiyaçları için aracı kullanamamaktan doğan ve bu süre içinde davacının (ikame araç) ödemesi gereken bedelin ne olacağı konularında alınan bilirkişi raporuna göre davacının araç mahrumiyet bedeli talebinin kabulüne karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirme ile davacının bu talebini objektif kriter ve delillerle ispatlayamadığı gerekçesiyle reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir." denilmiştir.

(4)T.C. Yargıtay . Hukuk Dairesinin 20/09/2017 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamında;

"Hükme esas alınan bilirkişi raporunda araçtaki değer kaybının tespiti, Dairemizce değer kaybının belirlenmesi hususunda esas alınan, aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş 2. el piyasa değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. el piyasa değeri arasındaki fark kriterine uyulmaksızın, kaza tarihinden sonra 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren ZMMS Genel Şartlarına göre belirlenen değer kaybı hesaplama yöntemine göre hesaplandığı anlaşılmıştır.

Araçta meydana gelen değer kaybının; aracın serbest piyasa koşullarına göre kaza tarihi itibariyle hasarsız haldeki ikinci el rayiç değeri ile aracın yaşı, özellikleri, hasar miktarı ve hasarlı kısımların özelliği dikkate alınarak kazadan sonraki onarılmış halinin rayiç değeri tespit edilip bu iki miktar arasındaki azalmaya (farka) göre hesaplanması gerekir.

Bu durumda mahkemece yukarıda açıklanan ilkeler ışığında araçtaki değer kaybının tespiti hususunda yeniden bilirkişi raporu alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken kaza tarihinden sonra yürürlüğe giren genel şartlara göre belirlenerek yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir." denilmiştir.(Benzer yönde bkz. T.C. Konya Konya Bölge Adliye Mahkemesi. Hukuk Dairesinin 27/12/2021 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı ile T.C.

Konya Konya Bölge Adliye Mahkemesi. Hukuk Dairesinin 21/02/2022 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı)

III.DEĞERLENDİRME VE NETİCE

(1)MAHKEMEMİZİN YETKİSİ AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: 6100 Sayılı Kanunun 16/1 maddesi ve T.C. Hakimler ve Savcılar Kurulu Başkanlığının 07/07/2021 Tarih ve 608 Sayılı Kararı nazara alındığında söz konusu davanın haksız fiilden kaynaklandığı, davacının yetkili mahkeme hususunda seçimlik hakkı bulunduğu, kazanın Konya İli Ereğili İlçesinde meydana geldiği, davada Mahkememizin görevli olması ve dava tarihi karşısında yukarıda zikredilen HSK kararı gereğince Konya Asliye Ticaret Mahkemesi yargı çevresinin Konya ilinin mülki sınırları olduğu görülmekle Mahkememizin yetkili olduğu dolayısıyla davalı vekilinin yapmış olduğu yetki ilk itirazının reddine karar verilerek işin esasına geçilmiştir.

(2)KUSUR AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE: Mahkememizce T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi . Hukuk Dairesinin 14/10/2021 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı çerçevesinde adli trafik bilirkişisinden kusur raporu aldırıldığı, 26/02/2024 tarihli bilirkişi raporunda kazanın meydana gelmesinde ... plakalı araç sürücüsünün 2918 Sayılı Kanunun 47/1-b maddesinde yer alan kusurları ihlal etmesi sebebiyle %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğunun rapor edildiği, dava öncesinde davalı ... tarafından sigortalanan araç sürücüsünün tam kusurlu, davacı araç sürücüsünün ise kusursuz olarak kabulü neticesinde kısmi ödeme yapıldığı, eldeki kusur raporunun Yüksek Mahkemenin denetimine elverişli, ayrıntılı, gerekçeli ve yönetime uygun olarak alınması sebebiyle hükme esas alınmasına karar verilmiştir.

(3) HESAP RAPORU AÇISINDAN YAPILAN DEĞERLENDİRMEDE.

Mahkememizce dava konusu araca ilişkin olarak sigorta şirketi nezdinde açılan hasar dosyası ile Türkiye Reasürans Şirketler Birliğine müzekkere yazılarak davaya konu kaza tarihinde, davacının maliki olduğu aracın değerine ait bilgi ve belgelerin ve Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılarak davacıya ait aracın tüm tramer kayıtlarının onaylı suretleri dosyamız arasına kazandırılmış, akabinde yukarıda detayı verilen T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi.

Hukuk Dairesinin 10/12/2021 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı, T.C. Yargıtay. Hukuk Dairesinin 29/09/2022 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı ile T.C. Yargıtay. Hukuk Dairesinin 20/09/2017 Tarih ve ... Esas-...

Karar sayılı ilamı çerçevesinde davacının var ise hasar bedeli maddi zararı, değer kaybı maddi zararı ile ikame araç bedeli maddi zararının hesaplanması hususunda Motorlu Araç Değer Kaybı, Motorlu Araç Sigortaları/Hasar Tespiti alanında uzman bilirkişiden raporu aldırılmış, 26/02/2024 tarihli bilirkişi raporunda kaza tarihinde aracın hasar uğramadan önceki rayiç değerinin 425.000,00 TL, hasara uğradıktan sonraki rayiç değerinin 410.000,00 TL, davacının uğradığı değer kaybı maddi zararının 15.000,00 TL olduğu,

davalı ... tarafından dava öncesinde 1.052,00 TL yapılan ödeme mahsup edildiğinde davacının bakiye değer kaybı maddi zararının 13.948,00 TL olduğu, ikame araç bedeli maddi zararının davacı tarafından yapılması gereken masraflar düşüldükten sonra makul tamir süresi olan 10 gün esas alınarak 425,00 TL kiralama bedeli üzerinden 4.250,00 TL olduğu, hasar bedeli yönüyle ile sigorta şirketi tarafından dava öncesinde zararın karşılandığı, davacının bakiye bir zararı olmadığı rapor edilmiştir.

T.C. Konya Konya Bölge Adliye Mahkemesi. Hukuk Dairesinin 27/12/2021 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı, T.C. Konya Konya Bölge Adliye Mahkemesi. Hukuk Dairesinin 21/02/2022 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı, T.C. Konya Bölge Adliye Mahkemesi. Hukuk Dairesinin 10/12/2021 Tarih ve ... Esas-... Karar sayılı ilamı, T.C. Yargıtay. Hukuk Dairesinin 29/09/2022 Tarih ve ... Esas-...

Karar sayılı ilamı da emsal alınarak Sigorta şirketi nezdinde açılan hasar dosyası, Türkiye Reasürans Şirketler Birliği ile Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezinin müzekkere cevapları, kazanın oluş şekli, çarpma noktaları, dava konusu aracın modeli, markası, özellikleri, kaza sebebiyle yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, kaza neticesinde araçta meydana gelen hasar miktarı ve Yüksek Mahkeme içtihatları gereğince araçta meydana gelecek değer kaybının kaza tarihi itibariyle hesaplanmak durumunda olunması,

26/02/2024 tarihli bilirkişi raporu ekinde yer alan emsal nitelikteki ilanlar/görseller ile TÜİK verileri ve TÜFE oranları çerçevesinde hazırlanan T.C. Merkez Bankasına ait enflasyon hesaplama raporu da nazara alındığında söz konusu raporun Yüksek Mahkemenin denetimine elverişli, ayrıntılı, gerekçeli ve yöntemine uygun olarak hazırlandığına kanaat edilmekle bu raporu hükme esas alınmasına karar verilmiştir.

(4) NETİCE: Yukarıda yapılan açıklamalar, amir kanun hükümleri, bilirkişi raporları, Yüksek Mahkemenin emsal nitelikteki ilanları ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde.

02/01/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası neticesinde davacının aracında hasar meydana geldiği, kazanın meydana gelmesinde ... plakalı araç sürücüsünün 2918 Sayılı Kanunun 47/1-b maddesinde yer alan kusurları ihlal etmesi sebebiyle %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, davacıya atfı mümkün bir kusur olmadığı, davalı ... tarafından eldeki dava tarihinden önce davacının müracaatı neticesinde hasar bedeli ve değer kaybı açısından kısmi ödeme yapıldığı,

söz konusu ödemeler de nazara alındığında Mahkememizce hükme esas alınan 26/02/2024 tarihli bilirkişi raporunda detayıyla izah edildiği üzere davacının bakiye hasar bedeli maddi zararı olmadığı, kaza tarihinde aracın hasar uğramadan önceki rayiç değerinin 425.000,00 TL, hasara uğradıktan sonraki rayiç değerinin 410.000,00 TL, davacının uğradığı değer kaybı maddi zararının 15.000,00 TL olduğu, davalı ... tarafından dava öncesinde 1.052,00 TL yapılan ödeme mahsup edildiğinde davacının bakiye değer kaybı maddi zararının 13.948,00 TL olduğu,

ikame araç bedeli maddi zararının davacı tarafından yapılması gereken masraflar düşüldükten sonra makul tamir süresi olan 10 gün esas alınarak 425,00 TL kiralama bedeli üzerinden 4.250,00 TL olduğu anlaşılmakla davacının davasının kısmen kabulü ile hasar bedeli açısından açmış olduğu davasının reddine,

davacının 02/01/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 13.948,00 TL değer kaybı maddi zararının davalı ...Ş. (kaza tarihinde geçerli poliçe(Poliçe No: ... ) teminat limitleri ile sınırlı olmak (Araç Başına Maddi Zarar Limiti: 100.000,00 TL) temerrüt tarihi olan 28/06/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte(kendi temerrüdü sonucu ortaya çıkan temerrüt faizleri ve fer’ilerinden poliçe limitinden bağımsız sınırsız sorumlu olarak) İLE davalı ...'dan(kaza tarihi olan 02/01/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte) müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

davacının 02/01/2023 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle mahrum kaldığı 4.250,00 TL ikame araç bedeli maddi zararının davalı ...'dan kaza tarihi olan 02/01/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine dair Mahkememizce oluşan vicdani kanaatin tezahürü olarak aşağıdaki hükümler tesis edilmiştir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Katip ... Hakim ...