Konya 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2026/68 K.2026/95

T.C. KONYA . ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: ... Esas - ... T.C.

KONYA

. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

KARAR NO

BAŞKAN

ÜYE

ÜYE

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI/MÜFLİS

İFLAS MÜDÜRLÜĞÜ

DAVA : Tazminat

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

KARAR YAZIM TARİHİ

Mahkememizde görülmekte olan davanın dosya üzerinden yapılan incelemesi sonunda,

HEYETİMİZCE GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ

TALEP

Davacı vekili 11/07/2025 tarihli dava dilekçesinde özetle. Davalı şirketler, davacı belediye tarafından açılan personel hizmet alım ihalelerine iştirak ettiğini ve ihale sonunda davalılar ile davacı belediye arasında 2011-2012-2013-2014 yıllarına ilişkin (her bir davalı ile değişik yıllarda) personel hizmet alımına ait sözleşmeler imzalandığını, davacı belediye tarafından mahkeme kararına istinaden,

icra tehdidi altında ödemek zorunda kalınan 14.038,01 TL'nin ödeme tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte her bir davalının sorumlu olduğu miktarın dava dosyasında alınacak bilirkişi raporu ile tespit edilecek sorumluluk miktarıyla sınırlı olmak kaydıyla davalılardan ayrı ayrı tahsili için iş bu tazminat davasının açılması gerektiğini, davalılardan 100,00TL'nin ödeme tarihinden itibaren alınarak davacıya verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı tarafa usulüne uygun yapılan tebligata rağmen dosyaya cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır. Ereğli . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasının 17/12/2025 tarihli celsenin (5) numaralı ara kararı ile "Davanın ... Tic. Ltd Şti yönünden tefriki ile ayrı bir esasa kaydına" şeklinde karar verilmiştir. Verilen ara karar gereği dosyanın davalı ... Tic. Ltd. Şti. yönünden tefrik edilerek adı geçen mahkemenin ... esasına kaydedildiği anlaşılmıştır. Ereğli . Asliye Hukuk Mahkemesinin 18/12/2025 tarih, ... esas, ... karar sayılı kararı ile;

"...Anılan yasal düzenlemeler, görevin kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilmesi gerektiği, 01/09/2021 tarihi itibariyle mahkememizin asliye ticaret mahkemesi sıfatının ortadan kalkmış olması,

mahkememiz ile asliye ticaret mahkemeleri arasındaki ilişkinin iş bölümü değil görev ilişkisi olması hususları bir arada değerlendirildiğinde ve BAM karar ilamına göre "ilk derece mahkemesince bu davalı yönünden dosyanın tefrik edilerek ayrı bir esasa kaydının yapılması ve dosyanın davaya kayıt kabul davası olarak bakılmak üzere dosyaya bakmakla görevli mahkeme davalı şirketin merkezinin bulundu yer Ticaret Mahkemesi olduğundan davanın dava şartı yokluğunda reddine ve dosyanın talep halinde bu mahkemeye gönderilmesine karar verilmesi gerekmektedir." Ticaret Mahkemeleri olduğu anlaşılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Mahkememizin görevsiz olması nedeniyle davanın HMK m. 1, 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince dava şartı yokluğundan USULDEN REDDİNE, mahkememizin GÖREVSİZLİĞİNE, 2-Görevli mahkemenin Konya Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunun tespitine, 3-Karar kesinleştiğinde HMK'nın 20. Maddesi uyarınca süresinde başvuru halinde dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesine..." şeklinde karar verilmiştir. Ereğli . Asliye Hukuk Mahkemesince verilen görevsizlik kararı 14/01/2026 tarihinde kesinleşmiş olup karar gereği dosya 26/01/2026 tarihinde mahkememize tevzi olup yukarıda yazılı esasa kaydedilmiştir.

DELİLLER

Mahkememizce Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası UYAP sistemi üzerinden celp edilerek incelenmiştir.

DAVANIN NİTELİĞİ, DEĞERLENDİRİLME VE GEREKÇE

Dava, dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarının rücuan tahsili istemine ilişkindir.

Ereğli . Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas ... karar sayılı kararı ile, davalı şirketin dava tarihinden önce iflasına karar verildiğinden bahisle Asliye Ticaret Mahkemelerini görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiş ise de, iş bu davada öncelikle Mahkememizin görevli olup olmadığının üzerinde durmak gerekmiştir.

6100 sayılı HMK'nın 1. maddesinde: Mahkemelerin görevi, ancak kanunla düzenlenir. Göreve ilişkin kurallar, kamu düzenindendir” hükmüne yer verilmiştir. Aynı yerdeki farklı mahkemeler arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, mahkemelerce görev hususu resen nazara alınır. HMK nun 114. maddesi gereğince mahkemenin görevli olması hususu dava şartlarındandır. HMK nun 115. maddesi gereğince de mahkemenin görevli olması ile ilgili dava şartındaki noksanlığın sonradan giderilmesi mümkün değildir. Mahkemenin görevsizliği halinde de davanın usulden reddi ile mahkemenin görevsizliğine karar verilmelidir.

TTK nun 5. maddesinde de ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi kurumundan hareket ederek asliye ticaret mahkemelerinin görevli olduğu dava ve işler düzenlenmiştir. TTK nun 5. maddesine göre; Asliye ticaret mahkemeleri tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir. Yine özel kanunlardan doğan özel hükümler uyarınca ticaret mahkemesinde görülecek diğer dava ve işlere asliye ticaret mahkemesinde bakmakla görevlidir.

TTK nun 4. maddesinde ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi kurumu düzenlenmiştir. TTK nun 4. maddesine göre. Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır. Yine tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın.

TTK ndan, TMK nun 962–969. maddelerinden, TBK nun 202, 203, 444, 447, 487–501, 515–519, 532–545, 547–554, 555–560 ve 561–580. maddelerinden, fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuattan, borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerden ve bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerden doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır.

Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır.

Bir davaya asliye ticaret mahkemesinin bakmakla görevli olabilmesi için görülecek dava veya işin; 1-Ya her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davası olması, 2-Ya da TTK'nda düzenlenen bir konudan doğan hukuk davası olması, 3-veyahut TTK 4/1. maddenin (b), (c), (d), (e), (f) bentlerinde sayılan konulardan doğan hukuk davası olması, 4-Yahut da diğer özel kanunlardan doğan hukuk davası olması gerekmektedir.

Somut olayda; Davalı ... Ltd. Şti.'nin Konya . Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasından 16/01/2018 tarihinde iflasına karar verildiği, davacı tarafça Ereğli . Asliye Hukuk (İş Mahkemesi sıfatıyla) ... esas, ... karar sayılı dosyasında davacı aleyhine hükmedilen işçi alacaklarının Ereğli İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasına ödendiği, yapılan bu ödemenin müflis ... Ltd. Şti.'den rücusunun talep edildiği anlaşılmıştır.

Davacının 6098 sayılı TBK'nun 168.maddesine dayalı olarak kullandığı rücu hakkına dayalı alacağı iflastan sonra ödenerek doğmuştur. Bu durumda alacak, İİK'nun 235.maddesine dayalı kayıt kabul istemine konu olabilecek muflis borçlarından olmayıp, iflastan sonra doğan masa borcu niteliğindedir. Bu haliyle uyuşmazlıkta genel görev kuralları geçerlidir. Davanın bir tarafı kamu hizmetini yürüten Ereğli Belediye Başkanlığı olduğundan ve davacı sıfatı bizatihi Ereğli Belediye Başkanlığında olduğundan uyuşmazlığın ticari bir yönü bulunmamaktadır. Buna göre uyuşmazlığın çözümünde Asliye Hukuk Mahkemeleri görevlidir. Bu itibarla mahkememizin görevsizliğine dair aşağıdaki şekilde karar tesisi gerekli olmuştur. Nitekim Yargıtay Hukuk Dairelerinin ve İstinaf mahkemelerinin uygulaması da bu yöndedir.

Yargıtay . Hukuk Dairesinin ... esas, ... karar sayılı kararı:

"...Taraflar arasındaki davada İzmir . Asliye Hukuk ve İzmir . Asliye Ticaret Mahkemelerince ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü:

Dava, dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarının rücuan tahsili istemine ilişkindir.

İzmir . Asliye Hukuk Mahkemesince, müflis şirket hakkında iflas kararının Ankara . Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından verildiği bilindiğinden, davanın İİK'nın 235. maddesi gereğince ticaret mahkemesinde görülmesi gerektiği belirtilerek görevsizlik kararı verilmiştir.

İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi ise uyuşmazlığa konu olan borcun İİK'nın 235. maddesine dayalı kayıt kabul davasına konu olabilecek müflis borçlarından olmayıp, iflastan sonra doğan masa borcu niteliğinde olduğu ve asliye hukuk mahkemelerinin görevli olduğu belirterek görevsizlik kararı vermiştir.

İflas tarihinden sonra doğan bir alacağın masa borcu olup olmadığı yönündeki inceleme, alacağın dayandığı hukuksal ilişkiye göre genel hükümler doğrultusunda, genel mahkemelerce tespit edilecektir. İİK'da masa borçları için İİK'nın 235/1. maddesindeki gibi kayıt kabul ve 154/3. maddesindeki gibi iflas davaları için ticaret mahkemelerinin görevli olduğu yolundaki açık bir düzenleme bulunmadığından, bu mahkemenin HMK'nın 2. maddesine göre asliye hukuk mahkemesi olduğunun kabulü gerekir.

Davacı vekili, dava dışı işçi ... müvekkili belediyenin temizlik işlerini yapan davalı yüklenici firmada çalıştığını, iş akdinin feshi üzerine bakiye işçilik alacaklarının tahsili amacıyla müvekkili belediyeye karşı açtığı davada İzmir . İş Mahkemesinin 19.12.2001 tarih ve ... E, ... K sayılı ilâmıyla alacaklarının hüküm altına alındığını, müvekkilinin, toplam 6.549,59.-TL ödeme yapmak zorunda kaldığını, davalı müflis şirketin bu ödemenin 1.836,06.-TL'sinden sorumlu olduğunu ileri sürerek, bu meblağın davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

İflas masrafları ve masa borçları sıra cetvelinde yer alamayacağından, iflas masası aleyhine genel mahkemede açılması gereken davada İİK'nın 235. maddesindeki süreler uygulanmaz. Kayıt kabul davaları, iflasından önce müflisten alacaklı olanların, bir diğer ifade ile iflas alacaklılarının alacaklarını iflas masasına kaydettirmek için açtıkları ve dayanağını İİK’nın 235. maddesinden alan davalardır.

Somut olayda, davalı şirketin 28.05.2009 tarihinde iflasına karar verildiği, davacı tarafça İzmir . İş Mahkemesinin kararına dayalı olarak 02.02.2012 tarihinde yani iflastan sonra icra dosyasına ödeme yaptığı anlaşılmış olup, BK'nın 147. maddesine dayalı olarak kullandığı rücu hakkına dayalı alacağı iflastan sonra ödenerek doğmuştur. Bu durumda alacak, İİK'nın 235. maddesine dayalı kayıt kabul istemine konu olabilecek müflis borçlarından olmayıp, iflastan sonra doğan masa borcu niteliğindedir. Buna göre uyuşmazlığın çözümünde asliye hukuk mahkemeleri görevlidir.

SONUÇ

Yukarıda belirtilen nedenlerle; 6100 sayılı HMK’nın 21 ve 22. maddeleri gereğince İzmir . Asliye Hukuk Mahkemesinin YARGI YERİ OLARAK BELİRLENMESİNE 02/03/2016 gününde oy birliğiyle karar verildi..." şeklindedir.

Yargıtay . Hukuk Dairesinin 09/09/2020 tarih, ... esas, ... karar sayılı ilamı ile; "...Dava, kayıt kabul istemine ilişkindir.

İflas tarihinden sonra doğan bir alacağın masa borcu olup olmadığı yönündeki inceleme, alacağın dayandığı hukuksal ilişkiye göre genel hükümler doğrultusunda genel mahkemelerce tespit edilecektir. (İflas Hukukunda Sıra Cetveli Prosedürü ve Sıra Cetveline Karşı Müraacat Yolları, ... , yayımlanmamış doçentlik tezi, s. 37) Dairemizin 02.02.2012 tarih ve ... E, ... K sayılı ilamı da bu yöndedir. İİK'nda masa borçları için İİK'nın 235/1. maddesindeki gibi kayıt kabul ve 154/3. maddesindeki gibi iflas davaları için Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğu yolundaki açık bir düzenleme bulunmadığından bu mahkemenin davanın açıldığı tarih itibariyle yürürlükte olan HMUK'nın 1 ve 8. madde hükümlerindeki parasal sınıra göre Asliye ya da Sulh Hukuk Mahkemesi olduğunun kabulü gerekir.

İflas masasının bu safi (net) mevcudu (masaya giren mal, alacak ve haklar), "alacakların ödenmesine tahsis olunur" (İİK m.184,I,c.1). Buradaki "alacaklar" teriminden maksat, aslında yalnız "iflas alacaklarıdır." İflas alacağı, iflas açıldığı anda müflise karşı

hukuken mevcut olan alacaklar yani müflisin iflasın açıldığı andaki borçları olup, iflas masasından istenebilirken (masaya yazdırılabilirken), müflisin iflas açılmasından sonra doğan alacakları, iflas alacağı olmadığından, iflas masasından talep edilemez. İflas masasından istenebilecek (hatta, iflas alacaklarından daha önce ödenecek) olan, bir başka alacak çeşidi de masa alacaklarıdır.

Bunun masa bakımından adı "masa borcudur." Masa borçları müflisin değil, (çünkü, müflisin iflas açılktıktan sonra masayı bağlayıcı nitelikte borçlarlanmasına imkân yoktur.) iflas masasının yaptığı borçlardır. Masa borçları, iflasın açılmasından iflas tasfiyesinin sonuçlanmasına kadar, iflas masası (masa adına iflas dairesi veya iflas idaresi) tarafından yapılan borçlardır.

(İİK. m. 248, 303/2) Masa alacakları iflas masasından tam olarak ödenir. (örn: İflas kararının ilanı giderleri (m.166;219), defter tutma (m.161;208) giderleri (bkz: m.160), masa mallarının muhafazası için kiralanan depo için ödenecek kira, iflas idaresinin ücreti (m.223,IV), masanın (iflas idaresinin) taraf olduğu davaları takip eden avukatın avukatlık ücreti masa borcudur. Bu sayma, tahdidi değildir; masa borçlarına bazı misaller vermek içindir.

Şu halde, masa alacakları (borçları), iflas açıldıktan sonra iflasın tasfiyesi için bizzat masa (yani, masa adına iflas dairesi veya idaresi) tarafından yapılan borçlardır. Masadan ödenecek alacakların, iflas alacağı ve masa alacağı olarak ikiye ayrılmasının pratik önemi şudur: Masa alacakları, iflas masasından tam olarak ödenir. Masa alacakları, iflas alacaklarından daha önce ödenir (m.248).

Oysa ki, iflas alacaklarının tam olarak ödenmesi çok enderdir (belki yalnız m.206'nın ilk üç sırasındaki imtiyazlı alacaklar tam olarak ödenir.) İflas alacakları (özellikle m. 206'nın dördüncü sırasındaki imtiyazsız alacaklar), İflas masasının dağıttığı iflas (garame) hissesi oranında ödenir.

İşte bu nedenle, iflas masasından istenen bir alacağın, iflas alacağı mı, yoksa masa alacağı mı olduğunu belirlemenin büyük önemi vardır. (... , İcra ve İflas Hukuku El Kitabı, Tamamen Yeniden Yazılmış ve Genişletilmiş 2. Baskı, S. 1212 vd. Ankara, 2013) İflas masrafları ve masa borçları sıra cetvelinde yer alamayacağından, iflas masası aleyhine genel mahkemede açılması gereken davada İİK'nın 235. maddesindeki süreler uygulanmaz. Dairemizin 12.07.2012 tarihli ve ... E, ...

K sayılı ilamında da açıklandığı üzere; kayıt kabul davaları, iflasından önce müflisten alacaklı olanların, bir diğer ifade ile iflas alacaklılarının alacaklarını iflas masasına kaydettirmek için açtıkları ve dayanağını İİK’nın 235. maddesinden alan davalardır.

Somut olayda, davalı şirketin 16.07.2013 tarihinde iflasına karar verildiği, davacı tarafça iflas masasına kayıt ve kabulü talep edilen 01.08.2013 tarihli faturaya dayalı kira alacağının ise iflastan sonra doğduğu anlaşılmıştır. Bu durumda bahsi geçen faturada yazılı alacak miktarı, İİK'nın 235. maddesine dayalı kayıt kabul istemine konu olabilecek müflis borçlarından olmayıp, iflastan sonra doğan masa borcu niteliğinde olduğundan iflas masasına kayıt ve kabulü istenemeyeceği anlaşılmış ve hükmün yazılı nedenlerle bozulması gerekmiştir..." şeklinde karar verilmiştir.

T.C. Yargıtay .Hukuk Dairesinin ... Esas, ... sayılı ilamı ile: "......mahkemece yapılan yargılamaya, toplanan delillere ve alınan bilirkişi raporuna göre, davalının 23.12.2004 tarihinde iflas ettiği, iflastan sonra oluşacak alacağın masaya kaydedilemeyeceği gerekçesiyle yirmi iki günlük kira bedeli karşılığı 7.948,38 YTL.nin kayıt ve kabulüne karar verilmiş; hüküm davacı şirket vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Dosyadaki yazılara kararın dayandığı delillerle gerektirici sebeplere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davacı vekilinin yerinde görülmeyen bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA,....." şeklinde karar verilmiştir.

İzmir BAM . Hukuk Dairesinin ... esas, ... karar sayılı kararı:

"...İzmir . Asliye Hukuk Mahkemesi ile İzmir . Asliye Ticaret Mahkemesi arasında oluşan görev uyuşmazlığının merci tayini yoluyla giderilmesi İzmir . Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından talep edilmekle dosya kapsamı incelendi.

Dava, dava dışı işçiye ödenen işçilik alacaklarının rücuan tahsili istemine ilişkindir.

Davanın açıldığı İzmir . Asliye Hukuk Mahkemesince, Yargıtaya . Hukuk Dairesinin ... -... E-K sayılı yargıtay ilamı doğrultusunda, iflası karar verilen Müflis ... Tic. Ltd. Şti.hakkında Ticaret Mahkemesi görevli olduğu iin görevsizlik kararı verilmesi gerektiğine karar verilmiş olup bu duruma mahkemenin görevi konusunda dosya incelenmiş ve TTK7nun 3,4 ve 5/2. maddeleri gereğince İzmir Asliye Ticaret Mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek görevsizlik kararı verilmiştir.

Dosyanın gönderildiği İzmir . Asliye Ticaret Mahkemesince de, alacağın niteliği dikkate alındığında genel hükümlere tabi bir alacak olduğu gözetilerek uyuşmazlığın genel mahkemelerde çözümlenmesi gerektiği, bu hali ile mahkememizin görevsiz olduğu, Asliye Hukuk Mahkemeleri'nin görevli olduğu, görev hususunun dava şartı niteliğinde olduğu gerekçesiyle İzmir . Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu belirtilerek karşı görevsizlik kararı verilmiştir.Uyuşmazlığın çözümü içim dosya Dairemize gönderilmiştir.

Somut olayda; Davalı şirketin 28.05.2009 tarihinde iflasına karar verildiği, davacı tarafça İzmir .İş Mahkemesinin kararına dayalı olarak 15.9.2015 tarihinde yani iflastan sonra icra dosyasına ödeme yaptığı anlaşılmış olup, 6098 sayılı TBK'nun 168.maddesine dayalı olarak kullandığı rücu hakkına dayalı alacağı iflastan sonra ödenerek doğmuştur.Bu durumda alacak, İİK'nun 235.maddesine dayalı kayıt kabul istemine konu olabilecek muflis borçlarından olmayıp, iflastan sonra doğan masa borcu niteliğindedir.Buna göre uyuşmazlığın çözümünde Asliye Hukuk Mahkemeleri görevlidir..." şeklindedir.

Emsal alınan ve yukarıda yer verilen Yargıtay içtihatlarında belirtildiği üzere iflas tarihinden sonra doğan alacaklar masa borcu niteliğinde olduğundan ve kayıt kabul istemine konu edilemeyeceğinden uyuşmazlıkta genel görev kuralları geçerlidir. Davanın bir tarafı kamu hizmetini yürüten Ereğli Belediye Başkanlığı olduğundan ve davacı sıfatı bizatihi Ereğli Belediye Başkanlığında olduğundan uyuşmazlığın ticari bir yönü bulunmamaktadır. Buna göre uyuşmazlığın çözümünde Asliye Hukuk Mahkemeleri görevlidir. Bu itibarla aşağıdaki şekilde karar tesisi gerekli olmuştur.

Başkan Üye Üye Katip