Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/58 K.2023/46

Davacı tarafından mahkememize açılan "Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali)"dava dosyasının mahkememiz esasının yukarıda belirtilen sırasına kaydı yapıldı, evrak incelendi;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkilinin keşide ettiği, ... Bankası A.Ş. ... Şubesi, 4.000,00 TL miktarlı, ... sıra numaralı çekin yaklaşık 10 yıldır kayıp olduğunu, çekin kimin elinde olduğu bilinmediği gibi keşide yeri olan ... Bankası A.Ş. ... Şubesi ile de yapılan harici görüşmeler neticesinde çekin "kayıp/çalıntı" kategorisinde yer aldığının saptandığını, yine müvekkilinin keşide ettiği çeklerden ... Bankası A.Ş. ...

Şubesi, 6.500,00 TL miktarlı, ... sıra numaralı çekin yaklaşık 10 yıldır kayıp olduğunu, Konya. İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile icraya konulmuş olup dosyanın borcu tamamen ödendiğini, dosyanın bu şekilde kapanmış olduğunu, "Aslı gibidir." nüshasını ilgili İcra Dairesi'nden teslim aldıklarını, ... Bankası A.Ş. ... Şubesinin çek aslının kendilerinde bulunmadığından bahisle çekin düşümünü yapmadığını, yine müvekkilin keşide ettiği ... Bankası A.Ş. ...

Şubesi, 5.000,00 TL miktarlı, ... sıra numaralı çekin yaklaşık 10 yıldır kayıp olduğunu, Konya. İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası ile icraya konulmuş olup dosyanın borcu tamamen ödendiğini, dosyanın bu şekilde kapanmış olduğunu, "Aslı gibidir." nüshasını ilgili İcra Dairesi'nden teslim aldıklarını, ... Bankası A.Ş. ...

Şubesinin çek aslının kendilerinde bulunmadığından bahisle çekin düşümünü yapmadığını, kaybolan/çalınan bu çeklerin piyasada ticari itibari yüksek olan müvekkili tarafından keşide edilmiş olduğundan ve çeklerin "kayıp/çalıntı" kategorisinde bulunmasından dolayı muhatap bankaya ibraz edilip ödenme ihtimali söz konusu olduğunu, bu nedenlerle davanın kabulü ile, öncelikle müvekkiline ait çeklerin ödenmesini önlemek için ödeme yasağı konulmasına ve dava sonunda söz konusu çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Tüm dosya kapsamı ve deliller birlikte değerlendirildiğinde. Davacının, dava konusu, ... Bankası A.Ş. ... Şubesi, 4.000,00 TL miktarlı, ... sıra numaralı çekin, ... Bankası A.Ş. ... Şubesi, 6.500,00 TL miktarlı, ... sıra numaralı çekin ve ... Bankası A.Ş. ...

Şubesi, 5.000,00 TL miktarlı, ... sıra numaralı çeklerin yaklaşık 10 yıldır kayıp olduğunu bu nedenle çeklerin iptali ile ödeme yasağı konulmasına karar verilmesini talep ettiği, yapılan incelemede davanın keşideci olan çek sahibinin açtığı, çekin iptali ve ödeme yasağı konulması istemine dayalı olduğu, davacının kendisine ait olan yani keşidecisi olduğu çekin iptalini talep etmiştir, keşidecinin ise çekin iptalini talep etme yetkisi yasal anlamda bulunmamaktadır.

Çeki zayi eden keşideci muhatabı ödemekten men edebilirse de zayi nedeniyel iptal davası açamaz, (Yargıtay. HD'nin 18/06/2012 tarihli ... Esas, ... Karar sayılı ilamı), yine TTK'nın 651. Maddesine göre çek iptali davasının çekin hamilinin açabileceğine ilişkin olduğu, keşidecinin çek iptali davasını açma hakkının bulunmadığına yöneliktir.

"Senedin iptaline karar verilmesini mahkemeden zayi olduğu veya ziyanın ortaya çıktığı anda senet üzerindeki hak sabihi olan lehtarın veya senedin devri halinde yetkili hamilin isteyebileceği (TTK 651/2) sabit olduğundan TTK'nın bu düzenlemesi uyarınca senedi düzenleyerek tedavüle çıkaran "keşidecinin" iptal davası açma hakkı yoktur, (Prof. Dr. ... , Prof. Dr. ... Kıymetli Evrak Hukuku Güncellenmiş ve Genişletilmiş 7. Baskı -Ekim 2017 Kitabı) " hükmü ile Adana BAM.

HD.'nin 28/12/2018 Tarih, ... , ... Karar sayılı ilamı ile "iptal davası açma hakkı, TTK'nın 651. Maddesi uyarınca, çeke bağlı alacağı bulunan hamile aittir, iptal kararını alan hamil, TTK'nın 652. Maddesinde düzenlendiği üzere hakkını senetsiz ileri sürebilir ya da borçludan yeni bir kıymetli evrak düzenlemesini isteyebilir, iptal davasının amacı budur. Çek keşidecisinin TTK'nın 818/1-s maddesi yollamasıyla TTK'nın 757.

Maddesi gereğince iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır" demektedir. Emsal kararlar göz önüne alındığında iptal davası açma hakkının çeke bağlı alacağı bulunan hamile ait olması nedeniyle davanın usulden reddi ile davacı tarafından talep edilen ihtiyati tedbir kararının da esas hükme bağlı kalınarak reddine dair oluşan vicdani kanaate göre aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

HÜKÜM : GEREKÇESİ YUKARIDA AÇIKLANDIĞI ÜZERE

1-Davacının davasının aktif dava ehliyeti yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE, 2-Peşin harç yeterli olduğundan yeniden harç alınmasına YER OLMADIĞINA, 3- Yapılan giderlerin davacı üzerinde BIRAKILMASINA, 4-Davacı tarafından yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın kendilerine İADESİNE, Dair, davacı yanın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesi'ne verilecek dilekçe ile Konya Bölge Adliye Mahkemesi'ne İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/01/2023

Katip ... Hakim ...