Konya 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/856 K.2024/784

Davacının davalı aleyhine açtığı "Kayyımlık (Ticari Şirkete Kayyım Atanması)" davasına Seydişehir .Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 02.09.2024 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı görevsizlik kararı üzerine dava dosyasının mahkememize gönderilmekle, dava dosyasının mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılmakla; Duruşmasız olarak evrak üzerinden inceleme sonucunda;

HEYETİMİZCE GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacının 19.08.2024 tevzi tarihli dava dilekçesinde özetle.

Seydişehir ilçesinde faaliyet göstermekte olan kooperatife üye olduğunu, ... sicil numaralı kooperatifin 19/02/2004 tarihinde kurulmuş bir tarımsal kalkınma kooperatifi olduğunu, kooperatif eski yönetim kurulu üyelerinin ve başkanının ölümü nedeni ile yeni yönetim seçimi yapamadığını ve genel kurula gidemediğini, bu nedenle kooperatife ... ...numaralı ... kayyım olarak atanmasına ve genel kurul yönetim üreci ve sonrasında verilecek karara göre devir veya tasfiye sürecine ilişkin işlemlerin ve kooperatife ilişkin malvarlığının yönetimi işleyişinin yapılmasının sağlanmasını talep etmekte olduklarını,

kayyım adayı olarak belirttikleri ... kooperatifin muhasebe işlerine hakim ve iş işleyişini bilen kimse olduğunu, belirtilen kooperatif girişiminin büyük çaba ve umutlar ile kurulduğunu, şuan kooperatifin üye sayısının 265'in üzerinde olduğunu, kooperatifin malvarlığının yönetimi ve korunmasının üçüncü şahısların müdahalelerinin önlenmesi ve kooperatif genel kurulunun yapılarak kararlar alınması için bu davayı açmak zorunda kaldıklarını, tüm bu nedenlerle açmış oldukları davanın kabulü ile kayyım atanmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

Dava; Kooperatife temsil kayyımı atanması davasıdır.

Tüm dosya kapsamı hep birlikte değerlendirildiğinde.

Davacının, Seydişehir İlçesinde faaliyet göstermekte olan kooperatife üye olduğunu, ... sicil numaralı kooperatifin 19.02.2004 tarihinde kurulmuş bir Tarımsal Kalkınma Kooperatifi olduğunu, kooperatif eski yönetim kurulu üyelerinin ve başkanının ölümü nedeni ile yeni yönetim seçimi yapamadığını ve genel kurula gidemediğini, bu nedenle Kooperatife ... ...numaralı ... kayyım olarak atanmasına ve genel kurul yönetim üreci ve sonrasında verilecek karara göre devir veya tasfiye sürecine ilişkin işlemlerin ve kooperatife ilişkin malvarlığının yönetimi işleyişinin yapılmasının sağlanmasını talep etmekte olduklarını,

kayyım adayı olarak belirttikleri ... kooperatifin muhasebe işlerine hakim ve iş işleyişini bilen kimse olduğunu, belirtilen kooperatif girişiminin büyük çaba ve umutlar ile kurulduğunu, şuan kooperatifin üye sayısının 265'in üzerinde olduğunu, Kooperatifin malvarlığının yönetimi ve korunmasının üçüncü şahısların müdahalelerinin önlenmesi ve kooperatif genel kurulunun yapılarak kararlar alınması için bu davayı açmak zorunda kaldıklarını, tüm bu nedenlerle açmış oldukları davanın kabulü ile kayyım atanmasına karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

1163 sayılı Kooperatifler Kanunu 81.maddesinde: "Kooperatif:1. Anasözleşme gereğince,2. Genel Kurul kararı ile,3. İflasın açılmasıyla,4. Kanunlarda öngörülen diğer hallerde, ilgili bakanlığın mahkemeden alacağı karar üzerine,5. Diğer bir kooperatifle birleşmesi veya devralınması suretiyle,6. Üç yıl olağan genel kurulunu yapmaması halinde,7.

Amacına ulaşma imkanının bulunmadığının ilgili Bakanlıkça tespiti halinde mahkemeden alacağı kararla,Dağılır.Konut yapı kooperatifleri, anasözleşmede gösterilen işlerin tamamlanması ve ferdi mülkiyete geçilip konutların ortaklar adına tescil edilmesiyle amacına ulaşmış sayılır ve dağılır. Ancak tescil tarihinden itibaren 6 ay içerisinde usulune uygun şekilde anasözleşme değişikliği yapılarak kooperatifin amacının değiştirilmesi halinde dağılmaya ilişkin hüküm uygulanmaz.

(Ek cümle:3/6/2010-5983/2 md.) Amacına ulaşılarak dağılma sürecine girmiş olan kooperatiflerden çıkan veya çıkarılan ortağın konutu veya işyeri çıkma veya çıkarılma sebebiyle geri alınamaz; ancak, bu eski ortaklar daha sonra oluşabilecek tasfiye masraflarına katılırlar.

Konut kooperatiflerinde yapı kullanma izninin alınmasını müteakip en geç bir yıl içinde ortakların Kat Mülkiyeti Kanununa göre ferdi münasebet işleri sonuçlandırılır.Mahkemece veya genel kurulca tasfiye memurları seçilmediği takdirde tasfiye işlerini yönetim kurulu yapar, Tasfiye kurulu üyelerine, atamayı yapan merci tarafından tespit edilecek miktarda ücret ödenir.Anasözleşme ile özel bir nisap belirlenmemiş ise, tasfiye halinde kooperatiflerin genel kurul toplantılarında nisap aranmaz.

Kararlar oy çokluğu ile verilir.Tasfiye kurulunun görevleri anasözleşmede gösterilir,Tasfiye kurulu üyeleri, tasfiye işlerinin biran önce bitirilmesi için çalışmakla yükümlüdür.56 ncı maddenin 1 inci fıkrasının 3 üncü bendi ile 62 nci madde hükümleri tasfiye kurulu üyeleri hakkında da uygulanır." şeklinde düzenleme yapıldığı görülmüştür.

Yargıtay. Hukuk Dairesi'nin 28/06/2012 tarih ve ... Es... Kar. Sayılı ilamında. "Mahkemece, üç yıl üst üste genel kurul toplantısı yapmayan kooperatifin kendiliğinden dağılacağına ilişkin 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 81/6.

Maddesinin aradığı şartların oluştuğu, mahkemece buna rağmen kooperatif organlarının teşekkül ettirilmesi için kayyım tayinine karar verilmesinin emredici nitelikteki 81/6 maddenin bertaraf edilmesi sonucunu doğuracağı, kendiliğinden dağılma halinde TTK'nun 435. madde hükmünün uygulanma yeri olamayacağından, münfesih hale düşmüş bir kooperatife kayyım tayininin mümkün olmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.Karar, davacı tarafından temyiz edilmiştir.

Kayyım atanması istemine ilişkin davanın kooperatif tüzel kişiliğine karşı açılması zorunludur. Böyle bir dava hasımsız açılamaz. Mahkemece, taraf teşkili yapılmadan açılan davanın bu gerekçe ile reddine karar verilmesi gerekirken (Yargıtay.

H.D.,01.12.2005, E... , K... ); aynı sonuca esasa ilişkin yazılı gerekçe ile varılması isabetsiz ise de, sonucu itibariyle doğru olan kararın HUMK'nun 438/son maddesi gereğince değişik gerekçeyle onanması gerekmiştir." şeklinde kabul edilmiştir.

Mahkememiz dosyası içerisine celbedilen Seydişehir Ticaret Sicil Müdürlüğü'nden gelen yazı cevabı ve tüm dosya kapsamına göre; ... Tarımsal Kalkınma Kooperatifi'nin en son 2007-2008-2009 yıllarına ait olağan genel kurulu toplantısını 29/12/2010 tarihinde yaptığı, bir daha genel kurul toplantısının yapılmadığı, Üç yıl üst üste genel kurul toplantısı yapmayan kooperatifin kendiliğinden dağılacağına ilişkin 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'nun 81/6.

Maddesinin aradığı şartların oluştuğu, Kooperatif organlarının teşekkül ettirilmesi için kayyım tayinine karar verilmesinin emredici nitelikteki 81/6 maddenin bertaraf edilmesi sonucunu doğuracağı, kendiliğinden dağılma halinde TTK'nun 530. madde hükmünün uygulanma yeri olamayacağı, münfesih hale düşmüş bir kooperatife kayyım tayininin mümkün olmadığı, (Yargıtay .Hukuk Dairesi'nin 30/10/2006 tarih ve ... Es. ... Kar.

Sayılı ilamının benzer doğrultudadır) davacının böyle bir dava açmasında hukuki yararının bulunmadığı, hukuki yararın dava şartlarından olduğu anlaşılmakla HMK'nın 115.maddesi gereğince davanın hukuki yarar bulunmaması nedeniyle dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesi gerekmiş olup aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.