Konya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/567 K.2021/467

2-

VEKİLİ

DAVALILAR : 1-

2-

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ

KARAR TARİHİ

GEREKÇELİ KARARIN

YAZILDIĞI TARİH

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasında; HMK 115/1 maddesi "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler." hükmü gereği dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

(I) TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ:Davacı vekili dava dilekçesi ile özetle; müvekkili işe başlarken şirket yetkilileri tarafından iş akdi imzalanırken müvekkile hukuka aykırı şekilde baskı kurulduğunu, bu dönemde şirket tarafından yerleşmiş bir hukuksuz uygulama olan işe girerken işçilerden boş teminat senedi alma uygulaması yapılıyor olduğunu, müvekkili ...'a da bu şekilde boş teminat senedine imza atması şartı ile işe başlaması şartı koşulduğunu, boş teminat senedi imzalamasının sağlandığını, daha sonra bu boş teminat senedi davalılar tarafından hukuka aykırı ve kötü niyetli olarak doldurulduğunu,

müvekkilline karşı takibe geçildiğini, bu durum müvekkili tarafından dava edildiğini, davalılar tarafından yapılan işlemin hukuka aykırı olduğunu, mahkeme kararı ile de kesinleştiğini ve müvekkillerinin hak kaybına uğradığı sabit hale geldiğini, ayrıca işçilerden "kamuda çalışan kefil" şartı da istemiş olup senet için müvekkili ...'ın akrabası diğer müvekkili Şuğayıp da kefil olduğunu, müvekkili ... senet imzalandığı dönemde karayollarında çalışan kamu işçisi olduğunu müvekkili senetle ödeme veya kefillik ve ticari bir işle bir ilgisi ve alakası hiç olmadığını, müvekkil davacı ...

21/02/2013 tarihinde işin ifası sırasında Karkent istikametinden şirkete dönerken trafik iş kazası meydana geldiğini ve bu kaza sonucu da bir kişi vefat ettiğini, kaza sonucu Konya. Asliye Hukuk Mahkemesi ...

E. sayılı dava dosyasında işveren şirket ve müvekkili ... aleyhine dava açıldığını dava sonunda çıkan tazminat ve masrafın şirket tarafından ödenmesi iş kazası olması nedeni ile müvekkili ...'a rücu edilmemesi gerekirken; bu davanın karara çıkmasını müteakip hem müvekkilinin iş akdi haksız olarak feshedildiğini hem de davalı şirket müvekkilinin ilk işe girerken imzaladığı boş teminat senedini tam da tazminat davasındaki riski karşılar şekilde doldurulduğunu ve güya başka bir şahıs da bularak müvekkillerine karşı haksız icra takibine girdiğini beyanla;

fazlaya ilişkin talep ve dava haklarımızı saklı tutarak davacı müvekkil ... adına 200.000,00 tl manevi tazminata; davacı müvekkil şuğayip işler 100.000,00 tl manevi tazminata ; tazminatlara haksız icra takibi tarihinden itibaren işleyecek mevduattaki en yüksek yasal faiziyle beraber hesaplanmasına;

müvekkillerce yatırılan 160.122,29 TL teminat için iade aldıkları tarihe kadar mevudata uygulanan en yüksek faiz oranında mahrum kalınan kar ve alım gücü kaybının da hesaplanması ve davacı ...'ın kazadan dolayı tedavi aldığı gözetilerek hastane masraflarının ve bunun etkilerinin de bilirkişilerce hesaplanmasına ve kaza tarihinden itibaren işleyecek mevduattaki en yüksek yasal faiziyle beraber müvekkillere ayrı ayrı 1.000,00 TL (şimdilik, daha sonra artırma hakkı saklı tutularak) maddi tazminat olarak ödenmesine; yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılar üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

(II) DAVANIN VE GÖREVLİ MAHKEMENİN TESPİTİ VE GEREKÇE

İşbu dava;Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasıdır. Mahkemenin görevli olması, HMK 114/1-c maddeye göre dava şartıdır. Göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir (HMK 1. md.). “Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler”(HMK115.md.).

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5/1. maddesi uyarınca ticari davalara asliye ticaret mahkemesi bakmakla görevlidir. Ticari davalar, mutlak ve nispi ticari davalar olarak ikiye ayrılır. Nispi ticari davalar, TTK'nın 4/1. maddesinde belirtildiği üzere her iki tarafın da "Ticari işletmesiyle ilgili hususlardan kaynaklanan" hukuk davalarıdır.

Mutlak ticari davalar ise tarafların tacir olup olmadıklarına ve uyuşmazlığın tarafların ticari işletmeleri ile ilgili bulunup bulunmadığına bakılmaksızın, kanun gereği ticari dava sayılan uyuşmazlıklardır. Dolayısıyla TTK'nın 4/1-a ve devamı bentlerinde yazılan uyuşmazlıklar ile diğer kanunlarda ticari dava olduğu belirtilen uyuşmazlıklar, mutlak ticari davalardır.

TTK'nın 19/2. maddesi gereğince, taraflardan biri için ticarî iş sayılan işin diğeri için de ticarî iş sayılması, davanın niteliğini ticarî hale getirmez.

Somut olayda, uyuşmazlık maddi ve manevi tazminattan kaynaklanmakta olup bu tür davaların ticari dava olduğuna ya da asliye ticaret mahkemelerinde görüleceğine ilişkin bir yasal düzenleme bulunmadığından mutlak ticari davalardan olmadığı açıktır. Davacılardan ... davalı şirkette bir dönem çalışan işçi olduğu, diğer davalı ... ' in de devlet memuru olduğu dava dilekçesinden anlaşıldığından Türk Ticaret Kanunu hükümleri uyarınca tacir sayılamazlar. Davacılar tacir olmadığından davanın nispi ticari dava olmadığı da ortadadır. Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında resen gözetilir.

Açıklanan nedenlerle, kamu düzeninden sayılan haller ile sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde bu tür davalarda görevli mahkeme Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğundan mahkememizin görevsizliğine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Katip Hakim