Konya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/40 K.2023/555

Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesinde özetle.

Davacı müvekkilinin Konya'da Otomotiv ... yedek parça sektöründe "... " iş yeri unvanıyla lastik, plastik ve kauçuktan mamul ürünlerin imalatını ve satışını yapan ... vergi numarasıyla Esnaf ve Sanatkar Odaları Birliğine kayıtlı bir firma olduğunu, davalı firmaya satışı ve teslimi yapılan malzemelere ilişkin 07.10.2022 tarihli 8.850,00-TL ve 19.10.2022 tarihli 111.050,00-TL olmak üzere düzenlenen iki adet fatura bedelinin ödenmediğini, malzemelerin davalının daimi çalışanları ... ve ... imza karşılığında teslim edildiğini, fatura bedellerinin ödenmemesi nedeniyle Konya.

İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı tarafından takibe itiraz edildiğini, arabuluculuğa başvurulduğunu anlaşma sağlanamadığını, bu nedenlerle; davalının, Konya. İcra Müdürlüğü ...

E. sayılı dosyasına yapılan vaki itirazının iptali ile takibin devamını, haksız ve kötüniyetli şekilde borca itiraz eden davalı aleyhine %20'den aşağı olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVANIN VE GÖREVLİ MAHKEMENİN TESPİTİ VE GEREKÇE

Mahkemenin görevli olması, HMK 114/1-c maddeye göre dava şartıdır. Göreve ilişkin kurallar kamu düzenindendir (HMK 1. md.). “Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler”(HMK115.md.).

Dava; icra takibine vaki itirazın iptali davasıdır.

Türk Ticaret Kanununun Ticari davalar, çekişmesiz yargı işleri ve delilleri başlıklı 4. Maddesi "Her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın;

a) Bu Kanunda,

b) Türk Medenî Kanununun, rehin karşılığında ödünç verme işi ile uğraşanlar hakkındaki 962 ilâ 969 uncu maddelerinde,

c) 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun malvarlığının veya işletmenin devralınması ile işletmelerin birleşmesi ve şekil değiştirmesi hakkındaki 202 ve 203, rekabet yasağına ilişkin 444 ve 447, yayın sözleşmesine dair 487 ilâ 501, kredi mektubu ve kredi emrini düzenleyen 515 ilâ 519, komisyon sözleşmesine ilişkin 532 ilâ 545, ticari temsilciler, ticari vekiller ve diğer tacir yardımcıları için öngörülmüş bulunan 547 ilâ 554, havale hakkındaki 555 ilâ 560, saklama sözleşmelerini düzenleyen 561 ilâ 580 inci maddelerinde,

d) Fikrî mülkiyet hukukuna dair mevzuatta,

e) Borsa, sergi, panayır ve pazarlar ile antrepo ve ticarete özgü diğer yerlere ilişkin özel hükümlerde,

f) Bankalara, diğer kredi kuruluşlarına, finansal kurumlara ve ödünç para verme işlerine ilişkin düzenlemelerde,

öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılır.

Ancak, herhangi bir ticari işletmeyi ilgilendirmeyen havale, vedia ve fikir ve sanat eserlerine ilişkin haklardan doğan davalar bundan istisnadır." hükmünü içerir.

Yine Türk Ticaret Kanununun Ticari davalar ve çekişmesiz yargı işlerinin görüleceği mahkemeler başlıklı 5. Maddesi "Aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir." hükmünü içerir.

Ticari davalar kendi aralarında, mutlak ticari davalar ve nispi ticari davalar olmak üzere ikiye ayrılır. Mutlak ticari davalarda tarafların sıfatlarına ve dava konusunun ticari işletme ile ilgili olup olmadığına bakılmazken Kanun o davayı ticari dava olarak tanımladığı için ticari dava sayılır. Mutlak ticari davalar, TTK nın 4/1/a-f bentleri arasında sayıldığı gibi, Kooperatifler Kanunu (md.99), İcra ve İflas Kanunu (md.154), Finansal Kiralama Kanunu (md.31) gibi bazı özel kanunlarda da belirlenmiştir.

Buna karşılık tarafları tacir olan ve her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili olan davalara ise nispi ticari dava denir. Yani bir davanın nispi ticari dava sayılabilmesi için, hem iki tarafın ticari işletmesini ilgilendirmesi hem de tarafların tacir olması gereklidir. Bu şartlar birlikte bulunmadıkça, uyuşmazlık konusunun ticari iş niteliğinde olması veya ticari iş karinesi sebebiyle diğer taraf için de ticari iş sayılması davanın ticari dava olması için yeterli değildir.

Bu haliyle taraflar arasındaki hukuki ilişkinin yukarıda belirtilen mutlak ticari davalar kapsamına girmediği gibi Konya Ticaret Sicili Müdürlüğünün cevabi yazısına göre; davacı ...'nin tacir kaydına rastlanılmadığının bildirildiği, Konya Esnaf ve Sanatkarlar Odaları Birliğinin cevabi yazısına göre; davacının 17/01/2014 tarihinde Oto Yedek Parça meslek dalında sicil kaydı yaptırdığını ve 13/02/2023 tarihi itibariyle devam ettiğini, Selçuk Vergi Dairesi Müdürlüğünün cevabi yazısına göre; davacının işletme hesabına göre defter tuttuğunu ve VUK 177. maddesinde belirtilen sınırları aşmadığının bildirildiği tespit edildiğinden eldeki davanın nispi ticari dava kapsamında da kalmadığı açıktır.

Tüm dosya muhtevası birlikte değerlendirildiğinde; bu davalara bakma görevinin Asliye Hukuk Mahkemelerine ait olduğu anlaşıldığından mahkememizin görevsizliğine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ... Hakim ...